Fred Harrison – Travmatize Toplum (2018)

“Paranın izini sürünüz. İzleri utanç vericidir: Dolandırıcıların bu izleri örtmek için yüzyılları olmuştur. Fakat bu izlerin bizi insanlık tarihinde işlenmiş en büyük suça götürdüğünü keşfedeceğiz.”

Hepimizin mirasımız üzerinden nasıl dolandırıldığımızla ilgili bir soruşturma olan ‘Travmatize Toplum’, bizi, ortak olana eşit erişim ve pay sahibi olma hakkımıza sahip çıkmaya çağırıyor.

Fred Harrison kitabında, tarihsel, iktisadi ve sosyal süreçler olarak hileleri, ayrımcı ekonomilerin sebep olduğu eşitsiz gelişimleri, Batılı aklın gerileyişinin başlıca nedenlerini ve soykırımların halkın dize getirilmesinde nasıl kullanıldığını irdeliyor.

‘Travmatize Toplum’ bireylerin ve toplumun içinde bulunduğu travmayı açıklarken, ekonomi, sosyoloji, psikoloji gibi disiplinlerden faydalanıyor ve böylece uygarlığı yozlaştıran bu büyük soruna çok boyutlu bir yaklaşım getiriyor.

  • Künye: Fred Harrison – Travmatize Toplum: Hile Yapmayı Nasıl Yasaklar ve Uygarlığımızı Kurtarırız?, çeviren: Duygu Yeniçınar, Ayrıntı Yayınları, siyaset, 336 sayfa, 2018

Immanuel Wallerstein – Ütopistik ya da 21. Yüzyılın Tarihsel Seçimleri (2018)

“Ütopistik, tarihsel alternatiflerin ciddi bir değerlendirmesi, olası alternatif tarihsel sistemlerin gerçek rasyonalitesine ilişkin olarak kararlarımızın uygulanmasıdır. İnsani toplumsal sistemlerin, bu sistemlerin içinde varolabilecekleri sınırlılıkların ve insan yaratıcılığına açık alanların ciddi, rasyonel ve gerçekçi değerlendirmesidir. Mükemmel (ve kaçınılmaz) geleceğin çehresi değil, fakat alternatif, güvenilir bir biçimde daha iyi ve tarihsel olarak mümkün (ancak kesin olmaktan uzak) bir geleceğin çehresi.”

Günümüzün önde gelen sosyal bilimcilerinden Immanuel Wallerstein, elimizdeki bu önemli kitabına kapitalizmin doğası ve eğilimlerinin geniş bir okuması bağlamında yaşadığımız dönemin nitelikli bir fotoğrafını çekerek başlıyor.

Wallerstein’a göre, bugün devlet mafyalaşmıştır, kitlesel göç büyük bir sorun olarak karşımızda durmaktadır ve etnik-dinsel köktenci hareketler korkutucu bir şekilde yükselmiştir.

Bütün bunları, birebir kapitalizme ilişkin sonuçlar olarak ele alan düşünür, 21. yüzyıldaki politik ve etik tercihlerimizin gelecekteki tercihlerimize nasıl yön vereceği üzerine de düşünüyor.

  • Künye: Immanuel Wallerstein – Ütopistik ya da 21. Yüzyılın Tarihsel Seçimleri, çeviren: Taylan Doğan, Bgst Yayınları, siyaset, 105 sayfa, 2018

Sema Erder – Zorla Yerleştirmeden Yerinden Etmeye (2018)

Türkiye tarihini, ülkenin iskân politikaları ekseninde yeniden okuyan ve bu bağlamda toplum mühendisliğini, bizzat bunun en etkili araçlarından biri olarak kullanılagelen iskân politikaları ekseninde tartışan çok önemli bir eser.

İşçi göçü, gettolaşma, gecekondulaşma, çocuk göçü, uluslararası göç, insan ticareti, yerel siyaset, kentsel gerilim gibi konularda yaptığı değerli araştırmalarıyla bildiğimiz Sema Erder, kitabında başlangıç olarak, iskân kurumunun, zorunlu göç aracılığıyla “toplum, devlet ve mekân” ilişkilerini nasıl yönettiğini irdeliyor.

