Patricia van der Esch – İkinci Enternasyonal (2020)

İkinci Enternasyonal’in Birinci Dünya Savaşı öncesi tutanakları, sosyalizmin köklerinin incelenmesi bakımından en zengin kaynaklardan birini oluşturur.

Fakat sosyalist hareketin bu önemli evresinin eksiksiz bir tarihi hâlâ yazılmayı bekliyor.

Patricia van der Esch’in bu çalışması ise, sosyalizmin başlangıç dönemi tarihindeki bu boşluğu doldurmasıyla büyük öneme haiz.

Van der Esch, kongre tutanaklarına, özellikle Fransız ve Alman sosyalistlerin kaleme aldığı raporlara, süreli yayınlara, anılara, mektuplara, biyografilere ve Enternasyonal’le ilgili her tür belgeye başvurarak sosyalizmin ve sosyal demokrasinin tarihinde çok önemli bir kesit olan İkinci Enternasyonal’in 1889’dan 1923’e uzanan tarihini veriyor.

İkinci Enternasyonal insanlarının savaşsız bir dünya ve sınıfsız bir toplum yaratma konusunda besledikleri muazzam umudu bir kez daha gözler önüne seren çalışma, aynı zamanda Jaurès, Vaillant, Frossard, Vandervelde, Huysmans ve Marcel Cachin’e kadar birçok Fransız ve Belçikalı sosyalist önderin sağlam portrelerini de sunuyor.

  • Künye: Patricia van der Esch – İkinci Enternasyonal, 1889-1923, çeviren: Erden Akbulut, Yordam Kitap, tarih, 256 sayfa, 2020

Fikret Başkaya – Eko-Sosyalist Paradigma (2020)

İçinde yaşadığımız bu sistem, insana ve doğaya zarar vermeden yol alamıyor.

İşte Fikret Başkaya da, şeylere, süreçlere, toplumsal olgulara; dünyayı yaşanmaz bir yer haline getirenler, başka bir deyişle ekolojik yıkıma sebep olanların gözünden bakmak yerine, alternatif yollar üzerine düşünüyor.

Başkaya öncelikle, bugün yaşadığımız ekolojik yıkıma müdahale edebilmek için, düşünce tarzımızın değişmesi, bilincimizin özgürleşmesi, şeylere ve süreçlere kendi gözlerimizle bakabilmemiz gerektiğini söylüyor.

İşte ‘Eko-Sosyalist Paradigma’ da, böylesi bir bilinç devriminin, paradigma değişikliğinin olanakları üzerine derinlemesine düşünüyor.

Bu gezegende yaşamı güvence altına alacak, insan soyuna yakışır bir uygarlık yaratacak, insan-insan ve doğa-toplum uyumunu tesis edecek radikal bir eleştiri inşa etmek için muhakkak okunması gereken bir çalışma.

  • Künye: Fikret Başkaya – Eko-Sosyalist Paradigma: Komünist Topluma Giden Yol, Yordam Kitap, siyaset, 192 sayfa, 2020

Sheila Rowbotham – Kadınlar, Direniş ve Devrim (2020)

Kadınların kurtuluşu, tüm insanların kurtuluşunu gerektirir.

Sheila Rowbotham bu önemli çalışmasında, kadınların 1600’lerden 1968’e uzanan özgürleşme mücadelesini izleyerek usta işi bir feminizm ve devrim tarihi sunuyor.

Feminizmin ve feminist yazının 17. yüzyıldan Vietnam Savaşı’na uzanan tarihinden kilometre taşlarını ele alan çalışma, bu mücadeleye yön vermiş aktörler ile devrimin başardıkları veya başaramadıklarını tartışmaya açıyor.

Rowbotham ayrıca, feminist harekete büyük katkıda bulunmuş kuramsal kitapların yanı sıra halk şarkılarındaki, şiirlerdeki, romanlardaki kadın portrelerini, özgür aşk için mücadele edenleri ve devrim, sosyalizm ve ulusal kurtuluş mücadelesi ile kadınların kurtuluş mücadelesi arasındaki ilişkileri de ele alıyor.

