Etiket: Yordam Kitap

Domenico Losurdo – Tarihten Kaçış (2018)

Komünistlerin, “reel sosyalizm” deneyimine bakarak kendi geçmişlerinden kaçtıkları söylenebilir mi?

Daha açık bir ifadeyle soracak olursak, komünistler tarihlerinden utanmak zorundalar mı?

Domenico Losurdo’ya göre, özellikle Sovyetlerin yıkılışından sonra, komünistlerin savaşmak zorunda kaldığı sorunların başında kendinden nefret etmek yer alıyor.

Yazar, bu utancın hakkını teslim ediyor ve bunu aşmanın yolu olarak da Ekim Devrimi’yle başlayan sosyalizmin görkemli tarihinin eleştirel bir bilançosunu çıkarmak olduğuna inanıyor.

Losurdo, SSCB ve Çin deneyimlerine bakarak bu eleştirel bilançoyu radikal bir şekilde çıkarırken, komünistlerin her şeyden önce, kendi tarihleriyle yüzleşmeleri, ama daha da önemlisi bu tarihin içindeki ideolojik ve kültürel kazanımların daha çok ayırdına varmaları gerektiğini belirtiyor.

Losurdo, kendinden nefret etme yerine özeleştiriyi koyuyor ve bu özeleştirel tutumun komünist kimliğin yeniden kazanılmasının ön koşulu olduğunu söylüyor.

Kitap, sosyalist deneyimin temel hatalarını ortaya koyduğu gibi, sosyalist hareketin geçmişten ne gibi dersler çıkarabileceğini de tartışmasıyla, alan için çok önemli bir kaynak.

  • Künye: Domenico Losurdo – Tarihten Kaçış: Günümüzde Rus ve Çin Devrimleri, çeviren: Coşkun Erdemir, Yordam Kitap, tarih, 208 sayfa, 2018

Alan Woods ve Ted Grant – Aklın İsyanı (2018)

‘Aklın İsyanı’, Marksist felsefenin temel düşüncelerini açıklayan ve onunla modern dünyadaki bilim ve felsefenin durumu arasındaki ilişkiyi gösteren çok önemli bir çalışma.

Alan Woods ve Ted Grant, asıl olarak, 20. yüzyılda bilim alanında yaşanan önemli gelişmelere diyalektik materyalizmi referans alarak bakıyor.

“Matematik gerçeği yansıtır mı?” ve “Bilimsel yöntem nedir?” gibi soruların yanıtlarının arandığı kitapta ele alınan kimi konular şöyle:

  • Felsefe ve din,
  • Mantık ve diyalektik,
  • Kuantum mekaniği,
  • Kesinsizlik ve idealizm,
  • Determinizm ve kaos,
  • Marksizm ve özgürlük,
  • Görelilik teorisi,
  • Termodinamiğin ikinci yasası,
  • Büyük patlama,
  • Jeolojinin diyalektiği,
  • Yaşamın ortaya çıkışı,
  • Dinozorlar çağı,
  • İnsansı maymunlar,
  • İnsanın gelişimi,
  • İnsanın gelişiminde alet yapımının rolü,
  • Aklın doğuşu,
  • Marksizm ve Darvincilik,
  • Bencil gen teorisi,
  • Irkçılık ve genetik,
  • Kaos teorisi,
  • Bilgi teorisi,
  • Ampirizmin sınırları,
  • Kapitalizm ve yabancılaşma…

Yeni bir baskıyla raflardaki yerini alan kitap, yalnızca Marksist felsefe ve bilim arasındaki ilişkiyi daha görünür kılmakla yetinmiyor, aynı zamanda modern bilimin içinde bulunduğu krizi de ortaya koyan, çok iyi bir alternatif bilim tarihi çalışması.

  • Künye: Alan Woods ve Ted Grant – Aklın İsyanı: Marksist Felsefe ve Modern Bilim, çeviren: Ufuk Demirsoy ve Ömer Gemici, Yordam Kitap, bilim, 477 sayfa, 2018

Kolektif – Türkiye’de ve Dünyada Ekonomik Bunalım (2009)

Bağımsız Sosyal Bilimciler tarafından kaleme alınan ‘Türkiye’de ve Dünyada Ekonomik Bunalım’, dünyanın dört bir yanını sarmış 2008 ekonomik krizini inceliyor.

Türkiye’de emeği ile geçinen sınıfların yoksullaşma eğilimlerinin siyasal arka planı, bu sınıfların yaşam koşullarına dair gözlemler, yaşanan son krizle kapitalizmin doğası arasındaki ilişki, Türkiye ekonomisinde bunalımdan önce gözlemlenen durgunluğa gidiş işaretleri ve Türkiye’nin IMF ile sonuçlandıramadığı mali destek anlaşması müzakereleri, kitapta ele alınan konulardan birkaçı.

