2007 – Sayfa 23 – Dipnotski

Paul Denis – Fobiler (2007)

FOBİLER, Paul Denis, çeviren: İsmail Yerguz, Dost Kitabevi, psikoloji, 125 sayfa

Dünyada herhalde fobisi bulunmayan insan yoktur. Fobilerin, örümceklerden yükseklik korkusuna, klostrofobiden agorafobiye kadar binlerce farklı türü bulunuyor. Kişinin böylesi bir korkuyla başa çıkmak için geliştirdiği kendine has savunma mekanizmaları da, çoğu zaman onun güçlenip serpilmesiyle sonuçlanıyor. İşte, Paul Denis’in bu çalışması, fobilere dair ayrıntılı bilgilere yer vermesiyle bir kaynak kitap niteliğinde. Fobileri gerçek sebepleri ışığında görüp tanımak, kişinin hayatını cehenneme çeviren bu sıkıntının aşılmasındaki en önemli aşama. Denis’in çalışması, konuya dair pek çok yararlı bilgi barındırdığından, hem uzmanlara hem de sıradan okuyuculara hitap ediyor.

Orhan Kemal – Önce Ekmek (2007)

ÖNCE EKMEK, Orhan Kemal, Everest Yayınları, öykü, 109 sayfa

Orhan Kemal’in ‘Önce Ekmek’ isimli bu öykü kitabının ilk baskısı 1968 yılında yapılmıştı. Yazar hemen ertesi yıl aldığı iki ödülle, öykücülük alanında ne kadar başarılı olduğunu göstermişti. 1969 Sait Faik Hikâye Armağanı ile 1969 Türk Dil Kurumu Hikâye Ödülü’nü kazanan ‘Önce Ekmek’te on yedi öykü yer alıyor. Öyküler genel olarak, büyük şehirlerde hayatını sürdüren insanların yaşama tutunma çabalarını, yaşam kavgalarını tasvir ediyor. Bu savaş aynı zamanda insan öğüten acımasız bir canavara benzeyen şehirde tutunabilmek için de verilecektir. Öykülerin çoğunluğu, yazarın diğer eserlerinde de baskın bir şekilde görülen insana dair hümanist, direnişe ve mücadeleye vurgu yapan özellikleriyle öne çıkıyor.

Aysel Özakın – Alnında Mavi Kuşlar (2007)

ALNINDA MAVİ KUŞLAR, Aysel Özakın, Yordam Kitap, roman, 192 sayfa

1 Mayıs 1977’de, Taksim meydanına toplanmış kalabalığa rastgele ateş açılmasıyla çok sayıda insan katledildi. Failleri hâlâ yakalanmamış bu katliamın izleri, aradan geçen otuz yıla rağmen, hâlâ sıcaklığını koruyor. İşte Aysel Özakın’ın bu romanı, olaya edebiyat çerçevesinden bakan bir eser. Yaşanan katliamdan sonra kaleme alınan roman, olup bitenleri, genel olarak Armağan ve Sinan karakterleri ile dönem tiplerini temsil eden karakterlerin gözünden anlatıyor. Bunaldığı taşra ortamından özgürlüğün beşiği olarak gördüğü İstanbul’a gelen bir genç kız olan Armağan ile eğitimli, toplumsal gidişat karşısında tedirgin, ancak kararsız aydın tipinin örneği Sinan’ın yolları bu olaydan sonra kesişecektir.

Arzu Terzi – Paylaşılamayan Miras (2007)

PAYLAŞILAMAYAN MİRAS, Arzu Terzi, Truva Yayınları, tarih, 271 sayfa

‘Paylaşılamayan Miras’ta, Bağdat ve Musul topraklarının 1876-1909 tarih aralığındaki seyrini izleyen Arzu Terzi, söz konusu toprakların günümüzde hâlâ devam eden sorunlarının tarihi arka planına odaklanıyor. Kitabın birinci bölümü, Bağdat ve Musul bölgesindeki padişah mülkü haline getirilen arazilere ayrılmış. İkinci bölümde, öncelikle Sultan Abdülhamid’in Bağdat ve Musul vilayetlerindeki petrol yataklarının işletme imtiyazını alış serüveniyle başlayıp, daha sonra bu topraklarda bulunan başlıca petrol kaynaklarının tanıtımları ile Osmanlı tarafından işletilme biçimlerine yer veriliyor. Son bölümde ise, bu toprakların Osmanlı’nın elinden alınış sürecine odaklanılıyor.

Sevda Şener – Oyunlar ve Gerçekler (2007)

OYUNLAR VE GERÇEKLER, Sevda Şener, Dost Kitabevi, tiyatro, 189 sayfa

Sevda Şener’in ‘Oyunlar ve Gerçekler’i iki ana bölümden oluşuyor. Birinci bölüm, Cumhuriyet’ten bu yana yazılan oyunlarda üzerinde durulmuş olan toplumsal gerçekleri ve sorunları göstermeyi ve farklı dönemlerde ileri sürülmüş görüşleri açıklamayı amaçlıyor. Burada oyun yazarlarının gerçeklere karşı duyarlılığı, toplumsal sorumluluk duygusunu kanıtlayan örneklerle veriliyor. Kitabın ikinci bölümünde ise, Şener’in başyapıt olarak kabul ettiği yerli oyunlardan bir demet sunularak, Türkiye tiyatro yazınının nasıl bir gelişim çizgisi izlediği ve ne gibi başarılar gösterdiği irdeleniyor.

