Dünya tarihinin Victoria dönemi İngiltere’sinden Sovyetler Birliği’nin çöküşüne uzanan akıcı bir hikâyesi.
Afrika ve Asya’nın sömürgeleştirilmesi, Britanya’nın önlenemez yükselişi, Amerikan İç Savaşı, faşizmin doğuşu, sömürgelerin bağımsızlık savaşı ve 2. Dünya Savaşı, kitabın ele aldığı kimi gelişmeler.
Dünyanın en büyük sanatçılarını ve başyapıtlarını tanımak için bir başucu kitabı.
Müze ziyaretlerinde de büyük yardımı dokunacak kitap, Bauhaus’tan Art Nouveau’ya, Edgar Degas’tan Diego Rivera’ya, Andy Warhol’dan Banksy’ye ve Mona Lisa’dan Duchamp’ın Çeşme‘sine pek çok isim ve eseri keyifli bir üslupla açıklamakta.
Nazi iktidarının bilime ayrıca ilgi gösterdiği ve bu yolda pek çok etik dışı, insanlık dışı uygulamaya imza attığı biliniyor.
Bu kitap ise, Nazilerin bilime karşı tutumunu, bilime vurduğu darbeyi ve bilim insanlarının bu koşullar altındaki davranışlarını irdeleyen nitelikli bir çalışma.
Alan Beyerchen’in kitabı, kendine has bir “bilim” (“Ari fiziği”) oluşturmayı amaçlayan Nazizmin üniversitelerdeki fizik kürsüleri üzerindeki baskılarını aydınlatmasıyla da çok önemli.
Hüseyin Gazi Topdemir’in yayıma hazırladığı ‘İbn Sînâ’, Batılıların Avicenna dedikleri İbn Sînâ’nın bilimsel ve düşünsel başarılarını gözler önüne seriyor.
Üç bölümden oluşan çalışmanın ilk bölümünde, İbn Sînâ’nın yaşamı ve yapıtları anlatılıyor; onun düşünsel gelişim sürecini betimlemek amacıyla on bir yapıtı tanıtılıyor.
İkinci bölümde İbn Sînâ’nın genel düşünce sistemi ele alınıyor, düşünce tarihine katkıları inceleniyor, onun “Filozofların Prensi”, “Şeyh El Reis” ve “Hekimlerin Kralı” olarak tanınmasını sağlayan başarıları ortaya konuyor.
Eserin son bölümü de, bütünüyle İbn Sînâ’nın yapıtlarından seçilmiş metinlerden oluşuyor.
Kitap, felsefe, geometri, mantık, fıkıh, sarf, nahif, tıp ve doğa bilimleri gibi birçok alanda çalışmalar yapmış ve yüzyıllar boyunca Doğu ve Batı kültürlerini etkilemiş İbn Sînâ’ya dair iyi bir kaynak.
Dünya tarihine alternatif bir gözle bakan özgün bir eser.
1492 ile 1914 arasında, Avrupalılar dünyanın yüzde 84’ünü keşfetti.
Peki, bunun asıl nedeni genel olarak savunulduğu gibi coğrafya, bulaşıcı hastalıklar ve sanayi devrimi miydi?
Bu kitabın yazarı Philip Hoffman, söz konusu nedenlerin bunu tam olarak karşılayamadığını söyleyerek önemli bir tartışma başlatıyor.
Ekonomik ve siyasal tarihin bu süreçte çok önemli bir rol oynadığını savunan Hoffman, tarihte tanık olduğumuz bazı değişkenlerin farklı olması halinde tarihin nasıl bir seyir izleyebileceğini anlatıyor.
Hoffman, bu değişkenlerin farklı olması halinde Avrupa’nın elinin kolunun bağlanacağını ve başka bir gücün dünyaya egemen olacağını belirtiyor.
Kitap, bu durumu incelerken, iki bin yıllık tarih diliminde Avrupa devletlerinin askeri rekabette başarıya ulaştıran ekonomik, siyasal ve tarihsel değişimleri ayrıntılı bir şekilde ortaya koyuyor.
