Etiket: Yordam Kitap

Vahdet Mesut Ayan – AKP Devrinde Medya Âlemi (2019)

AKP’nin iktidara gelişi, medyayı olduğu kadar Türkiye toplumunun tüm parçalarını olağanüstü şekilde dönüştürdü.

Vahdet Mesut Ayan da, bu süreçte iktidar-medya ilişkilerinde yaşanan dönüşümün kapsamlı bir incelemesini sunuyor.

Ayan’ın kitabının en önemli katkısı, medya alanında yaşanan fırtınayı toplumun diğer parçalarında yaşananları kapsayacak şekilde resmetmesi.

AKP’nin iktidara geldiği 2002 yılından 2018’e uzanan çalışma, AKP’nin özgün hegemonya-tahakküm stratejilerinin iktidarın medya politikalarının oluşumuna nasıl yansıdığı ve medyanın bahsi geçen stratejilere nasıl katkı sağladığını gözler önüne seriyor.

Ayan’ın bunu yaparken literatüre sağladığı en önemli katkı da, iktidarın medya politikalarıyla, medyanın bu politikalara ve AKP iktidarının sürdürülmesine verdiği destek arasındaki diyalektik ilişkiyi açığa çıkarması.

Kitap, 2002-2018 yılları arasında iktidar-medya-sermaye ilişkilerini ve Türkiye medyasının bu ilişkiler içindeki dönüşümünü Gramsci’nin “tarihsel blok” yaklaşımından yola çıkarak çözümlüyor.

  • Künye: Vahdet Mesut Ayan – AKP Devrinde Medya Âlemi, Yordam Kitap, siyaset, 319 sayfa, 2019

Eric Hobsbawm – Sıra Dışı İnsanlar (2010)

‘Sıra Dışı İnsanlar’, Eric Hobsbawm’ın 1950-1980 arasında yazdığı emek ve toplumsal protestolar tarihi hakkında birbirinden güzel 26 makaleden oluşuyor.

Thomas Paine, makine kırıcılar, işçilerin 1 Mayıs’ın tatil olması için verdiği mücadele, köylüler ve siyaset ilişkisi, köylülerin toprak işgalleri, Vietnam ve gerilla savaşının dinamikleri, Mayıs 1968 olayları, şiddetin kuralları, devrim ve seks ilişkisi, Caz’ın Avrupa’ya gelişi ve bu müziğin en ünlü isimlerinden Billy Holiday, bu kitapta yer alan ve herbiri keyifli bir okuma vaat eden makalelerin irdelediği kimi konulor.

Sadece emek tarihinde yer etmiş aktörleri unutulmaktan kurtarmayı amaçlamadığını belirten Hobsbawm, 20. yüzyılda tarihi yönlendiren, kültürü değiştiren ve genelde “halk” olarak bilinen bu alelade isimlerin, sıradışı ve harikulade yönlerini gözler önüne seriyor.

  • Künye: Eric Hobsbawm – Sıra Dışı İnsanlar: Direniş, İsyan ve Caz, çeviren: Işıtan Gündüz, editör: Oya Köymen, Yordam Kitap, tarih, 351 sayfa

Paul Mason – Çalışarak Yaşamak ya da Savaşarak Ölmek (2010)

Paul Mason, “Küresel işçi sınıfı nasıl oluştu?” sorusundan hareketle, 1800’lerdeki ilk fabrika grevlerinden 1930’larda faşizm dönemine kadar, emek hareketinin tarihini anlatıyor.

İş güvenlikleri yeterli olmadığından sakatlanmış engelli Çinli işçiler; çalışma şartları düşünülemeyecek kadar kötü Bolivyalı madenciler ve patronlarının kim olduğunu bilmeyen spor elbise üreten Hindistanlı tekstil işçileri, bu destansı tarihte karşımıza çıkan birkaç durak.

Mason’ın nitelikli çalışmasının, yeni işçi hareketinin hikâyesini, kendilerinden önceki kuşakların hikâyeleriyle beraber sunmasıyla özellikle dikkat çektiğini söyleyebiliriz.

