İktisat – Sayfa 35

N. Emrah Aydınonat – İktisat Nedir? (2014)

N. Emrah Onat, felsefi diyaloglar tarzında kaleme aldığı ‘İktisat Nedir?’de, bir yandan konuyu her seviyeden okurun anlayabileceği şekilde işlerken, diğer yandan da iktisat gibi anlaşılması zor bir alanı gerçek dünyadaki yansımaları ve güncel örnekleriyle ele alıyor.

Filizsu, İlyas, Nalan ve Sevda karakterleri arasındaki diyaloglarla ilerleyen kitap, aşağıdaki örneklerde görüleceği gibi, hem aydınlatıcı hem de keyifli konulara yer veriyor:

İktisat ve ekonomi kavramları arasındaki farklar,

İktisat ve felsefe ile iktisat ve din ilişkisi,

Para olgusunun tarihsel, siyasal, sosyolojik ve güncel yansımaları,

İkinci el oto alırken dikkat edilmesi gerekenler,

Victoria’s Secret modellerinin iktisatla ne alakası var?

Künye: N. Emrah Aydınonat – İktisat Nedir?, İletişim Yayınları, iktisat, 262 sayfa

Orhan Kurmuş – Emperyalizmin Türkiye’ye Girişi (2008)

Orhan Kurmuş’un elimizdeki çalışması, kendisinin İngiltere’de yıllar süren arşiv çalışmalarıyla elde ettiği bulguların ürünü.

Kurmuş kitabında, Türkiye’nin bugününü büyük ölçüde etkilemiş emperyalizme bağımlılığın tarihsel köklerine odaklanıyor.

Osmanlı tarihine dair önemli ayrıntılar barındıran kitap, İngiliz emperyalizminin Türkiye’ye girme sürecini, Türkiye’nin kapitalist gelişme sürecinin 1850-1913 arasındaki ilk döneminin ana hatları üzerinden ortaya çıkarmaya çalışıyor.

İngiliz şirketlerinin liman kenti olan İzmir ve Batı Anadolu’daki ticari etkinlikleri, doğrudan sermaye yatırımları ve bu yatırımlar bağlamında İzmir-Aydın demiryolunun ortaya çıkışı, kitapta ele alınan kimi dikkat çekici konular.

Künye: Emperyalizmin Türkiye’ye Girişi, Orhan Kurmuş, Yordam Kitap, iktisat tarihi, 303 sayfa

Kolektif – Türkiye’de Esnek Çalışma (2014)

Farklı yazarların makaleleriyle yer aldığı elimizdeki çalışma, işçiler açısından uzun çalışma saatleri, iş kazaları ve meslek hastalıklarına neden olan, sermayenin emek gücü üzerindeki tahakkümünü arttıran esnek çalışmayı irdeliyor.

Kitapta, Avrupa ve Türkiye’nin istihdam stratejilerinde esneklik pratikleri, emek piyasalarını yeniden yapılandırma çabası olarak 4+4+4 formülü, kamu istihdamındaki esnekleşmeye 4B örneği, sendikaların esneklik pratiklerine nasıl yanıt verdiği, esneklik dayatmalarına karşı nitelikli bir karşı mücadele örneği olarak TEKEL direnişi ve esnek istihdamın işçi sağlığına etkileri ele alınıyor.

Künye: Kolektif – Türkiye’de Esnek Çalışma, hazırlayan: Özgür Müftüoğlu ve Arif Koşar, Evrensel Yayınları, siyaset, 256 sayfa

Kolektif – Mucizeden Belaya Yolculuk: Tütün (2014)

MUCİZEDEN BELAYA YOLCULUK: TÜTÜN, editör: H. Vakıf Mercimek ve İ. Eren Akçiçek, Tarihçi Kitabevi, inceleme, 535 sayfa

‘Mucizeden Belaya Yolculuk’, geçmişten günümüze tütünün üretim ve ticaretini çok boyutlu bir şekilde ele alan makalelerden oluşuyor. Türkiye’nin tütün politikalarının eleştirel bir bakışla irdelendiği kitapta, Türkiye’de Flue Cured ve Burley tütünlerinin yetiştirilme teknikleri; Düyun-u Umumiye’nin kurulmasının Reji idaresiyle ilişkisi; tütün idaresinin Reji’den TEKEL’e dönüşümünün hikâyesi; TEKEL’in hazin sonu; sigara kaçakçılığı; milli bir ürün olan tütüne devletin dünden bugüne bakışı; sosyal kültürel faktörler ile tütün tüketimi arasındaki ilişki ve tütünle mücadelede yaşanan gelişmeler gibi ilgi çekici konular ele alınıyor.

M. Hakan Koçak – Camın İşçileri (2014)

CAMIN İŞÇİLERİ, M. Hakan Koçak, İletişim Yayınları, inceleme, 581 sayfa

M. Hakan Koçak ‘Camın İşçileri’nde, Türkiye’de işçi sınıfının oluşum sürecini, İstanbul’un Paşabahçe semtinde 1935’te faaliyete geçip 2002’de kapatılan Şişecam Fabrikası işçilerinin mücadele deneyimi üzerinden inceliyor. Osmanlı’dan Cumhuriyet ve sonrasına, Türkiye’deki cam eşya üretiminin tarihiyle açılan kitapta, Cumhuriyet döneminde Şişecam Fabrikası’nın kuruluş süreci; fabrikada 1947’de sendikanın kuruluşu; politik ve iktisadi alanlardaki köklü değişimlerinin Şişecam işçi hareketine yansımaları ve fabrikadaki 1966 grevinin Türkiye işçi sınıfı tarihinde neden bir dönüm noktası teşkil ettiği gibi önemli konular tartışılıyor.

