Neriman Samurçay – Sanatta Psikanaliz (2008)

Neriman Samurçay ‘Sanatta Psikanaliz’de, resim sanatını, başlangıçta bir tedavi yöntemi olarak kurulan, bugün artık bilinçdışı kuvvetlerin bir bilimi haline gelen psikanaliz çerçevesinden inceliyor.

Samurçay’ın konuya dair uzun erimli yazılarının ürünü olan ve sanatçılarla yapılan görüşmelerle de zenginleşen kitap, sanat ve psikanaliz arasındaki yakın ilişkiyi merkeze alarak, ressamların iç dünyalarına ve yaratılarına iniyor.

Samurçay, sanatçının kişiliğiyle, yapıtın içerikleri arasında bir ilişki kurarak, neden bazı temaların daha önemli yer tuttuğunu anlamaya çalışıyor.

  • Künye: Neriman Samurçay – Sanatta Psikanaliz, İş Kültür Yayınları, inceleme, 245 sayfa

Bahattin Yaman – Osmanlı Saray Sanatkârları (2008)

Bahattin Yaman, kapsamlı ve nitelikli çalışması ‘Osmanlı Saray Sanatkârları’nda, 18. yüzyıldaki mürekkepçileri, yani ehl-i hıref sanatkârlarını inceliyor.

Kitabın ilk bölümü, dönemin sanat faaliyetlerini etkileyen unsurların anlaşılabilmesi amacıyla yüzyılın genel siyasî olaylarını veriyor.

İkinci bölümde, yaklaşık üç yüzyıl faaliyetini sürdüren ehl-i hıref teşkilatının genel yapılanması anlatılıyor; üçüncü bölümde, bu teşkilatta görülen gruplar ele alınıyor ve kitabın son bölümünde ise 18. yüzyıl ehl-i hıref teşkilatının genel bir değerlendirmesi yapılıyor.

  • Künye: Bahattin Yaman – Osmanlı Saray Sanatkârları, Tarih Vakfı Yurt Yayınları, tarih, 257 sayfa

Nathalie Sarraute – Kuşku Çağı (2014)

Sanatın ve sanatçının kimliğine, amacına, varlık sebebine vakfedilmiş usta işi denemeler.

Başta yazmak ve yazarlık olmak üzere.

Fransız menşeli Yeni Roman akımının ünlü siması, hem geleneksel roman konusundaki inanç ve anlayışlara dirayetle karşı çıkıyor hem de sanatın neliğine dair kuşkularımızı gideriyor.

  • Künye: Nathalie Sarraute – Kuşku Çağı, çeviren: Eylül Desen Kaytancı, Kafe Kültür Yayıncılık, deneme, 128 sayfa

Olcay Tekin Kırışoğlu – Sanat Bir Serüven (2014)

Sanat eğitimine yönelik gerekli bilgiler veren ve okul uygulamalarından örnekler sunan çalışma, özellikle öğrenciler için biçilmiş kaftan.

İlgili kişilere uygulamada gerekli ön bilgiler sunması bir yana, bilhassa çağdaş sanatı önemseyen perspektifi ve sanatı toplumsal, kültürel, ekonomik duyarlılıkla ilişkilendirmesiyle iyi bir çalışma.

  • Künye: Olcay Tekin Kırışoğlu – Sanat Bir Serüven, Pegem Akademi, sanat eğitimi, 232 sayfa

Erhan Altan – Sanatımızda Bir Dönemeç: 50’li Yıllar, Ankara (2014)

Alanlarında bilinen üç isimden, Türkiye sanatında büyük dönüşümlerin yaşandığı 1950’lerin Ankara’sına dair değerlendirme almak, her şeyden önce çok iyi bir fikir.

Erhan Altan, ‘Sanatımızda Bir Dönemeç’te,

  • Ahmet Oktay’dan, İkinci Yeni’nin ortaya çıkışını, etkilerini,
  • Müzisyen İlhan Usmanbaş’tan, dönemin müzik ortamını,
  • Ve ressam Lütfü Güney’den de resim sanatındaki gelişmeleri dinliyor.

