Helge Kragh – Kuantum Kuşakları (2023)

 

‘Kuantum Kuşakları’, fizik-teknoloji arayüzündeki gelişmelere de yer veren, böylece yirminci yüzyıl fiziğinin alışılmadık derecede kapsamlı, dengeli bir açıklaması.

Çalışmanın diğer etkileyiciliği de kitabın genel okur tarafından kolayca erişilebilir olması ve bilim insanları ile tarihçiler tarafından da değerlendirilecek olması.

Yirminci yüzyıl fiziğini tam olarak anlamak isteyenler için vazgeçilmez bir referans olan kitap, usta işi bir bilim tarihi.

Bilimin gerçekte nasıl işlediğine ilgi duyan herkes okumalı.

  • Künye: Helge Kragh – Kuantum Kuşakları: 20. Yüzyıl Fiziği Tarihi, çeviren: Murat Havzalı, Alfa Yayınları, bilim, 680 sayfa, 2023

Renée Worringer – Osmanlı İmparatorluğu’nun Kısa Tarihi (2023)

Renée Worringer imzalı bu çalışma, Osmanlı İmparatorluğu’nun tarihini, etki alanlarını, zengin ve canlı bir şekilde ortaya koymasıyla dikkat çekiyor.

Analitik titizliği ve büyük pedagojik yetenekleriyle Worringer, Osmanlı’nın erken modern ve modern tarihi alanında kaynak diyebileceğimiz bir eser yazmış.

Osmanlı tarihi dersleri ve araştırmaları için iyi bir rehber olacak çalışma, sunduğu çeşitli perspektiflerle de öne çıkıyor.

  • Künye: Renée Worringer – Osmanlı İmparatorluğu’nun Kısa Tarihi, çeviren: Ayşen Tekşen, Alfa Yayınları, tarih, 366 sayfa, 2023

Cana Vilken Çoraklı – Duyguların Anatomisi (2023)

Romalı devlet adamı ve düşünür Cicero, İÖ 45 yılının şubat ayında çok sevdiği biricik kızı Tullia’yı kaybeder.

Kızının bu ani ölümü, onu öylesine derin bir kedere boğar ki, her şeyden elini eteğini çekerek Tusculum’daki villasına kapanır.

Bu esnada kaleme aldığı ‘Tusculum Tartışmaları’ adlı eserinde, kendi yaşadığı tecrübeden yola çıkarak duygu konusunu soyut bir düzleme taşır ve yalnızca keder gibi tek bir duyguya yönelik değil, bütün duygulara yönelik bir açıklama getirmeye çalışır.

Dahası, duyguların nereden kaynaklandıklarını ve nelere yol açtıklarını antikçağ felsefesinin özellikle de Hellenistik dönem felsefe okullarının konuya ilişkin görüşleri ışığında tartışmaya açar.

Cicero’nun ‘Tusculum Tartışmaları’nda ele aldığı duygular konusunu mercek altına alan bu eser, antikçağ felsefesi ve psikolojisiyle ilgili bir terimbilim oluşturulmasına ve konuya ilişkin sonraki akademik çalışmaların diline katkı sunmaya vesile olan bir başlangıç.

  • Künye: Cana Vilken Çoraklı – Duyguların Anatomisi: Cicero’da Ruh Halleri Üzerine Bir Çözümleme, Alfa Yayınları, inceleme, 112 sayfa, 2023

Stephen Hawking – Benim Kısa Tarihim (2023)

‘Benim Kısa Tarihim’de, Stephen Hawking’in savaş sonrası Londra’sında şekillenen çocukluğundan uluslararası üne kavuştuğu yıllara doğru bir yolculuğa çıkıyoruz.

Erken bir ölüm ihtimalinden güç alarak büyük adımlar atmaya başladığını ifade eden Hawking, tevazu ve ironiyle kaleme aldığı bu satırlarda bizi kişisel kozmosuyla buluşturuyor.

