2007 – Sayfa 13 – Dipnotski

Özgür Gürbüz – Enerji ve İnekler (2007)

ENERJİ VE İNEKLER, Özgür Gürbüz, Yeni İnsan Yayınları, ekoloji, 126 sayfa

Özgür Gürbüz’ün ‘Enerji ve İnekler’i, özellikle son zamanlarda büyük bir sorun haline gelen enerji ve ekoloji ilişkisini ele alan bir çalışma. Gürbüz’ün çalışması, dünyanın sınırlı kaynaklara sahip olduğu halde, bireyi hep daha çok tüketmeye yönelten anlayışa karşı kaleme alınmış. Kitap, insanın, doğanın imkânlarını pervasızca tüketmesini değil, tüketememe hakkını öne çıkarıyor. Dünya, yeni bir enerji krizine hazırlanıyor. Bunun en önemli nedeni kaynak sıkıntısı değil, aşırı tüketim, enerjinin çok fazla kullanılmasıdır. Gürbüz’ün çalışması, tüketim mantığının doğada yarattığı ve yaratabileceği tahribatları, gerçekçi ve sağlam argümanlarla dillendirmesiyle dikkat çekiyor.

Melih Gürsoy – İşkolik (2007)

İŞKOLİK, Melih Gürsoy, MG Yayınları, roman, 327 sayfa

Melih Gürsoy, ‘İşkolik’te, tüm hayatını işten ibaret yaşayan bir kahramanı hikâye ediyor. Romanın merkezine, gerçek ismini sakladığı bir sanayiciyi koyan Gürsoy, “O benim en yakın arkadaşımdı. Bütün ömrünü çalışmaya adadı. Sevdiği kızla birlikte olamayınca hayata küstü. Hiç evlenmedi, hep tek başına yaşadı. Öldüğünde Türkiye’nin en zengin insanlarından biriydi,” diyor. Roman, bu karakter üzerinden, işkolik olmanın, işe tapmanın bireyi getirebileceği çıkışsızlığı hikâye ediyor. Gürsoy’un romanı, Protestan çalışma ahlakının “Çalış, harcama, biriktir,” anlayışını eleştiriyor. Türkiye sanayisinin önemli isimlerinden olan Gürsoy’un ilk romanı olan ‘İşkolik’ yazarın hayatından da izler taşıyor.

Gün Zileli – Komün (2007)

KOMÜN, Gün Zileli, Yaba Yayınları, roman, 224 sayfa

Gün Zileli’nin ‘Komün’ü, ‘Geleceğe İlişkin Bir Politik Alegori’ alt başlığını taşıyor. Roman, hayali bir devrimin gerçekleştiği 2046 yılı Türkiye’sini kurguluyor. 2024 yılında Türkiye’de “İkinci Cumhuriyet” ilan edilmiş ve Türkiye, ‘Dersim-Zaza Eyaleti’, ‘Konya Özerk Eyaleti’, ‘Trakya-Rumeli Eyaleti’nden oluşan federatif bir yapıya geçmiş ve bu eyaletlerde komünal yönetimler kurulmuştur. Tarih 2046’yı gösterdiğinde ise, İstanbul 8. bölgede bir araya gelen devrim komününde işler daha da karışık bir hal alır. Devrimciler, Komün’ü eski heybetine kavuşturmaya çalışırlarken, yeni bir sorun baş göstermiştir. Zira seçme ve seçilme hakkının fraksiyon üyelerine yasaklanması, her şeyi daha da zorlaştırmıştır.