Dönemin Ankara’sının sanat ortamı hakkında aydınlanmak için iyi bir çalışma.

  • Künye: Erhan Altan – Sanatımızda Bir Dönemeç: 50’li Yıllar, Ankara, Edebi Şeyler Yayınları, sanat, 96 sayfa

Kolektif – Kütahya Çini ve Seramiklerinde Kahvenin Serüveni (2014)

Kütahya çini ve seramikleri, Osmanlı zanaat ve sanat mozaiğinin önemli bir bölümünü oluşturuyordu.

Suna ve İnan Kıraç Vakfı, bu sanatın önemli örneklerini barındıran bir koleksiyonunu bir sergiyle sanatseverlere sunmuştu.

İşte elimizdeki kitap da, söz konusu serginin kataloğu.

  • Künye: Kolektif – Kütahya Çini ve Seramiklerinde Kahvenin Serüveni, yayına hazırlayan: Zeynep Ögel ve Ulya Soley, Pera Müzesi Yayınları, sanat, 61 sayfa

Zerrin İren Boynudelik – Bu Resim Ne Anlatıyor?: Mitoloji (2017)

Batı resim tarihinde mitolojinin işlenişi, özellikle Rönesans döneminde doruğa ulaşmış, bu ilgi daha sonra da devam etmişti.

Dolayısıyla bu dönem ve sonrasında yapılmış şaheserleri daha iyi anlamak için arkalarındaki mitolojik öyküleri bilmek elzem.

İşte bu pratik ve güzel kitap da, tam da böylesi bir işlev üstleniyor.

Zerrin İren Boynudelik, Rönesans ve sonrası dönemlerde ortaya konmuş resimleri örnek olarak alıyor ve burada işlenen mitolojik öyküler ekseninde sanatçı, sanatçının üslubu ve yaşadığı dönemin özellikleri konularında ilgi çekici bilgiler sunuyor.

Avrupa resminde mitoloji konulu resimlerle ilgili bir girişle açılan kitap,

  • Olympos Dağı’nın on iki tanrısı,
  • Zincirlenmiş Prometheus,
  • Zeus’un aşkları,
  • Yüz gözlü dev Argos,
  • Kıskanç Hera,
  • Lafazan Hermes,
  • Kibirli dokumacı Arakhne ve Athena,
  • İffetli Artemis ve Kallisto,
  • Kaybetmeyi hazmedemeyen Apollon ve yetenekli Marsyas,
  • Güzel Aphrodite, çirkin Hephaistos ve kavgacı Ares,
  • Altınların çekiciliğine kapılan Atalante,
  • En zor işleri başaran kahraman Herakles,
  • Tanrıların habercisi, kurnaz, iş bilir, dilbaz Hermes,
  • Ve asmanın, üzümün ve şarabın Tanrısı Dionysos gibi mitolojik öykülerin Batı resim sanatındaki izlerinin peşine düşmekte.

Tanrı ve Tanrıçalar hakkında kısa bilgiler ile mitolojik karakterlerin sembollerine dair açıklamalar barındıran kitabı, sanata ve sanat tarihine meraklı tüm okurlara öneriyoruz.

  • Künye: Zerrin İren Boynudelik – Bu Resim Ne Anlatıyor?: Mitoloji, İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları, sanat, 230 sayfa

Yves Stavridès – Sanat Tacirleri: Daniel Wildenstein (2008)

‘Sanat Tacirleri: Daniel Wildenstein’, ağırlıklı olarak tablo taciri olan bir ailenin 82 yaşındaki üyesi Daniel Wildenstein’la yapılmış söyleşilerden oluşuyor.

