Kategori: Medya / Basın-Yayın

Kolektif – Medya, Kültür, Siyaset (2014)

Gündelik hayatımızın her anına nüfuz etmiş medyanın toplumsal, kültürel ve siyasal yaşamda oynadığı role ilişkin ufuk açıcı makaleler.

Derlemede, medya kültürü aracılığıyla modernliğin yorumlanışı, medya etiği ve kamusal alan, ideolojinin medya içeriğine etkisi ve medyada gösterge olarak kadınlar gibi konular tartışılıyor.

Kitaba katılan kimi yazarlar şöyle: John Fiske, Peter Golding, Graham Murdock, Stuart Hall, John Keane, James Curran, Michael Gurevitch, Jay G. Blumler, Pamela Shoemaker, Stephen Reese, Elisabeth Noelle-Neumann, Liesbet van Zoonen, Shanto Iyengar…

  • Künye: Kolektif – Medya, Kültür, Siyaset, derleyen: Süleyman İrvan, Pharmakon Yayınevi

Emin Karaca – Türk Basınında Kalem Kavgaları (2008)

Emin Karaca, yeni bir baskıyla okurun karşısına çıkan ‘Türk Basınında Kalem Kavgaları’ başlıklı bu nitelikli incelemesinde, 175 yıllık Türkiye basın tarihinde, kalem erbabı arasındaki kavgaları anlatıyor.

Türkiye basını, yakın zamanda, Mansur Forutan, Haşmet Babaoğlu ve Ahmet Hakan üçlüsü arasındaki kavgaya tanık oldu. Karaca’nın bu kavgaların izini sürdüğü çalışması, aynı zamanda bir basın tarihi çalışması olmasının yanı sıra, ilginç konuları ve keyifli üslubuyla da ayrıca dikkat çekiyor.

Ahmet Mithat Efendi ile Sait Bey arasında yaklaşık 130 yıl önce kopan ve büyüyen kavga ve 1962’de Bedii Faik’le Necip Fazıl arasındaki kavga, birçok vakanın bulunduğu kitaptan iki örnek.

  • Künye: Emin Karaca – Türk Basınında Kalem Kavgaları, Bizim Kitaplar, inceleme, 544 sayfa

Nebil Özgentürk – Cumhuriyetten Günümüze Basının Kısa Tarihi (2008)

Nebil Özgentürk’ün ‘Cumhuriyetten Günümüze Basının Kısa Tarihi’, basının tarihini, Türkiye’nin yakın tarihinden birçok renkli ayrıntıyla harmanlayarak veriyor. Özgentürk’ün ele aldığı konuyu, ilginç anekdotlar, basının içinde yer almış isimlerin anıları ve tarihe geçmiş hikâyeler çerçevesinden vermesi, kitabı derinlikli ve nitelikli kılan hususlardan birkaçı.

Türkiye basınında önemli ağırlıkları olmuş otuz yedi gazetecinin anlatımlarıyla oluşan ve ders çıkarılabilecek öykülerle dolu belgesel kitap, bir yandan basının geçtiği zor durakları anlatırken, öte yandan Türkiye demokrasisinin kırılmalarla dolu tarihini sunuyor.

  • Künye: Nebil Özgentürk – Cumhuriyetten Günümüze Basının Kısa Tarihi, editör: Melda Davran ve Ali Sekmeç, Alfa Yayınları, 364 sayfa

Zakarya Mildanoğlu – Ermenice Süreli Yayınlar (2014)

İlk Ermenice gazete Aztarar’ın yayım tarihi olan 1794’ten başlayarak, 2000’e dek yayımlanan 3650’ye yakın Ermenice süreli yayını bir araya getiren, uzun emeklerin ürünü bir çalışma.

Basın-yayın tarihi, kültür tarihi ve Ermenilerin sosyal ve siyasi tarihi üzerine araştırma ve çalışmalar yürütenlerin kaçırmamaları gereken bir kaynak.

  • Künye: Zakarya Mildanoğlu – Ermenice Süreli Yayınlar, Aras Yayıncılık

Esra Ercan Bilgiç – Vatan, Millet, Reyting (2008)

Esra Ercan Bilgiç ‘Vatan, Millet, Reyting’te, televizyon haberlerindeki milliyetçiliği inceliyor.

Hollandalı dilbilimci Teun A. Van Dijk’ın haber söylemi kuramından yola çıkan Bilgiç, Abdullah Öcalan’ın Kenya’da yakalanışından İmralı’ya getirilişne uzanan süreçte, çok izlenen kanalların ana haber bültenlerini inceliyor.

Kitabın ilgi çeken noktası, Bilgiç’in, Öcalan’ın yakalanması sürecinde, haber bültenleri kullanılan “biz” ve “öteki” arasındaki ayrımın nasıl derinleştirildiğini; üyesi olunmaya çalışılan Avrupalılığın haberlerde nasıl genelleştirilmiş bir “kötülük”, “terörist yakınlığı” ve “Türk düşmanlığı” söylemiyle sunulduğunu gözler önüne sermesi.

  • Künye: Esra Ercan Bilgiç – Vatan, Millet, Reyting, Evrensel Yayınları, medya çalışmaları, 103 sayfa

Mutlu Binark ve Günseli Bayraktutan-Sütcü – Dijital Oyun (2008)

Mutlu Binark ve Günseli Bayraktutan-Sütcü’nün kaleme aldığı ‘Dijital Oyun’, kültür endüstrisinin güncel alanlarından birini inceliyor.