Hoffmann’a göre, Avrupalılar sonradan öğrendikleri ateşli silah teknolojisinde diğer uygarlıkların önüne geçmiş ve bu durum da Avrupa’nın üzerinde dünya egemenliği kuracağı bir temel atma fırsatı verdi.
Philip Zimbardo’nun filmlere ve romanlara konu olmuş, aynı zamanda çokça tartışılmış ünlü Stanford Üniversitesi Hapishane Deneyi’ni, bizzat yaratıcısının dilinden sunan bir anlatı.
Zimbardo burada, insanların ansızın nasıl canavarlara dönüşebildiğini ortaya koyan deneyinin bir güncesini paylaşıyor.
Hem de Zimbardo’nun kendi geçmişiyle giriştiği etik bir hesaplaşma eşliğinde.
Bu deneyle ilgilenen okurlara, Mario Giordano’nun ‘Deney‘ adlı romanını da öneririz.
İnsan olmak ne demektir?
Niye başka türlü değiliz?
Carl Sagan ve Ann Druyan’ın birlikte kaleme aldıkları bu kitap insanoğlunun derin geçmişinin, kökenlerimizi oluşturan adımların izini sürüyor.
Yeryüzündeki hayatın tarihi, evrim süreci, bu gezegendeki diğer varlıkların doğası, gelecekte doğayı ve insanlığı bekleyen olası tehditler konularında aydınlanmak isteyenlere.
Batı felsefesinin kurucu babası, akıl ve yetilerimizi kullanarak hakikate nasıl ulaşacağımızı tartışıyor.
Tabiatın saf ışığının, sıradan bir insanın dine ve felsefeye ihtiyaç duymadan her şey hakkındaki düşüncesini belirlediğini söyleyen Descartes, üç hayali kişinin diyaloğu üzerinden kendi felsefi sistemini açıklıyor.
Nayla Farouki ‘İdea Nedir?’de, idealar dünyasının geniş bir panoramasını sunuyor.
Farouki, felsefede en sık karşılaşılan terimlerden olan “idea”nın ne olduğunu, Batı metafiziğinin neden onsuz düşünülemeyeceğini anlatıyor ve farklı filozofların bu terime nasıl baktığını inceliyor.
İdeaların en basit olanlarından en karmaşık olanlarına doğru ilerleyen çalışma, filozoflar tarafından sorulmuş soruları art arda sorarak ideaların kaynağı, nitelikleri, yerine getirdikleri işlevleri gösteriyor.
Kitap, 20. yüzyıl da dahil olmak üzere, filozofların tarih boyunca ilgilendikleri “idealar mevcut mudur?” sorusuna verilen değişik cevapları da sunuyor.
Kimi sağcı düşünürler, 90’lı yıllardan başlayarak tarihin sonunun geldiğini şevkle dillendirmeye başlamıştı.
Onlara göre, sosyalizm tarihsel yenilgisini yaşamış, kapitalizm alternatifsiz ve yenilmez bir sistem olduğunu dosta düşmana kabul ettirmiş ve gelecekte de tek sistem kapitalizm olacaktı.
Tabii, işler hiç böyle gitmedi.
Kapitalizm, yeni krizlerle boğuşmaya başlayınca bu tezin doğruluğu tartışılmaya başlandı ve 2008 finans krizinin patlak vermesinden sonra da, artık hiçbir geçerliliği kalmamış bu söylem hepten rafa kaldırıldı.
Kapitalizmin tarihi konusunda dünya çapında tanınan bir isim olan Jürgen Kocka ise bu kitabında, kapitalizmin gelişiminin dönüm noktalarını eleştirel bir bakışla saptıyor ve ardından, bu sistemin insanlığın geleceğinde ne gibi roller üstleneceğini tartışıyor.
Kitap ilk olarak, kapitalizmi, onun ilk hali olan merkantilizmi ve ticari kapitalizmi işleyerek başlıyor.
Sanayi kapitalizmi ve finans kapitalizm ile devam eden kitap, nihayet, kapitalizmin aldığı nihai biçim olan neoliberalizmi inceliyor.
Her seviyeden okurun sıkılmadan okuyacağı kitabı, kapitalizmin tarihi hakkında dört dörtlük bir rehber olarak öneririz.
Dipnotski 