Kolektif — At Ansiklopedisi (2026)

‘At Ansiklopedisi’, insanlık tarihinin açık ara en önemli hayvanlarından biri olan atı biyolojik, tarihsel ve kültürel boyutlarıyla ele alan kapsamlı bir başvuru kaynağı. Kitap, atların yalnızca ulaşım, savaş ya da tarım alanlarında kullanılan hayvanlar olmadığını; insan uygarlığının gelişiminde belirleyici rol oynayan canlılar olduğunu gösteriyor. At ile insan arasındaki binlerce yıllık ilişkiyi inceleyerek bu bağın toplumları, ekonomileri ve kültürleri nasıl şekillendirdiğini açıklıyor.

‘At Ansiklopedisi’ (‘The Horse Encyclopedia’), atların evrimsel kökenlerinden başlayarak günümüzdeki çeşitliliğine uzanan geniş bir perspektif sunuyor. Yabani atlardan evcilleştirme süreçlerine, farklı coğrafyalarda ortaya çıkan soy hatlarından modern yetiştiricilik uygulamalarına kadar uzanan gelişimi ayrıntılı biçimde ele alıyor. Atların çevresel koşullara uyum sağlayarak nasıl farklı özellikler kazandığını ve bunun çeşitli ırkların ortaya çıkışındaki etkisini inceliyor.

Kitabın önemli bölümlerinden biri at anatomisine ayrılıyor. İskelet yapısından kas sistemine, duyularından hareket kabiliyetine kadar birçok konu sade ve anlaşılır bir biçimde açıklanıyor. Atların hız, dayanıklılık ve çeviklik gibi özelliklerinin biyolojik temelleri gösterilirken sağlık, bakım ve beslenme konularına da geniş yer veriliyor. Böylece atların fiziksel ihtiyaçlarını anlamanın, onların refahını sağlamadaki önemine dikkat çekiliyor.

Eserde dünya genelinde tanınan 150’den fazla at ve midilli ırkı tanıtılıyor. Her ırkın kökeni, fiziksel özellikleri, karakter yapısı ve kullanım alanları ele alınıyor. Arap atından İngiliz safkanına, Shetland midillisinden ağır yük çekme amacıyla yetiştirilen büyük cinslere kadar uzanan çeşitlilik, at dünyasının ne kadar zengin olduğunu ortaya koyuyor. Irklar arasındaki farklılıklar yalnızca görünüş açısından değil, tarihsel işlevleri ve yetiştirildikleri toplumsal koşullar bakımından da değerlendiriliyor.

Kitap, atların sanat, mitoloji ve kültürdeki yerini de inceliyor. Tarih boyunca güç, özgürlük, asalet ve kahramanlık gibi kavramlarla ilişkilendirilen atların resimlerde, heykellerde, edebiyatta ve halk anlatılarında nasıl temsil edildiğini gösteriyor. Böylece atın yalnızca biyolojik bir tür değil, insan hayal gücünü ve sembolik dünyasını derinden etkileyen bir figür olduğu vurgulanıyor.

Kitap aynı zamanda spor ve binicilik dünyasına da ışık tutuyor. Yarışlardan engel atlamaya, dayanıklılık yarışlarından geleneksel binicilik uygulamalarına kadar farklı disiplinlerin gelişimini ele alıyor. Atların insanlarla kurduğu işbirliğinin zaman içinde nasıl değiştiğini ve günümüzde hangi biçimlerde sürdüğünü açıklıyor.

Alanındaki en kapsamlı eserlerden biri kabul edilen ‘At Ansiklopedisi’, atların biyolojisini, tarihini, kültürel önemini ve çeşitliliğini tek bir çatı altında birleştiriyor. Bu yönüyle kitap, yalnızca at meraklılarına değil, insan ile hayvan arasındaki uzun ve karmaşık ilişkiyi anlamak isteyen herkese geniş bir bakış açısı sunuyor.

Kolektif — At Ansiklopedisi
Çeviren: Ceren Can Aydın • Alfa Yayınları
Ansiklopedi • 360 sayfa • 2026

Angus Hyland ve Caroline Roberts – At Kitabı (2018)

İnsanlık tarihinde atlar, 6 bin yıl boyunca vazgeçilmezliğini sürdürdü.

Peki, neden atlar?

Atlar, yediklerini sindirmek için durmadan kilometrelerce koşma yeteneğine sahiptirler.

Ayrıca sırtlarında, rahatça binilmesini sağlayan, işe yarar bir boşluk var.

Buna ek olarak atlar günde 100 kilometreye kadar ilerleyip ağır yükleri taşıyarak insanları daha hızlı ve güçlü hale getirdi.

İşte bütün bu nedenler, atları bizim hayatımızın elzem varlıkları haline getirdi.

Öte yandan, en eski zamanlardan bugüne, insan da, bu güzel ve sadık arkadaşlarına duyduğu saygıyı her fırsatta ifade etti.

Mağara duvarlarına resimlerini çizerek bunu gösterdi, ardından kâğıtlar ve tuval aracılığıyla bunu yaptı.

İşte elimizdeki bu kitap da, atları konu edinen resim ve çizimleriyle göz dolduruyor.

Dünyanın dört bir yanından ressamlar ve illüstratörlerin çizimlerini sunan ‘At Kitabı’, bu kadim dostlarımıza duyduğumuz sevginin sanatsal ifadelerini sunuyor.

  • Künye: Angus Hyland ve Caroline Roberts – At Kitabı: Resim Sanatında Atlar, çeviren: Ayşegül Gürsel Duyan, Hep Kitap, sanat, 160 sayfa, 2018

Semiral Bilbaşar – Atlar (2015)

Gazeteci ve reklamcı Semiral Bilbaşar, tam bir at tutkunu ve uzun yıllardır hobi olarak atlarla uğraşıyor.

Yarış atı yetiştiriciliği de yapan yazar, Türkiye atçılık tarihi ile at yarışçılığı konusunda arşivlik bir esere imza atmış.

Bilbaşar, at tutkusunun peşinden Türkiye’nin ve dünyanın farklı yerlerine yaptığı ziyaretlere dair izlenimlerini okurlarıyla paylaşmakta.

Künye: Semiral Bilbaşar – Atlar, Türkiye Jokey Kulübü Yayınları