Lev Nikolayeviç Tolstoy – Sahte Para Kuponu (2020)

Tolstoy öylesine büyülü bir yazar ki, ondan ne okusak bizi etkiliyor.

‘Sahte Para Kuponu’ da, yazarın son dönem öyküleriyle torununa yazdığı bir masaldan oluşan, böylesine harika kitaplardan.

Viktor Şklovski’nin önsözü ve Isaiah Berlin’in sonsözüyle ayrıca zenginleşen kitapta, Tolstoy’un kitaba adını veren öyküsünün yanı sıra, ‘Fakir İnsanlar’, ‘Düşümde Ne Gördüm’, ‘Çocukluğun Gücü’, ‘Yolcuyla Sohbet’, ‘Yabancı ve Köylü’, ‘Bereketli Topraklar’ ve ‘Kurt’ adlı eserleri yer alıyor.

Öyküler, ağırlıklı olarak kötülüğün iyilik sayesinde yok edilebileceği ana temasını işliyor.

Yazar, küçük bir suçun tıpkı kartopunun çığa dönüşmesi gibi büyük bir felakete yol açabildiğini kendine has kurgusu ve okuru etkisi altına alan sade üslubuyla anlatıyor.

Öyküler ayrıca, dönemin Rus toplumu ile ülkedeki siyasi ve fikri çalkantılar hakkında okuruna fikir de veriyor.

  • Künye: Lev Nikolayeviç Tolstoy – Sahte Para Kuponu, çeviren: Varol Tümer, İletişim Yayınları, öykü, 191 sayfa, 2020

Sergey Timofeyeviç Aksakov – Gogol’le Dostluğumuz ve Mektuplaşmamız (2019)

Sergey Timofeyeviç Aksakov, edebiyat eleştirileri, çevirileri ve Rus soyluluğunun gündelik yaşamını betimleyen yarı-otobiyografik anlatılarıyla on dokuzuncu yüzyıl Rus kültür hayatında çok önemli yeri olan isimlerden.

Aksakov’un, Rus edebiyatının büyük ismi Gogol’le tanışıklığı da, 1832 yılında başlar.

İkili arasındaki bu sıkı dostluk, yirmi yıl sürecektir.

1830’lar ve 1840’larda Gogol’le ahbaplığına dair tuttuğu notlar ve ikilinin mektuplaşmasından oluşan elimizdeki kitap ise, ne yazık ki Aksakov’un ölümünden otuz yıl sonra 1890’da yayımlanır.

Aksakov’un kitabı, Gogol’ün kişiliği, hayatı ve edebiyatı hakkında altın değerinde ayrıntılar sunuyor ve bunun yanı sıra, dönemin Rus edebiyatı ve kültür yaşamı hakkında da çok önemli bilgiler barındırıyor.

Aksakov, ilk tanıştıkları zamanlarda, Gogol’ün dış görünüşünü şöyle betimliyor:

“Gogol’ün o zamanlar tamamen farklı ve olumsuz etki yapan bir dış görünüşü vardı: Kâküllü başı, şakaklarına inen saç tıraşı, düzgünce kesilmiş bıyıkları ve çenesine dayanmış sert kolalı yakaları ona, kişiliğiyle çelişen farklı bir fizyonomi kazandırıyor, bizde de zeki bir Ukraynalı izlenimi

uyandırıyordu. Giyimi modaya önem verdiğini gösteriyordu.”

Kitaptan bir alıntı daha:

“Gogol’ün benim açımdan her zaman bilmece olarak kalmış tuhaflıkları olduğunu da söylemeliyim. Onun davranışlarını çok kere başkalarına açıklamaya çalıştığım gibi, kendime de açıklamak zorunda kaldım. Bizimkinden belki yüz kat daha ince olduğundan, onun sinirleri bizim hissedemediklerimizi hissediyor, bizim algılayamadığımız şeylerden etkileniyordu.”

  • Künye: Sergey Timofeyeviç Aksakov – Gogol’le Dostluğumuz ve Mektuplaşmamız (1832-1852), çeviren: Varol Tümer, İletişim Yayınları, eleştiri, 244 sayfa, 2019