Etiket: 2017

Pınar Melis Yelsalı Parmaksız – Türkiye’nin Modernleşmesinde Kadınlar (2017)

Türkiye’nin modernleşmesinde kadınların vazgeçilmez rolleri oldu. Özellikle Cumhuriyet’in ilanından itibaren, hiçbir zaman yeterli derecede olmasa da kadınlar hem kamusal alanda hem iş dünyasında hem de siyasette daha görünür hale geldi.

İşte bu kitap da, 1839’dan günümüze uzanarak kadınların Türkiye modernleşmesindeki yerini aydınlatıyor.

Pınar Melis Yelsalı Parmaksız’ın oylumlu kitabı, bu süreci siyasal liderlerin eşleri üzerinden izliyor.

Mevhibe İnönü, Berin Menderes, Rahşan Ecevit ve Semra Özal, bu isimlerden bazıları.

Parmaksız, kimi zaman bu kadınların kendi açıklamalarına kimi zaman da yakın çevrelerinden insanların onlara dair anlatımlarına dayanarak, siyasi liderlerin eşlerinin hayat hikâyelerini veriyor.

Kitap, Türkiye’de toplumsal cinsiyete dair kimliklerin ve ilişkilerin dönüşümüne daha yakından bakmak için iyi bir fırsat.

  • Künye: Pınar Melis Yelsalı Parmaksız – Türkiye’nin Modernleşmesinde Kadınlar, İmge Kitabevi, kadın, 254 sayfa

Emma Yarlett – Orion ve Karanlık (2017)

  • ORION VE KARANLIK, Emma Yarlett, çeviren: Zeynep Alpaslan, Redhouse Kidz Yayınları, çocuk, 36 sayfa

Karanlıktan korkmayan çocuk var mı? Doğru, bu mümkün değil! Bu sevimli kitabın kahramanı Orion da, karanlıktan ölesiye korkan çocuklardandır. Günün birinde Orion’un odasına Karanlık’ın bizzat kendisi ziyarete gelir. Orion, Karanlık’ın düşündüğü kadar korkutucu olmadığını, hatta eğlenceli ve bilge bir karaktere sahip olduğunu fark edecektir. Bir süre sonra ikili arasında sağlam bir dostluk kurulmaya başlanır ve Orion ile Karanlık, karanlık çöktükten sonra keyifli bir yolculuğa çıkar. Orion bu süreçte karanlık korkusu kadar patlayan balonlar, yükseklik, örümcekler, sınıfındaki kızlar ve daha pek çok korkusuyla da yüzleşecek ve onlarla hesaplaşacaktır. Hava kararınca yalnız kalmaktan korkan çocuklar için yatmadan önce okunabilecek sıcacık bir resimli kitap.

Mary Lynch Barbera ve Tracy Rasmussen – Sözel Davranış Yaklaşımı (2017)

  • SÖZEL DAVRANIŞ YAKLAŞIMI, Mary Lynch Barbera ve Tracy Rasmussen, çeviren: İlksen Dinçer Baş, Aura Yayınları, eğitim, 320 sayfa

Otizm ve diğer gelişimsel yetersizliği olan çocuklara dil ve konuşma becerileri nasıl öğretilir? Otizmli bir çocuk annesi olan yazarın, yine otizmli bir çocuğu olan İlksen Dinçer Baş tarafından Türkçeye çevrilen kitabı, yeni bilimsel verilerden yola çıkarak benzer çocuklara sahip ailelere bu konuda yol göstermeyi amaçlıyor. Alana dair yeni bir yaklaşım olarak kabul edilen Sözel Davranış Yaklaşımı’na dayanan kitap, ayrıntılı açıklamalar ve pratik uygulamalar yoluyla, ebeveynlerin ve eğitimcilerin otizmli çocuklara iletişim becerileri kazandırmalarına yardımcı oluyor. Özel eğitim uzmanları, psikologlar, alan uzmanları ve aileler için nitelikli bir rehber.

