Edisyon – SSCB Çözülüşe Giderken Anayasa, Program, Tüzük (2008)

  • SSCB ÇÖZÜLÜŞE GİDERKEN ANAYASA, PROGRAM, TÜZÜK, çeviren: Gamze Erbil, Efe Oğur, Neslişah Başaran ve H. Murat Yurttaş, Yazılama Yayınları, siyaset, 175 sayfa

Bu kitapta yer alan üç temel belge, Sovyet sosyalizminin siyasal çerçevesinin düzenlenmesinde önemli bir işlev üstlendi. Bu belgelerin bir diğer özelliği de, Sovyetler Birliği’nin tarihinin anlaşılması açısından temel başvuru kaynakları olmaları. Belgelerden ilki 1977 SSCB Anayasası, ikincisi SBKP’nin üçüncü programının 1986 yılındaki versiyonu, üçüncü ve son belge ise, SBKP’nin 1961 tarihli tüzüğü. Kitapta yer alan bu belgeler, sosyalizmin inşasını tamamlayıp komünist aşamaya geçiş iddialarının resmiyet kazandığını göstermeleriyle ilgiye değer.

 

Halit Ziya Uşaklıgil – Kırk Yıl (2008)

  • KIRK YIL, Halit Ziya Uşaklıgil, Özgür Yayınları, anı, 967 sayfa

Halit Ziya UŞaklıgil’in ‘Kırk Yıl’ı, Türkiye edebiyatında anı türüne en iyi örneklerden biri. Kitap, sadece Uşaklıgil’in yetişme ve olgunluk dönemini değil, tanıklık ettiği 2. Abdülhamid döneminin toplumsal yaşamını, başta Servet-i Fünun olmak üzere, dönemin kültür ve edebiyat çevrelerini ayrıntılı bir şekilde ve özgün bir üslupla gözler önüne seriyor. Kitap, yazarın çocukluğu, okul hayatı, iş hayatı, edebiyat dünyasına girişi, Servet-i Fünun yazı çevresinin kalemlerinden biri oluşu, Dolmabahçe Sarayı’nın Mabeyn Başkitabet Dairesi’ndeki görevi gibi, yaşamının ilk kırk yılındaki anılarını kapsıyor. Kitap, o dönemi anlamak açısından en çok başvurulan ve kullanılan kaynak eserlerden biri.

 

Bülent Tanör – Anayasal Gelişme Tezleri (2008)

  • ANAYASAL GELİŞME TEZLERİ, Bülent Tanör, Yapı Kredi Yayınları, hukuk, 174 sayfa

Bülent Tanör’ün ‘Anayasal Gelişme Tezleri’, Türkiye’nin anayasal gelişimindeki ana çizgileri toplu bir bakışla değerlendiriyor ve bu tezlere dair kişisel görüşlerini paylaşıyor. Kitap, yalnızca anayasal gelişme tezlerini değil, tezlerin anayasayı aşan, toplumsal ve siyasi gelişmeleri de içine alan anlam ve kapsamlarını irdeliyor. Tanör, Türkiye’nin yüz yıllık anayasal gelişme tezlerini; Kemalist anayasal gelişme tezleri, gelenekçi-İslamcı anayasal gelişme tezleri, popülist anayasal gelişme tezleri ve Sosyalist anayasal gelişme tezleri gibi bölümlere ayırarak anlatıyor.

 

Fakir Baykurt – Keklik (2008)

  • KEKLİK, Fakir Baykurt, Literatür Yayıncılık, roman, 341 sayfa

Fakit Baykurt’un ilk baskısı 1975 yılında yapılan ‘Keklik’ romanı, kahramanı Yaşar’ın, dedesi Elvan Çavuş’la birlikte, haksızlıklarla mücadelesini anlatıyor. Dökülcek köyünden olan Yaşar, kırda bulup büyüttüğü bir kekliğe bağlanır. O dönemlerde, gerek Dökülcek gerekse de civar köyler, Amerikalıların av alanıdır. Günün birinde, Amerikalı avcılardan biri, Yaşar’ın kekliğini görüp onu almak ister. Yaşar’ın babası da, kendisine iş bulur umuduyla kekliği Amerikalı’ya hediye eder. Bunu öğrenen Yaşar ve dedesi, durumu kabullenmez ve kekliğin peşinden ta Ankara’ya kadar giderler. Ankara’da haksızlığın, ahlaksızlığın ve hukuksuzluğun egemen olduğunu, hep güçlünün kazandığını gören dede ve torun, düzenle mücadele etmeye karar vereceklerdir.

 

Osman Akandere ve Ferudun Ata – Dramalı Rıza Bey (2008)

  • DRAMALI RIZA BEY VE MİLLİ MÜCADELEDEKİ HİZMETLERİ, Osman Akandere ve Ferudun Ata, Temel Yayınları, tarih, 229 sayfa

‘Dramalı Rıza Bey ve Milli Mücadeledeki Hizmetleri’, Anzavur isyanı ve Akbaş Cephaneliği Baskını ile ünlenen Dramalı Rıza Bey’in hayat hikâyesini anlatıyor. Aynı zamanda, eski Teşkilat-ı Mahsusa üyelerinden olan Rıza Bey, Damat Ferit Paşa’ya suikast planlamış, bir ihbar sonucu yakalanmıştı. Divan-ı Harp’te yargılanan Rıza Bey, 1920 yılında idam edilmişti. Kitapta, Rıza Bey’in 1. Dünya Savaşı öncesinde, savaş esnasında ve Milli Mücadele yıllarındaki çalışmaları, suikast girişimi ve bunun sonrasındaki akıbeti anlatılıyor.

