Nadejda Krupskaya – Lenin’den Anılar (2020)

“Vladimir İlyiç, St. Petersburg’a 1893 güzünde geldi, ancak benim onunla tanışmam bundan bir süre sonra oldu. Yoldaşlar, Volga’dan son derece bilgili bir Marksistin geldiğini söylemişti.”

Rus devrimci, yazar ve eğitimci Nadejda Krupskaya, Vladimir İlyiç Lenin’in en yakınında bulunmuş isimlerdendi.

Bu ciltte yayınlanan anılar ise, Lenin’le tanışmasından Ekim Devrimi’ne kadar olan süreyi, 1894-1917 arasını kapsıyor.

Bu dönem, bilindiği gibi, muazzam tarihsel öneme sahip.

İşçiler arasında kitle hareketinin gelişimine, en zor yeraltı faaliyeti koşullarında çelikleşen işçi sınıfının güçlü ve dayanıklı partisinin oluşumuna ve sürekli büyüyen sınıf bilincine ve örgütlülüğüne tanıklık etmiş bir dönemdi bu.

Aynı zamanda proleter sosyalist devrimin zaferi ile sonuçlanan, her şeyin göze alındığı bir mücadele dönemi.

İşte Krupskaya’nın anıları, Lenin’i tam da içine doğduğu, etkilendiği ve yön verdiği bu dönemin merkezine yerleştirerek anlatmasıyla çok önemli.

Canlı anlatımıyla da okuru etkileyecek kitap, Lenin’in yaşadığı ve çalıştığı koşulların sağlam bir resmini sunuyor.

  • Künye: Nadejda Krupskaya – Lenin’den Anılar, çeviren: Özlem Koşar, Yordam Kitap, anı, 512 sayfa, 2020

Aleksandr Herzen – Suçlu Kim? (2016)

Rus sosyalizminin ve Narodnik hareketinin babası Aleksandr Herzen’in Rus toplumundaki yozlaşmayı toprak sahipleri üzerinden ustaca hicvettiği romanı.

Bir genç çiftin aşk hikâyesi üzerinden ilerleyen roman, toprak sahiplerinin pervasız yaşamlarına uzanıyor.

Roman, Rus toplumunun nitelikli bir panoramasını ortaya koymasıyla da önemli.

  • Künye: Aleksandr Herzen – Suçlu Kim?, çeviren: Mazlum Beyhan, Yordam Kitap

Kolektif – Strateji Sorunu (2016)

Marksist düşünce dergisi Socialist Register’ın, solun stratejik sorunlarını irdelediği 2013 yılı sayısı, bu kitapta.

Occupy, Arap Baharı, Syriza ve İspanya’daki Öfkeliler’in bugüne ve geleceğe yansımaları; sol, halk mücadeleleri ve sosyalist-feminist düşüncede stratejik ve taktik sorunlar, dergide tartışılan kimi konular.

  • Künye: Kolektif – Strateji Sorunu, çeviren: Umut Haskan ve Tulga Buğra Işık, Yordam Kitap

Paul Mason – Apaydınlık Gelecek (2020)

Paul Mason’ın ‘Apaydınlık Gelecek’i, her şeyden önce neoliberalizm üzerine usta işi bir çözümleme olmasıyla dikkat çekiyor.

Mason burada, ucu bucağı belirsiz teknolojinin, haddi hesabı olmayan denetimin, sonu gelmez gözetimin, büyük eşitsizliklerin egemen olduğu çağımızda, insanlığı savunmamızın gerekliliği ve zorunluluğu üzerine düşünüyor.

Çağımızın, alternatif sağına ve otoriter yönelimlerine getirdiği güçlü itirazlarla da öne çıkan kitap, otoriter güçlerin karşısında hem bireysel hem de kolektif olarak potansiyelimizin ne olduğunu da sorguluyor.

Mason,

  • Neoliberal benliğin nasıl inşa edildiğini ve neden çuvalladığını,
  • “Occupy” hareketlerinde, Arap Baharı’nda, Gezi’de nelerin başarıldığını ve bu mücadelelerde neyin eksik olduğunu,
  • Yapay zekânın karşısında insanlığımızı nasıl koruyup geliştireceğimizi,
  • Denetim toplumuna teslim olmadan insanlığın temel değerlerini nasıl koruyacağımızı,
  • Marksizmin insan doğası teorisinin bugün için bize neler söyleyebileceğini,
  • Kadınların uğradığı baskıların işçi sınıfına ne gibi roller biçtiğini,
  • Ağ bağlantılı bireylerin kapitalizmi devirme olanaklarını,
  • Ve yeni “sınıf” tartışmalarının Marksizmle nasıl ilişkilenebileceğini tartışıyor.

Duru anlatımıyla da öne çıkan kitap, sömürüsüz, eşit, özgür ve aydınlık bir geleceği kurmamız için neler yapmamız gerektiği üzerine bizi aydınlatıyor.

  • Künye: Paul Mason – Apaydınlık Gelecek: İnsanın Köktenci Bir Savunusu, çeviren: Şükrü Alpagut, Yordam Kitap, siyaset, 432 sayfa, 2020

Serge Wolikow – Komünist Enternasyonal (2016)

Komünist Enternasyonal, 20. yüzyıl sosyalizm tarihinin önemli bir parçasıdır, dönüm noktasıdır.

