Siyaset – Sayfa 236

Haldun Bayrı (haz.) – Cihadcılık (2017)

CİHADCILIK: EFSANELER, GERÇEKLER, hazırlayan ve çeviren: Haldun Bayrı, Metis Yayınları, siyaset, 304 sayfa

Haldun Bayrı’nın 2015’in Ağustos ayından beri Fransız basınından okuyup çevirdiği, düzenli bir şekilde medyascope.tv sitesinde yayımlanan 120 makale ve söyleşinin arasından seçilmiş ve her biri cihadcılığın kendi cephesinden sağlam bir tasvirini sunan 12 makale. Kitap Scott Atran’dan Alain Badiou’ya, Régis Debray’dan Olivier Roy’a ve Etienne Balibar’dan Jean-Luc Nancy ve Giorgio Agamben’e pek çok önemli ismin yazılarını barındırıyor. Yazarlar, günümüzde dinlerin evrensel birliği anlamında krizin boyutlarını, fanatizmin kökenlerini, Fransız cihadçıların IŞİD’e katılmalarının altındaki dinamikleri, IŞİD ile küresel çapta mücadele etme yollarını, cihada katılanların din ile ilişkilerinin ne olduğunu ve cihadcılığın yayılışında ve katliamlarında devletlerin rolünün ne olduğu gibi birçok önemli konuyu irdeliyor.

Ayşen Uysal – Sokakta Siyaset (2017)

SOKAKTA SİYASET, Ayşen Uysal, İletişim Yayınları, siyaset, 328 sayfa

Bir kolektif eylem biçimi olarak “sokağı”, “sokağın müdavimlerini” ve sokağın diğer aktörlerini irdeleyen, bu bağlamda yurttaş olarak siyaseti etkilemek için elimizde bulunan olanakları, yolları ve araçları inceleyen sağlam bir çalışma. Ayşen Uysal burada, sokak eylemlerinin frekans ve niteliğini, eylemcilerin toplumsal ve siyasi profilleri ile örgütlerini, protesto eylemlerindeki ritüeller ile kullanılan araçları ve buna benzer pek çok konuyu aydınlatıyor. Uysal’ın çalışmasının önemli bir katkısı ise, eylemlerin “diğer tarafı” olarak polisi de incelemesine tabi tutmayı ihmal etmemesi. Yazar burada da polis-siyaset ilişkisini, polisin denetim ve baskı repertuvarını, polisin eylem ve eylemci algılarını, polisin toplumsal ve demografik özelliklerini ve eylemcilerin gözünden polisi, kapsamlı bir bakışla inceliyor.

Michael Heinrich – Kapital’e Giriş (2017)

KAPİTAL’E GİRİŞ, Michael Heinrich, çeviren: Koray R. Yılmaz, Yordam Kitap, iktisat, 272 sayfa

Marksist tartışmalara önemli katkılarda bulunan Heinrich’ten, Marx’ın teorisine yönelik esaslı bir yorum. Anlaşılabilir bir üslupla kaleme alınan kitap, ilk olarak Marksizmin işçi hareketleri içindeki yerini tartışıyor. Yazar ardından da Marx’ın Kapital’de ortaya koyduğu değer, artık değer, emek, para, sermaye, kapitalist üretim süreci, kâr, kâr oranlarının düşme eğilimi yasası, faiz, kredi, “hayali sermaye”, komünizm, kriz, devlet ve sermaye gibi hayati kavramlarını ayrıntılı bir şekilde açıklıyor. Benzer Kapital’e giriş çalışmalarının ne yazık ki Kapital’in ilk cildine odaklanmakla yetindikleri biliniyor. Bu kitabı söz konusu çalışmalardan farklı kılan husus ise Marx’ın Kapital’inin üç cildine dair bir giriş olması.

