Ender Arat – Türklere Güvendiler (2017)‏

Tarihte, ülkelerindeki baskılardan kaçıp Türkiye’ye sığınan pek çok kişi, cemaat ve halk oldu.

Bizde daha çok İspanya’daki din baskısından kaçarak Osmanlı’ya sığınan Yahudiler ile Nazi zulmünden kaçan hocalar bilinse de, gerçekte diğer ülkelerden buraya sığınmış insanların sayısı çok daha fazla.

Emekli diplomat Ender Arat’ın ilk baskısı 2016 yılı başında yapılan bu kitabı da konu hakkında öğretici ve zengin bir çalışma.

Arat burada,

Macarlardan Almanlara,

Musevilerden Ezidilere,

Avusturyalılardan Fransızlara,

İtalyanlardan İspanyollara,

Ruslardan Arnavutlara,

Çerkeslerden Tatarlara,

Azerilerden Gürcülere, tarih boyunca Türkiye’ye yapılan göçlerin kapsamlı bir haritasını çıkarıyor.

Yazar, göçe zorlanmış bu halkları anlatmakla yetinmiyor.

Göçe sebep olan siyasal, toplumsal etkenleri de irdeleyen yazar, meslekleri, çalıştıkları yerler ve Türkiye’ye bıraktıkları izleriyle göç edenlere dair önemli biyografik bilgiler de veriyor.

  • Künye: Ender Arat – Türklere Güvendiler, Tarihçi Kitabevi, tarih, 456 sayfa

Ali Külebi – Stratejik Göstergeler ve Değerlendirmeler (2014)

‘Stratejik Göstergeler ve Değerlendirmeler’, Türkiye’nin temel stratejik meselelerinden olan savunma, enerji ve Ortadoğu’yu ele almakta.

Dış politika, ekonomi ve dışa bağımlılığın parametrelerinin de analiz edildiği kitapta,

Türkiye’nin enerji politikaları,

Yenilenebilir enerji kaynakları,

Türkiye’nin enerjide izlemesi gereken politikalar,

Ortadoğu’daki son gelişmelerin Türkiye’ye olası etkileri,

Türkiye’nin savunma politikası,

Savunma sanayinin geliştirilmesindeki ilkeler,

Nükleer teknoloji ve nükleer savunma,

Komşu ülkelerin askeri gücü,

Ve Avrupa Birliği ile Avrupa’nın güvenlik sorunları gibi konular irdeleniyor.

  • Künye: Ali Külebi – Stratejik Göstergeler ve Değerlendirmeler, Tarihçi Kitabevi, siyaset, 231 sayfa

Necati Fahri Taş – Güneydoğu 1919 (2014)

Necati Fahri Taş, geçen yüzyılın ilk çeyreğinde İtilaf devletlerinin Kürt aşiretleriyle ilişkisini araştırıyor.

Taş, Doğu Anadolu’yu parçalama teşebbüslerinden biri olduğunu savunduğu Ermeni meselesinin, 1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı’ndan sonra aktif olarak gündemde bulunduğunu ve 1. Dünya Savaşı’ndan sonra da bu meseleye Kürt ve Nasturi konusunun eklenmeye çalışıldığını iddia ediyor.

Yazar, Mondros Mütarekesi’nden sonra Ortadoğu’ya hâkim olmak ve Hindistan’daki sömürgeleriyle ilişkisini sağlamlaştırmak için Kürt ve Nasturi meselelerini alevlendirdiğini söylediği dönemin İngiltere’sinin bölgedeki çalışmalarına bakıyor.

  • Künye: Necati Fahri Taş – Güneydoğu 1919, Tarihçi Kitabevi, tarih, 232 sayfa

Ellis Ashmead Bartlett – Osmanlı’nın Son Zaferi (2014)

On dokuzuncu yüzyılın sonlarında Osmanlı İmparatorluğu ile Yunanistan arasında gerçekleşen Teselya Savaşı, Osmanlı’nın o dönem kazandığı nadir zaferlerden biri olarak tarihteki yerini aldı.