1990’dan sonra açılan Sovyet arşivlerini didik didik eden Serge Wolikow’un bu enfes çalışması da, dünya olaylarındaki rolüyle bugün de tartışılan Komintern’i öğrenmek, bu tarihin yaratıcıları olan kadınları ve erkekleri daha yakından tanımak için biçilmiş kaftan.

  • Künye: Serge Wolikow – Komünist Enternasyonal, çeviren: Erden Akbulut, Yordam Kitap

Alexander Rabinowitch – Bolşevikler İktidarda (2016)

Bolşeviklerle ve Ekim Devrimi’nin seyriyle ilgili, kapsamıyla dikkat çeken bir çalışmanın üçüncü cildi.

Bu sefer Sovyet devriminin ilk yılına odaklanan Alexander Rabinowitch, sosyalist iktidarın Birinci Dünya Savaşı, açlık ve karşı-devrimci yapılarla mücadelesini ayrıntılı bir bakışla irdeliyor.

  • Künye: Alexander Rabinowitch – Bolşevikler İktidarda, çeviren: Can Saday, Hakkı Başgüney ve Nihan Elmas, Yordam Kitap

Fikret Başkaya – Başka Bir Uygarlık İçin Manifesto (2016)

İnsani/toplumsal süreçlerin içine sürüklendiği yıkım tablosundan çıkmanın imkânları üzerine düşünen sağlam bir çalışma.

Tüketim kültürünün çıkmazları, enerji sorunu ve iklim krizi gibi güncel çıkmazları derinlemesine tartıştığı gibi, verili krizi çözmek için neyi nerede ve nasıl üretip nasıl tüketeceğimizi de irdeleyen bir manifesto.

  • Künye: Fikret Başkaya – Başka Bir Uygarlık İçin Manifesto, Yordam Kitap

Himani Bannerji – Marx’tan Yeniden Doğmak (2016)

Batı sömürgeciliğinin tanığı ve mağduru Hindistanlı sosyolog Himani Bannerji’nin, Marksist perspektiften ırk, toplumsal cinsiyet ve sınıf konularını tartışan yazıları.

Batı sosyolojisinin ideolojik temellerinden feminist kurama ve kimlik siyasetine pek çok konunun irdelendiği kitap, Cem Eroğul tarafından yayına hazırlandı.

  • Künye: Himani Bannerji – Marx’tan Yeniden Doğmak, çeviren: Senem Özdemir, Yordam Kitap

Samir Amin – Liberal Virüs (2016)

 

Yirminci yüzyılın sonunda dünyaya bir illet musallat oldu.

Büyük salgına neden olan bu korkunç virüse “liberal virüs” adı verildi.

Samir Amin, liberal toplum anlayışından liberalizmin ideolojik temellerine ve Amerikan emperyalizminin dünyadaki egemenliğini sağlamlaştırmasına birçok konuyu tartışarak bu virüsün izini sürüyor.

Fikret Başkaya’nın usta işi çevirisiyle.

  • Künye: Samir Amin – Liberal Virüs: Sürekli Savaş ve Dünyanın Amerikanlaştırılması , çeviren: Fikret Başkaya, Yordam Kitap

Taner Timur – Popülizm Dalgası, Sivil Darbeler ve Osmanlı Hülyası (2020)

2016-2020 yılları arasında yaşanan olaylar sadece Türkiye’de değil, dünya çapında büyük dönüşümlerin sinyalleri oldu.

Bu kitap da, Taner Timur’un son dört yılda dünyada ve Türkiye’de yaşanan önemli gelişmelerle ilgili yorumlarını bir araya getiriyor.

Timur, önemli bir kısmı daha önce BirGün gazetesinde yayımlanmış bu yazılarında,

  • Rusya, Suriye ve Türkiye arasında dostluk ve düşmanlık arasında gidip gelen ilişkiyi,
  • Obama’dan Trump’a Türkiye-Amerikan ilişkilerinin dönüşümünü,
  • İngiltere’de Brexit oylaması ve yükselen popülizmi,
  • Faşizmi, sivil darbeleri ve otoriter rejimleri,
  • Din, fanatizm ve terör arasındaki girift ilişkileri,
  • Türkiye’de rejim değişikliğini ve bu bağlamda ileride bizi bekleyen krizi,
  • Ve bunlar gibi pek çok önemli konuyu irdeliyor.

“Unutmayalım, ister doğal ister toplumsal nitelikte olsunlar, felaketlere karşı en etkin mücadele de ancak daha özgür, daha sorumlu ve daha serinkanlı bir davranışla yapılır.” diyen Timur’un yazıları, yakın dönem üzerine bir nevi bellek tazelemek için çok iyi fırsat.

  • Künye: Taner Timur – Popülizm Dalgası, Sivil Darbeler ve Osmanlı Hülyası: 2016-2020: Olaylar ve Yorumlar, Yordam Kitap, siyaset, 320 sayfa, 2020