  • Künye: Paul Mason – Çalışarak Yaşamak ya da Savaşarak Ölmek, çeviren: Gözde Orhan ve Mehmet Ertan, Yordam Kitap, siyaset, 351 sayfa

Karl Marx – Kapital Manga, 2. Cilt (2010)

‘Kapital Manga’nın ilk cildinin, şu ana kadar Türkçede yayımlanmış en iyi siyasi çizgiroman uyarlamalarından biri olduğu söylenebilir.

Kapital’in barındırdığı tezleri bir peynir fabrikasında gelişen olaylar üzerinden anlatan uyarlama, Batı’da da ilgi görmüştü.

Marx yerine Engels’in anlatıcılığa soyunduğu ‘Kapital Manga’nın ikinci cildi, kapitalizm eleştirisine kaldığı yerden devam ediyor.

Bu sefer, peynir fabrikasında çalışan ve kapitalizmin genel yasalarını anlayarak onunla mücadele etmeye çalışan Robin ve Daniel’e, Marx’ın ölümünden sonra ‘Kapital’in ikinci ve üçüncü ciltlerini hazırlayan Engels rehberlik ediyor.

  • Künye: Karl Marx – Kapital Manga, 2. Cilt, mangalaştıran: East Press, çeviren: H. Can Erkin, Yordam Kitap, çizgiroman, 192 sayfa

Ali Mert – B*ktan Kitap (2016)

Yazarının, “bulaşık, lağım ve medya hikâyeleri” şeklinde özetlediği, Türkiye medyasının 12 Eylül’den Bab-ı Ali ve plaza günlerine dönüşümünü takip eden metinler.

Bir yayın yönetmeninin güne başlayışı, tuvalet ziyareti ve yazısını kaleme alışı üzerinden ilerleyen, rüzgârın estiği yöne göre her devrin adamı olarak kalmayı başaran yazarların hikâyeleri olarak okunacak kitap.

  • Künye: Ali Mert – B*ktan Kitap, Yordam Kitap

Viktor A. Lektorski – Özne, Nesne, Biliş (2016)

Epistemoloji ve bilim felsefesinin Marksist bir analizi.

Kuhn, Popper ve Quine gibi Batılı düşünürlerin epistemoloji kuramlarına, epistemolojinin geleneksel yöntemlerine ve bilhassa metafizik maddecilik alanındaki Marksist-Leninist çözümlemelere daha yakından bakmak isteyenler için iyi bir fırsat.

  • Künye: Viktor A. Lektorski – Özne, Nesne, Biliş, çeviren: Şükrü Alpagut, Yordam Kitap

Taner Timur – Türkiye, Ortadoğu ve Mezhep Savaşı (2016)

2015 yılı içerisinde, Türkiye ve Ortadoğu’da yaşanan gelişmelerin nitelikli bir güncesi.

Timur, ülkede “ilericiler” ve “muhafazakârlar” arasında yaşanan siyasal ve toplumsal gerilimleri, ülkenin ezeli ve ebedi demokrasi sorununu, tüm Ortadoğu’yu ve böylece Türkiye’yi esir almış dinler ve mezhepler arası şiddeti, sağlam bir tarihsel arka plana oturtarak irdeliyor.

  • Künye: Taner Timur – Türkiye, Ortadoğu ve Mezhep Savaşı, Yordam Kitap

Yuriy Aşatoviç Petrosyan – Sosyalist Açıdan Jöntürk Hareketi (2016)

Jöntürkler, Osmanlı’nın siyasal-toplumsal hayatını nasıl etkiledi?

Bu soruya yanıt arayan Yuriy Aşatoviç Petrosyan, Jöntürk hareketinin toplumsal tabanını, hedeflerini, siyasal programını, önderlerinin düşünce yapılarını ve hareketin kaydettiği gelişmeleri ustaca aydınlatıyor.

  • Künye: Yuriy Aşatoviç Petrosyan – Sosyalist Açıdan Jöntürk Hareketi, çeviren: Ayşe Hacıhasanoğlu ve Mazlum Beyhan, Yordam Kitap

Alp Altınörs – İmkânsız Sermaye (2019)

Çok değil, otuz yıl önce, kapitalizmin vazgeçilmez, aşılmaz olduğu, başka bir alternatifinin olmadığı, hatta liberal kapitalizmin tarihin sonu olduğu öne sürülüyordu.

