Dipnotski

Ayşegül Sönmez (ed.) – Umut Burnundan Dolaşarak (2013)

UMUT BURNUNDAN DOLAŞARAK, editör: Ayşegül Sönmez, Sanatatak Yayınevi, söyleşi, 403 sayfa

‘Umut Burnundan Dolaşarak’, 2010’da yitirdiğimiz önde gelen sanatçılarımızdan Ömer Uluç ile yapılmış söyleşilerden oluşuyor. Uluç’un eşi Vivet Kanetti Uluç’un titiz arşivini açmasıyla gün ışığına çıkan söyleşiler, Ömer Uluç’un sanat anlayışını çok boyutlu bir şekilde ortaya koymasıyla önemli. Uluç’la söyleşi yapanların arasında, Ece Ayhan, Doğan Hızlan, Sezer Tansuğ, Cevat Çapan ve Orhan Koçak gibi isimlerin yanı sıra, gazeteciler Nazan Özcan, Cem Erciyes, Yasemin Bay ve Ayşegül Sönmez yer alıyor. Uluç’un kimi yazılarını da barındıran çalışma, aynı zamanda bir yakın dönem Türkiye sanat tarihi olarak da okunabilir.

Jane Austen – İkna (2013)

İKNA, Jane Austen, çeviren: Serim As Özdemir, Kırmızı Kedi Yayınları, roman, 264 sayfa

Jane Austen, 19. yüzyılın başındaki İngiltere’de geçen ‘İkna’da, yıllara yayılan bir aşk hikâyesi üzerinden, bir İngiliz orta sınıfının dünyasına iniyor. Para düşkünü bir adamın kızı olan Anne Elliot ile yoksul donanma yüzbaşısı Wentworth birbirine aşıktır. Elliot’ın ailesi, gençlerin evlenmesine, Wentworth’ün yoksul olması nedeniyle karşı çıkar. Yıllar sonra Wenworth, kazandığı savaşlardan edindiği büyük servetiyle geri döner. Elliot da şimdi yirmi yedi yaşındadır ve hiç evlenmemiştir. İki sevgili birbirlerine hiç unutamasa da, Yüzbaşı, Elliot’ı henüz bağışlamamıştır ve çevre, iki aşığı ikna etmeye çalışacaktır.

Ender Helvacıoğlu ve Baha Okar (haz.) – Marksizmin Başyapıtları (2013)

İki cilt olarak tasarlanan ‘Marksizmin Başyapıtları’nın bu ilk cildi, 19. yüzyılda yazılmış belli başlı Marksist eserleri kapsayacak şekilde düzenlenmiş.

Kitapta, Karl Marx ve çalışma arkadaşı Friedrich Engels’e ait ‘1844 El Yazmaları’ndan ‘Alman İdeolojisi’ne, ‘Felsefenin Sefaleti’nden ‘Louis Bonaparte’ın 18. Brumaire’ine ve ‘Grundrisse’ten ‘Ekonomi Politiğin Eleştirisine Katkı’ya, Marksist külliyatın on yedi klasik eseri, Türkiye’nin alanında uzman isimlerince değerlendiriliyor.

Yazarlar, Marx’ın kuramını yeni bir bakışla ele alarak, Marksist yaklaşımın günümüz dünyasına ne gibi katkılar sunabileceğini irdeliyor.

Künye: Ender Helvacıoğlu ve Baha Okar (haz.) – Marksizmin Başyapıtları, Bilim ve Gelecek Kitaplığı, felsefe, 270 sayfa

Hilly Janes – Sütlü mü Köpüklü mü? (2013)

SÜTLÜ MÜ KÖPÜKLÜ MÜ?, Hilly Janes, çeviren: Duygu Akın, NTV Yayınları, kişisel gelişim, 168 sayfa

Hilly Janes ‘Sütlü mü Köpüklü mü?’de, tıbbi araştırmalar ve uzmanların önerilerinden yola çıkarak, yaşam tarzı, ebeveynlik ve sağlık konusunda gündelik hayat işlerinin daha hızlı yapılabilmesi için alınacak kararları anlatıyor. Kitapta duş almadan diş macunu kullanımına, kahvaltıda hangi kahvenin tercih edileceğinden, iş yerinde zaman yönetimine kadar gündelik hayatta karşılaşılan birçok işin nasıl daha pratik bir şekilde yapılacağı konusunda pek çok ipucu yer alıyor.

Jill McGivering – Son Kerkenez (2013)

SON KERKENEZ, Jill McGivering, çeviren: Merve Duygun, Feniks Kitap, roman, 379 sayfa

Jill McGivering’in BBC adına Afganistan’ta bulunurken tanık olduğu gerçek bir hikâyeden yola çıkarak yazdığı ‘Son Kerkenez’de, umutsuzluk içinde mücadele eden farklı kültürlerden iki kadını anlatıyor. Savaş muhabiri olarak Afganistan’a giden Ellen Thomas, burada, toplum baskısı altında ezilen, oğlu İslamcı örgütlere katılmış Hasina ile tanışır. Thomas bir süre sonra, köyde üstü örtülmüş bazı gerçeklere tanık olur. İki kadın, bu acımasız gerçeklere karşı mücadele edecektir.