Kitap, hem kişisel bilgiler edinmek için okunabilir hem de bir umuda sarılmanın hayatımızı nasıl dönüştürdüğünü daha iyi kavrayabilmek için.

  • Künye: Stephen Hawking – Benim Kısa Tarihim, çeviren: Sıla Okur, Alfa Yayınları, otobiyografi, 120 sayfa, 2023

Didier Eribon – Dumézil ile Konuşmalar (2023)

Georges Dumézil, 20. yüzyılın en önemli Hint-Avrupa uygarlığı ve mitoloji uzmanlarındandır.

‘Dumézil’le Konuşmalar’, çalışmalarını nasıl ürettiğine ve geliştirdiğine dair okura ışık tutuyor.

Anılarını anlatmaktan mümkün mertebe kaçınan Dumézil, sonunda kendi hikâyesini, kariyerini ve entelektüel yaşamını anlatıyor.

Böylece 20. yüzyıl Fransası’nın düşünce yaşamına dair okura önemli veriler sunuyor.

Türkiye’de geçirdiği yıllardan, buradaki çalışmalarından, Pierre Gaxotte ve Michel Foucault’nun da aralarında bulunduğu dostlarından, kişisel beğenilerinden siyasal eğilimlerine kadar yaşamından kesitleri aktarıyor.

  • Künye: Didier Eribon – Dumézil ile Konuşmalar, çeviren: İsmail Yerguz, Alfa Yayınları, söyleşi, 200 sayfa, 2023

Georges Dumézil – Sosyoloji Ders Notları (2023)

Gündüz Vassaf’ın hazırladığı, klinik psikolog Belkıs Halim Vassaf’ın, İstanbul Üniversitesinde ders veren Georges Dumézil’in öğrencisiyken tuttuğu notları ve Dumézil’in çalışmalarını ele alan iki makaleden oluşan Dumézil’in ‘Sosyoloji Ders Notları’, hem Dumézil’in hayatı ve kişiliğine hem de Türkiye’nin bir döneminin entelektüel hayatına ışık tutuyor.

Söz konusu makalelerden ilkini kaleme alan Ali Akay, Dumézil’in eserleri ve kişiliği üzerine odaklanıyor.

Diğer makalenin yazarı Sumru Özsoy ise Dumézil’in Kafkas dilleri, özellikle Ubıhça üzerine yaptığı araştırmalara dair okura önemli veriler sunuyor.

Belkıs Halim Vassaf’ın defterinden çıkan bu kitap, College de France’da Hint-Avrupa Uygarlığı profesörü olan ve günümüzde en önemli mitoloji uzmanlarından biri kabul edilen Akademi üyesi Georges Dumézil’in Ubıhça konuşan son kişi Tevfik Esenç’le birlikte Ubıhların dillerini nasıl yeniden inşa ettiğini gösteriyor.

  • Künye: Georges Dumézil – Sosyoloji Ders Notları, hazırlayan: Gündüz Vassaf, Alfa Yayınları, sosyoloji, 232 sayfa, 2023

Kolektif – Büyü, Cadılık ve Okültizm Tarihi (2023)

Büyü binlerce yıldır ilgimizi çekiyor.

Tarih öncesi çağlardan beri insanlar, evrenin harikalarını açıklamak için başka âlemlere baktı ve maddi dünyayı etkilemek için maddi olmayan güçleri kullanabileceklerine inandı.

Bu büyüleyici kitap, tarih boyunca büyülü ve mistik bir tura çıkıyor: Simya, kehanet, paganizm, Şamanizm, büyücülük ve daha fazlasına uğrayarak günümüzün wicca, tarot ve 21. yüzyıl büyülerini anlatıyor.

İster inanan ister şüpheci olun, bu büyü tarihi sizi büyüleyecek.

Çalışma, büyünün kadim köklerinden büyücülük törenlerine oradan modern büyüye konuyu geniş bir çerçeveden ele alıyor.