Mary Wollstonecraft, Flora Tristan, Margaret Fuller, August Bebel, Eleanor Marx, Olive Schreiner, Sylvia Pankhurst, Emma Goldman, Aleksandra Kollontay, Ding Ling ve Han Suyin gibi feminist harekette iz bırakmış isimler, kadınların İngiltere’deki oy hakkı mücadelesinin başarıya ulaşmasının altındaki etkenler, Fransız Devrimi’nde, Rus Devrimi’nde, Çin’de, Vietnam’da, Küba’da, Cezayir’deki kurtuluş mücadelesinde kadınların üstlendiği roller ve daha fazlası…

  • Künye: Sheila Rowbotham – Kadınlar, Direniş ve Devrim: Çağdaş Dünyada Devrimin ve Kadınların Tarihi, çeviren: Suğra Öncü, Yordam Kitap, tarih, 320 sayfa, 2020

Aditya Adhikari – Silah ve Seçim Sandığı (2020)

Nepal’de Maoistler, 1996 ile 2006 yılları arasında yürüttükleri silahlı mücadelede başarıya ulaşmıştı.

Peki, Maoist hareketin kitlesel büyük bölümü, tarihsel olarak ötekileştirilmiş olan kastlara ve etnik gruplara dâhil olduğu halde, başlıca üyeleri üst kastlardan olan bu hareketin başarıya ulaşmasını sağlayan dinamikler tam olarak neydi?

Ağırlıklı olarak Nepal’deki siyasal gelişmeler üzerinde duran gazeteci ve danışman Aditya Adhikari, Maoistlerin silahlı mücadelen sandığa uzanan süreçte başarılı olmalarını sağlayan etkenleri çok yönlü bir bakışla ortaya koyuyor.

Adhikari burada, farklı kastların ve etnik grupların Maoist hareketi neden desteklediğini, Maoistlerin, ülkedeki farklı güçler arasındaki çelişkilerden nasıl ustaca yararlandığını ve Maoist önderlerin, sınıf mücadelesiyle etnik dava arasındaki gerilimi nasıl çözdüğünü irdeliyor.

  • Künye: Aditya Adhikari – Silah ve Seçim Sandığı: Nepal’deki Maoist Devrimin Öyküsü, çeviren: Cemre Şenesen, Yordam Kitap, siyaset, 368 sayfa, 2020

Evald Vasilyeviç İlyenkov – İdealin Diyalektiği, Etkinlik ve Zihnin Kuruluşu (2020)

Evald Vasilyeviç İlyenkov, Sovyetler Birliği’nde “yaratıcı Marksizm” ve Marksist felsefenin en önemli temsilcisidir.

Marksist materyalist diyalektiği geliştirmeye yönelik çalışmalarda bulunmuş İlyenkov, özellikle “somut evrensel”, “ideal” kavramı, “kavram”, Marx’ın soyuttan somuta yükselme yöntemi ve diyalektik mantıktan felsefi psikolojiye, çocuk gelişiminden zihnin yapısı, eğitim ve bilgi kuramına kadar önemli konularla ilgili özgün ve derinlikli birçok çalışmaya imza attı.

Yazarın seçme metinlerini bir araya getiren bu kitap ise, hem İlyenkov’un düşünce dünyasının kapsamının genişliğini, kuramsal derinliğini ve zenginliğini gözler önüne seriyor hem de kendisinin materyalist diyalektik yöntem aracılığıyla apayrı, hatta ilgisiz görünen alanların nasıl da insanın özgül tarihsel-toplumsal etkinliği temelinde bir bütün oluşturduğunu büyük bir maharetle ortaya koyduğunu gösteriyor.

Kavramların “oluşumsal köklerini” ve kavramsal düşünmenin somut gerçekliğini Marx’ın insan etkinliği kavramını merkeze alarak gösteren İlyenkov’un çalışması, Marksist diyalektik ve felsefeyle ilgilenenlerin severek okuyacağı bir kitap.

  • Künye: Evald Vasilyeviç İlyenkov – İdealin Diyalektiği, Etkinlik ve Zihnin Kuruluşu, çeviren: Siyaveş Azeri, Yordam Kitap, felsefe, 320 sayfa, 2020

Erden Akbulut ve Mete Tunçay – Türkiye Komünist Partisi’nin Kuruluşu (2020)

Kapsamıyla dikkat çeken, Türkiye Komünist Partisi’nin kuruluşu üzerine muazzam bir katkı.

