TSİP’ten TİP’e, SDP’den Kurtuluş’a, Devrimci Yol’dan Birikim’e ve Halkın Yolu’na, 1970-80 arası Türkiye sol hareketin muhtelif örgütlerinden seçme metinler.
Derleme, hem Türkiye solunun fikri geleneğini çok iyi ortaya koyması hem de dönemin ideolojik yönelim ve bunalımlarını yansıtmasıyla büyük öneme haiz.
Ramazan Günlü’nün derlediği ‘Devlet ve Sermayenin Yeni Biçimleri’, tarihsel ve güncel boyutları içinde Türkiye’de devletin yerel, ulusal ve küresel görünümlerini ve çelişkilerini sermaye ve emek boyutları içinde inceliyor.
Kitapta, geçen yüzyıldaki uzlaşmaların ürünü olan devletin sermayeye dönüşümü, küresel çatışmanın dinamikleri ile Türkiye’nin kendine has çatışmaları üzerinden ele alınıyor.
Üç bölümden oluşan kitabın ilk bölümünde yer alan makaleler devlet, sermaye ve emek ilişkisini, kapitalizmin bugünkü koşullarını, devletin liberalizm ile serüvenini ve ekolojik bunalım ile kapitalizm arasındaki ilişkiyi irdeliyor.
İkinci bölümde, Türkiye’de günümüz pratiği ve değişim sorunu, tarihsel bir perspektifle ve Türkiye’nin özgün koşulları ekseninde ele alınıyor.
Son bölümde ise, Türkiye’deki kentsel değişim, yerel yönetim ve göç konusu değerlendiriliyor.
Kitaba katkıda bulunan isimler ise şöyle: Hayri Kozanoğlu, Ramazan Günlü, Bülent Duru, Fatih Türe, Mustafa Kemal Coşkun, Cem Dışbudak, İlknur Türe, Adalet B. Alada, Hatice Kurtuluş ve Erol Yıldız.
Çağdaş sosyal teorisyenlerin düşüncelerini kapsamlı, aydınlatıcı ve yalın bir bakışla serimleyen çok önemli bir çalışma.
Anthony Elliott, sosyal teori alanındaki önemli geleneklerin ayrıntılı bir bakışla ele alıyor aynı zamanda düşünceleriyle sosyal teoriye adeta yön vermiş Adorno, Marcuse, Foucault, Lacan, Derrida, Giddens, Bourdieu, Kristeva, Habermas, Butler, Žižek, Castels, Beck, Bauman, Chodorow, Agamben ve DeLanda isimlerin fikirlerinin kapsamlı bir dökümünü yapıyor.
Kitabın en büyük katkılarından bir diğeri de, küreselleşme, feminizm, ağ toplumu, yapısalcılık, postmodernizm ve iklim değişikliği gibi alanlarda yürütülen güncel tartışmalardan hareketle, klasik sosyal teoriyi modern tartışmalarla ilişkilendirmesi.
Zenginliği ve sadeliğiyle hem akademik camiada bu alanda çalışanların hem öğrencilerin hem de konuya ilgi duyan okurların fazlasıyla dikkatini çekebilecek bir çalışma.
Genç yaşlarında devrimci mücadeleye atılan, uzun yıllar cezaevinde yatmış Sebahattin Selim Erhan’dan, yakın tarihin darbeler, baskılar ve faili meçhullerle kuşatılmış bir tanıklığı.
Kitap bilhassa, sol siyasetin Karadeniz’deki çalışmaları ve burada öne çıkmış kimi aktörler konusunda aydınlatıcı bilgileri kayda almasıyla önem arz ediyor.
Farklı gruplardan aktivistlerin gözüyle Gezi Direnişi deneyimi.
Anti-Kapitalist Müslümanlar’dan çArşı’ya, kadın aktivistlerden LGBTI bireylere, Kürtlerden sendikalara, Kemalistlerden ülkücülere kadar birçok kesimden insanın deneyimlerini paylaştığı kitap, Gezi sürecini yaratmış muazzam ortaklığı gözler önüne seriyor.
Göran Therborn ‘İktidarın İdeolojisi İdeolojinin İktidarı’nda özellikle, toplumsal alanda iktidarın sürdürülmesi ve dönüştürülmesinde, ideolojinin nasıl bir rol üstlendiğini inceliyor.
Therborn bunu yapmak için de, öncelikle, toplumsal egemenliğin sınıfsal altyapısını değerlendiriyor ve sınıf yönetiminde ideolojinin rolünü sorguluyor.
Yazar, insani öznelerin ideolojik oluşumu; ideolojilerin tarihsel maddeciliği; toplumsal değişme ve ideolojinin iktidarı; sınıfların ideolojik oluşumu; siyasal iktidar ve ideolojilerin toplumsal düzeni başlıkları altında, birçok tartışmaya konu olmuş bu alanı, kendi yorumlarıyla zenginleştiriyor.
Armağan Öztürk’ün derleme çalışması ‘Toplumsal Üzerine Yeni Perspektifler’, düşün dünyasının önemli isimleri üzerinden, toplumsal olanı başta sosyoloji olmak üzere, siyaset bilimi, felsefe gibi disiplinler üzerinden yeniden değerlendirmeyi amaçlayan makaleler barındırıyor.
Günümüz toplumsal alanına, “Biyopolitika” gibi bilinen ve “Facebook” gibi güncel boyutlarla odaklanan bu makalelerde, daha çok post yapısalcı bakış açısı ve kültür çalışmaları odaklı bakış açısı ön plana çıkıyor.
Kitaba makaleleriyle katılan isimler ise şöyle: Armağan Öztürk, Doğancan Özsel, Osman Şişman, Harun Kaygan, Tanzer Yakar, Ali Rıza Taşkale, Yavuz Yıldırım ve Sema Ülper.
Rıfat Dağ, ‘Kırsal Kalkınma Siyaseti’nde, kalkınma/gelişme imkânlarını, verili toplumsal gerçeklikler ışığında ve yeni ihtiyaçlar temelinde gözden geçiriyor.
Dağ’ın konuya eleştirel yaklaşan çalışmasında, Türkiye’de nüfusun önemli bir kesimini oluşturan kırsal alanda yaşanan değişimler, gelişmeler ve sorunlar kapsamlı bir şekilde analiz ediyor.
Kalkınma ve demokrasi arasındaki ilişki, Türkiye’nin bölgesel kalkınma planı, kırsal nüfusun kaynaklara ve kararlara ulaşımının nasıl sağlanabileceği, demokrasinin toplumsallaşmasında kooperatiflerin önemi ve 12 Eylül’ün kooperatifleşmenin önüne çıkardığı engeller, Dağ’ın çalışmasında yer alan başlıklardan birkaçı.
68 hareketinin önemli bir isminden, Ertuğrul Kürkçü’den, o dönemin dikkat çekici tasviri.
68’de devrimci olmamanın ayıp olduğunu, gençlerin bugünün dünyasında devrimci olmalarınınsa çok daha önemli olduğunu söyleyecek denli mütevazı olabilen Kürkçü’nün tanıklığıyla THKP-C, devrimci gençliğin efsanevi mücadelesi, Mahir Çayan ve yoldaşlarıyla Kızıldere…
Güney Afrika’daki ırkçı apartheid rejimine karşı yürütülen direnişin Mandela’dan sonraki en etkili ismi: Biko.
Bu değerli kitap, 31 yaşında işkenceyle öldürülmesine rağmen siyah bilincinin oluşumuna hem teorisyen hem de aktivist olarak büyük katkılar sunmuş Biko’nun etkili ve öncü metinlerini sunuyor.
Dipnotski 