2013 – Sayfa 7 – Dipnotski

Juniçiro Tanizaki – Naomi (2013)

NAOMİ, Juniçiro Tanizaki, çeviren: İlker Özünlü, Jaguar Kitap, roman, 263 sayfa

İsmi Türkçeye Cuniçiro Tanizaki olarak da çevrilmiş Juniçiro Tanizaki ‘Naomi’de, Batı hayranı bir kadın karakter üzerinden 1. Dünya Savaşı sonrası Japonya’sının Batılılaşma serüvenini, yaşanan kültürel kırılmayı anlatıyor. Roman, bir kafede garsonluk yapan Naomi ile Kawai Joji’nin tanışmasıyla başlar. İkili arasında ilişki, bir süre sonra Batı değerlerini, kültür ve sanatını merkeze alan bir paylaşıma dönüşür. Tanizaki, Naomi karakteri üzerinden, Batılı yaşam tarzına özenen, bunu benimseyen, fakat aynı zamanda geleneksel toplumun değer yargılarından da olumsuz etkilenmiş Japon kadınlarının yaşadıklarını merkeze alıyor.

Alan Barnard – Sosyal Antropoloji ve İnsanın Kökeni (2013)

Alan Barnard ‘Sosyal Antoropoloji ve İnsanın Kökeni’nde, sosyal ya da kültürel antropolojiden gelen fikirleri, atalarımızın kültürel ve sosyal yaşamına dair soruların yanıtlarına uyguluyor.

Kitabına, yüksek primatlar, insansı fosiller ve taş aletler gibi insanın kökeni konusundaki araştırmaların temel öğelerini ele alarak başlayan Barnard, ilerleyen bölümlerde de beyin boyutu ile grup boyutu arasındaki ilişkiyi, avcı-toplayıcı gruplarının göç ve yerleşim örüntüleri hakkında sosyal antropolojiden gelen verileri, sosyal antropolojinin dilin kökeni, toplumsal ritüeller, simgecilik ve mitolojiye dair yorumunu tartışıyor.

Künye: Alan Barnard – Sosyal Antropoloji ve İnsanın Kökeni, çeviren: Mehmet Doğan, Boğaziçi Üniversitesi Yayınları, antropoloji, 224 sayfa, 2013

Nicolas Wild – Böyle Sustu Zerdüşt (2013)

BÖYLE SUSTU ZERDÜŞT, Nicolas Wild, çeviren: İbrahim Şahin, Esen Kitap, çizgiroman, 222 sayfa

Nicolas Wild, polisiye tarzda kaleme aldığı ‘Böyle Sustu Zerdüşt’te, 2005-2008 arasında Avrupa’nın farklı yerlerinde gizemli cinayetlere kurban giden Zerdüşt önderlerinin yaşam öykülerinden yola çıkarak, Zerdüştlük inancını ve Zerdüştlük tarihini anlatıyor. Söz konusu önderlerden biri olan Kasra Vadarafi’nin hayatından esinlenen Wild, bu şaibeli cinayetleri İran, İsviçre, Fransa, Amerika ve Hindistan gibi farklı coğrafyalara uzanarak soruşturuyor. Mültecilik, aşk, cinayet gibi temalarla örülen çizgiroman, aynı zamanda İran’daki Zerdüştî inancı ve Zerdüştlüğün tarihi konusunda aydınlatıcı bilgiler barındırmasıyla önemli.

Selim Velioğlu – Bir Açılış Olarak Mekân (2013)

BİR AÇILIŞ OLARAK MEKÂN, Selim Velioğlu, Yapı Endüstri Merkezi (YEM) Yayınları, mimari, 261 sayfa

Selim Velioğlu, akademisyenliği ve mimarlık mesleğinde edindiği deneyimlerle ördüğü ‘Bir Açılış Olarak Mekân’da, doğal ve kültürel değerlere duyarlı, insan odaklı bir tasarımın imkânlarını sorguluyor. Kuramsal çalışmalar ile tasarım çalışmalarını bütünleyen Velioğlu, “açılış” olarak kavranmsallaştırdığı tasarım anlayışını ve bu anlayışın “çokluk”, “uydu öğeler”, “kütlesel kademelenme”, “avludan hayat bulma” ve “yeşil üreten mekânsal kurgu” şeklinde ortaya koyduğu beş bileşenini açıklıyor. Yoğun içeriğiyle dikkat çeken çalışmanın bir özelliği de, mekân tasarımının aslında gündelik hayatla iç içeliğine dair pek çok mesaj sunması.

Philippe Descola – Doğa ve Kültürün Ötesinde (2013)

DOĞA VE KÜLTÜRÜN ÖTESİNDE, Philippe Descola, çeviren: İsmail Yerguz, İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları, antropoloji, 376 sayfa

Çalışmaları antropoloji alanında temel bir referans niteliğinde olan Philippe Descola eserinde, Batıdışı kimi toplulukları inceleyerek, Batı’nın doğa ve kültür arasında kurmuş olduğu ayrımları irdeliyor. Modernlerin, barbar ve yaban halkları tanımlarken, kendi etnik merkezciliklerini, sapmaları artık fark edilmez hale gelen rasyonel bilgi yönetiminin arkasına gizlediklerini belirten Descola, Amazon ormanlarında uzun yıllara yayılan araştırmalarının sonucunda, insanların çevre ile ilişki kurma biçimlerini, “çevre”den kastedilenin ne olduğunu ve Batı’ya egemen olan natüralist bakış açısının neleri dışladığını tartışıyor.

