Zygmunt Bauman – Retrotopya (2018)

Zygmunt Bauman’ın kısa ama etkili kitabı ‘Retrotopya’, düşünürün hayatı boyunca ilgilendiği temel kavramları, aradan geçen uzun bir süreden sonra yeniden yorumluyor.

2017’de yayınlanan kitabında Bauman, eşitsizlik, toplumsal değişim, teknik, teknoloji, iletişim çağı ve sosyal medya, parçalanma, geçmiş, gelecek, ütopya ve distopya gibi birbirinden farklı ve zengin konularda değerlendirmelerde bulunuyor.

“Geleceğe uzanan yol, tekinsiz görünen bir çürüme ve yozlaşma yolu gibi görünmeye başlıyor. Acaba geriye, geçmişe uzanan yol geleceklerin her şimdiye dönüştüklerinde sebep oldukları hasarlardan arınma patikasına dönüşme şansını kaçırır mı?” diyen Bauman, kapitalizmin gelişmesiyle geçmişle kurduğumuz ilişkinin dönüşümünden ulus devletlerin işlevsizleşmesinin yarattığı krize, politik istikrarsızlıktan sosyal bozulmaya birçok güncel konuyu kendine has tarzıyla tartışıyor.

  • Künye: Zygmunt Bauman – Retrotopya: çeviren: Ali Karatay, Sel Yayıncılık, felsefe, 164 sayfa, 2018

Serge Guilbaut – New York Modern Sanat Düşüncesini Nasıl Çaldı (2009)

Sanat tarihçisi Serge Guilbaut, ‘New York Modern Sanat Düşüncesini Nasıl Çaldı’da, Amerikan avangardının egemen üslubu olan soyut dışavurumculuğun tarihçesini ve önemini araştırıyor.

Guilbaut, İkinci Dünya Savaşı’ndan sonra sanat dünyasının, Batı’nın kültür merkezini birkaç yıllık bir sürede Paris’ten New York’a kaydırmayı başaran bir Amerikan avangardının doğuşuna ve gelişimine tanık olduğunu söylüyor.

Guilbaut kitabında, soyut dışavurumculuğun savaştan sonra kazandığı başarıyı, Amerikan hükümetinin savaştan önce ve sonra sanata karşı nasıl bir tavır takındığını, bu dönemde solcu sanatçılar ile eleştirmenlerin geçirdiği ideolojik dönüşümü ve Soğuk Savaş sürecinin bütün bunlara yansımalarını anlatıyor.

  • Künye: Serge Guilbaut – New York Modern Sanat Düşüncesini Nasıl Çaldı, çeviren: Elif Gökteke, Sel Yayıncılık, sanat, 296 sayfa

Paul Lafargue – Sermaye Dini (2018)

Tarihin ilk zamanlarından bugüne sermaye ve din, birbirleriyle kan kardeşi olageldi.

Tarihin en karanlık dönemlerinde, en büyük kırılma anlarında sermaye dinle, din sermayeyle ittifak kurdu.

Bu müttefiklik durumu, dinlerin etkilerinin eski zamanlara göre azaldığının iddia edildiği günümüzde de halen devam etmekte.

İşte Paul Lafargue da, bu kitabı 130 yıl önce, Fransız İşçi Partisi’nin yayın organı Le Socialiste’te yayınlamıştı.

Bu metin, kapitalizm-din ilişkisini güldürü tarzında ele almasıyla, şimdi klasik haline gelmiş bulunuyor.

Lafargue, Pazar duası, şükür duaları, iman duası gibi kapitalistlerin imanını sağlam kılan dualar ile azılı kapitalist Rotschild için yazdığı “Kapitalist Eyüb Rotschild’in Mersiyeleri”ni de sunuyor.

Yazar, dini ve sermayeyi yeni bir din olarak kabul eden kapitalizmin sıkı bir eleştirisi olarak okunabilecek metinlerinin yapısını da Kitab-ı Mukaddes geleneğine uygun bir şekilde düzenlemiş.

Siyasi hiciv sevenlerin kaçırmak istemeyeceği bir metin.

  • Künye: Paul Lafargue – Sermaye Dini, çeviren: Alev Er, Sel Yayıncılık, siyaset, 93 sayfa, 2018

Hannah Arendt – Siyasette Yalan (2018)

Amerika’nın 1945-1967 yılları arasında Vietnam’daki siyasi ve askeri müdahalelerinin tarihçesini konu alan ve Haziran 1971’de sızdırılıp New York Times’ta yayınlanan Pentagon Papers (Pentagon Belgeleri), Johnson hükümetinin bu kirli savaşla ilgili yalnızca kamuoyuna değil, aynı zamanda Kongre’ye de sistematik olarak yalan söylediğini gözler önüne sermişti.

Hannah Arendt de, bu belgelerin sızdırılmasından sonra kaleme aldığı bu önemli makalesinde, yalanların olgusal gerçekliğin yanı sıra, siyaset sahnesini de nasıl kirlettiğini ortaya koyuyor ve bununla nasıl mücadele edilebileceğini irdeliyor.

Arendt’e göre, bugün demokrasinin karşı karşıya kaldığı bu hayati tehlikenin üstesinden gelmenin biricik yolu özgür basın ve özgürlükleri için mücadele eden insanların varlığıdır.

Düşünürün bu tanımına baktığımızda, Türkiye’de şu an ne denli büyük bir çıkmazın içinde bulunduğumuzu çok net şekilde görebiliyoruz.

Kitaba, Cathy Caruth’un, Arendt’in yazdıkları üzerinden yalanın doğası ve siyasi eylemle ilişkisini kapsamlı bir şekilde irdelediği ve bu kitabı tamamlayıcı nitelikte “Yalan ve Tarih” başlıklı muhteşem makalesi de eklenmiş.