Dijital oyun üretiminin çeşitli aşamalarını gösteren yazarların, bu aşamaları etkileyen etkenleri Türkiye üzerinden ele almaları ise kitabı özgün kılan önemli etkenlerden.

Başta çocuklar olmak üzere Türkiye’de önemli bir kesimin bu alana ilgi duyduğu düşünüldüğünde, çalışmanın önemli bir boşluğu doldurduğu açık.

Yazarlar, belli kavramlar üzerinden dijital oyun üretiminin kültür endüstrisiyle ilişkisini analiz ediyor; oyun geliştiricilere de hitap edecek şekilde, Türkiye’deki dijital oyun endüstrisinin haritasını ortaya koyuyor.

  • Künye: Mutlu Binark ve Günseli Bayraktutan-Sütcü – Dijital Oyun, Kalkedon Yayınları, inceleme, 226 sayfa

Hülya Öztekin – Tan: Serteller Yönetiminde Muhalif Bir Gazete (2016)

Sertellerin 1935-1945 arasında yayımladığı Tan gazetesi, ülke basın tarihinde sol yayıncılığın en etkili, önemli yayın organı olarak tarihteki yerini almış durumda.

Hatırlanacağı gibi gazete, muhalif tavrı nedeniyle siyasi ve ekonomik baskılarla karşılaşmış, bunun yanı sıra 4 Aralık 1945’te faşist bir linçe maruz kalmıştı.

Hülya Öztekin’in uzun çabalarının meyvesi olan elimizdeki kitap da, bu gazetenin kuruluşundan kapanışına uzanan süreci, dönemin sağlam bir siyasi ve toplumsal panoraması eşliğinde izliyor.

Kitapta,

  • Zekeriya Sertel, Sabiha Sertel, Muvaffak Şeref, Niyazi Berkes, Mediha Berkes, Pertev Naili Boratav, Esat Adil Müstecaplıoğlu, Hulusi Dosdoğru, Cami Baykurt, Behice Boran, Sabahattin Ali, Aziz Nesin gibi isimlerin katkıda bulunduğu gazetenin kuruluşu,
  • Yayın politikası,
  • Nazizmin ve faşizmin yükselişe geçtiği bir dönemde takındığı emperyalizm karşıtı tavrını,
  • İnsan hakları, demokrasi ve özgürlükler konularındaki ilerici tutumunu,
  • 4 Aralık 1945 tarihli Tan baskınından sonra gazetenin yayın hayatına son verişini,
  • Ve gazetenin muhalif basın tarihindeki yerini aydınlığa kavuşturuyor.

Öztekin’in çalışması, yalnızca Tan gazetesine dair bir bellek tazeleme girişimi olarak değil, aynı zamanda Türkiye’de basın özgürlüğü ve demokrasi mücadelesinin öyküsü olarak okunmalı.

  • Künye: Hülya Öztekin – Tan: Serteller Yönetiminde Muhalif Bir Gazete, Tarih Vakfı Yurt Yayınları, tarih, 488 sayfa

David Trend – Medyada Şiddet Efsanesi (2008)

California Üniversitesi’nde öğretim görevlisi olarak görev yapan, ayrıca kültürel incelemeler ve medya analizi konularında uzmanlaşmış bir yazar olan David Trend ‘Medyada Şiddet Efsanesi’nde, günümüzde medyada karşılaşılan şiddetin gelişimini ve değişimini değerlendiriyor.

Kitabı ilgi çekici kılan bir husus da, Trend’in medyadaki şiddetin tipik görüşlerini sorgularken konuyu daha geniş bir bağlamda, şiddet içerikli eğlenceyi teşvik eden ve arttıran sosyal, ekonomik ve politik etkenleri ihmal etmeden incelemesi.

Trend ayrıca, medyada şiddetin neden var olduğu ve onunla başa çıkmanın nasıl öğrenilebileceğiyle ilgili önerilerde de bulunuyor.

  • Künye: David Trend – Medyada Şiddet Efsanesi, çeviren: Gül Bostancı, Yapı Kredi Yayınları, medya, 181 sayfa

John B. Thompson – Medya ve Modernite (2008)

John B. Thompson ‘Medya ve Modernite’de, modern toplumların yükselişini iletişim medyasının gelişimi ekseninde inceliyor.

Zira Thompson’a göre modern toplumların yükselişiyle ilgili kültürel dönüşümlerinin anlaşılabilmesi, medyanın gelişimine ve etkisine merkezi bir yol vermekle mümkündür.

Thompson’ın bu tezden hareket eden çalışması, yayıncılığın ilk biçimlerinden elektronik iletişimin en son türlerine uzanan iletişim medyasının, modern toplumların yükselişinin asli bir parçası olduğunu savunuyor.

Yazar, bu ilişkiyi uzun bir zaman diliminde ele alırken, iletişimin sosyal etkilerinden iktidarın değişen doğasına kadar birçok durağa uğruyor.

  • Künye: John B. Thompson – Medya ve Modernite, çeviren: Serdar Öztürk, Kırmızı Yayınları, medya, 410 sayfa

Itır Akdoğan – Dijital Politik Fanteziler (2014)

Bilgi ve iletişim teknolojilerinin, özellikle de sosyal medyanın politik süreçlerdeki yaratıcı kullanımının nitelikli bir analizi.

Itır Akdoğan birebir görüşmelerle, iletişim teknolojilerinin ve çeşitli sosyal uygulamaların insanlar için ne ifade ettiğini, insanların teknolojinin sosyal ve yerel politik yaşamdaki rolünü nasıl algıladıklarını araştırıyor.

  • Künye: Itır Akdoğan – Dijital Politik Fanteziler, İletişim Yayınları