  • Künye: Kolektif – Büyü, Cadılık ve Okültizm Tarihi, çeviren: Ahmet Fethi Yıldırım, Alfa Yayınları, inceleme, 320 sayfa, 2023

Rustam Shukurov – Bizans Türkleri (2023)

Rustam Shukurov, Bizans dünyasına dahil olmuş Türk azınlığın ve Yunancaya sızmış Türkçe sözcüklerin yolculuğuna eğildiği çalışmasında, sayısız kaynağa başvurmakta, söz konusu Türklerin demografik yapısını ve Bizans toplumuna kültürel etkisini ayrıntılı bir şekilde ele almaktadır.

Bizans Türkleri’nde toplumun altını oyan “Türk muhipliği” ve Bizanslının zihin dünyasında yaşanan değişim dilsel, toplumsal ve kültürel veçheler gözetilerek ortaya konuluyor.

Shukurov pek çok tarihsel ve dilsel kaynağa başvurarak Türklerin Bizans kimliğini nasıl edinebilmiş olduğunu gösteriyor.

Yunanca kaynakları Arapça, Farsça, Türkçe, Ermenice ve Gürcüce kaynaklarla harmanlayan yazar böylelikle Küçük Asya’nın çok yönlü kültürel panoramasını okura sunabiliyor.

Bizans-Türk ilişkilerine ilgi duyanların kesinlikle okuması gereken bir kitap.

  • Künye: Rustam Shukurov – Bizans Türkleri (1240-1461), çeviren: Hakan Abacı, Alfa Yayınları, tarih, 584 sayfa, 2023

David Howe – Empati (2023)

Çoksatar kitapların yazarı David Howe, bu çalışmayla otuz yılı aşkın klinik ve araştırma deneyimini okura sunuyor.

Konuya bütünsel bir bakış açısıyla yaklaşan ve “estetik” bir kavramın nasıl olup da ruh sağlığının esas kavramı haline geldiğini ortaya koyan yazar, kitabın akışını nörolojik, evrimsel, sosyal ve gelişimsel bir arka plana oturtup empatinin yaşa, cinsiyete, kişiliğe ve duruma göre değişen doğasını irdeliyor.

Howe’un rehberliğinde, zihnimizin derinliklerinde boğulmamak için ilkin başka zihinlerde yüzmemiz gerektiğini, anlaşılmak için ilkin anlamak zorunda olduğumuzu bir kez daha keşfediyoruz.

  • Künye: David Howe – Empati, çeviren: Kardelen Damla Başaran, Alfa Yayınları, inceleme, 304 sayfa, 2023

Konrad Lorenz – İşte İnsan (2023)

 

Saldırganlığın, insan türünün hayatta kalmasına yönelik işlevi nedir?

Ünlü etoloji uzmanı Konrad Lorenz, “insanın nispeten ilkel ama o ölçüde de tehlikeli temel dürtü ve içgüdülerini” hatırlatma görevini kusursuz bir biçimde yerine getiriyor.

Lorenz’in, saldırganlığı, insan eylem ve tepkilerinin temel nedenlerinden biri olarak belirleyip bu kitapta ikna edici bir şekilde açıklamasından bu yana, “saldırganlık” sadece antropolojik ve sosyolojik tartışmaların anahtar kavramı haline gelmekle kalmadı, daha da önemlisi son 40-50 yılda, bu konuda dağ gibi bir literatürün doğmasına vesile oldu.

Bu gerçek, ilk baskısı yıllar önce yapılan bir metnin çağa damgasını vurabilmesini de anlaşılır kılıyor.

  • Künye: Konrad Lorenz – İşte İnsan: Saldırganlığın Doğası Üzerine, çeviren: Veysel Atayman, Evrim Tevfik Güney, Alfa Yayınları, inceleme, 424 sayfa, 2023