Roger Garaudy – Karl Marx (2020)

Önde gelen Marksist düşünürlerden Roger Garaudy’nin kaleminden şahane bir Karl Marx biyografisi.

Garaudy burada, yalnızca Marx’ın hayatını anlatmıyor, aynı zamanda O’nu etkileri bugün de devam eden büyük bir filozof yapan tarihsel, sosyolojik ve kişisel dinamikleri de açıklıyor.

Kitapta, Marx’ın doğduğu çevre, ailesi, eğitim yılları, Hegelci dönemi, Fichte ve Feuerbach ile tanışması, Engels ile dostluğu ve verdiği politik mücadele gibi konular ayrıntılı bir bakışla ele alınıyor.

Marx’ın düşünce dünyasının şekillenişine ve evrimine daha yakından bakmak için çok iyi fırsat.

  • Künye: Roger Garaudy – Karl Marx: Entelektüel Bir Biyografi, çeviren: Adnan Cemgil, Fol Kitap, biyografi, 184 sayfa, 2020

Peter Hudis – Fanon: Barikatların Filozofu (2020)

“Biz… artık nefes alamadığımız için de isyan ediyoruz.”

Frantz Fanon bu sözü, Amerika’da siyahilere yönelik uygulanagelen protestolarda gündeme gelen bir slogan olmasından çok önce, 1960’ların başında söylemişti.

Peter Hudis’in eldeki kitabı da, Fanon’un hayatı ve mücadelesi üzerine dört dörtlük bir çalışma.

Hudis, Fanon’un hayatını ve çalışmalarını eleştirel bir bakışla izlemekle kalmıyor, aynı zamanda Fanon’un yazdıklarının günümüzde ırkçılık ve onun doğurduğu yabancılaşmaya nasıl güçlü yanıtlar verdiğini de gözler önüne seriyor.

Fanon, kendi döneminin toplumsal mücadeleleri içerisinde yeni bir insanlık uğruna bıkmadan usanmadan çabaladığı için yirminci yüzyılın önde gelen düşünürlerinden biriydi.

Hudis’in çalışması ise, Fanon’un mevcut momente özgürleştirici bir alternatif geliştirme çabasının yeniden canlanmasına yardımcı olup olamayacağını tartışmasıyla özellikle dikkat çekiyor.

  • Künye: Peter Hudis – Fanon: Barikatların Filozofu, çeviren: İbrahim Yıldız, Dipnot Yayınları, biyografi, 216 sayfa, 2020

Ertuğrul Meşe – Komünizmle Mücadele Dernekleri (2016)

1960’lardan itibaren varlık göstermeye başlayan Komünizmle Mücadele Dernekleri aracılığıyla üretilen antikomünist fikirler, sadece ortaya çıktıkları dönemi değil, bugüne kadar sağ siyasi yelpazede yer almış politikacıların söylemlerini de belirledi.

İşte bu önemli çalışma, bu derneklerin doğuşu ve siyasal yaşama etkilerini tartışıyor.

Ertuğrul Meşe araştırması için pek çok zengin kaynaktan yararlanmış.

  • Künye: Ertuğrul Meşe – Komünizmle Mücadele Dernekleri, İletişim Yayınları

Theodor W. Adorno – Yeni Sağ Radikalizmin Veçheleri (2020)

‘Yeni Sağ Radikalizmin Veçheleri’, Theodor Adorno’nun 1967’de verdiği kitaba adını veren konferansıyla, bundan yıllar önce, 1954 yılında verdiği ‘Geçmişin İşlenmesi Ne Demektir?’ adlı başka bir konferansını bir araya getiriyor.

Bu metinlerinde Adorno, faşizmi, yeni sağ radikalizmin hilelerini, faşizmi olgunlaştıran toplumsal önkoşulları, siyasetin geçmişi yeniden işleyerek nasıl kendi amacı için kullandığını ve bunun gibi, güncelliğini bugün de koruyan çok önemli konuları tartışıyor.

Adorno burada, sağ radikalizmin potansiyelinin, faşizmi olgunlaştıran toplumsal şartların hâlâ geçerli olmasıyla açıklanabileceğini söylüyor.

Başka bir ifadeyle Adorno, faşist rejim yıkılmış olmasına rağmen, faşist hareketlerin yeşermesi için gerekli önkoşulların, doğrudan siyasal düzeyde olmasa da, toplumsal düzeyde bugün de eskisi gibi devam ettiğini belirtiyor.

Savaş sonrası dönemde demokratik ortak temsil ile sermayenin yoğunlaşma eğilimi arasındaki yapısal karşıtlığın devam ettiğini, bu nedenle milliyetçi ve faşist hareketlerin sürdüğünü vurgulayan düşünür, onlardan “kendi kavramsal içeriğinin hakkını bugüne kadar tam anlamıyla verememiş bir demokrasinin yara izleri” olarak söz ediyor ve radikal sağ propagandanın başvurduğu hileleri ve yenilginin toplumda yol açtığı narsisist incinmenin izlerini çok yönlü bir şekilde izliyor.

  • Künye: Theodor W. Adorno – Yeni Sağ Radikalizmin Veçheleri ve Geçmişin İşlenmesi Ne Demektir?, çeviren: Şeyda Öztürk ve Tarhan Onur, Metis Yayınları, felsefe, 88 sayfa, 2020

Mustafa Çolak – Bülent Ecevit (2016)

Türkiye siyasetine özgün katkılar sunmuş Bülent Ecevit’in fikir, siyaset ve hayat macerasını adım adım izleyen sağlam bir çalışma.

