Emel Akal – Müslüman Komünistler (2020)

Uluslararası literatürde 1917 Devrimleri üzerine yazılanlar genel olarak Pertograd ve Moskova merkezlidir.

Emel Akal ise, 1917 Ekim Devrimi öncesi ve sonrasında Petrograd ve Moskova merkezli faaliyetlere paralel olarak Rusya’daki Müslüman toplulukların faaliyetlerini takip ediyor.

Lenin Petrograd’da Nisan Tezleri’ni sunarken, Mollanur Vahidof, Sultan Galiyef veya Mustafa Suphi nerede, ne yapıyordu?

Akal, Rusya’daki Müslümanların 1917-1918 yılları arasındaki, yani Ekim Devrimi’nin öncesi ve sonrasındaki siyasi deneyimini çok yönlü bir bakışla inceleyerek bu soruya yanıt veriyor.

Akal, bunu yaparken de Yusuf Akçura, Şerif Manatof, Ahmetzaki Validov, Sultan Galiyef, Mustafa Suphi ve Mollanur Vahidof gibi dönemin etkili figürlerinin çalışmalarına yakından bakıyor.

  • Künye: Emel Akal – Müslüman Komünistler: Petrograd-Kazan (1917-1918), İletişim Yayınları, tarih, 440 sayfa, 2020

Avni Özgürel – Küllenen İzler 1 (2009)

Avni Özgürel, alt başlığı ‘Portreler Galerisi’ olan ‘Küllenen İzler’in bu birinci cildinde, Türkiye’nin yakın tarihinde düşünce, sanat, kültür hayatına damgasını vurmuş kişileri anlatıyor.

Yazar, Abdülbaki Gölpınarlı’dan Ahmet Cevdet Paşa’ya, Ali Fuat Başgil’den Elmalılı Hamdi Yazır’a, Mustafa Suphi’den Niyazi Berkes’e, Ömer Lütfü Barkan’dan Pertev Naili Boratav’a birçok ismin portresini sunuyor.

Portrelerini sunduğu kişilerin, gençlere aktarılması gerektiğini söyleyen Özgürel, yurt dışında hemen her ülkede benzer niteliklere sahip sanat ve düşünce insanlarına ait neredeyse her şeyin korunarak sonraki kuşaklara aktarılırken Türkiye’de unutulmuşluğa terk edildiğini belirtiyor.

  • Künye: Avni Özgürel – Küllenen İzler 1, Etkileşim Yayınları, portre, 256 sayfa

Emel Akal – Moskova-Ankara-Londra Üçgeninde İştirakiyuncular, Komünistler ve Paşa Hazretleri (2013)

  • MOSKOVA-ANKARA-LONDRA ÜÇGENİNDE İŞTİRAKİYUNCULAR, KOMÜNİSTLER VE PAŞA HAZRETLERİ, Emel Akal, İletişim Yayınları,  inceleme, 559 sayfa

MOSKOVA

Emel Akal, elimizdeki nitelikli çalışmasında, Nisan 1920’den Mart 1921’e kadar, Ankara’daki TBMM Hükümeti’nin, Moskova ve Londra’dan gelen etkilerle iç politikaya nasıl şekil verdiğini irdeliyor. Kitapta, TBMM Hükümeti ile milli mücadelede öne çıkan kadroların kendi aralarındaki ilişki ve çelişkiler; Bakü’de Mustafa Suphi’nin liderliğindeki Türkiye Komünist Partisi’ni, Türkiye Halk İştirakiyun Fırkası’nı ve Yeşil Ordu Cemiyeti’ni oluşturan siyasi iklim; Ankara, Moskova ve Londra’daki iktidar odaklarının tutumu ve bu ilişkilerin Türkiye iç politika dinamiklerini nasıl etkilediği gibi, ilgi çekici konular irdeleniyor.