Bu dönemde oğluyla birlikte Atina’dan İstanbul’a seyahat eden İngiliz siyasetçi Ellis Ashmead Bartlett de bu kitabında, Teselya savaşı esnasında yaşadıklarını ve gözlemlerini anlatıyor.

Osmanlı ordusunun Teselya Muharebeleri’nde yaptığı çeşitli harekâtları da izlemiş Bartlett kitabında, Teselya Savaşı’nın neden önemli olduğunu, savaşın temel sebeplerini, Avusturya ve İngiltere gibi Batılı güçlerin bu savaştaki konumunu ve savaşın neticesini anlatıyor.

  • Künye: Ellis Ashmead Bartlett – Osmanlı’nın Son Zaferi: Teselya Savaşı, çeviren: Orhan Sakin, Tarihçi Kitabevi, tarih, 240 sayfa

Müfid Ekdal – Saklı Hikâyeleri ve Resimleriyle Kadıköy Sokakları (2014)

Kendisi de doğma büyüme Kadıköylü olan Müfid Ekdal, resimler ve eski-yeni haritalarla zenginleştirdiği kitabında, Kadıköy’ü sokak sokak dolaşarak, semtin tarihinde yer etmiş kişiler ile ilginç hikâyelerin izini sürüyor.

Ekdal Moda, Bahariye, Mühürdar, Yeldeğirmeni, Tarihi Çarşı, Söğütlüçeşme, Kızıltoprak, Göztepe-Erenköy, Kalamış, Fener, Koşuyolu, Bağdat Caddesi, Feneryolu, Fuat Paşa Caddesi ve Bostancı gibi, Kadıköy denince ilk akla gelen pek çok yerleşim yerini adım adım geziyor.

Çalışma, tarihte burada yaşamış ünlü kişileri, kulaktan kulağa dolaşan eski hikâyeleri, kısacası Kadıköy’ü Kadıköy yapan tüm nitelikleri kayda almasıyla önemli.

  • Künye: Saklı Hikâyeleri ve Resimleriyle Kadıköy Sokakları, Müfid Ekdal, Tarihçi Kitabevi, şehir, 232 sayfa

Kolektif – İoanna Kuçuradi: Çağın Olayları Arasında (2014)

  • İOANNA KUÇURADİ: ÇAĞIN OLAYLARI ARASINDA, editör: Betül Çotuksöken, Gülriz Uygur ve Hülya Şimga, Tarihçi Kitabevi, sempozyum, 507 sayfa

Türkçe ve İngilizce makalelerden oluşan elimizdeki çalışma, felsefe alanında ülke düşüncesine önemli katkılar sunmuş İoanna Kuçuradi’ye bir armağan. Kitabın ilk bölümü, çağdaşları arasında Kuçuradi’nin yeri, Kuçuradi’de durum etiği, Kuçuradi ve Antik Yunan felsefesi, Kuçuradi’de negatif çevre etiği, felsefe-edebiyat ilişkisi bağlamında Kuçuradi’nin çalışmaları ve bir insan hakları savunucusu olarak Kuçuradi gibi, kendisinin düşünce dünyasına odaklanan yazılardan oluşuyor. Kitabın devamında ise, felsefi sorundan zihin felsefesine, felsefi diyalogun imkanlarından bilim felsefesine, felsefenin güncel kimi konuları irdeleniyor.

H. Anthony Salmone – Türkiye’nin Düşüşü ve Yeniden Doğuşu (2014)

  • TÜRKİYE’NİN DÜŞÜŞÜ VE YENİDEN DOĞUŞU, H. Anthony Salmone, çeviren: Murat N. Arıkan, Tarihçi Kitabevi, tarih, 198 sayfa

İngiliz casusu H. Anthony Salome, II. Abdülhamit döneminde 1892 yılında Osmanlı’yı eleştiren haberler yapan Eastern and Western Rewiev gazetesini çıkarmıştı. Tahmin edileceği gibi eldeki kitabın da ana temasını, yine bu eleştiriler oluşturuyor. Yazar, II. Abdülhamit devrinde devlet aygıtındaki yozlaşmayı, halkın bu durumdan duyduğu hoşnutsuzluğu, yönetimin kurduğu ağır baskı sistemini ve dış ülkelerin Osmanlı’ya dayattığı “reform” hareketleri ertesinde şekillenen yeni muhalefetin özelliklerini anlatıyor.