Şevket Pamuk – Türkiye’nin 200 Yıllık İktisadi Tarihi (2014)

TÜRKİYE’NİN 200 YILLIK İKTİSADİ TARİHİ, Şevket Pamuk, İş Kültür Yayınları, iktisat, 377 sayfa

Şevket Pamuk, son 200 yılda dünyada ve Türkiye’de iktisadi büyüme ve gelişme eğilimlerini ortaya koyuyor ve Türkiye’nin kat ettiği mesafeyi karşılaştırmalı bir şekilde değerlendiriyor. 1820’den günümüze kadar geçen süreyi dört dönemde ele alan Pamuk, dış ticarete ve yabancı sermayeye açılan tarım ağırlıklı Osmanlı ekonomisini; iki dünya savaşı ve dünya krizini içeren Cumhuriyet döneminde devletçilik yoluyla içe dönük sanayileşmeyi; iki dünya savaşı sonrasında özel sektör öncülüğünde ithal ikamesi yoluyla sanayileşmeyi ve 1980’lerden itibaren neoliberal politikalarla uygulanmasıyla küresel ekonomiye açılışı inceliyor.

Dilek Yankaya – Yeni İslâmi Burjuvazi (2014)

YENİ İSLÂMİ BURJUVAZİ, Dilek Yankaya, çeviren: Melike Işık Durmaz, İletişim Yayınları, inceleme, 270 sayfa

Dilek Yankaya dikkat çekici çalışmasında, AKP iktidarıyla hız kazanarak 2000’li yıllardan beri büyüyen İslâmi burjuvaziyi derinlikli bir analize tabi tutuyor. Çalışma, MÜSİAD’ın beş kurucu üyesi ve bir başkan yardımcısının yanı sıra İstanbul’da ve ekonomik dinamizmi dolayısıyla seçilen Sakarya, Konya, Kayseri ve Antalya’daki üyelerle gerçekleştirilen bir saha çalışmasının verilerine dayanıyor. Yankaya, İslâmi burjuvazinin ortaya çıkışını, İslâmi burjuvazinin seçkinler sınıfına girişini, İslâmi burjuvazinin örgütlenme kültürünü ve İslâm’ın ekonomik davranış biçimlerine eklemlenmesinin toplumsal/politik dinamiklerini araştırıyor.

Michael Heinrich – Kapital’e Giriş (2017)

KAPİTAL’E GİRİŞ, Michael Heinrich, çeviren: Koray R. Yılmaz, Yordam Kitap, iktisat, 272 sayfa

Marksist tartışmalara önemli katkılarda bulunan Heinrich’ten, Marx’ın teorisine yönelik esaslı bir yorum. Anlaşılabilir bir üslupla kaleme alınan kitap, ilk olarak Marksizmin işçi hareketleri içindeki yerini tartışıyor. Yazar ardından da Marx’ın Kapital’de ortaya koyduğu değer, artık değer, emek, para, sermaye, kapitalist üretim süreci, kâr, kâr oranlarının düşme eğilimi yasası, faiz, kredi, “hayali sermaye”, komünizm, kriz, devlet ve sermaye gibi hayati kavramlarını ayrıntılı bir şekilde açıklıyor. Benzer Kapital’e giriş çalışmalarının ne yazık ki Kapital’in ilk cildine odaklanmakla yetindikleri biliniyor. Bu kitabı söz konusu çalışmalardan farklı kılan husus ise Marx’ın Kapital’inin üç cildine dair bir giriş olması.

David Ricardo – Ekonomi Politiğin ve Vergilendirmenin İlkeleri (2008)

EKONOMİ POLİTİĞİN VE VERGİLENDİRMENİN İLKELERİ, David Ricardo, çeviren: Tayfun Ertan, Belge Yayınları, iktisat, 368 sayfa

David Ricardo’nun ‘Ekonomi Politiğin ve Vergilendirmenin İlkeleri’, iktisat alanında bir klasik olmaya devam ediyor. Ricardo’nun çalışması, ilk olarak 1817 yılında yayınlanmıştı ve bilindiği gibi Marx’ın çalışmaları için de önemli bir temel oluşturmuştu. Marksist çalışmalar da, eserlerinin temeli olarak Adam Smith’i seçen ve toplumsal alanı sınıflar çerçevesinden değerlendiren iktisatçılardan biri Ricardo ile yakından ilgilenmişti. Ricardo’yu dikkat çekici bir isim kılan diğer bir husus da, iktisadi düşüncenin tarihi gelişimi içinde, emek değer teorisini tutarlı bir biçimde inşa etmesiydi.

Arslan Başer Kafaoğlu – AKP’nin Dilenme Ekonomisi ve Çöküş (2008)

AKP’NİN DİLENME EKONOMİSİ VE ÇÖKÜŞ, Arslan Başer Kafaoğlu, Kaynak Yayınları, siyaset, 189 sayfa

Arslan Başer Kafaoğlu ‘AKP’nin Dilenme Ekonomisi ve Çöküş’te, AKP iktidarının ekonomik politikalarını eleştirirken, bugünün ekonomik sorunlarının ulusalcı-kamucu bir programla çözülebileceğini savunuyor. Kafaoğlu, AKP’nin ekonomi politikasını eleştirirken, bu program içinde muhalefet yapmaya çalışan ekonomistlerin ve siyasi partilerin eksikliklerini de sıralıyor. Ekonominin dış fonlara bağımlı hale getirilmesinin temel bir kriz etkeni olduğunu anlatan Kafaoğlu, cari açığın oluşmasının nedenlerini ve AKP’nin milli gelir hesaplarının özelliklerini inceliyor. Ulusalcı ekonomilerin dünyada başarı kazanan tek program olduğunu savunan Kafaoğlu, buna örnek olarak da Çin ekonomisini gösteriyor.