Sevinç Koçak ve Salim Koçak – Yaşar Kemal Nasıl Büyük İnsan Oldu? (2015)

Sevenlerinin hızla iyileşmesini umduğu büyük yazarımız Yaşar Kemal’in başarı hikâyesi, her kuşaktan insan için büyük derslerle dolu.

İki yazarlı elimizdeki kitap ise, bu sıra dışı hayatı çocukların feyz alabileceği şekilde yorumluyor.

Yaşar Kemal’in çocukluk dönemini, yetiştiği çevreyi, gazetecilik yıllarını, eserlerini yayımlama sürecini ve O’nu büyük bir yazar kılan özgünlüklerini daha iyi anlamak isteyen okurlar bu kitabı edinmeli.

  • Künye: Sevinç Koçak ve Salim Koçak – Yaşar Kemal Nasıl Büyük İnsan Oldu?, Kaynak Yayınları

Tristram Hunt – Fraklı Komünist: Friedrich Engels’in Devrimci Hayatı (2018)

Friedrich Engels, bir tekstil devi ve tilki avcısı, Manchester Kraliyet Borsası üyesi ve şehirdeki Schiller Enstitüsü’nün başkanıydı.

Öte yandan, Karl Marx’a kırk yıl boyunca maddi destek sağlayan, onun çocuklarına bakan, öfkesini dindiren ve tarihin en ünlü ideolojik ortaklığının yarısına vücut veren, komünizmin baş mimarlarından biri de yine Engels’ti.

O, ‘Komünist Manifesto’nun eş yazarı ve Marksizm adı verilecek olan hareketin eş kurucusuydu. Başkan Mao’nun Çin’inden Demokratik Almanya Cumhuriyeti’nin Stasi devletine, Afrika’daki anti-emperyalist mücadeleden Sovyetler Birliği’nin ta kendisine, bu çarpıcı felsefenin envai çeşit tezahürü 20. yüzyıl boyunca insanlığın tamı tamına üçte birini tesiri altına alacaktı.

İşte Tristam Hunt’ın bu nitelikli çalışması, bu önemli tarihi kişiliğin, çocukluğundan yetişkinliğine uzanan hayatının kapsamlı bir biyografisini sunuyor.

Hunt bunu yaparken, kendi tarihini yapmış ve bizlerin tarihini şekillendirmeye devam eden Engels’in hayatının dönüm noktalarını saptamakla kalmıyor, O’nun tutkularını ve arzularını, kişisel nefretlerini ve bireysel kaprislerini, hatta itici güçlerini ve onların tarihsel nedenlerini çözüyor.

  • Künye: Tristram Hunt – Fraklı Komünist: Friedrich Engels’in Devrimci Hayatı, çeviren: Mehmet Ratip ve Işın Eliçin, İletişim Yayınları, biyografi, 390 sayfa, 2018

Soner Tuna ve Turgay Fişekçi – Çizgilerle Nâzım Hikmet (2018)

Nâzım Hikmet, hem şiirleri hem hakikate ve halka duyduğu sorumluluk duygusu ve hem de duruşuyla iz bırakmış müstesna bir kişiliktir.

Bu kitap da, çok güzel hazırlanmış bir Nâzım Hikmet çizgili biyografisi.

Metinlerini şair Turgay Fişekçi’nin çizimlerini ise Soner Tuna’nın yaptığı çalışma, babası Hikmet Bey ve annesi Celile Hanım’dan başlayarak, Nâzım Hikmet’in doğumundan ölümüne uzanan hayatının baştan sona hikâyesini sunuyor.

Kitap, Otobiyografi adlı şiirinde “1902’de doğdum

doğduğum şehre dönmedim bir daha

geriye dönmeyi sevmem,” demiş Hikmet’in Selanik’te doğumundan Bahriye Mektebi yıllarına, İstiklal mücadelesine katılmak için gittiği İnebolu’da sosyalist fikirlerle tanışmasından Mustafa Kemal’le kesişen yollarına, dönemin Türk şiiriyle giriştiği hesaplaşmadan kendi şiir anlayışını kuruşuna ve cezaevi yıllarından sürgün yıllarına uzanan hayatını adım adım izliyor.