Betty Smith – Bir Genç Kız Yetişiyor (2007)

BİR GENÇ KIZ YETİŞİYOR, Betty Smith, çeviren: Nihal Yeğinobalı, Altın Kitaplar, roman, 528 sayfa

‘Bir Genç Kız Yetişiyor’un ilk baskısı 1943 yılında yapılmıştı. Smith’in romanı, yüzyılın başında, Brooklyn’in yoksul bir mahallesinde yetişen Francie Nolan isimli karakterinin erişkinliğe adım atmasını anlatıyor. Roman yayınlandıktan sonra, yoksulluk altında ezilen göçmenlerin, Amerika’da kent yaşamına ayak uydurmak için verdikleri amansız mücadelenin daha görünür hale gelmişti. Fakat buna ek olarak Smith, Nolan karakteri üzerinden aile dokusunu, sevginin sınırlarını ve masumiyetin yitirilişini iyi tasvir etmesiyle, geniş bir okuyucu kitlesine ulaşabilmişti.

Fahri Güllüoğlu – Magmanın Gözleri (2007)

MAGMANIN GÖZLERİ, Fahri Güllüoğlu, Yapı Kredi Yayınları, şiir, 60 sayfa

‘Magmanın Gözleri’, Fahri Güllüoğlu’nun 1996-2006 yılları arasında yayınlanan şiirlerinden oluşan bir ilk kitap. ‘Gizli Göçebe’, ‘Magmanın Gözleri’ ve ‘Çıkmazın Sesi’ bölümlerinden oluşan kitapta, Güllüoğlu’nun sinema, müzik ve tiyatroyla bağ kuran şiirleri bulunuyor. Kitapta yer alan ‘Ses’ isimli şiirden bir alıntı: “Su aktı.. Tekil, az değil. / Yoğun, yansılayarak kendini, / yankılanmadan, uzaktan duyulmadan, / açıklıklara uzanamadan aktı.. / Koyu, sessiz edasında sesler belirdi, / geri çekilip ileri fırladı, kabardı, köpürdü. / Geçmekle yükümlüydü, geçti su. (…)”

Umut Dağıstan – Üst Kattaki Cinler (2007)

ÜST KATTAKİ CİNLER, Umut Dağıstan, Merkez Kitaplar, roman, 265 sayfa

Umut Dağıstan’ın ‘Üst Kattaki Cinler’i, modern zamanların bireye dayattığı yalnızlığı, parçalanan ilişkileri ve tüm bunların gölgesinde kalmış insanları hikâyeleriyle yol alıyor. Kurgunun merkezinde, yaşamını evinin üst katındaki çalışma odasında geçiren, bugün ölüm döşeğinde olan bir baba ile onu son yolculuğuna uğurlamaya gelen, uzun zaman önce birbirlerinden kopmuş üç kardeş yer alıyor. Kardeşler, bir yandan baba evine bu zamansız dönüşte babalarıyla sevgi dolu ama mesafeli ilişkilerini sorgularken, diğer yandan da kendi hayatlarının açmazları, iletişimsizlikleri ve yalnızlıklarıyla hesaplaşmaya girişeceklerdir. Roman, bu öykü çerçevesinde, dağılan ailelere ve modern hayatın sıkıntılarına odaklanıyor.

Yasmina Khadra – Saldırı (2007)

SALDIRI, Yasmina Khadra, çeviren: Nevra Gürsoy, Destek Yayınları, roman, 191 sayfa

Yasmina Khadra Cezayirli bir yazar. Kendisinin ‘Saldırı’ isimli bu romanı ise, Ortadoğu’daki İsrail ve Filistin sorununu hikâye ediyor. Tel Aviv’in bir restoranında, bir kadın hamilelik elbisesinin altına gizlediği bombayı patlatır. Arap asıllı İsrailli Doktor Emin de, bu patlamanın kurbanlarını tedavi etmeye çalışır. Yine aynı gece, hastaneye çağrılarak, parçalanmış bir kadın cesedini teşhis etmesi istenir. Fakat Doktor Emin’in teşhis edeceği kişi, patlamayı gerçekleştiren on beş yıllık karısı Sihem’den başkası değildir. Khadra’nın 2005 yılında yayınlanan romanı, şu ana kadar Côté Femme Ödülü, 2006 Booksellers Ödülü ve Le Figaro Magazine Ödülü gibi üç önemli ödül kazandı.

Isnam Taljic – Srebrenitsa’nın Öyküsü (2007)

SREBRENİTSA’NIN ÖYKÜSÜ, Isnam Taljic, çeviren: Münire Coşkun, Profil Kitap, roman, 288 sayfa

Isnam Taljic, 1993 yılından beri, içinde özellikle acılı Bosna Savaşı olmak üzere, uzun zamandır gazetecilik yapan bir isim. Bunun dışında kendisinin çok sayıda roman, öykü ve savaş yazılarından oluşan kitapları da bulunuyor. Hatırlanacağı gibi, 11 Temmuz 1995’te BM ve tüm dünyanın gözleri önünde, Sırp askerler Srebrenitsa’da büyük bir katliam gerçekleştirdi. Taljic’in kitabı ise, bu büyük katliama dair izlenimlerden oluşuyor. Romanı aracılığıyla, hemşerilerinin yaşadığı acıları paylaşan yazar, derdini anlatacak kimseleri bulamayan ve göz göre göre ölüme gönderilen bu insanların dramını, bu dönemde işlenen vahşeti gözler önüne seriyor.