İnci Sarıhan ve Soner Sarıhan – Pedalımda 5 Ülke (2013)

PEDALIMDA 5 ÜLKE, İnci Sarıhan ve Soner Sarıhan, Optimist Kitap, gezi, 184 sayfa

İnci Sarıhan ve Soner Sarıhan, ‘Pedalımda 5 Ülke’de, bisikletle Türkiye, İran, Pakistan, Hindistan ve Nepal’de yaptıkları uzun ve keyifli yolculuklarına dair izlenimlerini okurlarıyla paylaşıyor. Sıradan bir hayat yaşayan Sarıhanlar, 2005 yılında radikal bir karar alarak sahip oldukları her şeyi geride bırakıp bisikletle yola koyulmuş. Önce Akdeniz daha sonra da Karadeniz sahillerini kapsayan bisiklet yolculuğunun rotası, bir süre sonra yukarıdaki ülkeleri kapsamış. Yazarlar, Doğu Beyazıt’tan Pokhara’ya uzanan bu serüvenlerinde, Doğu coğrafyasının insanları ve efsunlu atmosferinde tanık oldukları ilginç olayları sunuyor.

Ayandan Mustafa Nuri Paşa – Abede-i İblis (2013)

ABEDE-İ İBLİS, Ayandan Mustafa Nuri Paşa, yayına hazırlayan: Amed Gökçen, İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları, kültür, 146 sayfa

Ezidiler, 12. yüzyıldan bu yana tarih sahnesinde olmalarına rağmen, kendilerine dair yazılı kaynak yok denecek kadar az. Bu kitap ise, bir zamanlar Musul valiliği yapmış Ayandan Mustafa Nuri Paşa’nın Ezidileri anlattığı ‘Abede-i İblis’ başlıklı risalesinin transkripsiyonu ve tıpkıbasımından oluşuyor. Paşa burada, Osmanlı İmparatorluğu’nun doğusunda yaşayan bir Kürt topluluğu olan Ezidileri dini inanışları, gelenekleri ve toplumsal kuralları ekseninde ele alıyor. Vali, Ezidiliği tamamen İslami görüşler çerçevesinden değerlendirse de, bu küçük risale, kadim Ezidi toplumuna dair nadir kaynaklardan biri olmasıyla önemli.

M. Ertuğrul Düzdağ – Yakın Tarihimizde Irkçılık (2013)

YAKIN TARİHİMİZDE IRKÇILIK, M. Ertuğrul Düzdağ, Kapı Yayınları, inceleme, 334 sayfa

M. Ertuğrul Düzdağ ‘Yakın Tarihimizde Irkçılık’ta, Türkiye yakın tarihinden kimi fikir adamlarının “ırkçılık” hakkındaki düşüncelerine odaklanıyor. Yazarın ele aldığı isimler ise, Meşrutiyet devrinde İslamcılık akımının dört önemli temsilcisi olan Babanzâde Ahmed Naim, Mehmet Akif Ersoy, Çerkeşşeyhi-zâde Halil Hâlid Bey ile Said Halim Paşa ve Cumhuriyet devrindeki din önderlerinden Said-i Nursi. Düzdağ, bu isimlerin eserlerinden yaptığı alıntılardan hareketle, İslam’a göre ırkçılığı; Osmanlıcılık, Türkçülük, Batıcılık ve İslamcılık gibi Meşrutiyet dönemindeki akımları ve ilk ırkçılık tartışmalarının başlamasını irdeliyor.

Kolektif – Çin Kültür Devrimi (2013)

ÇİN KÜLTÜR DEVRİMİ, kolektif, çeviren: Sinan Jabban, Patika Kitap, siyaset, 192 sayfa

Amerika’dan, Devrimci Araştırmalar Grubu’nun hazırladığı ‘Çin Kültür Devrimi’, 1966 Ocak ayından Mao tarafından başlatılan “Büyük Proleter Kültür Devrimi” (BPKD) sürecinin stratejik yönelimini tartışıyor. BPKD’nin teorik arka planını sergilemesi dışında, sürecin eksiklerini ve hatalarını tartışmaya açması bakımından da önemli olan çalışma, yaklaşık on yıl süren devrimsel dönüşümün kitlelerin zihinsel ve pratik dünyalarında ne gibi atılımlar gerçekleştirdiğini aydınlatıyor. Kültür devriminden önce Çin’deki durum, devrimin gelişimi ve ABD’ye etkileri, devrimin pratik kazanımları ve eksikleri kitapta ele alınan kimi konular.

J. D. Nasio – Histeri (2013)

HİSTERİ, J. D. Nasio, çeviren: Pelin Aydın, Say Yayıncılık, psikanaliz, 184 sayfa

Ünlü psikiyatr J. D. Nasio ‘Histeri’de, psikanalizin esas ilgi alanlarından histeriyi kapsamlı bir bakışla irdeliyor. Yazar, histerinin analizdeki yüzü; histeri, obsesyon ve fobi arasındaki farklar; histerinin temelindeki travmanın izi; histerik kişinin cinsel hayatı; histerik fantasmaların özgünlükleri ve histerinin psikanalitik tedavisi gibi konuları ele alıyor. Kitap, bireyin nasıl histerik olduğunu ve bu hastalıktan nasıl kurtulduğunu, erkek ve kız çocuklarında histerinin kendini nasıl ortaya koyduğunu ve Freud’un histeriyi açıklarken nasıl bir psişik nedensellik teorisini oluşturduğunu aydınlatmasıyla da önemli.