Tercan Yıldırım – Tarih Ders Kitaplarında Kimlik Söylemi (2017)

  • TARİH DERS KİTAPLARINDA KİMLİK SÖYLEMİ, Tercan Yıldırım, Yeni İnsan Yayınevi, eğitim, 312 sayfa

Ulus-devletin özellikle tarih başta olmak üzere, ders kitaplarına muazzam bir ilgisi var. Zira ders kitaplarıyla milyonlarca öğrenciye ulaşabilen siyasî iktidar, bu yolla öğrencilerde sadakat, itaat ve aidiyet duygularını güçlendirmeyi hedefler. İşte Tercan Yıldırım da elimizdeki nitelikli çalışmasında, hakîm etnisitenin geçmişini merkeze alarak ötekiyi, ötekileri görmezden gelen tarih ders kitaplarını mercek altına alıyor. Osmanlı’nın son dönemlerinden ders kitaplarının yapılandırmacı bir yaklaşımla hazırlandığı iddia edilen 2007 yılına uzanan çalışma, lise tarih ders kitaplarında kurgulanan Türk kimlik söyleminin çeşitli yönlerini irdeliyor; “biz”, “öteki” ve “makbul vatandaşlık” kategorileri üzerinden, tarih ders kitaplarına yansıyan iktidar-tarih-kimlik ilişkisine bütüncül bir bakışla odaklanıyor.

Mahmut Akyürekli – Kürtlerle Türkler (2017)

  • KÜRTLER VE TÜRKLER, Mahmut Akyürekli, Tarih Kulübü Yayınları, tarih, 241 sayfa

Bugünlerde Kürt sorununun çözümü konusunda çözüm süreci zamanlarında vaat edilen güzel günlerin oldukça gerisindeyiz. Fakat yine de umutlu olmakta fayda var, zira iki halk arasındaki ilişkiler bin yıl öncesine uzanıyor. Mahmut Akyürekli de bu nitelikli çalışmasında, hem akademik literatürden hem de zengin belgelerden beslenerek söz konusu ilişkinin ayrıntılarına odaklanıyor. Türk-Kürt ilişkisinin tarihte ilk olarak nerede ve ne zaman başladığı, bu ilişkinin hangi kazanımlara vesile olduğu, Kürt-Türk ilişkilerinde tarih boyunca yaşanmış kırılmaların hangileri olduğu ve bunlara hangi faktörlerin sebep olduğu, Kürtlerin devletle neden sorun yaşadığı ve şu an ne istediği, kitapta yanıtı aranan sorulardan birkaçı. Akyürekli bu sorulara yanıt verirken, Malazgirt Savaşı’ndan 1. Dünya Savaşı’na, Paris Konferansı’ndan Sevr ve Lozan anlaşmalarına, Milli Mücadele’den Misak-ı Milli’ye uzanan geniş bir zaman diliminde geziniyor.

Bryndís Björgvinsdóttir – Savaşı Bitiren Sinek (2017)

  • SAVAŞI BİTİREN SİNEK, Bryndís Björgvinsdóttir, resimleyen: Þórarinn Már Baldursson, çeviren: Mahir Ünsal Eriş, Can Yayınları, çocuk, 112 sayfa

Savaşın küresel çapta büyük bir sorun haline getirdiği mültecilik sorununu hikâye eden, bir cesaret ve dayanışma öyküsü. Hikâyenin kahramanları Kolkex, Sinek ve Hermann Şeker adında üç karasinektir. Evet, yanlış duymadınız. Günün birinde üç kafadarın yaşadıkları evin sahibi, şu öve öve bitirilemeyen elektrikli sinekliklerden birini almaya karar verir. Bu olaydan sonra üç karasinek, bu evden ayrılarak Nepal’in iyi kalpli keşişlerini aramak için yola koyulur. Zira efsaneye göre bu keşişler, bir sineği dahi incitmeyecek denli yüce gönüllüdür. Kolkex, Sinek ve Hermann Şeker bu yolculuklarında bir süre sonra, savaşın yaşandığı bir ülkeye misafir olur. Üç arkadaş, aklı başında her varlık gibi savaşın anlamsızlığına isyan edecek ve bu saçmalığa bir son vermek için kolları sıvayacaktır. Bu harikulade umut ve cesaret öyküsünün, 2011 yılında İzlanda Çocuk Edebiyatı Ödülü’ne değer görüldüğünü de belirtelim.

Dikmen Yakalı Çamoğlu – Kaynana Ne Yaptı, Gelin Ne Dedi? (2017)

  • KAYNANA NE YAPTI, GELİN NE DEDİ?, Dikmen Yakalı Çamoğlu, İletişim Yayınları, kadın, 216 sayfa

Erken Cumhuriyet döneminde (1923-1950’ler) evlenme yoluyla edinilen kadınlar arası akrabalık ilişkilerine odaklanan, Türk ailesine ve genel olarak aile kurumuna kuramsal bir yaklaşım getiren özgün bir çalışma. Dikmen Yakalı Çamoğlu burada aile hikâyelerinin nasıl kurulduğunu, aile fertleri arası ilişkilerdeki “güç” olgusunun neyle ve nasıl kurulduğunu, kimlerin bu hikâyelerden ve hangi gerekçelerle dışlandığını, aile büyüklerinin ne gibi nitelikleriyle aile hikâyelerinde kendilerine yer bulduklarını ve bunun gibi pek çok önemli ayrıntıyı irdeliyor. Sağlam bir kuramsal çerçeve ve mülakatlarla zenginleşen; romanlardan alıntılar ve popüler kültürden örneklerle beslenen kitap, bildiğimiz aile olgusunu farklı bir gözle ele alıyor. Keyifli ve ufuk açıcı bir çalışma.

