Paul Magdalino – Ortaçağda İstanbul (2017)

Paul Magdalino, dünyanın önde gelen Bizans tarihçilerinden.

Magdalino’nun bu çalışması da, 6. ve 13. yüzyıllarda İstanbul’un geçirdiği dönüşümleri kayda alan çok önemli bir kitap.

Magdalino, Konstantinopolis’in nasıl olup da Hıristiyan Avrupa’sının en büyük kentine dönüştüğünü irdelerken, şehrin 6. yüzyıldan başlayarak nasıl sağlam bir altyapıya kavuşturulduğunu ve kentsel hayatın temel yapılarının nasıl güçlendirildiğini adım adım izliyor.

Kitapta ele alınan kimi konular şöyle:

  • Erken dönem Hıristiyan megapolünün hayatta kalışı,
  • Şehrin istikrar öğeleri,
  • İulianus ve Sophia limanı,
  • Fırınlar,
  • Canlı hayvan ve et pazarları,
  • Hıristiyan binaları,
  • Hayır kurumları,
  • Dini kurumlar ve kamusal kent tesisleri,
  • Halk hamamları,
  • Noterlik büroları,
  • Orta eğitim kurumları,
  • Büyük Saray,
  • Ortaçağdan itibaren şehrin genişlemesi ve buradaki yeni biçimlenme,
  • İtalyan yerleşimlerinin başlangıcı,
  • Haliç ve İtalyan semtleri,
  • Akropol…

Yazılı kaynaklardan olduğu kadar arkeolojik bulgulardan da yararlanan çalışmanın, Konstantinopolis’in tarihi yarımadası ve çevresinde yaşanmış kentsel tecrübeleri derinlemesine izlemesiyle alan için çok önemli bir kaynak olduğunu söylemeliyiz.

  • Künye: Paul Magdalino – Ortaçağda İstanbul: Altıncı ve On Üçüncü Yüzyıllar Arasında Konstantinopolis’in Kentsel Gelişimi, çeviren: Barış Cezar, Koç Üniversitesi Yayınları, tarih, 173 sayfa, 2017

 

 

 

 

 

Jon Elster – Ekşi Üzümler (2008)

Jon Elster, ‘Rasyonalitenin Altüst Edilmesi Üzerine Çalışmalar’ alt başlıklı ‘Ekşi Üzümler’de, insanların neden irrasyonel davranışlar sergilediklerine odaklanıyor.

Rasyonaliteye dair genel anlayışı, “Rasyonalite faile ne yapması gerektiğini söyler; fail başka türlü davranırsa o zaman irrasyoneldir,” cümlesiyle özetleyen Elster, bu düşüncenin çeşitli seçenekleri ayıklamanın ötesinde işe yaramadığını savunuyor.

İlk olarak verili rasyonel anlayışı sorgulayan yazar, tilkinin ulaşamadığı üzüme ekşi demesi örneğinde simgelendiği gibi, insanların irrasyonel davranışlar sergilerken her aşamada bunları nasıl mantığa büründürdüğünü adım adım açıklıyor.

Elster araştırmasını, mantık ile insan psikolojisi arasındaki çatışmaları merkeze alarak yapıyor.

  • Künye: Jon Elster – Ekşi Üzümler, çeviren: Barış Cezar, Metis Yayınları, inceleme, 224 sayfa

Scott Redford – İktidar İmgeleri (2014)

Sinop içkalesinin surlarında yer alan yazıtlar, Selçuklu seçkinlerinin devlet ve makam özlemlerini, ideallerini yansıtan iyi birer belge niteliğinde.

Yazıtlar, 13. yüzyılın başlarında Selçuklu Sultanlığı’nın önemli bir biçimlenme dönemindeki idari konulara, mimarlığa dikkat çekici bir pencere açmasıyla büyük öneme haiz.

Eldeki bu önemli çalışma ise, bu yazıtlar üzerine derinlemesine bir incelemeye koyuluyor.

  • Künye: Scott Redford – İktidar İmgeleri, çeviren: Barış Cezar, Koç Üniversitesi Yayınları

Dilek Barlas ve Serhat Güvenç – Türkiye’nin Akdeniz Siyaseti (2014)

‘Türkiye’nin Akdeniz Siyaseti’, iki savaş arası dönemde, yani tam olarak 1923-1939 zaman aralığında Türkiye’nin dış politikasını Akdeniz’de yürüttüğü diplomasi ve deniz gücü bağlamında izliyor.

Bu dönemde Türkiye’yi, orta büyüklükte bir devlet olarak kavramsallaştıran yazarlar, devamında da, yeni devletin varlığının güvenceye alınmasında başlangıçta askeri güce yüklenen işlevleri ve bunların iç politikaya etkilerini çözümlüyor.

Türkiye’nin söz konusu süreçte deniz kuvvetlerini yeni baştan kurma gayretleri, İtalya ve Yunanistan ile işbirliği çalışmaları ve 1929 Dünya ekonomik krizinde Türkiye’nin Balkanlar’da sivrilmeye başlaması, kitapta tartışılan diğer konular.

  • Künye: Türkiye’nin Akdeniz Siyaseti, Dilek Barlas ve Serhat Güvenç, çeviren: Barış Cezar, Koç Üniversitesi Yayınları, tarih, 288 sayfa