Kitabın devamında ise şu konular tartışılıyor:

  • Osmanlı döneminde iskân kurumunun oluşumu, kurumsallaşması, işleyişi ve etkileri,
  • İskân kurumunun Osmanlı toplumunda savaşta ve barışta nasıl uygulandığı, kozmopolit toplumu nasıl ürettiği ve bunun toplumsal yaşamı ve farklı toplumsal kesimleri nasıl etkilediği,
  • Cumhuriyet’in kuruluş dönemindeki iskân kurumu ve uygulamalarının Batı Anadolu ve Doğu Anadolu’da farklılaşan karakteri,
  • Balkan göçü bağlamında iskân kurumunun dış göç kurumu olarak anlamı,
  • İç iskân uygulamaları bağlamında 1950’den bu yana değişen iskân anlayışı,
  • Afetler veya kamu yatırımları nedeniyle yerinden edilip mülksüzleştirilenler,
  • Yeni iskân kanununun inşaat sektörünün “kolaylaştırıcısı” olma işlevleri…

Künye: Sema Erder – Zorla Yerleştirmeden Yerinden Etmeye: Türkiye’de Değişen İskân Politikaları, İletişim Yayınları, kent çalışmaları, 312 sayfa, 2018

Atlas Arslan – Kişer Pari Mama (2015)

Kadınlar savaşın neresinde?

Militarizm kadınların yaşamını nasıl etkiliyor?

21 vicdani retçi kadının tanıklığını paylaşmak gibi çok önemli bir çalışmaya imza atan Arslan, hepimizi savaş heveslilerinin karşısında durmaya ve savaş karşıtlığı için mücadele etmeye davet ediyor.

Kitap adını, askerde öldürülen er Sevag Balıkçı’nın annesine telefonda söylediği son söz olan “İyi geceler anne!” cümlesinden almakta.

  • Künye: Atlas Arslan – Kişer Pari Mama, Phoenix Yayınları

Ruhi Karadağ ve Faruk Balıkçı – Yaralı Yonca (2015)

Kürt siyasal hareketinin dağdaki kadrolarının ateşkese, barışa dair fikirlerini canlı bir anlatımla ve renkli portreler eşliğinde anlatan bir belgesel çalışma.

Uzun yıllar savaşın içinde yer almış gerillaların çözüm süreci, barış, Türkiye, Kürt sorunu, kalıcı bir barışın imkânları gibi konularda ne düşündüklerini merak edenlere.

  • Künye: Ruhi Karadağ ve Faruk Balıkçı – Yaralı Yonca, Ozan Yayıncılık

Kolektif – Medyanın Milliyetçiliği, Milliyetçiliğin Medyası (2015)

Televizyondan radyoya, sinemadan yazılı basına, milliyetçiliğin medyadaki yansımalarını farklı kuramsal yaklaşımlarla irdeleyen, milli kimlikler üzerinde medyanın etkilerini serimleyen nitelikli bir derleme.

Kitapta,

  • Radyoda milliyetçi söylem,
  • Canlı yayında Türk Milli Futbol Takımı’nın milliyetçilikle imtihanı,
  • Milliyetçiliğin söylemi bağlamında Dağ filmi eleştirisi,
  • Kış Uykusu filminde Türk milliyetçiliğinde aydın-halk ikiliği,
  • Kürt sorununda şiddetin söylemsel kurgulanışı,
  • 90’lı yıllarda devlet söyleminin yazılı basın metinlerindeki etkileri,
  • Suriyeli göçmenlerin yazılı basındaki temsilindeki sorunlar,
  • Ve spor haberlerinde milliyetçiliğin inşası gibi ilgi çekici konular ele alınıyor.

Kitaba katkıda bulunan isimler ise şöyle: Gökhan Aşçı, Batu Anadolu, Ayşegül Akaydın, Zuhal Akmeşe, Murat İri, Nalan Özde Köseoğlu, Anıl Karaoğlu, Taha Baran, Tebessüm Yılmaz, Mehmet Ferhat Sönmez ve Hasan Ramazan Yılmaz.

  • Künye: Kolektif – Medyanın Milliyetçiliği, Milliyetçiliğin Medyası, editör: Murat İri, Derin Yayınları, medya, 200 sayfa, 2015

M. Ertan Kardeş – Schmitt’le Birlikte Schmitt’e Karşı (2015)

Carl Schmitt kavramsallaştırmaları liberalizmin, modern dünyanın, uluslararası hukukun, devletin ve en önemlisi de politikanın neliğinin sorgulanmasına dair radikal imkânlar barındırır.

İşte bu kitap da, Schmitt’in eleştirel bir okuması ve onu çağdaş politik felsefe sorunları içerisinde düşünme girişimi olarak dikkat çekiyor.