Paul Nizan – Fesat (2017)

  • FESAT, Paul Nizan, çeviren: Özdemir İnce, Yordam Kitap, roman, 239 sayfa

Paul Nizan’ın ‘Fesat’ının Türkçedeki son baskısı 1996 yılında Telos Yayınları tarafından yapılmıştı. Uzun bir zamandır piyasada bulunmayan roman, nihayet yeni bir baskıyla okurun karşısına çıkıyor. Romanın çevirmeni İnce’nin, bu baskı için çeviriyi yeniden gözden geçirdiğini ve kimi dipnotlarla zenginleştirdiğini de belirtelim. Henüz 35 yaşındayken savaşta öldürülen ve cephede yazdığı bu romanında Nizan, Fransa’nın en büyük beyinlerinin gittiği Yüksek Öğretmen Okulu’ndan bir grup öğrencinin devrimcilik günlerinde yaşadıklarını hikâye ediyor. Zengin bir Yahudi ailesinden gelen Bernard Rosenthal’ın başını çektiği bu grup, İç Savaş adlı bir dergi çıkaracak, burada kapitalizmi ve iktidarı kıyasıya eleştirmektedir. Fakat 1930’ların baskı ortamında, ülkede acımasız bir komünist avı başlar. Bu süreç, gençlerin devrimci idealleri, iktidara karşı mücadele etme kararlılıkları ve en önemlisi de sınıfsal çelişkileriyle yüzleşecekleri bir sınava dönüşecektir.

Ali Artun – Mümkün Olmayan Müze (2017)

  • MÜMKÜN OLMAYAN MÜZE, Ali Artun, İletişim Yayınları, müzecilik, 202 sayfa

Ali Artun’un 2000 yılından beri müzecilik konusunda yayınlanmış yazılarından sağlam bir derleme. Bu yazılar, modernlik öncesinden günümüze müzeciliği inceliyor ve müzeciliğin farklı tarihsel dönemlerini ve farklı müzecilik deneyimlerini kıyaslıyor. Modern müzeciliğin anıtı Louvre, Louvre ile birlikte kurulmaya başlanan mimarlık müzeleri, ütopyaların canlandırıldığı müzeler, vahşiliğin icat edildiği ve ırkçılığın örgütlendiği antropolojik insan müzeleri ve insanat bahçeleri, Malraux’nun röprodüksiyonlardan kurduğu “hayalî müze” ve Bilbao Guggenheim Müzesi, kitapta karşımıza çıkan bazı örnekler. Türkiye’deki müzecilik tarihini de ele alan Artun, Topkapı Sarayı’nın da Avrupa’daki diğer imparatorluk müzesi türlerine dâhil edilebileceğini söylüyor. Müzecilik konusuna hem tarihsel hem de güncel bir çerçeveden bakmak isteyenlere.

Kolektif – Sınıflar Dönüşürken (2017)

  • SINIFLAR DÖNÜŞÜRKEN, hazırlayan: Leo Panitch, Greg Albo ve Vivek Chibber, çeviren: Tuncel Öncel, Yordam Kitap, siyaset, 352 sayfa

2014’te 50. yıldönümünü kutlayan Socialist Register dergisi, o yıl olduğu gibi 2015 yılı sayısını da küresel çapta sınıflaşmayı ve sınıf stratejilerini incelemeye ayırmıştı. Bu seçkide yer alan yazılar, işçi sınıflarının neoliberalizme, kemer sıkmaya ve otoriter hükumetlere karşı yürüttükleri mücadeleler ekseninde sınıf ilişkilerini hareket noktası olarak alıyor. Kitapta küresel işçi sınıfının yeniden üretimi, Güney Afrika’da işçi sınıfı ve sosyalist hareket, Türkiye’de sermaye birikimi ve sınıf mücadelesi, 2011 halk ayaklanması öncesinde ve sonrasında Mısır işçi hareketi, Avro bölgesi krizinde Avrupa işçi sınıfının tavrı, günümüzde sınıf teorisi ve sınıf siyaseti, Şili’nin kapitalist atılımında sınıfsal dönüşümler ve Amerikan emek hareketinin güncel durumu gibi önemli konular irdeleniyor.