Krizi çok yönlü bir şekilde inceleyen çalışma, Türkiye’de hükümetin aldığı veya almayı planladığı önlemleri de tartışıyor.

  • Künye: Kolektif – Türkiye’de ve Dünyada Ekonomik Bunalım, 2008-2009, Yordam Kitap, ekonomi, 213 sayfa

Oktar Türel – “Uzun” XIX. Yüzyılda Orta Avrupa (2015)

Avusturya-Macaristan İmparatorluğu ve Çek topraklarında 19. yüzyılda yaşanmış ekonomik ve siyasal gelişmelerin derinlikli bir analizi.

Türel, üç bölgenin kendine has değişim dinamiklerini irdelerken dönemin toplumsal değişim süreciyle yoğun bir etkileşim içinde bulunmuş ressam ve heykeltıraşların ilginç hikâyelerine de yer veriyor.

  • Künye: Oktar Türel – “Uzun” XIX. Yüzyılda Orta Avrupa, Yordam Kitap

 

Rius – Çizgilerle Felsefe (2015)

Hepimizin hayatta en az bir defa sorduğu büyük sorulara yanıt arayan felsefenin Antik Çağ’dan bugüne uzanan çizgili hikâyesi.

Uzmanlardan ziyade felsefeye yeni başlayanlar için hazırlanan kitap, felsefi sistemleri, temel öğretileri ve temsilcilerini anlatıyor.

Usta işi çizimler ve oldukça eğlenceli, yalın bir üslupla.

  • Künye: Rius – Çizgilerle Felsefe, çeviren: Çiçek Öztek, Yordam Kitap

Ellen Meiksins Wood – Yurttaşlardan Lordlara (2009)

Ellen Meiksins Wood, önemli iktisatçılarımızdan Prof. Oya Köymen tarafından Türkçeye kazandırılan ‘Yurttaşlardan Lordlara’ başlıklı bu çarpıcı çalışmasında, emeğiyle geçinen mülksüz insanların hangi gerekçe ve dalaverelerle siyasetten dışlandıklarını irdeliyor.

Siyaset teorisinde eskiçağdan ortaçağa kadar aristokratlar, mülksüz insanlar ve devlet ilişkisini inceleyen Wood, devlete neden itaat edilmesi gerektiği, hangi koşullarda başkaldırılabileceği, eşitsizliğin meşrulaştırılması, demokrasi savunucuları ile karşıtlarının mücadelesi ve adaletin kıstasları konularını; Platon, Aristoteles, Cicero, Aquinolu Thomas gibi düşünürler üzerinden değerlendiriyor.

  • Künye: Ellen Meiksins Wood – Yurttaşlardan Lordlara: Eskiçağlardan Ortaçağlara Batı Siyasi Düşüncesinin Toplumsal Tarihi, çeviren: Oya Köymen, Yordam Kitap, siyaset, 255 sayfa

 

Richard Charles Lewontin, Steven Rose ve Leon J. Kamin – Genlerimizden İbaret Değiliz (2018)

‘Genlerimizden İbaret Değiliz’, biyolojik determinizmin bilimsel, toplumsal, politik kökenleri hakkında klasikleşmiş bir yapıt.

Bilindiği gibi, biyolojik determinizmin temel iddiasına göre, sınıf, ırk ya da toplumsal cinsiyet temelli eşitsizlikler genetik kalıtımın sonucudur, dolayısıyla bu eşitsizlikler bir anlamda “kaderimiz”dir.

Evrimsel biyolog ve genetikçi Richard Lewontin, biyoloji ve nörobiyoloji profesörü Steven Rose ve psikolog Leon Kamin ise, sağlam kanıtlar ortaya koyarak bu iddianın hem neden temelsiz olduğunu hem de özünde hangi büyük eşitsizlikleri sakladığını gözler önüne seriyor.

Yazarlar, bilimin, burjuva toplumunun nihai meşruiyet sağlayıcısı olduğunu, biyolojik determinizmin de sınıflar arasındaki mücadelede kullanılan bir silah olduğunu belirtiyor.

Biyoloji, psikoloji ve toplum bilimlerinin kesişim noktasında yer alan kitapta,

  • Yeni sağ ve eski determinizm,
  • Biyolojik determinizmin politikaları,
  • Burjuva ideoloji ve determinizmin kökeni,
  • Eşitsizliğin meşrulaştırılması,
  • Zihni biçimlendirerek toplumu biçimlendirmek,
  • Ve bunun gibi pek çok ilgi çekici konu irdeleniyor.