Oral Çalışlar – Denizler İdama Giderken (2008)

DENİZLER İDAMA GİDERKEN, Oral Çalışlar, Güncel Yayıncılık, siyaset, 100 sayfa

‘Denizler İdama Giderken’, 6 Mayıs 1972’de idam edilen Deniz Gezmiş, Yusuf Aslan ve Hüseyin İnan’ı anan yazılardan oluşuyor. Fakat kitapta, bu üç isim için kaleme alınmış yazıların yanında, 12 Mart 1971 askeri darbesinin bir şekilde mağduru olan Mahir Çayan, İbrahim Kaypakkaya, Sinan Cemgil, Hüseyin Cevahir ve 1968 kuşağının birçok genç önderine dair yazılar da yer alıyor. Çalışlar, bu anma yazılarının amacını açıklarken, “Deniz Gezmişleri anmak, onlara yönelik acımasız yok etme mantığını doğru anlamakla değer kazanır. Denizler, Türkiye’nin statükosunun, militarizmin kurbanıydılar,” diyor. Kitapta yazıları bulunan isimler ise şöyle: Ülkü Sağır, Tuğrul Eryılmaz, Oğuzhan Müftüoğlu, Ertuğrul Kürkçü, Muzaffer Oruçoğlu, Mustafa Yalçıner, Necmi Demir, İlkay Alptekin Demir, Oğuz Etçi, Ayşe Emel Mesci, Atilla Keskin, Teslim Töre ve Çağatay Anadol.

Etyen Mahçupyan – Batı’yı Anlamak (2008)

BATI’YI ANLAMAK: ZİHNİYET, DEĞİŞİM VE KRİZ, Etyen Mahçupyan, İletişim Yayınları, siyaset, 288 sayfa

Etyen Mahçupyan ‘Batı’yı Anlamak’ta, modernliğin zihniyet analizini yaparak, bunun nasıl değiştiği, ne tür sorunlar yarattığı ve geleceğe dair neler ima ettiğine odaklanıyor. Modern anlayışın kilit noktası olan Aydınlanma’dan başlayarak, modernizmin günümüz dünyasındaki konumunu geçmişiyle birlikte değerlendiren Mahçupyan, Batı modernliğinin nasıl algılandığını ve kavrandığını inceliyor. Doğu ve Batı arasındaki karşıtlıklar; kapitalizm, liberalizm ve devlet arasındaki ilişkiler; küreselleşmenin modernite üzerindeki etkileri; kimlik sorunları; dinin modern dünyadaki konumlanışı ve bu aşamada sol siyasetin önemi, kitapta üzerinde durulan konulardan birkaçı.

Tayfun Aygün – Hakikat, Düş ve Özgürlük (2008)

HAKİKAT, DÜŞ VE ÖZGÜRLÜK, Tayfun Aygün, Versus Kitap, siyaset, 115 sayfa

Tayfun Aygün ‘Hakikat, Düş ve Özgürlük’te, günümüz dünyasında yaşanan temel sıkıntılara karşı ne gibi alternatif mücadele araçları geliştirebileceğimizi irdeliyor. Kitap özgürlük, ilerleme, kaygı hali, tarih, mülkiyet, milliyetçilik, iktidar, sınıf savaşı, insanlık ve arzu gibi, günümüzün sıkıntılı durum ve kavramları üzerinde yeniden düşünüyor. Aygün’ün yazıları, iktidarı hedef almaları ve bu yapının gerçeklikle, gündelik hayatla, sömürgeciliğin yeniden inşa edilmesiyle kurduğu bağı analiz etmeleriyle öne çıkmakta.

İlya Ehrenburg – Faşizm Sonrası Avrupa (2014)

FAŞİZM SONRASI AVRUPA, İlya Ehrenburg, çeviren: Ragıp Zarakolu, Evrensel Yayınları, siyaset, 120 sayfa

Rus yazar İlya Ehrenburg, 2. Dünya Savaşı’nın bitiminde, savaşın bütün acımasızlığıyla sürdüğü coğrafyalarda bir geziye çıkmıştı. Yazar, 1945 ve 1946 yıllarını kapsayan gezisinde Romanya, Bulgaristan, Yugoslavya, Arnavutluk ve Çekoslovakya’yı, bu ülkelerde faşizm sonrası atmosferi ortaya koyuyor. Ehrenburg, savaşın hayatlarını alt üst ettiği ezilen sınıfları, savaş rantından beslenen asalak kesimleri, Alman faşizminin uygulamalarını anlatıyor. Alman Nazi generallerinin yargılandığı Nürnberg Davaları’nı da izleme fırsatı bulan Ehrenburg’un yazıları, o döneme, savaşın yıkımına dair aydınlanmak isteyenler için iyi bir rehber.

