2013 – Sayfa 24 – Dipnotski

Arthur Conan Doyle – Sherlock Holmes’un Maceraları (2013)

SHERLOCK HOLMES’UN MACERALARI, Arthur Conan Doyle, çeviren: Kaya Genç ve Berrak Göçer, Everest Yayınları, roman, 312 sayfa

Sir Arthur Conan Doyle’un, polisiye edebiyatın en meşhur karakterlerinden olan Sherlock Holmes’un maceraları, en çok baskı yapan romanların başında gelir. Elimizdeki bu baskıyı ilginç kılan husus ise, öykülerin Strand Magazine’deki özgün hallerini esas alması ve ayrıca, Sidney Paget ile W. H. Hyde’ın çizimleriyle birlikte sunması. Burada, Sherlock Holmes’un, aralarında ‘Bohemya’da Skandal’, ‘Kızıl Saçlılar Kulübü’ ve ‘Beş Portakal Çiçeği’ gibi, daha sonra klasikleşecek öyküleri de olmak üzere, toplam on iki macerası yer alıyor. Edisyon, bilhassa Sherlock Holmes hayranlarının, arşivlerine koymak isteyecekleri türden.

Zeliha Hepkon, Songül Aydın ve Şükrü Aslan (der.) – Dersim’i Parantezden Çıkarmak (2013)

DERSİM’İ PARANTEZDEN ÇIKARMAK, derleyen: Zeliha Hepkon, Songül Aydın ve Şükrü Aslan, İletişim Yayınları, tarih, 360 sayfa

‘Dersim’i Parantezden Çıkarmak’, 2010 yılında gerçekleştirilen bir sempozyuma sunulan bildirilerden oluşuyor. Alanında uzman çok sayıda ismin katkıda bulunduğu kitap, resmi milliyetçiliğin Dersim’e bakışını, 1938’de Dersim’den Batı illerine zorunlu göçü, Dersim yöresindeki Kızılbaş ocaklarını Hacı Bektaş Evlâdına bağlama girişiminin sakıncalarını, Dersim Ermenilerini, günümüz Dersim’inin ekonomik manzarasını, Munzur baraj projelerine karşı yürütülen toplumsal muhalefeti ve buna benzer, ilgi çekici pek çok konuyu değerlendiriyor. Çalışma, akademisyenler kadar, konuya giriş yapmak isteyen okurlara da hitap ediyor diyebiliriz.

Ergun Hiçyılmaz – Beni Toprağıma Gömün (2013)

BENİ TOPRAĞIMA GÖMÜN, Ergun Hiçyılmaz, Destek Yayınları, tarih, 210 sayfa

Ergun Hiçyılmaz ‘Beni Toprağıma Gömün’de, bu topraklarda doğup, bu topraklarda büyümüş, kimi eceliyle, kimi savaşın eliyle göçüp gitmiş gayrimüslimlerin dramlarını anlatıyor. Hiçyılmaz, İstanbul’da ölmek ve bu topraklarda gömülmek isteyen Büyükadalı Madam Klio’nun evrak-ı metrukesinden yola çıkıyor. Yazar devamında da, Madam Klio’nun yaşadığı dönemlerden kimi safhaları okurlarına sunuyor ve Türkiye’deki Rum, Ermeni ve Musevilerin kaderlerini etkileyen ülke tarihindeki belli başlı dönüm noktalarını ele alıyor. Çalışma, gayrimüslim kesimin kültürü, gelenekleri ve Müslüman halkla ilişkilerini aydınlatmasıyla iyi bir kaynak.

Ayşe Arman – Gezi’nin Güzel İnsanları (2013)

GEZİ’NİN GÜZEL İNSANLARI, Ayşe Arman, Doğan Kitap, belgesel, 212 sayfa

Ayşe Arman, Gezi Direnişi esnasında, olaylara taraf olmuş kesimler ve bu süreci izleyen aktörlerle uzun soluklu röportajlar gerçekleştirmişti. Bu röportajların yer aldığı ve bir anlamda Gezi’ye dair belgesel niteliğinde olan elimizdeki kitap, gündemi sarsan bu toplumsal olayı tüm boyutlarıyla ortaya koyuyor. Kitapta, toplumun değişik kesimlerinden isimlerin yanı sıra, eylemlere katılmış gençler, LGBT bireyler, araştırmacılar, sosyologlar, siyasetçiler, müzisyenler, oyuncular, hukukçular, yazarlar, olaylarda yakınlarını kaybetmiş olanlar ve Gezi olaylarındaki tavrı çokça eleştirilen polislerle yapılmış söyleşiler yer alıyor.

Cem Terzi, Emel Yuvayapan ve Erkin Başer (haz.) – Kapitalizmin Kıskacında Doğa, Toplum ve Bilim: Onur Hamzoğlu Olayı (2013)

KAPİTALİZMİN KISKACINDA DOĞA, TOPLUM VE BİLİM: ONUR HAMZAOĞLU OLAYI, hazırlayan: Cem Terzi, Emel Yuvayapan ve Erkin Başer, Yordam Kitap, siyaset, 335 sayfa

Elimizdeki önemli çalışma, sanayi bölgesi Kocaeli-Dilovası’nda yaptığı araştırma neticesinde, doğaya ve halk sağlığına zarar veren bulgulara ulaşan ve bunu kamuoyuyla paylaştıktan sonra yerel ve merkezi yöneticilerin saldırılarına, karalamalarına hedef olan Prof. Dr. Onur Hamzaoğlu’nun yaşadıkları üzerinden, Türkiye’deki bilimsel özgürlüğü tartışıyor. Kitapta Hamzaoğlu olayı; bilimin toplumsal işlevi, hukuk, bilimsel yöntem ve bilim etiği çerçevelerinden irdeleniyor. Kitapta ayrıca, tarih boyunca Türkiye’de bilimin karşı karşıya kaldığı baskıların bilançosu sunuluyor ve günümüz bilimini kuşatan kimi sorunlar da tartışılıyor.

