Louis-Jean Calvet – Roland Barthes, 1915-1980 (2017)

Fransız göstergebilimci ve dilbilimci Louis-Jean Calvet’den dört dörtlük bir Roland Barthes biyografisi.

Kitap, Barthes’ın ilk ayrıntılı biyografisi olarak kabul ediliyor.

Aynı zamanda Barthes’ı François Mitterrand, Claude Lévi-Strauss, Philippe Sollers, Julia Kristeva, Edgar Morin, Algirdas Julien Greimas, Maurice Nadeau, Philippe Rebeyrol gibi pek çok ismin tanıklığında anlatıyor oluşu, kitabın önemli katkılarından bir diğeri.

Calvet, okurunu 12 Kasım 1915’e, Barthes’ın doğduğu güne götürerek, oradan düşünürün hayatını adeta adım adım izliyor.

  1. Dünya Savaşı’nda babasını kaybeden Barthes’ın annesiyle birlikte yaşamaya başladığı Bayonne günleri ve ardından taşındıkları Paris’te yoksulluk içinde geçen günler,

Barthes’a verem teşhisi konuluşu,

Kendisinin daha sonraki fikirlerine temel teşkil edecek sanatoryumdaki zengin okuma deneyimleri,

Kesintili süren eğitim yılları,

Peter Sollers ile dostluğu,

Başlıca yapıtlarını ortaya koyuşu…

Calvet’nin Barthes’ın hayat hikâyesini anlatırken, düşünürün bütün yapıtlarının üzerinden teker teker geçtiğini de ayrıca belirtmekte fayda var.

  • Künye: Louis-Jean Calvet – Roland Barthes, 1915-1980, çeviren: Sema Rifat, Yapı Kredi Yayınları, biyografi, 332 sayfa

Halil Erhan – Baybahanlı Nubar (2017)

Ermeniler bir zamanlar Karadeniz’de de genişçe bir coğrafyada yaşıyorlardı. Ta ki, o bilinen vahim yıllara kadar…

Halil Erhan’ı, 2015’te yayımlanan, Karadeniz’deki Ermenileri anlattığı değerli kitabıyla biliyoruz.

Yazar şimdi de, Karadeniz’den bir Ermeni yetim olan Nubar’ın, yani dedesinin hayat serencamını bize sunuyor.

Nubar’ın ya da Müslümanlaştırılıp Türkleştirildikten sonraki adıyla Kamil’in bu trajik hikâyesinin bize anlatacağı çok şey var:

Karadeniz’deki isimsiz Ermeni yetimler,

Müslümanlaştırılmış veya Müslümanlığı kabul etmeleri şartıyla hayatları bağışlanmış  Ermeniler,

Hamidiye Alayları’nın baskınları,

Vicdanlı biri tarafından kurtarılıp Müslüman olarak yetiştirilen bir yetimin trajedisi…

Erhan’ın dedesinin ve onun gibi binlercesinin kıyım ve yıkımla örülü hayatları üzerinden, bugünlere nasıl geldiğimizi gözler önüne seren dört dörtlük bir belgesel.

  • Künye: Halil Erhan – Baybahanlı Nubar, İletişim Yayınları, biyografi, 208 sayfa

Antonia Felix – Condi: Condoleezza Rice’ın Hikâyesi (2008)

Antonia Felix’in ‘Condi’si, ABD’nin Ulusal Güvenlik danışmanlığından, Dışişleri Bakanlığı’na uzanan Condoleezza Rice’ın hayatını anlatıyor.

Felix’in çalışması, Rice’ın siyasal görüşlerinden çok, onun erkek egemen bir alanda, hükümetteki en nüfuzlu görevlerden birine getirilmesini sağlayan kişisel etkenlere odaklanıyor.

Rice’ın Birmingham’daki çocukluğu, ailesi, eğitim yılları ve kariyeri, kitabın omurgasını oluşturuyor.

Rice’ın müziğe ve Rusya’ya olan tutkusu ve 13-14 yaşlarında ani bir yön değişikliğiyle, müzikten politikaya geçişi, kitabın dikkat çekici bazı konuları.

