Siyaset – Sayfa 233

Stephen Kinzer – Darbe (2007)

DARBE, Stephen Kinzer, çeviren: Zeynep Beler, İletişim Yayınları, siyaset, 488 sayfa

Stephen Kinzer’in ‘Darbe’ isimli çalışmasının alt başlığı ‘Hawaii’den Irak’a Amerika’nın Rejim Değişiklikleri Yüzyılı’. Kinzer kitabında, kralları, başkanları, başbakanları iktidardan devirmeyi kendine vazife edinen politikacıların, ajanların, komutanların ve iş adamlarının hikâyesini anlatıyor. Amerika’nın tarihte gerçekleştirdiği darbeler Hawaii’den başlayıp günümüzde Irak’ta devam ediyor. Küba, Porto Riko, Filipinler, Nikaragua, Honduras, Güney Vietnam, İran, Guatemala, Şili, Grenada, Panama ve Afganistan, ABD’nin bu iki durak arasında darbe gerçekleştirdiği ülkeler. Kitap bir nevi, ABD’nin yayılmacı politikalarını anlama kılavuzu niyetine okunabilir.

Kerem Altıparmak ve Yaman Akdeniz – Barış İçin Akademisyenler (2017)

BARIŞ İÇİN AKADEMİSYENLER, Kerem Altıparmak ve Yaman Akdeniz, İletişim Yayınları, hukuk, 151 sayfa

“Bu suça ortak olmayacağız” başlıklı bildiriyi imzalayan çok sayıda akademisyen soruşturmaya uğradı, işinden atıldı. Öyle ki bu vesileyle, akademi üzerinde Türkiye tarihinde görülmemiş bir baskı kuruldu. İnsan hakları alanında çalışan Kerem Altıparmak ve Yaman Akdeniz bu çalışmalarında, soruşturmaları hukukî açıdan sorguluyor ve hem genel hukuk ilkeleri, hem mevcut yasalar hem de disiplin yönetmelikleri açısından akademisyenlere yönelik disiplin ve ceza uygulamalarının her bakımdan hukuksuz olduğunu gözler önüne seriyor.

Yalçın Bürkev – ODTÜ: Tarih Direniyor (2016)

ODTÜ: TARİH DİRENİYOR, Yalçın Bürkev, Nota Bene Yayınları, tarih, 615 sayfa

Türkiye’nin demokrasi mücadelesinde öncü rol üstlenmiş ODTÜ’nün akademik-bilimsel gelişiminin yanı sıra kültürel tarihini de ele alan sağlam bir çalışma. Kitap, ODTÜ’nün 60 yıllık tarihinde neden muhalif geleneğin nasıl ortaya çıktığı, THKO’nun neden başka üniversitelerde değil de ODTÜ’de doğduğu, ÖTK türü bir örgütlenmenin neden ODTÜ’de geliştiği, askeri darbe döneminde ODTÜ’nün sol muhalif ruhunun nasıl korunduğu ve AKP döneminde ODTÜ’de muhalefetin nasıl dönüşüm geçirdiği gibi pek çok ilgi çekici soruyu yanıtlıyor. Çalışma bu soruları yanıtlarken, Prof. Uğur Ersoy, Prof. Tosun Terzioğlu, Prof. Raşit Kaya, Ertuğrul Kürkçü, Nuran Ağırnaslı, Ali Artun, Yılmaz Aysan, Taner Akçam, Mehmet Ali Yılmaz, Doğan Tılıç, Metin Özuğurlu, Cengiz Bozkurt ve Hakan Gülseven gibi, yolu ODTÜ’den geçmiş önemli isimlerin tanıklık ve gözlemleriyle de zenginleşiyor.

Gizem Çelik – Öldüren Erkek(lik)ler (2017)

ÖLDÜREN ERKEK(LİK)LER, Gizem Çelik, Nota Bene Yayınları, toplumsal cinsiyet, 336 sayfa

Türkiye’nin en yakıcı sorunlarının başında, kadına yönelik şiddet geliyor. Hatta kamuoyunda bu yönde büyük bir tepki oluştuğu halde, kadına yönelik işkence ve cinayetler azalmak yerine gün geçtikçe daha da artıyor. Gizem Çelik’in bu önemli çalışması da, eşine şiddet uygulamış cezaevindeki erkeklerin dünyasını gözler önüne sermesi açısından, alana önemli bir katkı sunuyor. Doğrudan bu erkeklerin anlatımlarıyla yol alan bu kitap, meselenin ataerkil boyutunu kapsamlı ayrıntılı bir şekilde serimliyor. Sorunu saptamakla kalmayıp, bunun çözümü konusunda öneriler de geliştiren Çelik, hem eleştirel erkeklik incelemeleri hem de toplumsal cinsiyet konularına ilişkin nitelikli bir kaynağa imza atmış.

Noam Chomsky – İktidarı Anlamak, Cilt 1 (2007)

İKTİDARI ANLAMAK, CİLT 1, Noam Chomsky, çeviren: Sibel Yeşilgöz ve Burcu Şentürk, Aram Yayınları, siyaset, 333 sayfa

Noam Chomsky’nin iki cilt olarak yayımlanmış ‘İktidarı Anlamak’ isimli çalışmasının bu ilk cildi, özellikle ABD emperyalizminin dünya üzerinde yaratmak istediği ve Yeni Dünya Düzeni olarak tanımlanan iktidarı sorgulamasıyla ilgi çekiyor. Chomsky’nin verdiği örneklerle, ABD’nin kurduğu iktidar ağıyla, yeryüzünün insanlık için ne derece yaşanmaz hale getirildiğini ayrıntılarıyla görmek mümkün. Chomsky’nin hafta sonu tartışmaları olarak düzenlenen toplantılardaki konuşmalarından oluşan kitap, ABD’nin, Türkiye gibi üçüncü dünya ülkelerinde askeri darbeler yaptırarak, bu ülkelerdeki iktidarları nasıl egemenliği altına aldığını ve kullandığını anlatıyor.

