Gül Özateşler – Çingene (2016)

2010’da Manisa’nın Selendi kasabasında bir grup, Çingenelere saldırdı.

Bu olay, tam da Gül Özateşler’in, Çingenelerin 1970’te Çanakkale’nin Bayramiç kasabasında zorla yerinden edilmelerini araştırdığı bir döneme rastlar.

İşte eldeki kitap, bunun gibi olaylar üzerinden Türkiye’de Çingenelere yönelik yaftalama ve dışlayıcı şiddetin toplumsal dinamiklerini irdelemekte.

  • Künye: Gül Özateşler – Çingene, Koç Üniversitesi Yayınları

Ahmet Vurgun – Milli Tarih Nedir? (2016)

Tarihin politik durumla ilişkisinin en belirgin olduğu alanlardan biri milli tarih.

Ahmet Vurgun, bu araştırmasında, Osmanlı’dan Cumhuriyet’e tarihçilik, tarih yazımı ve tarih eğitimi alanında yaşanan değişimleri kayda geçiriyor.

Tarihçiler ve tarih eğitimcileriyle yapılan görüşmelerle bir nevi durum tespiti yapması ise, kitabın bir diğer önemli katkısı.

  • Künye: Ahmet Vurgun – Milli Tarih Nedir?, Yeni İnsan Yayınevi

Jacques Rancière – Kelimelerin Mekânı (2020)

Jacques Rancière’den sanatta moderniteden estetik ile siyaset arasındaki ilişkiye ve sanatta metalaşmaya uzanan kısa ama yoğun bir metin.

Kitap, Rancière’in Marcel Broodthaers sergisi kapsamında yaptığı konuşmanın metnini sunuyor.

Broodthaers’in eserinin, Mallarmé’nin “Bir Zar Atımı Asla Ortadan Kaldırmayacak Rastlantıyı” başlıklı modernist şiirine dayanması da, Rancière’in sergi konuşmasının çerçevesini genişlemesine vesile olmuş.

Rancière bir yandan Broodthaers’in eserini yorumluyor, öte yandan da Mallarmé şiirinin temel teşkil ettiğini düşündüğü 20. yüzyıl sanatını ve modernizm tezini, ayıca Broodthaers’in eserinde bulduğu yazının şeyleşmesi düşüncesinden hareketle sanat ve metalaşma, estetik ve siyaset arasındaki ilişkiyi tartışıyor.

  • Künye: Jacques Rancière – Kelimelerin Mekânı: Mallarmé’den Broodthaers’e, çeviren: Elif Karakaya, Lemis Yayın, sanat, 44 sayfa, 2020

Sabahattin Önkibar – Mehdi’nin Darbesi (2016)

15 Temmuz darbesinin siyasi ayağının ısrarla ortaya çıkarılmadığı, sıklıkla dile getiriliyor.

İşte bu kitap da, darbede rol almış aktörleri birer birer ortaya çıkarıyor.

FETÖ’nün hükümet üyeleri, FETÖ’nün Tayyip Erdoğan’ı öldürme planı, Muhsin Yazıcıoğlu’nun ölümünün ardındaki gizem ve Hakan Fidan’ın ilginç sırları, Sabahattin Önkibar’ın kitabındaki dikkat çekici konulardan birkaçı.

  • Künye: Sabahattin Önkibar – Mehdi’nin Darbesi, Kırmızı Kedi Yayınevi

Michel Huteau – Reformcu Filozof ve Anarşist Coğrafyacı (2020)

Filozof ve antropolog Clémence Royer ile anarşist coğrafyacı Pyotr Kropotkin arasında, kapitalizm koşullarında devrim ve reformdan devlete, sömürüden eşitsizliğe, kadından ahlaka uzanan sıkı bir tartışma.

Royer’i, sosyal Darwinizm’in ilk teorisyeni, feminist, antropolog ve filozof, Kropotkin’i ise başta ‘Karşılıklı Yardımlaşma’ olmak üzere çeşitli eseriyle anarşist teorinin önde gelen isimlerinden biri olarak biliriz.

Michel Huteau, iki isim arasında tasarladığı hayali bir tartışma üzerinden çağımızın büyük sorunlarına yanıt arıyor.

Royer, 1884 yılında, hapishaneye dönüştürülen Clairvaux Manastırı’nda beş yıllık hapis cezasını çekmekte olan Kropotkin’i ziyaret eder.

Bu ziyaret, iki ünlü isim arasında hararetli bir tartışmayı ateşleyecek ve tartışma hapishanelerden başlayarak sosyal eşitlik ve eşitsizliklere, genel oy hakkından halka, bilim ve ahlaktan anarşist topluma ve felsefeden vergiler ve devlete kadar uzanacaktır.

Huteau’nun enfes çalışması, siyasetin ve felsefenin güncel sorunlarına çarpıcı yanıtlar vermesiyle dikkat çekiyor.