 

Nevzad (Odyakmaz) Sudi – Devletin Şamarını Yiyenler (2008)

  • DEVLETİN ŞAMARINI YİYENLER, Nevzad (Odyakmaz) Sudi, Siyah Beyaz Yayınları, anı, 199 sayfa

Gerçek adıyla A. Nevzad Odyakmaz, buradaki anılarında 1945 yılında hiçbir yasadışı eyleme katılmadıkları halde, sırf Nâzım’ın kitaplarını el altından okudukları için, kendisinin de aralarında bulunduğu dört solcu gencin Sansaryan Han’a kapatılışını ve burada geçirdikleri zorlu günleri anlatıyor. Odyakmaz, Sansaryan Han’da kaldıkları zaman zarfında yaşadıkları baskıların yanı sıra, İsmet İnönü döneminde yaşanan keyfi gözaltıları, Sansaryan Han’ın ‘Parmaksız Hamdi’ ismiyle ünlü emniyet amirini, Varlık Vergisi’ni ve Tan Matbaası’nın yobazlarca basılma sürecini de anlatıyor.

 

Emin Karaca – Unutulmuş Sosyalist: Esat Adil (2008)

  • UNUTULMUŞ SOSYALİST: ESAT ADİL, Emin Karaca, Belge Yayınları, biyografi, 414 sayfa

Emin Karaca ‘Unutulmuş Sosyalist: Esat Adil’de, 1904-1954 arasında yaşamış, Türkiye sol hareketin önemli isimlerinden Esat Adil Müstecaplıoğlu’nun hayatını, mücadelesini ve eserlerini anlatıyor. Kitapta, Kuvayi Milliye Hareketi’ne katılmaktan Nazi ordularına karşı gerilla savaşı hazırlıkları yapmaya, Adiloğlu lakabıyla kronikler kaleme almaktan bu nedenle İsmet İnönü’yü karşısına almaya, Türkiye Sosyalist Partisi’ni kurmaktan çıkardığı çok sayıda dergiye kadar, Müstecaplıoğlu’nun kısacık hayatına sığdırdığı pek çok olay kayda alınıyor.

Tevfik Çavdar – Türkiye’nin Yüzyılına Romanın Tanıklığı (2008)

  • TÜRKİYE’NİN YÜZYILINA ROMANIN TANIKLIĞI, Tevfik Çavdar, Yazılama Yayınları, inceleme, 189 sayfa

Tevfik Çavdar ‘Türkiye’nin Yüzyılına Romanın Tanıklığı’nda, Cumhuriyet tarihini romanlar üzerinden okuyor. Çavdar bunu da, Türkiye’nin son yüzyılına bir tarih araştırması titizliğiyle eğilen romanlarda yansıtılanları analiz ederek yapıyor. Fethi Naci’nin “Cumhuriyet’in gerçek tarihi, biliyorsunuz, şimdilik ancak romanlarda okunabilir,” yargısından hareketle çalışmasını gerçekleştiren Çavdar, Cumhuriyet’in seksen yılı aşan tarihinin üstünün çeşitli kısıtlamalar, susmalar ve yasaklarla örtüldüğünü, dolayısıyla da Naci’nin bu yorumunun ihmal edilemeyecek bir doğruluk payına sahip olduğunu söylüyor. Yakup Kadri Karaosmanoğlu, Ahmet Hamdi Tanpınar, Kemal Tahir, Nâzım Hikmet, Reşat Nuri Güntekin, Sabahattin Ali, Attila İlhan ve Oya Baydar da, Çavdar’ın tezini işlerken yararlandığı kaynaklardan birkaçı.

Stephen Castles ve Mark J. Miller – Göçler Çağı (2008)

 

‘Göçler Çağı’, modern dünyadaki uluslararası göç hareketlerine odaklanan kapsamlı ve nitelikli bir çalışma.

Dünya genelindeki göç akımları ve bunların toplumsal etkilerine teorik bir çerçeve sunan ve ilk baskısı 1993 yılında yapılan kitap, siyasetçiler, akademisyenler ve gazeteciler için nitelikli bir kılavuz olmuştu.

Çalışma, Soğuk Savaş sonrası dönemde dünya üzerinde artan göç hareketini inceliyor; göçmen topluluklarını yasal statü, sosyal politika, etnik toplulukların oluşumu, ırkçılık, vatandaşlık ve ulusal kimlik çerçevesinden değerlendiriyor.

  • Künye: Stephen Castles ve Mark J. Miller – Göçler Çağı: Modern Dünyada Uluslararası Göç Hareketleri, çeviren: Bülent Uğur Bal ve İbrahim Akbulut, İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları, sosyoloji, 482 sayfa

Fuat Balkan – Komitacı (2008)

  • KOMİTACI, Fuat Balkan, hazırlayan: Turgut Gürer, Gürer Yayınları,  anı, 272 sayfa

‘Komitacı’, BJK’nin kurucusu Fuat Balkan’ın anılarından oluşuyor. Balkan, Birinci Dünya Savaşı’nda Batı Trakya’da Bulgar komitacılarıyla Sırp ve Yunanlılara karşı mücadele etmiş, Kurtuluş Savaşı’nda da, Yunanlıların Anadolu’ya sevk edecekleri kuvvetleri, Rumeli’de oyalamakla görevlendirilmişti. Kılıç Ali tarafından Balkan’a verilen ve denize atılan bavulda neler vardı? Milli Mücadele’ye katılan Beşiktaşlı sporcular kimdi? İsmet İnönü başkanlığındaki Teşkilat-ı Mahsusa toplantısında neler konuşuldu? BJK’nin ilk kulüp binası bir gecede nasıl yapıldı? Teşkilat-ı Mahsusa’nın İstanbul’daki gizli karargâhı neredeydi? Kitapta, bu ve buna benzer pek çok konu aydınlatılıyor.