Abdülkadir Yaşargün – Direniş: 12 Mart ve Sonrası (2007)

DİRENİŞ: 12 MART VE SONRASI, Abdülkadir Yaşargün, Ozan Yayıncılık, tarih, 224 sayfa

2008, 1968 gençliğinin kırkıncı yıl dönümü. Kendisi de 68 hareketinden bir aktivist olan Abdülkadir Yaşargün’ün ‘Direniş: 12 Mart ve Sonrası’ isimli bu çalışması da, o dönemde yaşananlara birinci elden tanıklık ediyor. Yaşargün’ün daha önce kaleme aldığı kitaplarda olduğu gibi, bu çalışmasında da, o dönem gençlik hareketinin önemli isimleriyle birlikte içinde bulunduğu eylemleri ve bu eylemlerin Türkiye sol mücadelesini nereden nereye getirdiğini anlatıyor. Kitapta dikkat çeken örneklerden biri de Filistin. O dönem, Filistin’e büyük bir baskı uygulayan İsrail ve buna tepki göstererek Türkiyeli gençlerin Filistin’e gidişi önemli ayrıntılarla birlikte anlatılıyor.

Sadık Usta (haz.) – Dünyayı Değiştiren Düşünürler, 3. Cilt (2016)

DÜNYAYI DEĞİŞTİREN DÜŞÜNÜRLER: 3. CİLT, hazırlayan ve çeviren: Sadık Usta, Yordam Kitap, felsefe

Uzun bir çabanın ürünü olan Dünyayı Değiştiren Düşünürler serisinin bu cildinin konukları, Aydınlanma, Fransız Materyalizmi ve Devrimler Çağı’nın düşünürleri. Kitap, Voltaire, Rousseau, Diderot, Thomas Jefferson ve Robespierre gibi, Marksizmin önceli olan bu on düşünürün önemli yapıtlarından yapılmış bir seçkiyi barındırmakta.

Suat Oktay Şenocak – Avrupa’da Mülteci Olmak (2007)

AVRUPA’DA MÜLTECİ OLMAK, Suat Oktay Şenocak, Ozan Yayıncılık, siyaset, 231 sayfa

‘Avrupa’da Mülteci Olmak’ın yazarı Suat Oktay Şenocak bir gazeteci. Kendisinin bu kitabı da, son zamanlarda artık benzerine az rastlanılan, araştırmacı-sorgulamacı gazeteciliğin iyi örneklerinden. Şenocak’ın çalışması, “İltica” ve “Mülteci” kavramlarının izini sürme çabasının bir ürünü. Kendisi, çağdaş demokrasinin önemli kalelerinden olan İsveç’te bir mülteci kampında yaşadı ve kamptaki olaylar ile insanlara dair sosyolojik ve siyasî gözlemlerini bu kitapta bir araya getirdi. Kitap, demokrasi kavramını gerçek anlamda içselleştirmenin, özgürlüklerin ziyadesiyle çeşitlendiği Avrupa coğrafyasında dahi ne kadar zor olduğunu gözler önüne seriyor.

Kolektif – Radikal Medya (2017)

RADİKAL MEDYA, Genéve Gil, John D. H. Downing ve Tamara Villareal Ford, çeviren: İnan Özdemir Taştan, Oğuzhan Taş ve Ülkü Doğanay, İmge Kitabevi, medya, 511 sayfa

Alternatif medya araçları, toplumsal dönüşüm yaratma amacıyla nasıl kullanılabilir? Üç yazarlı bu oylumlu kitap, konuya dair kapsamlı bir kuramsal arka plan eşliğinde radikal medya projelerinden belli başlı örnekler vererek bu konuda iyi bir perspektif sunuyor. Radikal medya günümüzde neden hayati öneme haiz sorusuna tatmin edici yanıtlar veren kitap, danstan grafitiye, videodan internete, sokak tiyatrosundan kültür parazitine, performans sanatından yeraltı tiyatroya, radikal medya araçlarının tarihsel niteliklerini gözler önüne seriyor. Siyasal, toplumsal ve kültürel muhalefet yapmanın zengin imkânlarını daha iyi kavramak isteyenlere.

Şule Özsoy Boyunsuz – Dünyada Başkanlık Sistemleri (2017)

DÜNYADA BAŞKANLIK SİSTEMLERİ, Şule Özsoy Boyunsuz, İmge Kitabevi, siyaset, 281 sayfa

16 Nisan 2017’de “Partili Cumhurbaşkanlığı”nın referanduma sunulacak olmasıyla birlikte, Başkanlık sistemi Türkiye’de de yoğun bir biçimde tartışılmaya başlandı. Şule Özsoy Boyunsuz da bu nitelikli incelemesinde, dünyadaki örnekleri otoriter rejim özelliğinden demokratik ve yarı demokratik rejim özelliğine uzanan bu sistemi, kapsamlı bir analize tabi tutuyor. Bu modelleri anayasal yapıları, başkanların yetkileri, kontrol-denge mekanizmaları ve demokrasiyle etkileşimleri bağlamında, ayrıca tarihsel ve sosyal koşullarıyla irdeleyen kitap, bizdeki sistem tartışmalarına önemli bir katkı sunacak mahiyette.