Nâzım Hikmet en az şiirleri kadar etkileyici bir hayat yaşadı.

Nâzım Hikmet’in kimi şiirleriyle de zenginleşen bu kitap, şairin bu sıra dışı hayatının dönüm noktalarını aydınlatmasıyla bir başucu kitabı olmaya aday.

  • Künye: Soner Tuna (Çizgiler) ve Turgay Fişekçi (Metinler) – Çizgilerle Nâzım Hikmet, Yordam Kitap, biyografi, 327 sayfa, 2018

Alois Prinz – Ulrike Meinhof (2009)

Alois Prinz ‘Ulrike Meinhof’ta, 1970’li yıllarda Federal Almanya Cumhuriyeti’ne savaş ilan etmiş, birden fazla cinayetle suçlanmış, Kızıl Ordu Fraksiyonu’nun kurucularından Ulrike Marie Meinhof’un fırtınalı hayatını anlatıyor.

Oldenburg’da doğan Meinhof, 60’ların başında sosyalist bir Alman dergisinin editörlüğünü yapan orta sınıf bir Alman hayatı yaşıyordu.

Fakat kısa süre sonra radikalleşmeye başlayan Meinhof, 1970’lerde Andreas Baader’le birlikte RAF’ı kurup yeraltına inecek ve bu süreç kendisini, 1976 yılındaki şüpheli ölümüne götürecekti.

Prinz, Meinhof’un bu çalkantılı ve trajik hikâyesini tarafsızlığını ve soğukkanlılığını koruyarak anlatmaya çalışıyor.

Kitap,1960-1980 arası Almanya’nın sağlam bir fotoğrafını çekmesiyle de önemli.

  • Künye: Alois Prinz – Ulrike Meinhof: Üzgün Olmaktansa Öfkeli Olmayı Yeğlerim, çeviren: Süheyla Kaya, Versus Kitap, biyografi, 253 sayfa

Osman Nuri – II. Abdülhamid ve Saltanatı (2009)

Osman Nuri ‘II. Abdülhamid ve Saltanatı’ isimli bu kitabının ilk cildinde, Osmanlı tarihinin en çok tartışılan padişahı olarak kabul edilen II. Abdülhamid’in hayatını, özelliklerini ve siyasetini okura sunuyor.

Kitabına V. Murad’dan başlayan Osman Nuri, ardından Abdülhamid’in iktidar dönemi olan Devr-i Hamidiye’yi ve ardından da tahttan indirilen hakanın özel ve siyasi hayatını anlatıyor.

Otuz dört yıllık tarihi ve siyasî olayların da detaylı bir biçimde ele alındığı kitap, bugün dahi çokça tartışılan konulara odaklanıyor.

Bu dönemi yaşamış kişilerin tanıklıklarına da başvuran Osman Nuri, Avrupa’da yayımlanan gazete ve dergilerden de yararlanıyor.

  • Künye: Osman Nuri – II. Abdülhamid ve Saltanatı, 47 Numara Yayıncılık, biyografi, 400 sayfa

Peter McPhee – Robespierre (2015)

Fransız Devrimi’nin önde gelen liderlerinden Maximilien Robespierre hakkında en ‘in iniş çıkışlarla örülü hayatının hikâyesi.

Peter McPhee’nin kapsamlı çalışması, doğduğu çevreden eğitim yıllarına, bir devrimci olarak yola koyuluşundan Fransız Devrimi’ndeki rolüne ve trajik ölümüne, siyasi hayatımıza Jakobenizmi miras bırakmış bu ünlü ismin yaşamının bilinmeyenlerini aydınlatıyor.

  • Künye: Peter McPhee – Robespierre, çeviren: Süha Sertabiboğlu, İş Kültür Yayınları

Demet Taner – Canlar Ölesi Değil (2018)

“Öyle anlar var ki, yaşamın bir değeri kalmıyor. Öyle anlar var ki, eksiliyorsunuz. Ama kalan her zerreniz önceki bütünün bütün artılarını, kendi çekirdeğinde taşıyor.”

Böyle başlıyor, Demet Taner’in, eşi Haldun Taner’in ölümünün onuncu yılında, ilk kez 1996’da yayınladığı elimizdeki kitabı.