Akif Poroy – Dünyada Cinsellik (2013)

DÜNYADA CİNSELLİK, Akif Poroy, Dharma Yayınları, cinsellik, 368 sayfa

Toplumsal seksoloji açısından önemli bir çalışma olan ‘Dünyada Cinsellik’, farklı kültürlerdeki cinsellik deneyimine dair bilinmeyenleri okurlarına sunuyor. Kitap, dünyanın değişik ülkelerinde pek akla gelmeyecek cinsel yaşamları ortaya koyduğu gibi, toplumların cinsellikle ilgili değer yargılarını açıklamasıyla konuyla ilgilenenler açısından iyi bir kaynak. Tarihten bugüne cinsellik konusunu ayrıntılı bir bakışla ele aldığı iki bölümle çalışmasına başlayan Akif Poroy, farklı toplumlarda cinselliği işlemesinin yanı sıra, sanat ve popüler kültürde cinselliği, yeni cinsel yaşam türlerini ve dikkat çeken cinsel sapmaları da ele alıyor.

Sibel Hürtaş – Kafesteki Türkiye (2013)

KAFESTEKİ TÜRKİYE, Sibel Hürtaş, İletişim Yayınları, siyaset, 191 sayfa

Nisan 2007’de Malatya’da Zirve Yayınevi’ne yönelik katliam, Trabzon’daki Rahip Santoro cinayeti ve Hrant Dink’in katliamıyla başlayan Hıristiyanlara yönelik saldırıların son halkasıydı. İşte Sibel Hürtaş, detaylı bir bakışla bu süreci başından sonuna analiz ediyor. Malatya’daki cinayeti, çalışmasının merkezine alan Hürtaş, bu cinayetin arkasındaki şebekenin ifşa edilmesi halinde, diğer cinayetlerin ardındaki sis perdesinin de aralanacağını söylüyor. Yazar, Ergenekon dava dosyalarını bu gözle yorumluyor, detaylı bir şekilde Malatya katliamını inceliyor ve Kafes Eylem Planı’nın Hıristiyan karşıtı kampanyalarla ilişkisini araştırıyor.

Hugh Collins – Marksizm ve Hukuk (2013)

MARKSİZM VE HUKUK, Hugh Collins, çeviren: Umre Deniz Tuna, Dipnot Yayınları, hukuk, 222 sayfa

Hugh Collins’in eldeki çalışması, Marksist hukuk teorileri üzerine titiz ve kolay anlaşılabilir bir metin. Marksist bir hukuk teorisinin olmadığı, sıklıkla dile getirilen iddialardan. Collins ise, Marksist analizin ana vurgusunun bir toplumdaki iktidar örgütlenmelerine ve ekonomik altyapıya yönelmekle birlikte, hukuk sistemlerinin; feodalizm ve kapitalizm gibi farklı toplumsal oluşumlar içinde oynadıkları rolden dolayı Marksistler açısından dikkate değer bir ilginin konusu olduğunu söylüyor. Kitapta sınıfsal baskı aracı olarak hukuk, ideoloji ve hukuk, Marksizmin altyapı ve üstyapı yaklaşımında hukuk konuları ele alınıyor.

Turgay Fişekçi – Ayrılık Sonu (2013)

AYRILIK SONU, Turgay Fişekçi, Sözcükler Yayınları, şiir, 127 sayfa

‘Ayrılık Sonu’, aynı zamanda ‘Sözcükler’ dergisinin de yayıncılığını yürüten Turgay Fişekçi’nin seçilmiş şiirlerinden oluşuyor. Şairin ‘Sevgi Bağları’ kitabında yer almış ‘Yeni Yıl’ başlıklı şiirinden bir alıntı: “Zamanlardan uzak / Bir elma ağacıyım bu dünyada / Her yıl bir neden bulur çiçeklenirim / Kimi yıl kar sularıyla beslenir köklerim / Kimi erkenden dökülür içimdekiler // Başka ağaçlar olmayı da özlerim / Ilık iklimlerin nemli topraklarında yaşamayı / Melih Cevdet’in yazlık evinde / Masasının üzerinde unuttuğu saatim / Sabahattin Eyüboğlu’nun duvarında bir kilim // İçimde büyüyen hücre / Ülkemin üzüntüsüdür (…)”

Teoman Ergül – Vahideddin-Mustafa Kemal Ekseninde Milli Mücadele (2013)

VAHİDEDDİN-MUSTAFA KEMAL EKSENİNDE MİLLİ MÜCADELE, Teoman Ergül, Akılçelen Kitaplar, tarih, 663 sayfa

Teoman Ergül, eldeki oylumlu çalışmasında, 1918-1922 arasında süren Milli Mücadele’yi belli başlı aktörleri ve dönüm noktalarıyla ele alıyor. Kitapta, İstanbul’un işgali, Mustafa Kemal’in Anadolu’ya gidişi, Anadolu’da gerçekleştirilen kongrelerin arka planında yaşananlar, Güney cephesinde yaşanan kanlı kent savaşları, Milli Mücadele’nin İtilaf Devletleri’nin dikkatini çekmeye başlaması, Sultan Vahdeddin’in Milli Mücadele hareketini zayıf düşürmek amacıyla Anadolu’yu ayaklandırma çabaları, TBMM’nin açılışı, Sevr anlaşmasının imzalanma sürecinde yaşananlar ve işgal güçlerinin Anadolu’dan çekilişi gibi konular ele alınıyor.