Kitap, Ecevit’in çocukluk ve gençlik dönemini, yetiştiği çevreyi, gazetecilikten politik liderliğe uzanan kariyerini, 12 Eylül darbesi zamanlarında yaşadıklarını ve bir siyasetçi olarak yükselişini ve düşüşünü anlatıyor.

  • Künye: Mustafa Çolak – Bülent Ecevit, İletişim Yayınları

Nick Caistor – Fidel Castro (2020)

Fidel Castro, tarihe damga vurmuş siyasi liderlerdendir.

Nick Caistor’un bu önemli çalışması da, Küba’da kendine has bir sosyalizm kuran Castro’nun hayatından siyasi mücadelesine, aile fertlerinden sevgililerine ve ideolojik eğilimlerine pek çok yönünü aydınlatıyor.

Bunu yaparken, Castro’nun hayatı ile Küba tarihini aydınlatan Caistor, İspanyol sömürgesi olarak geçen yüzyılların ardından ABD vesayetine ve Amerikan emperyalizminin saldırgan emellerine maruz kalan Küba toplumunun dönüşümünü, Castro’nun şahsında araştırıyor.

Sağlam bir eleştirel biyografi olarak okunabilecek kitap, Domuzlar Körfezi Çıkarması’ndan Füze Krizi’ne, John Kennedy’den Nikita Kruşçev’e, Che Guevara’dan Camillo Cienfuegos’a, Küba ve dünya tarihinden birçok önemli olay ve şahsiyetin portrelerini sunuyor.

Tarihsel ve sosyolojik tahliller içermesiyle de dikkat çeken çalışma, Castro’nun “tarih beni aklayacak” iddiasının geçerliliğini günümüzün siyasi kırılmaları ışığında tartışarak bir anlamda tarihle bugünü buluşturuyor.

  • Künye: Nick Caistor – Fidel Castro, çeviren: Nurullah Duru, Runik Kitap, biyografi, 140 sayfa, 2020

Jacques Bidet – Foucault’yu Marx’la Okumak (2016)

Karl Marx ile Michel Foucault’yu iletişime sokan, iki düşünür arasındaki benzerlik ve ayrımları derinlemesine irdeleyen bir çalışma.

Jacques Bidet, Foucault’nun üstatlarından biri olarak kabul ettiği Marx ile arasındaki “ihtilaf”ın boyutlarını ölçüyor, Marx’ın ve Foucault’nun kavramsallıkları arasındaki ilişkiyi sistematik biçimde ele alıyor.

  • Künye: Jacques Bidet – Foucault’yu Marx’la Okumak, çeviren: Zehra Cunillera, Metis Yayınları

Jacques Sapir – Yerel(sel)leşme (2016)

Küreselleşme efsanesini dünyanın güncel durumuyla kıyaslayan nitelikli bir eleştiri.

Jacques Sapir, 1980 ve 1990’lı yıllardaki serbest mübadele dalgasını, metalaşan küreselleşmenin gerçekte kimlerin işine yaradığını, işgücü maliyetlerinin dönüşümünü, küreselleşmenin AB ekonomisine etkilerini ve bugün yaşanan krizin dinamiklerini irdeliyor.

  • Künye: Jacques Sapir – Yerel(sel)leşme, çeviren: Hande Turan Abadan, Epos Yayınları

Zygmunt Bauman ve Leonidas Donskis – Ahlaki Körlük (2020)

Ahlaki körlüğün kökenleri, nedenleri nedir?

Zygmunt Bauman ve Leonidas Donskis’in kaleminden, günümüzün bu en yakıcı sorunu üzerine usta işi bir sorgulama.

Kitap, ahlaki körlüğümüzün nasıl ortaya çıktığı, ne gibi sonuçlara sebep olduğu ve modern insanın kişiliği ve içinde bulunduğu dünya hakkında bize neler söyleyebileceğini çok yönlü bir bakışla sorguluyor.

İki yazar bu bağlamda reklamları, kişisel gelişimci yaşam koçları ile siyasetçilerin söylemlerini, iş insanlarının tutumunu, Facebook yorumlarımızı ve sosyal medya paylaşımlarımızı çok yönlü bir sorgulamaya tabi tutuyor.

Bunu yaparken modern edebiyattan felsefe klasiklerine sosyolojik bir ağ ören çalışma, bu en yakıcı ve güncel ahlaki sorunumuzu çok yönlü bir perspektifle sorguluyor.

  • Künye: Zygmunt Bauman ve Leonidas Donskis – Ahlaki Körlük: Akışkan Modernlikte Duyarlılığın Yitimi, çeviren: Akın Emre Pilgir, Ayrıntı Yayınları, felsefe, 272 sayfa, 2020

Ali Akay – Konu-m-lar (2016)

1980’li yıllardaki toplumsal yapının ve siyasal iktidarının nitelikli bir analizi.

Ali Akay, sağ ve sol arasındaki ayrımların asgariye indiği o dönemdeki canlı öğrenci hareketlerini, yeni alternatif arayışları ve sanattaki yeni eğilimleri, “arabesk burjuvazi”nin temsil ettiği yeni zengin fraksiyonu, 1980 sonrası ANAP ve Özal pratiklerini ve buna benzer ilgi çekici konuları irdeliyor.

  • Künye: Ali Akay – Konu-m-lar, Belge Yayınları