Layla Al-Zubaidi, Matthew Cassel ve Nemonie C. Roderick (haz.) – Devrimleri Yazmak (2014)

DEVRİMLERİ YAZMAK, hazırlayan: Layla Al-Zubaidi, Matthew Cassel ve Nemonie C. Roderick, çeviren: Nesrin Demiryontan, Metis Yayınları, siyaset, 211 sayfa

‘Devrimleri Yazmak’ta yer alan makaleler, Tunus’tan Suriye’ye Arap isyanlarını irdeleyerek, sivil bürokrasi kılığındaki diktatörlükler altında ezilen toplumların yaşadığı duruma ilişkin derin bir kavrayış kazanmamızı sağlıyor. Kitapta Suriye, Yemen, Bahreyn, Libya, Tunus, Suudi Arabistan, Cezayir ve Mısır’da yaşanan devrim deneyimleri, anlık birer kıvılcım olarak değil, geniş bir tarihsel ve siyasal perspektifle ele alınmalarıyla dikkat çekiyor. Yazarların yarısının kadın olmasıyla da önem kazanan çalışma, kişisel deneyim ve insani ayrıntılar aracılığıyla, devrimlere dönüşen hareketlerin nasıl başladığı hakkında fikir veriyor.

Binnaz Toprak (haz.) – Aydınlanma Sempozyumu (2007)

AYDINLANMA SEMPOZYUMU, yayına hazırlayan: Binnaz Toprak, Osmanlı Bankası Arşiv ve Araştırma Merkezi Yayınları, sempozyum, 232 sayfa

11-12 Mayıs 2007 tarihinde, Osmanlı Bankası Müzesi ile Boğaziçi Üniversitesi Siyaset Bilimi ve Uluslararası İlişkiler bölümleri tarafından “Aydınlanma” konulu bir sempozyum düzenlenmişti. ‘Aydınlanma Sempozyumu’ isimli bu kitap da, söz konusu etkinliğe sunulan makaleleri bir araya getiriyor. Aydınlanma felsefesini çeşitli boyutlarıyla ele alan, Türkiye’nin önemli düşün isimlerinin yer aldığı sempozyumda, Tanzimat’tan bu yana Aydınlanma’nın Türkiye’deki siyasal düşünceyi ve sanatı şekillendirmedeki rolü, post-modern kuramların Aydınlanma eleştirileri ve Aydınlanma’nın farklı kültür ve kimlik yapılanmalarına ilişkin sorunları gibi önemli konular tartışılmıştı.

Turhan Feyizoğlu – Türkiye 1945 (2008)

TÜRKİYE 1945, Turhan Feyizoğlu, Bizim Kitaplar, inceleme, 271 sayfa

Turhan Feyizoğlu’nun ‘Türkiye 1945’i, ‘Bir Paylaşım Planının Perde Arkası’ alt başlığını taşıyor. Feyizoğlu incelemesinde, 1945 yılında öğrenciler öncülüğünde başlatılan eylemi ve bu eylemin dünya siyasetiyle ilişkisini değerlendiriyor. Feyizoğlu, bazı gazeteler, dergiler ve kitapevlerinin tahrip edildiği bu eylemin hem iç hem de Türkiye’nin o dönemki dış politikasıyla doğrudan bir ilişkisi olduğunu savunuyor. Feyizoğlu bu eylemden hareketle, gizli kalmış, görünenin arkasındaki ayrıntılara odaklanıyor. Çalışmasının en dikkat çeken yönlerinden biri de, bu dönemde yaşananları, basın dünyasındaki muhtelif yayınlar üzerinden değerlendirmesi.