Ahmet Arslan – İlkçağ Felsefe Tarihi 3: Aristoteles (2007)

İLKÇAĞ FELSEFE TARİHİ 3: ARİSTOTELES, Ahmet Arslan, Bilgi Üniversitesi Yayınları, felsefe, 391 sayfa

Prof. Dr. Ahmet Arslan, ‘İlkçağ Felsefe Tarihi’nin bu üçüncü cildinin tümünü Aristoteles’e ayırmış. Aristoteles, bilimin gerçek anlamda kurucusu, insanlığın “ilk öğretmeni” ve “filozofu” gibi sıfatlarla tanımlanan bir isim. Arslan, Aristoteles’in ruh kuramını, ahlak felsefesini, siyasete ilişkin görüşlerini, retorik ve poetik gibi kavramlarını, filozofun kendi eserlerine ve birincil kaynaklara dayanarak anlatıyor. Aristoteles’in öğretisini ve yöntemini “kendisi bir bilim olmaksızın bilime en yakın olan felsefe” şeklinde tanımlayan Arslan, filozofun düşüncelerini kapsamlı olarak inceliyor ve eserlerinden kaynak alıntılara yer veriyor.

Diane Setterfield – On Üçüncü Hikâye (2007)

ON ÜÇÜNCÜ HİKÂYE, Diane Setterfield, çeviren: Candan Selman, Altın Kitaplar, roman, 400 sayfa

amazon.com’un 2006 yılının en iyi kitabı olarak seçtiği ‘On Üçüncü Hikâye’, Diane Setterfield’in ilk romanı. Roman, Margaret isimli kahramanının iç hesaplaşmasını hikâye ediyor. Anne ve babasıyla beraber yaşayan Margaret, içten içe, doğumuyla ilgili çeşitli şüpheler taşımakta, fakat bunu anne ya da babasıyla paylaşamamaktadır. Margaret’in bu iç hesaplaşmalar içinde en büyük uğraşı ise, ölen ünlü insanların biyografilerini yazmaktır. Günün birinde, ünlü bir yazar olan Vida Winter, kendisinden biyografisini yazmasını isteyecektir. Biyografiyi yazmaya başlayan Margaret, yazarla beraber, kendi geçmişine de uzanacak ve böylece peşini bırakmayan hayallerle boğuşacaktır.

Şerif Mardin (ed.) – Orta Doğu’da Kültürel Geçişler (2007)

ORTA DOĞU’DA KÜLTÜREL GEÇİŞLER, editör: Şerif Mardin, çeviren: Birgül Koçak, Doğu-Batı Yayınları, sosyoloji, 308 sayfa

Editörlüğünü Şerif Mardin’in üstlendiği ‘Orta Doğu’da Kültürel Geçişler’ isimli bu çalışma, Orta Doğu’nun kültürel yapısını analiz eden sosyolojik yazılardan oluşuyor. Kitapta, Said Emir Ercümend, Samir Khalaf, Richard K. Khuri, Fedwa Malti-Douglas, Shahrough Akhavi, Michael E. Meeker, Şerif Mardin, Sabri Sayarı, Irene Markoff ve son olarak da Mehrzad Boroujerdi’nin konuyla ilgili birer yazısı bulunuyor. Kitap, şimdiye kadar üzerinde fazlaca durulmamış bir kültürel coğrafyanın düşünsel haritasına odaklanmasıyla önemli bir eksiği kapatıyor.

Refik Durbaş – Rakı ile Edebiyat Muhabbeti (2007)

RAKI İLE EDEBİYAT MUHABBETİ, Refik Durbaş, Heyamola Yayınları, deneme, 294 sayfa

Refik Durbaş ‘Rakı ile Edebiyat Muhabbeti’nde, meyhane-rakı-muhabbet üçlüsüne, ehlikeyf bir çerçeveden bakıyor. ‘Rakı, Meyhanede İçilir’, ‘Rakı, Edep ile İçilir’ ve ‘Rakı, Edipler ile İçilir’ bölümlerinden oluşan kitap, bu başlıklardan da görüleceği gibi, içme kültürüne dair keyifli kapsamlı ayrıntılar sunuyor. Kitabın en ilgi çeken yanı ise, içki muhabbetiyle edebiyatın önemli isimlerini buluşturması. Kitabın sonunda yer alan ‘Ünlü Kişiler Sözlüğü’ de, bu muhabbetlerde karşımıza çıkan isimlere dair, Durbaş’ın kaleme aldığı şiirlerden oluşuyor.