Francis D. K. Ching, Barry S. Onouye ve Douglas Zuberbuhler – Çizimlerle Taşıyıcı Sistemler (2013)

ÇİZİMLERLE TAŞIYICI SİSTEMLER, Francis D. K. Ching, Barry S. Onouye ve Douglas Zuberbuhler, çeviren: Neslihan Göçmen, Yapı Endüstri Merkezi (YEM) Yayınları, mimari, 311 sayfa

‘Çizimlerle Taşıyıcı Sistemler’, mimari alanda yaşanabilir ortamlar yaratmak ve bu ortamları “taşımak” amacıyla geliştirilen “taşıyıcı sistemler”i bütünsel bir yaklaşımla ele alıyor. Konuya dair temel bir başvuru kaynağı olan kitap, taşıyıcı sistemlerin günümüze kadarki gelişimini inceledikten sonra, taşıyıcıları ve açıklıkları belirleyen yapısal şemaları araştırıyor. Çalışmanın devamında da, yatay açıklık sistemleri ve düşey taşıyıcı sistemleri, yanal kuvvetler, geniş açıklıklara özgü koşullar, yüksek yapılarla ilgili güncel yaklaşımlar ve taşıyıcı sistemler ile diğer bina sistemlerinin bütünleşmesinin önemi anlatılıyor.

Georges Sorel – Şiddet Üzerine Düşünceler (2013)

ŞİDDET ÜZERİNE DÜŞÜNCELER, Georges Sorel, çeviren: Anahid Hazaryan, Epos Yayınları, siyaset, 304 sayfa

Yeni bir baskıyla yayınlanan ‘Şiddet Üzerine Düşünceler’in, bilindiği gibi Mussolini’nin baş ucu kitabı olmasıyla kötü bir ünü var. Fakat aynı zamanda Troçki, Lenin ve Gramsci’yi de etkilemiş kitabında Georges Sorel, şiddetin, politika alanında ezilenlerin yararına genişletilmesi ve devletin güç-iktidar tekelinin kırılması bakımından işlevli olduğunu savunuyor. Demokrasiye karşı çıkan Sorel’e göre, Marksist antogonizma düşüncesi içinde kalabilmenin, onu yeniden üretebilmenin ve devletin gücünü yadsımanın yegane koşulu şiddettir ve modern dünyanın kurtuluşu için gereken yüksek ahlaki değerler şiddet üzerine inşa edilmelidir.

Zülküf Kara – Toplumla “Yüzleşme” (2013)

TOPLUMLA “YÜZLEŞME”, Zülküf Kara, Ayrıntı Yayınları, felsefe, 142 sayfa

Zülküf Kara ‘Toplumla “Yüzleşme”‘de, son zamanların en önemli konularından olan yüz naklini, fenomenolojik bir çözümlemeye tabi tutuyor. Yüz naklinin biyolojik doku transferi olmaktan öte kişilik ve toplumsal kimlikle de doğrudan ilişkili olduğunu belirten Kara, özellikle Türkiye’de son birkaç yılda gerçekleştirilen yüz nakli örneklerinden hareketle, bir beden fenomenolojisi okuması yapıyor. Yüz naklini gerçekleştiren doktorlar ve hastalarıyla görüşmeler gerçekleştirilerek hazırlanan kitap, naklin öncesi ve sonrasında yaşanan bireysel tecrübeleri, nakil ile toplumsal algı ve yaklaşımlar arasındaki ilişkiyi aydınlatmasıyla önemli.

Hikmet Çiçek – Ben Veli Küçük (2013)

BEN VELİ KÜÇÜK, Hikmet Çiçek, Kaynak Yayınları, siyaset, 319 sayfa

“Ergenekon Terör Örgütü üyeliği” suçlamasıyla hapis cezasına mahkum edilen Hikmet Çiçek elimizdeki kitabını, Tuğgeneral Veli Küçük’le gerçekleştirdiği uzun sohbetlerle oluşturmuş. Küçük’ün adının geçtiği JİTEM ve Ergenekon yapılanmasındaki yeri; Behçet Cantürk, Savaş Buldan, Hacı Karay ve Adnan Yıldırım gibi Kürt işadamlarına yönelik cinayetlerdeki rolü; mafya ile bağlantıları ve Tuncay Güney ile ilişkisi gibi konuların aydınlatıldığı ve Küçük’ün hapishane günlüğünü de barındıran kitapta, Arnavut Sami, Alaattin Çakıcı, Kürşat Yılmaz, Ali Yasak ve Sedat Peker’in Veli Küçük hakkındaki değerlendirmeleri de yer alıyor.

Yavuz Dizdar – Yemezler (2013)

YEMEZLER, Yavuz Dizdar, Hayy Kitap, sağlık, 303 sayfa

Yavuz Dizdar, bilimsel verilerle gıda-hastalık ilişkisini tartıştığı ‘Yemezler’de, eleştirilerinin hedefine, kâr etmek uğruna sağlığa zarar verecek denli pervasızlaşan gıda endüstrisinin uygulamalarını koyuyor. Dizdar, doğal beslenmenin ana hatlarını saptadıktan ve sindirim mekanizmasının işlevlerini açıkladıktan sonra, gıdanın endüstrileşmesinin sağlıklı beslenme üzerinde ne gibi zararlı etkilere neden olduğunu ortaya koyuyor. Uzun raf ömrü için uygulanan aşırı fiziksel işlemler; süt, yoğurt ve ayranın bozulması; endüstriyel et, piliç ve yumurtanın zararları ve tarım ilaçlarının zararları, Dizdar’ın ele aldığı kimi konular.