Çalışma, bugün yüzüncü yaşına giren parti tarihine belgeler arasında yapılan bir yolculuk.

Kitapta,

  • Ekim Devrimi ve partileşme süreci,
  • Mustafa Suphi ve Doktor Şefik Hüsnü’nün özgün rolleri,
  • Diğer komünist önderler ve neferler,
  • Kurtuluş ve Aydınlık dergileri,
  • İlk genel işçi toplantıları ve eylemler,
  • 1 Mayıs kutlamaları,
  • Teşkilat planları,
  • Dönemin komünist gençlik çalışmaları,
  • Komintern’le ilişkiler ve farklı Kongrelere katılım,
  • Doğu Seksiyonu’ndaki tartışmalar,
  • Millî mücadeleyle ve Cumhuriyet hükümetiyle ilişkiler ve bunun gibi pek çok konu ele alınıyor.

Raporlar, mektuplar, kongre sunumları, bildiriler, gazete yazıları, mahkeme tutanakları ve her tür belgenin yer aldığı kitap, konuyla ilgilenen herkesin kitaplığında bulunmalı.

  • Künye: Erden Akbulut ve Mete Tunçay – Türkiye Komünist Partisi’nin Kuruluşu, 1919-1925, Yordam Kitap, tarih, 704 sayfa, 2020

Miguel Angel Asturias – Guatemala Efsaneleri (2016)

Yerli büyücülerden otantik söylencelere, yanardağ tutkusundan teolojinin girift labirentlerine, Maya uygarlığının zengin kültürel mirasını ortaya koyan, Nobel Ödüllü yazar Miguel Angel Asturias’ın ilk edebi yapıtı.

Mayaların sözlü gelenekteki izlerini şiirsel bir üslupla yansıtan, Asturias’ın dehasını ortaya koyan bir kitap.

  • Künye: Miguel Angel Asturias – Guatemala Efsaneleri, çeviren: Tahir Alangu ve A. Cengiz Büker, Yordam Kitap

Nikolay Ostrovski – Fırtına Çocukları (2016)

Kızıl Ordu saflarında savaşıp yaralanmış bir yazardan, dünya tarihine yön vermiş bir dönemin harikulade tasviri.

Romanında ağırlıklı olarak 1918-19 yıllarında Polonya ve Ukrayna’da yaşanan olayları işleyen Nikolay Ostrovski, Andre Ptakha karakteri ekseninde, iç savaş sırasında tanıdığı ve omuz omuza savaştığı arkadaşlarının hikâyesini anlatıyor.

  • Künye: Nikolay Ostrovski – Fırtına Çocukları, çeviren: Özdemir İnce, Yordam Kitap

Yıldız Silier – Kökler, Çarklar ve Bulutlar (2016)

Tarihteki köylü, kadın, işçi ve köle isyanları başarıya ulaşsaydı, bugün nasıl bir dünyada yaşardık?

Yıldız Silier, bir ucu distopyaya, diğer ucu ütopyaya açılan ‘Kökler, Çarklar, Bulutlar’da, tarihteki bu adaletsizlik öykülerini anlatıyor, bu isyanlar başarıya ulaşsaydı neler olabileceğini kurguluyor.

Tarihe, alternatif yorumlarla bakmak isteyenlere.

  • Künye: Yıldız Silier – Kökler, Çarklar ve Bulutlar: Bir Karşılaşmalar Masalı, Yordam Kitap

Rius – Çizgilerle Ekonomi (2016)

Usta çizer Rius’un kaleminden, ekonominin uzun yolculuğunun mizahla örülü hikâyesi.

Ekonomik sistemin doğuşu, üretimin ve tüketimin nasıl gerçekleştiği, zenginlik ve yoksulluğun nedenleri, tarihte görülmüş üretim modelleri, kapitalist toplumda ihtiyaçların karşılanma biçimleri ve buna benzer pek çok soru, Rius’un mizahla örülmüş çizgilerinde yanıtını buluyor.

  • Künye: Rius – Çizgilerle Ekonomi, çeviren: Barış Yıldırım, Yordam Kitap