Resim sanatının yaklaşık altı yüz yıllık geleneği üzerine kurulan ve bir milyarlık mal stoku bulunduğu iddia edilen Wildenstein Inc., Daniel’in büyükbabası Nathan Wildenstein çabalarıyla bir sanat alım-satım imparatorluğu haline geldi.

Daniel dışında, aileye dair bilinenler, her zaman sır olarak kaldı.

Çünkü Wildenstein’lar, işlerine ve özel hayatlarına dair hiçbir söyleşiye katılmamış ve kendilerine yöneltilen eleştiriler karşısında sessiz kalmıştı.

Daniel, dedesi Nathan’dan itibaren, ailesinin 1905’ten bu yana süregelen sessizliğini ilk kez, L’Express dergisine verdiği bir söyleşiyle bozmuştu.

Bu kitap ise, otuz seans süren bu uzun söyleşinin kısaltılmış halinden oluşuyor.

  • Künye: Yves Stavridès – Sanat Tacirleri: Daniel Wildenstein, çeviren: Kaya Özsezgin, Rh + Sanart Yayınları, sanat, 245 sayfa

Bart Beaty – Sanat Karşısında Çizgi Roman (2017)

Çizgi roman üretiminin şimdi sanat dünyasıyla daha yakın doğrultuda olmasının anlamı nedir?

Yirminci yüzyılın önemli bir bölümünde çizgi roman ile “yüksek sanat” arasındaki sınırlar çizgi romanın aleyhineydi.

Çizgi romanlar ve bant karikatürler “ilham verici” olarak kabul edilseler dahi birer sanat ürünü olarak kabul edilmezlerdi.

Peki, ne oldu da, önceleri pek bilinmeyen çizgi roman sanatçıları adı sanı ve tarzı bilinen birer sanatçıya dönüştü?

İşte Bart Beaty de, ağırlıklı olarak Amerikan çizgi roman dünyası üzerinden, ucuz basılı malzemelere basılan çizgi romanların birer koleksiyonluk nesneye dönüşmesinin hikâyesini anlatıyor.

Yazar ilk olarak, çizgi romanın 20. yüzyılın büyük bölümünde sanat tarihinden dışlanmasının gerekçelerini aydınlatarak bu süreci izliyor.

Beaty, çizgi roman ile müze, müzayede evi ve sanat yayıncılığı arasındaki ilişkiyi incelemesiyle alan için bu önemli bir çalışmaya imza atmış.

  • Künye: Bart Beaty – Sanat Karşısında Çizgi Roman, çeviren: Nurettin Elhüseyni, Yapı Kredi Yayınları, sanat, 256 sayfa

György Fehér ve András Szunyoghy – Anatomi: Çizim Dersleri (2017)

Bilenler bilir; anatomi çalışmak, bir sanatçının vizyonunu geliştirmesi ve biçim duygusunu ilerletmesi açısından elzem.

Sanat tarihindeki ünlü isimlerin neredeyse hepsi anatomi çalışmıştır. Michelangelo, Leonardo Da Vinci ve Raffaello, bunlardan birkaçı.

İşte, yedi yüz ellinin üstünde çizim barındıran ve bu görsel zenginliğiyle göz dolduran elimizdeki kitap, insanlar ile bazı memeli hayvanların anatomi çizimlerini karşılaştırmalı olarak veriyor.

Kitapta anatomi çalışmalarında orta, ön ve enine düzlemlerin; iç, içyan, dış ve dışyanların; sırt, avuç ve tabanın çizimleri, perspektif kurallarının açıklaması eşliğinde anlatılıyor.

Anatomi çizimlerine dair merak edilen pek çok konunun aydınlatıldığı çalışma, ressamlar, grafik tasarımcılar ve anatomiyle ilgilenenler kadar resim sanatına ilgi duyan her okurun kitaplığında bulunmayı hak ediyor.

  • Künye: György Fehér – Anatomi: Çizim Dersleri, çizer: András Szunyoghy, çeviren: Canan Feyyat, Hep Kitap, resim, 432 sayfa