  • Künye: Condi: Condoleezza Rice’ın Hikâyesi, Antonia Felix, çeviren: Öykü Coşkun, Elips Yayınları, biyografi, 197 sayfa

Ayşegül Kumsuoğlu – Süleyman Demirel (2008)

Ayşegül Komsuoğlu, Türkiye siyaset tarihinin önemli figürlerinden olan Süleyman Demirel’in, lider olarak etkinliğini ve sürekliliğini inceliyor.

Komsuoğlu bunu, Demirel’in temsil etme iddiasında olduğu kitle ile kurduğu iletişim üzerinden yapıyor.

Çalışmanın en dikkat çeken yönü de, Demirel’in siyasetini, sadece onun nevi şahsına münhasır söylemiyle değil, bu söylemini destekleyen, kendisini izleyen kitlenin ihtiyaçlarını karşılarken onlarla kurduğu duygusal bağı da göstermesi.

Türkiye’de siyasal liderlik konulu kitapların azlığı düşünüldüğünde, ayrıca önem kazanan bir çalışma.

  • Künye: Siyasal Yaşamda Bir Lider: Süleyman Demirel, Ayşegül Komsuoğlu, Bengi Yayınları, siyaset, 381 sayfa

Roy E. Stier – Muhteşem Savaşçı: Timurlenk (2008)

Roy E. Stier, Batıda Tamerlan olarak bilinen, kendi ismiyle anılan imparatorluğun komutanı Timurlenk’in hayatı ve öyküsü.

Stier, 1336 doğumlu Timurlenk’i “Yüce Savaşçı” şeklinde tanımlıyor.

Timurlenk yaşadığı dönemlerde, İran, Irak, Azerbaycan, Hindistan, Suriye, Çin ve Delhi’ye kadar bütün Asya’yı ve 1402 Ankara Savaşı’nda da, Osmanlı ordusunu mağlup ederek Anadolu’nun İzmir’e kadar olan bölümünü fethetmişti.

Kargaşanın, hırsın ve mutlak iktidarın hüküm sürdüğü Moğol topraklarında doğan Timurlenk’i, gençlik yıllarından başlayarak anlatan Stier, onun iktidar hırsı ve şiddetle örülü dünyasının nitelikli bir fotoğrafını çekiyor.

  • Künye: Muhteşem Savaşçı: Timurlenk, Roy E. Stier, çeviren: Elçin Aşuroğlu, Elips Kitap, biyografi, 224 sayfa

Henri Troyat – Çehov (2016)

  • ÇEHOV, Henri Troyat, çeviren: Vedat Günyol, Alfa Yayınları, biyografi, 444 sayfa

Henüz 27 yaşındayken Goncourt Ödülü’nü kazanmış, önde gelen Rus yazarlarının nitelikli biyografilerinin yazarı olarak ünlenmiş Henri Troyat, bu biyografilerine Rusya’nın en büyük oyun ve kısa öykü yazarı Anton Çehov’u da ekliyor. Çehov’a ilgi duyan herkesin okuması gereken kitap, dedesi bir köle olan yazarın yaşamından pek çok bilinmeyeni aydınlatıyor. Çehov’un doğduğu çevre, aile çemberi, okul yılları ve kaçamakları, Moskova’da geçirdiği maceralı zamanlar, gazetecilik ve doktorluk dönemleri, yazarlık yolunda attığı ilk adımlar ve başarı yolunda hızla kat edilen mesafeler, edebiyat ve sanat dünyasından dostları, çok geç yaşta bulduğu büyük aşkı ve tüberküloz nedeniyle erken yaşlarda hayatını kaybedişi… Bu ve bunun gibi pek çok bilgi, burada okurun karşısına çıkıyor. Usta çevirmen ve eleştirmen Vedat Günyol’un usta işi çevirisi de kitabı cazip kılan önemli etkenlerden.

