Etiket: Dostluk

Eugenio Borgna – Dostluk Üzerine (2025)

İtalyan psikiyatr ve yazar Eugenio Borgna, ‘Dostluk Üzerine’ (Sull’amicizia’) adlı kitabında, insan ilişkilerinin en temel ve en değerli boyutlarından biri olan dostluğu felsefi ve psikolojik bir derinlikle inceliyor. Borgna, dostluğun sadece sosyal bir bağ değil, aynı zamanda varoluşsal bir deneyim olduğunu vurguluyor.

Borgna, dostluğu çeşitli yönlerden, psikolojik, insani, edebi ve ruhsal açıdan ele alıyor.

Yazar, dostluğun insanın kimlik oluşumunda ve ruh sağlığında oynadığı önemli rolü detaylı bir şekilde analiz ediyor. Dostluğun, yalnızlık hissini azaltarak bireylere güven duygusu ve ait olma hissi verdiğini belirtiyor. Ayrıca, dostluğun kişisel gelişimi desteklediğini, farklı bakış açıları kazanmamızı sağladığını ve hayatın zorluklarıyla başa çıkmamıza yardımcı olduğunu vurguluyor.

Borgna, dostluğun zaman içinde nasıl değiştiğini ve farklı kültürlerde nasıl algılandığını da inceliyor. Dostluğun, bireylerin yaşam deneyimleri, değerleri ve kişilik özellikleriyle şekillendiğini belirtiyor. Yazar, aynı zamanda dostluğun zorluklarına da değiniyor; ihanet, ayrılık ve kayıplar gibi durumların dostlukları nasıl etkileyebileceğini ve bu zorlukların üstesinden nasıl gelinebileceğini tartışıyor.

Kısacası, ‘Dostluk Üzerine’ adlı eser, dostluğun felsefi ve psikolojik boyutlarını derinlemesine inceleyen bir çalışma. Borgna, dostluğun sadece bir sosyal ilişki değil, aynı zamanda insanın varoluşsal anlam arayışında önemli bir yer tuttuğunu vurguluyor.

  • Künye: Eugenio Borgna – Dostluk Üzerine, çeviren: Meryem Mine Çilingiroğlu, Yapı Kredi Yayınları, psikoloji, 88 sayfa, 2025

Seray Kumlu – Dostluk (2024)

Dostluk, bir yandan iki kişinin yakınlık kurmasını sağlayan, sözde ve deneyimde açıklığı, duygulanımları, eşitliği, karşılıklılığı, özeni içeren, yalnızca kurulmasının tarafların tercihine kalması anlamında değil, birçok anlamda özgürlüğü de içeren bir ilişki.

Öte yandan, insanların, iktidar ilişkileriyle örülü bir bütünsellik içerisinde birbiriyle ilişkilenmesi amacıyla inşa edilen bir dostluk kurgusu var: Dışlayıcılık, eşitlik yerine türdeşlik, özgürlük yerine uyum ve kapalılık sunan ama aynı zamanda içerisinde bulunan insanlara bir gruba ait olmanın duygulanımlarını sağlayan bir siyasal aidiyet biçimi.

Siyasal bir aradalıkları dostluk kavramı etrafında ele alan bu inceleme, dostluğu hem siyasal düşünce içinde hem de siyasal bir aradalıkların somut formları bağlamında konumlandırıyor.

Dışlayıcı siyasal formların yarattığı kimliklendirmelerin karşısında, farkı muhafaza eden eşitlikçi siyasal imkânların arayışında dostluk ile yol almayı deniyor.

  • Künye: Seray Kumlu – Dostluk: Siyasi Bir İnceleme, Ayrıntı Yayınları, siyaset, 256 sayfa, 2024

Kenan Göçer – Dostluk Felsefesi (2022)

Bugünkü dünyada dostluğun anlamı nedir?

Kenan Göçer, Platon’dan bugüne dostluk üzerine yazılmış metinleri; siyasetten felsefeye ve ekonomiye uzanan güncel meseleler etrafında yeniden test ediyor.

Zeynep Sayın’ın sunuşunu yaptığı ‘Dostluk Felsefesi’, Platon’dan bugüne gelen dostluk metinlerini güncel sorunlar ve kavramlarla yeniden buluşturarak günümüze yeni bir şeyler sesliyor.

Ekonomiden politikaya, dinden tasavvufa, tıptan etiğe, umuttan yürüyüşe, ticaretten direnişe pek çok temel alanı; aşk, sevgi, yol, armağan, ahlak, eşitlik, özgürlük, birikim, budala, abdal, iman, ölçü, şiddet, zaman, cemaat, hiyerarşi, tahakküm, direniş, para, borç, parça, birim, Melâmîlik, olay, doğa, anlatı, oyun, güven, yaratı ve benzeri kavramlarla örgülüyor.

Bu örme işini de dostane bir biçimde yapıyor.

Akademik çevrelerde “disiplinler arası” dense de, Göçer buna “halitik” demeyi yeğliyor.

Kitabı benzerlerinden farklı kılan ise söz konusu alan ve kavramları izonomik bir yaklaşım ile sunması.

  • Künye: Kenan Göçer – Dostluk Felsefesi, Pan Yayıncılık, felsefe, 200 sayfa, 2022

Mustafa Demirtaş – Dostluk (2021)

Antik Yunan’ın kişisel dostluklarından neoliberal çağın faydacı dostluklarına, dostluk üzerine sağlam bir tarihsel, felsefi ve toplumsal sorgulama.

Mustafa Demirtaş, dayanışmacı ve özgürleştirici bir dostluğun insanlar kadar dünyaya da ne denli yararlı olabileceğini gözler önüne seriyor.

Dostluk nedir ve nasıl yaşanır, hangi güç ilişkilerini kurar ve işletir gibi soruların yanıtını arayan çalışma, dostluk kavramının tarihselliği ve uğradığı dönüşümleri izliyor.

Dostluk kavramına atfedilen çeşitli felsefi anlamları sorgulayan Demirtaş, dostluk kavramının tarihselliği ile felsefi anlamlarının kesiştiği alana kavramın politik tezahürlerini yerleştiriyor.

Antik Yunan’ın kişisel dostluklarını, erken modern ve modern yaklaşımların dost-düşman ikiliğine dayandırdığı dostluk fikrini, neoliberal çağın faydacı dostluk tanımını boydan boya kat eden çalışma, dostluk kavramını duygu, çıkar, vefa, güven, ortak yaşam, yeni toplumsal biçimler gibi kavramlarla ilişkilendirip hem dostluğun güç ilişkilerinde açtığı imkânları hem de bu güç ilişkilerinin dostluğu kapattığı imkânsızlıkları tartışıyor.

Demirtaş, sadece insanlarla değil tüm dünyayla kurulacak dostlukların, dayanışmacı, güçlendirici, kurucu ve özgürlükçü ilişkileri yeşertip çoğaltacak toplumsallıkların oluşumu için vazgeçilmez olduğunu gösteriyor.

  • Künye: Mustafa Demirtaş – Dostluk: Felsefi, Politik ve Toplumsal Tezahürler, Otonom Yayıncılık, felsefe, 128 sayfa, 2021