Türkiye edebiyatının ve tiyatrosunun önde gelen simalarından Haldun Taner’in hayatından önemli ayrıntılar sunan kitap, ilk yayınlanışının üzerinden yirmi yılı aşkın süre geçtikten sonra şimdi yeniden raflardaki yerini aldı.

Demet Taner, can yoldaşı Haldun Taner’le ilk karşılaşmalarından başlayarak, kendisiyle uzun yıllar süren birlikteliğini, Taner’in bir eş ve insan olarak portresini, edebiyat ve tiyatro alanlarındaki üretimlerinin arka planını ve bunun gibi birçok önemli gelişmeyi bizimle paylaşıyor.

Taner’in kişisel ve edebi hayatının kapsamlı bir dökümü olan kitap, her şeyden önce bir sevgi meseli olarak okunmalı.

  • Künye: Demet Taner – Canlar Ölesi Değil: Fotoğraflarla Haldun Taner’in Yaşamöyküsü, Yapı Kredi Yayınları, biyografi, 136 sayfa, 2018

Alpay Kabacalı – Osmanlı ‘Altın Çağ’ının Hükümdarı: Kanuni Sultan Süleyman (2008)

Kanuni Sultan Süleyman bilindiği gibi, yarım yüzyıl boyunca Osmanlı İmparatorluğu’nu yönetti ve bu dönemde önemli icraatlar gerçekleştirdi.

Araştırmacı-yazar Alpay Kabacalı bu çalışmasında, Kanuni Sultan Süleyman’ı ve onun hükümdarlık dönemini kapsamlı bir şekilde ele alıyor.

İmparatorluğun en güçlü ve en geniş sınırlara sahip olduğu döneminde Kanuni’nin tahta çıkışı, İmparatorluğun doğu ve batı coğrafyalarında ilerleme politikaları, bilim, kültür ve sanat alanında kaydedilen gelişmeler, zengin görsel malzemeler eşliğinde anlatılıyor.

  • Künye: Alpay Kabacalı – Osmanlı ‘Altın Çağ’ının Hükümdarı: Kanuni Sultan Süleyman, Denizbank A.Ş. Yayınları, biyografi, 319 sayfa

Kolektif – Devrimciler Ölmez (2015)

Henüz 23 yaşındayken, Mahir Çayanlarla birlikte Kızıldere’de katledilen Sinan Kâzım Özüdoğru’yu anma kitabı.

Kitaba katkıda bulunan Özüdoğru’nun arkadaşları, devrimci yoldaşları ve onu tanıyanlar, şiir, edebiyat, tiyatroyla ilgilenen; gençleri eğiten, gecekondularda çalışan bu örnek devrimcinin yaşamından önemli kesitler sunuyor.

  • Künye: Kolektif – Devrimciler Ölmez: Sinan Kâzım Özüdoğru Kitabı, derleyen: Füsun Özbilgen, Ayrıntı Yayınları

Âlim Kahraman – Yahya Kemal Beyatlı (2009)

Âlim Kahraman ‘Yahya Kemal Beyatlı’da, ‘Açık Deniz’, ‘Ses’, ‘Kocamustafapaşa’, ‘Süleymaniye’de Bayram Sabahı’ gibi büyük şiirlerin sahibi, Türkiye şiirinin dönüm noktalarından Yahya Kemal’in biyografisini veriyor.

Kahraman, Yahya Kemal’in ölümünün ellinci yılında yayımlanan kitabında, şairi çok boyutlu bir biçimde ele alıyor.

Şairin Üsküp’te geçen çocukluk ve ilkgençliği, İstanbul ve Paris’teki yaşamı, Milli Mücadele döneminde yaptıkları, Ankara’da Meclis’te aldığı görevler ve elçilik yılları, kitapta okuyucunun karşısına çıkan konulardan birkaçı.

Kahraman’ın çalışması, derli toplu bir biyografi olmasının yanı sıra, Yahya Kemal’in şiirini biçimlendiren koşulları da göstermesiyle önemli.

  • Künye: Âlim Kahraman – Büyük Göçmen Kuş: Yahya Kemal Beyatlı, Büyüyen Ay Yayınları, biyografi, 443 sayfa