Élise Massicard – Alevi Hareketinin Siyasallaşması (2007)

ALEVİ HAREKETİNİN SİYASALLAŞMASI, Élise Massicard, çeviren: Ali Berktay, İletişim Yayınları, siyaset, 367 sayfa

Türkiye’nin heterodoks inançların çoğunluğunu oluşturan Aleviliğin siyasal nitelik kazanması, yeni bir olgu değil. Massicard’ın ‘Alevi Hareketinin Siyasallaşması’, Aleviliği anlamaya çalışırken, bu inancın sadece dinsel alanını değil, siyasal alandaki yönelim ve farklılaşmaları da belirleyen bir cemaat olarak Alevi nüfusun kendi dinamiklerine odaklanıyor. Yazarın 1980’lerden bugüne, hem Türkiye’de hem Almanya’daki Alevi hareketini inceleyen eseri, Aleviler arasındaki farklı politizasyon süreçlerini ve etnik kimliklerini kapsamlı bir bakışla ortaya koyuyor.

Hasan Kıyafet – Diyarbekir: Girmek-Çıkmak (2007)

DİYARBEKİR: GİRMEK-ÇIKMAK, Hasan Kıyafet, Ceylan Yayınları, öykü, 236 sayfa

Hasan Kıyafet’in ‘Diyarbekir’e Girmek’ isimli öyküsünün ilk baskısı, Evrensel Basım Yayın tarafından 2001 yılında yapılmıştı. Kıyafet’in Mezopotamya Kültür Merkezi 1999 Film Öyküsü dalında birincilik kazanan bu öyküsü, savaş zamanlarındaki Diyarbakır’da geçen sıkıntılı günleri hikâye ediyordu. Kıyafet’in daha sonra da, söz konusu kitabın devamı olan ‘Diyarbakır’dan Çıkmak’ı yayımlamıştı. İşte elimizdeki bu çalışma da, iki kitaptaki yirmi iki öyküyü bir araya getiriyor. Toplumcu-gerçekçi edebiyatın önemli isimlerinden olan Hasan Kıyafet’in roman, öykü, çeviriler de dâhil kırkın üzerinde eseri bulunuyor. Özellikle yazarın ilk romanı olan ve daha 1969 yılında yapılan ‘Komünist İmam’ın, şu ana kadar elliyi aşkın baskı yaptığını ve Türkiye’de en çok bilinen romanlar arasında yer aldığını da belirtelim.

Ali Boratav (der.) – Tarih ve Tarihçi (2007)

TARİH VE TARİHÇİ: ANNALES OKULU İZİNDE, kolektif, derleyen: Ali Boratav, Kırmızı Yayınları, tarih, 337 sayfa

‘Tarih ve Tarihçi: Annales Okulu İzinde’, muhtelif isimlerin, önemli tarihçilik ekollerinden olan Annales Okulu’na dair kaleme aldıkları yazılardan oluşuyor. Fransa’da yayınlanan Annales Dergisi etrafında oluşan yeni tarihçi okul, tarih biçimini içerik ve yöntem bakımından sorguladı ve yeni bir tarih anlayışının oluşumuna öncülük etti. Ekolün en özgün bakışı, tarih yazımını bir yana itip, her şeye yeniden başlamayı önermesiydi. Bu önerinin en büyük nedeni de, olayların tarihini esas alan eski tarih yazımını aşma çabasıydı. Kitapta, Annales Okulu’nun temellerini atan isimlerin metinler ile bunlara dair makaleler bulunuyor. Kitapta makalesi bulunan isimler ise şöyle: Fernand Braudel, Peter Burke, Marc Bloch, Lucien Febvre, G. McLennan, Emmanuel Le Roy Ladurie, Pierre Vilar, Erich J. Hobsbawm, Henri Lefebvre ve Gareth Stedman Jones.