  • Künye: Michel Huteau – Reformcu Filozof ve Anarşist Coğrafyacı: Clémence Royer ve Kropotkin Tartışıyor, çeviren: Alev Er, Sel Yayıncılık, siyaset, 2020

Yıldız Silier – Kökler, Çarklar ve Bulutlar (2016)

Tarihteki köylü, kadın, işçi ve köle isyanları başarıya ulaşsaydı, bugün nasıl bir dünyada yaşardık?

Yıldız Silier, bir ucu distopyaya, diğer ucu ütopyaya açılan ‘Kökler, Çarklar, Bulutlar’da, tarihteki bu adaletsizlik öykülerini anlatıyor, bu isyanlar başarıya ulaşsaydı neler olabileceğini kurguluyor.

Tarihe, alternatif yorumlarla bakmak isteyenlere.

  • Künye: Yıldız Silier – Kökler, Çarklar ve Bulutlar: Bir Karşılaşmalar Masalı, Yordam Kitap

Razi Canikligil – ABD Gizli Belgelerinde Fethullah Gülen (2016)

ABD’nin Fethullah Gülen’i nasıl gördüğünü, onunla ilgili değerlendirmesinin ne olduğunu, Gülen’in neden ABD’de yaşadığını, nasıl güçlendiğini, Amerikalı siyasetçilerin desteğini nasıl kazandığını, ABD hükümetinin çoğu ilk defa yayımlanacak gizli resmi belgeleri eşliğinde ortaya koyan bir eser.

Razi Canikligil’den dört dörtlük bir araştırmacı gazetecilik çalışması.

  • Künye: Razi Canikligil – ABD Gizli Belgelerinde Fethullah Gülen, Doğan Kitap

İbrahim Küreken – “Parçası, Tanığı, Mahkûmu, Sürgünü Oldum” (2016)

Kürt siyasetçi İbrahim Küreken’den, 1960’lardan günümüze Kürt hareketine dair anılar.

Küreken, DDKD (Devrimci Demokratik Kültür Derneği) günlerinden TKDP’deki (Türkiye Kürdistanı Demokrat Partisi) ve Kawa hareketindeki mücadelelere, hapishane günlerinden Hak-Par tecrübesine, Kürt hareketinin dönüm noktalarına dair merak edilenleri paylaşıyor.

  • Künye: İbrahim Küreken – “Parçası, Tanığı, Mahkûmu, Sürgünü Oldum”, İletişim Yayınları

Yannis Hamilakis – Ulus ve Harabeleri (2020)

Arkeoloji, tarih, siyaset ve antropolojinin kesiştiği noktada yer alan özgün bir çalışma.

Yannis Hamilakis ‘Ulus Harabeleri’nde, Yunanistan’da klasik antikite, arkeoloji ve ulusal imgelem arasındaki ilişkileri çok yönlü bir bakışla inceliyor.

Bunu yaparken günümüz toplumu ve siyasetiyle geçmişin izleri ve yansımaları arasındaki karmaşık ilişkiyi gözler önüne seren Hamilakis, belirli bir disipline hapsolmadan, uzmanlardan meraklı genel okuyuculara kadar uzanan geniş bir okur kitlesine hitap ediyor.

Ulus tasavvurunun geçmişe ait maddi izlere neden ihtiyacı vardır?

Bu izler, ulusun hayal edilme sürecinde nasıl bir işlev görür?

Batı modernliğinin araçlarından biri olan arkeoloji, ulusun varlığına kanıt oluşturduğu düşünülen eserleri nasıl üretir?

Ulus-devletler, aydınlar ve ulusun “ötekileri” de dâhil olmak üzere farklı gruplar, kendi ulusallık fikirlerini kurgulamada eski eserleri nasıl kullanırlar?

Hamilakis, disiplinlerarası bir bakışla bu ve bunun gibi pek çok ilginç sorunun yanıtını tartışıyor.

  • Künye: Yannis Hamilakis – Ulus ve Harabeleri: Yunanistan’da Antikite, Arkeoloji ve Ulusal İmgelem, çeviren: Ayşe Boren, İletişim Yayınları, arkeoloji, 480 sayfa, 2020

Richard Heinberg ve Michael Bomford – Tarım ve Gıdanın Dönüşümü (2016)

Mevcut tarım sisteminin çöktüğünü ilan eden ve bütün ülkeleri gerekli acil önlemleri almaya davet eden bir rapor.

Yazarlar, ABD modelinin çiftçi nüfusunu % 1’in altına düşürmesi ve tarımı köylülerin elinden alıp büyük şirketlere emanet etmesi nedeniyle büyük bir gıda krizinin eşikte olduğunu savunuyor.

  • Künye: Richard Heinberg ve Michael Bomford – Tarım ve Gıdanın Dönüşümü, çeviren: Hira Doğrul, Yeni İnsan Yayınevi