Künye: Richard C. Lewontin, Steven Rose ve Leon J. Kamin – Genlerimizden İbaret Değiliz: Biyoloji, İdeoloji ve İnsan Doğası, Yordam Kitap, bilim, 384 sayfa, 2018

Kolektif – İşçi Filmleri, Öteki “Sinemalar” (2015)

2015’te 10. yılını kutlayan İşçi Filmleri Festivali deneyimini irdeleyen yazılar.

Dünyada ve Türkiye’de işçi sinemasının gelişiminin çok yönlü bir şekilde ele alındığı kitapta, kapatılan Türkiye Sinematek Derneği gibi örnekler üzerinden film gösteriminin ticari olmayan alternatifleri de değerlendirilmekte.

Kitapta,

  • İşçi sineması tarihi,
  • Geç 1970’ler Hollywood işçi filmlerinde işçi sınıfı dayanışması,
  • Ken Loach ve Avrupa sinemasında emekçi sınıfın durumu,
  • Türk sinemasında işçi,
  • Sınıf bilincinin oluşumunda sinema deneyimi,
  • Film festivalleri ve karşı-hegemonya,
  • Ve bunun gibi pek çok ilgi çekici konu ele alınıyor.

Kitaba katkıda bulunan isimler ise şöyle: Funda Başaran, Aydan Çelik, S. M. Ayzenştayn, Keith B. Wagner, Derek Nystrom, Seray Genç, Necla Algan, İnan Öner, Nezih Coş, Bülent Görücü, Ahmet Soner, Z. Tül Akbal Süalp, Tufan Sertlek, Önder Özdemir, Jak Şalom ve Anthony Killick.

  • Künye: Kolektif – İşçi Filmleri, Öteki “Sinemalar”, hazırlayan: Funda Başaran, Yordam Kitap

Samir Amin – Avrupa-Merkezcilik (2018)

Samir Amin sisteminde Avrupa-merkezciliğe getirdiği eleştiriler yoğundur ve Amin’in bu bağlamda yaptığı en önemli katkılardan biri, Marksizmi Avrupa-merkezci bakış açısından koparmasıdır.

Yakın zamanda aramızdan ayrılan Amin’in elimizdeki kitabı ise, hem Avrupa-merkezciliği tarihsel, eleştirel ve kapsamlı bir şekilde tartışması hem de çağdaş dünyaya ilişkin Avrupa-merkezci olmayan bir görüşün dinamiklerini ortaya koymasıyla çok önemli.

Amin burada,

  • Avrupa ve Ortadoğu’da haraççı ideolojinin oluşumunu,
  • Kapitalizm öncesinde dünyanın diğer kültürel alanlarındaki haraççı kültürün yapısını,
  • Avrupa-merkezciliğin güdük evrenselciliğini ve kültürcü içe kapanmayı,
  • Metafiziğin aşılmasını ve dinin yeniden yorumlanmasını,
  • Avrupa-merkezli kültürcülüğün oluşumunu,
  • Var olan kapitalizmin meydan okuması karşısında Marksizmin tavrını,
  • Bölgecilik ve köktencilik arasındaki bağı,
  • Evrensel bir kültür için temel kavramları,
  • Merkantilizmi ve kapitalizme geçiş sürecini,
  • Avrupa-merkezcilik ve ulus kuramı arasındaki ilişkiyi,
  • Çağdaş dünyaya ilişkin Avrupa-merkezli olmayan bir görüşün dinamiklerini,
  • Ve bunun gibi pek çok önemli konuyu tartışıyor.

Künye: Samir Amin – Avrupa-Merkezcilik: Bir İdeolojinin Eleştirisi, çeviren: Mehmet Sert, Yordam Kitap, inceleme, 272 sayfa, 2018

Thomas Schmidinger – Suriye Kürdistanı’nda Savaş ve Devrim (2015)

IŞİD saldırılarına karşı verilen destansı direnişle gündeme gelen Suriye Kürdistanı’na dair gözlem ve deneyimler, bu kitapta.

Bölgenin güncel ve tarihsel tablosundan önemli detaylar sunan, Salih Müslim ve Asya Abdullah gibi önde gelen siyasi kişiliklerle yapılmış söyleşiler barındıran, bölgeye ve gelişmelere dair aydınlatıcı bir çalışma olarak öneririz.

  • Künye: Thomas Schmidinger – Suriye Kürdistanı’nda Savaş ve Devrim: Rojava’dan Sesler, Analizler, çeviren: Sevinç Altınçekiç, Yordam Kitap