  • Künye: Hannah Arendt – Siyasette Yalan: Pentagon Belgeleri Üzerine Düşüneler, çeviren: İmge Oranlı ve Berfu Şeker, Sel Yayıncılık, siyaset, 99 sayfa

Paul Feyerabend – Bilimin Tiranlığı (2015)

Batı düşüncesinin önde gelen bir filozofunun, bilimin gelişimi ve modernite mitleriyle kıyasıya hesaplaşması.

Paul Feyerabend’in metni, bilim hakkındaki bazı temel varsayımlar ile bilimsel soyutlamaların yanlışlığı ve bilimsel ideolojinin insan yaşamı ve doğasına uymayan yüzeysel genellemelerine karşı güçlü bir uyarı niteliğinde olan bu yapıtı, günümüzde bilim eleştirisi alanında klasikleşmiş bir eser.

  • Künye: Paul Feyerabend – Bilimin Tiranlığı, çeviren: Barış Yıldırım, Sel Yayıncılık

John Steinbeck – Kısa Süren Saltanat (2015)

Demokrasinin beşiği Fransa krizlerle boğuşmakta.

Bunlardan bıkan Fransızların bulduğu çözüm, Pippin Heristal’i kral ilan etmek.

Fakat bütün tutkusu yıldızlar, gökyüzü ve teleskop olan yeni kral Pippin, bunu becerebilecek mi?

Ya yeni kraliçenin, yeni prensesin yaşamı?

Ayrıca, kraliyet arabasının atları nereden bulunacak?

  • Künye: John Steinbeck – Kısa Süren Saltanat, çeviren: Belkıs ÇorakçıDişbudak, Sel Yayıncılık

Jeanette Winterson – Vişnenin Cinsiyeti (2015)

Anlattıklarından çok anlatmadıkları, boş bıraktıklarıyla dikkat çeken, hayal gücüyle göz dolduran bir hikâye.

Thames Nehri’nde bulunan bir bebek, bunu kurtaran Köpek Kadın ve büyüdüğünde Jordan adını alan bu bebeğin yaşadığı birbirinden ilginç, gerçekle hayal arasında gidip gelen sıra dışı maceralar. Pınar Kür’ün şahane bir çeviriyle.

  • Künye: Jeanette Winterson – Vişnenin Cinsiyeti, çeviren: Pınar Kür, Sel Yayıncılık

Guillaume Apollinaire – Genç Bir Don Juan’ın Maceraları (2009)

İtalyan asıllı Fransız şair, yazar ve sanat eleştirmeni Guillaume Apollinaire, ‘Genç Bir Don Juan’ın Maceraları’nda, kadın kokusu ve bedenine karşı hissettiği tutkunun esiri olan Roger’in yaşadığı seks maceralarını ve bu süreçte kadınlarla ilişkilerinde edindiği deneyimleri anlatıyor.

Roger’in çocukluğundan beri kadınlara duyduğu büyük ilgi, kendisi adım adım yetişkinliğe uzanırken, önüne geçilemez bir tutkuya ve hatta zaafa dönüşecektir.

Vaktinin büyük kısmını kadınları gözlemlemekle geçiren Roger, bu aşamada hem kadın bedenini hem de kendi cinselliğini keşfedecektir.

Bu keşif, kadınları baştan çıkarmanın ustası olacak Roger’in, Don Juan’lığa uzanan kişiliğinin temellerini atacaktır.

  • Künye: Guillaume Apollinaire – Genç Bir Don Juan’ın Maceraları, çeviren: Reşit İmrahor, Sel Yayıncılık, roman, 101 sayfa

küçük İskender – Rimbaud’ya Akıl Notları (2009)

‘Rimbaud’ya Akıl Notları’, küçük İskender’in 80’lerden bugüne uzanan Türkiye şiiri ve şairini konu edinen eleştirilerini sunuyor.

küçük İskender burada, ürettiklerine yabancılaşanları, sistemin karşısında duramayıp kendi köşesine çekilenleri, ideolojileri çıkara dönüştürenleri, geleneksel ile modern arasında sıkışanları sivri bir dille eleştiriyor.

küçük İskender, kitapla ilgili bir söyleşisinde, “sıkıntı olan ülkede şiir yazılır. Her yer lunaparksa, her şey güllük gülistanlıksa şiire ihtiyaç olmaz,” diyor.

  • Künye: küçük İskender – Rimbaud’ya Akıl Notları, Sel Yayıncılık, eleştiri, 112 sayfa

Tristran Tzara – Dada Manifestoları ve Diğer Metinler (2018)

Birinci Dünya Savaşı’nın yaşandığı yıllarda bu yıkıma ve burjuvanın çürümesine karşı bir isyan olarak başlamış Dada akımı, sanat dünyasında büyük bir devrim yarattı.

Dada akımının kurucularından ve önde gelen isimlerinden biri de, şair ve yazar Tristan Tzara’ydı.

İşte bu kitapta, Tzara’nın, Dada akımını anlattığı yedi manifestosu ile kendisinin Türkçede daha önce yayınlanmamış yazıları bir araya geliyor.

Bu yazılarda, Tzara’nın sanat, siyahi sanat ve şiir, tersine fotoğraf, sanat ve av ve mizahın iflası gibi konulardaki ilgi çekici fikirleriyle karşılaşıyoruz.

Kitap, Francis Picabia’nın özgün çizimleriyle de zenginleşmiş.

  • Künye: Tristran Tzara – Dada Manifestoları ve Diğer Metinler, çeviren: Elif Gökteke, Sel Yayıncılık, sanat, 126 sayfa, 2018