Ertan Kardeş’in kitabında, Schmitt’in alımlanmasındaki belli başlı sorunlar, Schmitt düşüncesinde teoloji-politik meselesi, Schmitt’te devlet ve hukuk ilişkisi ve Schmitt’in Kantçı gelenekle kavgası gibi ilgi çekici konular irdeleniyor.

  • Künye: M. Ertan Kardeş – Schmitt’le Birlikte Schmitt’e Karşı, İletişim Yayınları

John Perkins – Bir Ekonomik Tetikçinin Yeni İtirafları (2017)

John Perkins’in ‘Bir Ekonomik Tetikçinin İtirafları’, yayınlandığı zaman infial yaratmış kitaplardandır.

Kendisini de eski bir Ekonomik Tetikçi (ET) olarak tanımlayan Perkins söz konusu kitabında, Dünya Bankası, ABD Uluslararası Kalkınma Ajansı ve diğer yabancı kuruluşların güçlü ailelerin ve büyük şirketlerin kasalarını tümüyle halkın aleyhine olacak şekilde nasıl ağzına kadar doldurduğunu gözler önüne sermişti.

Perkins, bu amaçla sahte finansal raporlara, hileli seçimlere, rüşvete, zorbalığa, sekse ve hatta cinayete dahi başvurulduğunu iddia etmişti.

İşte serinin devamı olan bu kitap da, dünya çapında yürütülen bu çakallıkların en güncel yöntemlerini açıklamasıyla yine çok önemli bir çalışma.

Kitap, perde arkasındaki gerçek siyasi, sosyal ve ekonomik güçleri ve onların başvurdukları alçak yöntemleri daha iyi kavramak için birebir.

  • Künye: John Perkins – Bir Ekonomik Tetikçinin Yeni İtirafları, çeviren: Kerem Ergener, APRIL Yayıncılık, siyaset, 408 sayfa, 2017

Clémence Scalbert Yücel – Kürt Edebiyatının Anatomisi (2018)

Dil ve kültür politikaları, azınlık sorunları, Kürt sorunu, sınırlar ve sınır ötesi bölgeler gibi alanlarda çalışan Clémence Scalbert Yücel’in bu önemli çalışması, Kürt dili ve edebiyatı hakkında sağlam bir analiz sunuyor.

Yücel burada, Türk dil politikalarıyla Kürt dil politikalarını, ayrıca Kürt yazınsal alanının tarihsel oluşumu ve yapılanmasını derinlemesine irdeliyor.

Kitapta,

  • Türk dil politikalarının yasal bileşeni ve artan yasaklar,
  • Bir araç ve bayrak olarak Kürt dili,
  • Kürt dil politikalarında Marksist yorumlar,
  • Türkiye’de 1991 yılından sonra kültürel politikaların umumileşmesi,
  • PKK ve PSK gibi örgütlerin Kürt diline yönelik yaklaşımları,
  • Siyasette dillerin kullanım biçimleri arasındaki farklılıklar,
  • İsveç’te Kürt edebiyat çevresinin ortaya çıkış zemini,
  • İsveç’te yazınsal faaliyetlere yönelik devlet desteği,
  • Kürtçe yazının biçimlenmesi,
  • Kürtçe’de Hawar, Nûdem ve Nûbihar gelenekleri,
  • Kürtçe yazanın eğitim mekânları olarak medreseler ve hapishaneler,
  • Türkiye’de Kürtçe yazanların ortaya çıkışında Mezopotamya Kültür Merkezi’nin rolü,
  • Ve Kürt edebiyatının dilbilimsel sınırları gibi, alana dair çok önemli konular ele alınıyor.

Künye: Clémence Scalbert Yücel – Kürt Edebiyatının Anatomisi, çeviren: Yeraz Der Garabedyan, Ayrıntı Yayınları, edebiyat inceleme, 272 sayfa, 2018

Robert Conquest – Kirov Cinayeti ve Stalin (2015)

Bolşevik Parti Sekreteri Sergey Kirov’un öldürülüşünün arkasında, o dönemdeki birçok siyasi cinayetin sorumlusu olarak itham edilen Stalin mi vardı?

Kirov cinayetinin ardından başlayarak yüz binlerce ölüme neden olan, Stalin dönemindeki “büyük temizliği” ve bunların arkasındaki asıl örgüt olan NKVD’yi (gizli polis) bir dedektif titizliğiyle araştıran bir kitap.

  • Künye: Robert Conquest – Kirov Cinayeti ve Stalin, çeviren: Gün Zileli, H2O Kitap