Bu tezlerin sahiplerine göre sosyalizm de alternatif bir toplum programı olarak kesinlikle ölmüştü.

Oysa bugün, bizzat kapitalistler, kapitalizmin tükendiğini, iflas ettiğini yüksek sesle dillendiriyor.

Örneğin Özallı yılların ekonomiden sorumlu bakanı Işın Çelebi, yakın zamanda verdiği bir röportajda, “Kapitalizm bitiyor” diyordu, “Kapitalizm çözülüyor. Kapitalizm sonrası yeni bir topluma dönüşüyoruz.” [1]

Alp Altınörs’ün, sosyalist mücadele içinde yirmi yıldır sürdürdüğü teorik ve pratik çabalarının ve emeğinin ürünü olan bu çalışma ise, kapitalizmin varoluşsal krizini aydınlatıyor ve bir alternatif olarak sosyalizmin çerçevesini çiziyor.

Kitabın ilk bölümü, kapitalizmin varoluşsal (organik) bunalımını ele alıyor.

İkinci bölüm, kapitalizmle bağdaşmayan robot teknolojinin toplumsal mülkiyet altında (sosyalizmde) oynayabileceği rol üzerine.

Üçüncü bölümde, Büyük Durgunluk öncesi dönemde sol-sosyalist düşüncede belli bir yer edinen komünalizm akımı tartışılıyor.

Dördüncü bölüm ise, 90’lar sonrasının en sıcak tartışma başlığını oluşturan “sınıf, kimlik ve özne” sorunsalını ele alıyor.

Altınörs, kitabının her bölümünün arasını, çoğunlukla tartışma metinlerinden oluşan ara bölümlerle de zenginleştirmiş.

Kitap ayrıca, özellikle konuya aşina olmayan okurlar göz önünde bulundurularak teorik referanslar, aydınlatıcı istatistikler ve dipnotlarla da zenginleştirilmiş.

  • Künye: Alp Altınörs – İmkânsız Sermaye: 21. Yüzyılda Kapitalizm, Sosyalizm ve Toplum, Yordam Kitap, siyaset, 256 sayfa, 2019

[1] Hürriyet Gazetesi, 17/12/2016 https://bit.ly/328HOcV

Taline Ter Minassian – Komintern’in Seyyar Militanları (2019)

1920’lerden başlayarak Sovyetler Birliği’nin dış politikası Ortadoğu, Akdeniz, Yakın Asya ve azınlıklara nasıl bakıyordu?

Fransız tarihçi Taline Ter Minassian ‘Komintern’in Seyyar Militanları’nda, bu konuyu tüm ayrıntılarıyla ve 1920’lerden Soğuk Savaş’a ve günümüze uzanarak irdeliyor.

Kitapta,

  • Sovyet şarkiyatında azınlıkların yeri,
  • İran’daki Sovyet politikasında kilit bir azınlık olarak Ermeniler,
  • Sovyetler ve Meşhed Devrimci Komitesi,
  • Yirmili yıllarda Suriye ve Lübnan Komünist partilerinin iç yapıları ve dış ilişkileri,
  • Sovyetler’in Kuzey İran işgali ve beraberinde getirdiği sorunlar,
  • Ortadoğu’da komünist partilerin kuruluşunda azınlıkların rolü,
  • İran Azerbaycan’ında Sovyet etkisi,
  • Mahabad Kürt Cumhuriyeti ile Sovyetler arasındaki ilişkiler,
  • Sovyetlerin Ortadoğu’da azınlıkların korunması politikasının yıllar içindeki dönüşümü,
  • Ve bunun gibi, çok önemli konular irdeleniyor.

Şunu da özellikle belirtelim:

Minassian’ın kitabı, geniş kapsamının yanı sıra, azınlıklar arasından gelip Sovyet ütopyasının “Seyyar militanları” olarak görev üstlenmiş kişilerin sıra dışı hikâyelerini anlatmasıyla da dikkat çekiyor.

  • Künye: Taline Ter Minassian – Komintern’in Seyyar Militanları: Sovyetler Birliği ve Ortadoğu’daki Azınlıklar, çeviren: Erden Akbulut, Yordam Kitap, tarih, 381 sayfa, 2019