Gönül Bakay – Simone de Beauvoir (2014)

  • SIMONE DE BEAUVOIR, yayına hazırlayan: Gönül Bakay, Bahçeşehir Üniversitesi Yayınları, biyografi, 456 sayfa

Farklı yazarların katkıda bulunduğu kitap, Jean-Paul Sartre ile birlikte felsefesiyle çığır açmış, feminist çalışmalara büyük katkılar sunmuş ve bu arada yirmi iki kitap ortaya koymuş Simone de Beauvoir’in yaşamı ve eserlerine odaklanıyor. İkinci dalga feministlerden Beauvoir’e dair bir başvuru kaynağı olan kitabın birinci bölümü yazarın yaşamına, ikinci bölüm fikirleri ve felsefesine, son bölüm ise öykü, roman ve deneme kitaplarının analizine ayrılmış. Kitap ayrıca, Albert Camus, şair, romancı ve tiyatrocu Jean Cocteau, psikanalist Jacques Lacan, tiyatro yazarı Jean Genet ve heykeltıraş Giacometti gibi Beauvoir’in hayatında yer etmiş meşhur isimler hakkında önemli ayrıntılar da barındırıyor.

Anthony Stevens – Jung (2014)

  • JUNG, Anthony Stevens, çeviren: Nursu Örge, Dost Kitabevi, biyografi, 219 sayfa

Carl Gustav Jung konusunda kaleme aldığı yazı ve eserleriyle bilinen Anthony Stevens, Jung’a ve çalışmalarına dair geniş kapsamlı bir anlatı sunuyor. Kitap, Jung’un doğduğu çevre, kökenleri, öğrencilik ve çıraklık yılları, Freud’la dostluğu, evlilik yaşamı, çocukları ve yaşlılık dönemine dair anlatımlarla açılıyor. Stevens devamında ise, Jung’un arketipler, kolektif bilinçdışı, benlik, ego, persona, gölge, cinsellik ve cinsiyet, anima ve animus, eşzamanlılık ve geçiş ayinleri gibi pek çok kavramının ortaya çıkışı ve gelişimini irdeliyor; ayrıca Jung düşüncesinin psikanaliz çalışmalarına etkilerini de tartışıyor.

Osman Akandere ve Ferudun Ata – Dramalı Rıza Bey (2008)

  • DRAMALI RIZA BEY VE MİLLİ MÜCADELEDEKİ HİZMETLERİ, Osman Akandere ve Ferudun Ata, Temel Yayınları, tarih, 229 sayfa

‘Dramalı Rıza Bey ve Milli Mücadeledeki Hizmetleri’, Anzavur isyanı ve Akbaş Cephaneliği Baskını ile ünlenen Dramalı Rıza Bey’in hayat hikâyesini anlatıyor. Aynı zamanda, eski Teşkilat-ı Mahsusa üyelerinden olan Rıza Bey, Damat Ferit Paşa’ya suikast planlamış, bir ihbar sonucu yakalanmıştı. Divan-ı Harp’te yargılanan Rıza Bey, 1920 yılında idam edilmişti. Kitapta, Rıza Bey’in 1. Dünya Savaşı öncesinde, savaş esnasında ve Milli Mücadele yıllarındaki çalışmaları, suikast girişimi ve bunun sonrasındaki akıbeti anlatılıyor.

 

Emin Karaca – Unutulmuş Sosyalist: Esat Adil (2008)

  • UNUTULMUŞ SOSYALİST: ESAT ADİL, Emin Karaca, Belge Yayınları, biyografi, 414 sayfa

Emin Karaca ‘Unutulmuş Sosyalist: Esat Adil’de, 1904-1954 arasında yaşamış, Türkiye sol hareketin önemli isimlerinden Esat Adil Müstecaplıoğlu’nun hayatını, mücadelesini ve eserlerini anlatıyor. Kitapta, Kuvayi Milliye Hareketi’ne katılmaktan Nazi ordularına karşı gerilla savaşı hazırlıkları yapmaya, Adiloğlu lakabıyla kronikler kaleme almaktan bu nedenle İsmet İnönü’yü karşısına almaya, Türkiye Sosyalist Partisi’ni kurmaktan çıkardığı çok sayıda dergiye kadar, Müstecaplıoğlu’nun kısacık hayatına sığdırdığı pek çok olay kayda alınıyor.