Orhan Koloğlu – Türk-Arap İlişkileri Tarihi (2017)

  • TÜRK-ARAP İLİŞKİLERİ TARİHİ, Orhan Koloğlu, Tarihçi Kitabevi, tarih, 392 sayfa

Orhan Koloğlu, Araplarla Türkler arasında 1500 yıla yakın bir süredir devam eden ilişkinin siyasi, sosyal ve kültürel boyutlarını irdeliyor. Türklerin İslam’a giriş sürecinden Arap Baharı’na uzanan geniş bir zaman diliminde dolaşan Koloğlu, İslamiyet’in Orta Asya’da yayılmaya başlamasından Selçuklular’ın Bağdat’ın yönetimini alışına, Selefiye- Mutezile çekişmesinde Türkler ile Arapların aldığı pozisyondan İstanbul’un fethinin Türk-Arap ilişkilerine etkilerine, Osmanlı’nın güç kaybetmeye başladığı dönemde ortaya çıkan Arap sorunundan Hicaz demiryolu girişimine ve Arap isyanlarından sonra Ortadoğu’da birçok yeni Arap devletinin ortaya çıkışına pek çok konuyu irdeliyor. Kitap hem iki halk arasındaki uzun ilişkiyi ayrıntılı bir şekilde ortaya koyması hem de Irak ve Suriye başta olmak üzere, Ortadoğu’da bugün yaşanmakta olan siyasi ve toplumsal olayların arka planını aydınlatmasıyla önemli.

Kolektif – Mucizeden Belaya Yolculuk: Tütün (2014)

  • MUCİZEDEN BELAYA YOLCULUK: TÜTÜN, editör: H. Vakıf Mercimek ve İ. Eren Akçiçek, Tarihçi Kitabevi, inceleme, 535 sayfa

‘Mucizeden Belaya Yolculuk’, geçmişten günümüze tütünün üretim ve ticaretini çok boyutlu bir şekilde ele alan makalelerden oluşuyor. Türkiye’nin tütün politikalarının eleştirel bir bakışla irdelendiği kitapta, Türkiye’de Flue Cured ve Burley tütünlerinin yetiştirilme teknikleri; Düyun-u Umumiye’nin kurulmasının Reji idaresiyle ilişkisi; tütün idaresinin Reji’den TEKEL’e dönüşümünün hikâyesi; TEKEL’in hazin sonu; sigara kaçakçılığı; milli bir ürün olan tütüne devletin dünden bugüne bakışı; sosyal kültürel faktörler ile tütün tüketimi arasındaki ilişki ve tütünle mücadelede yaşanan gelişmeler gibi ilgi çekici konular ele alınıyor.

Umur Bugay – Oğlum Adam Olacak (2017)

  • OĞLUM ADAM OLACAK, Umur Bugay, Tarihçi Kitabevi, anı, 288 sayfa

‘Kapıcılar Kralı’, ‘Düttürü Dünya’ ve ‘Çöpçüler Kralı’ gibi filmler ile ‘Bizimkiler’ ve ‘Yazlıkçılar’ gibi dizilerin senaryo yazarı olarak Türkiye sinema ve dizi dünyasına unutulmaz katkılar yapmış senarist, oyuncu, yönetmen, dramaturg ve yazar Umur Bugay’dan anılar ve öyküler. Bugay, 1940 yılının Ekim ayında Ankara Etlik’te Kâzım Karabekir Paşa’nın eski köşkünde hayata gözlerini açışından başlayarak ailesini, yetiştiği çevreyi, eğitim yıllarını, erken yaşlarında başlayan tiyatro aşkını, sinema dizi dünyasındaki günlerini ve bu dönemde tanıdığı isimlere dair anı ve gözlemlerini çarpıcı ve kendine has bir üslubuyla bizimle paylaşıyor. Kitap ayrıca, ilginç kişi ve olaylar barındıran öyküleriyle de okurunu tebessüm ettiriyor. Bugay’ın keyifle okunacak ve yakın tarihten birçok olayı yeniden gözümüzde canlandıracak güçte bir tanıklık.