Tarih – Sayfa 262

Erbil Tuşalp – Bozkurtlar (2007)

BOZKURTLAR, Erbil Tuşalp, Say Yayınları, tarih, 423 sayfa

Erbil Tuşalp’ın ‘Bozkurtlar’ı yakın tarihe ve günümüzün Türkiye’sine damgasını vuran bir siyasi hareketin tarihine odaklanıyor. “Bu kitapta, karanlığın kendi gözümle gördüğüm acısını kendi yüreğimde duyduğum siyasal belleklerden silinmek istenen kirli bir tarihin örgüsü sorgulanıyor,” diyen Tuşalp, bu siyasi yapının gerçekleştirdiği cinayetleri ve katliamları anlatıyor. Prof. Ümit Doğanay, Prof. Cavit Orhan Tütengil ve Niyazi Adıgüzel cinayetleri; Kahramanmaraş ve Çorum katliamları; CIA ile MHP bağlantısı ve Susurluk kazasıyla gün yüzüne çıkan kirli ilişkiler, kitabın ele aldığı kimi konular. Tuşalp’ın kitabı, yakın tarihin sancılarına dair bir bellek tazeleme çalışması olarak düşünülmeli.

Kritovulos – İstanbul’un Fethi (2007)

İSTANBUL’UN FETHİ, Kritovulos, çeviren: Karolidi, Kaknüs Yayınları, tarih, 240 sayfa

‘İstanbul’un Fethi’nin ilk Türkçe çevirisi 1912 yılında yapılmıştı. Kitabın yazarı Kritovulos, 15. yüzyılda yaşamış bir Bizanslı tarihçi, idareci ve İmroz adasının tanınmış kişilerindendi. Kritovulos’un kitabı, sadece İstanbul’un fethinin tarihinden ibaret olmayıp, Fatih Sultan Mehmed’in hayatındaki belli başlı olayları da anlatıyor. Beş bölümden oluşan kitap, Fatih’in saltanatının başlangıcından, İstanbul’un alınmasına; Sırbistan, Trabzon, Sinop, Mora, Arnavutluk, Eflak ve çeşitli adaların fethine; padişahın sanat ve mimarideki çeşitli icraatlarına kadar önemli gelişmeleri anlatıyor. Eserin, fethi anlatan değerli kaynaklardan biri olduğunu hatırlatalım.

Vladimir Jabotinsky – Türkiye ve Savaş (2007)

TÜRKİYE VE SAVAŞ, Vladimir Jabotinsky, çeviren: Zehra Tapunç, Gerekli Kitap, tarih, 264 sayfa

Tam ismiyle Ze’ev Vladimir Jabotinsky, yakın tarihin önemli aktörlerinden. Örneğin İsrail’in etrafına duvar örme fikri, Siyonist düşüncenin önde gelen bu ismine ait. Jabotinsky bunun yanında şiir, roman ve kısa öyküler gibi edebi ürünler de kaleme aldı. Yazar, ilk olarak 1917 yılında basılan ve şimdi orijinal metinleriyle yeniden basılmış bu kitabını ise tamamıyla 1. Dünya Savaşı’na ayırmış. Burada Jabotinsky’nin, savaşın çıkış sebebi olarak, İtilaf Devletlerince dile getirilen Alman militarizmini değil “Şark meselesi”ni göstermesi de, kendisinin en dikkat çeken iddialarından. Yazar bu iddiadan hareketle, 1. Dünya Savaşı’nın asıl hedefinin Yakındoğu ve Ortadoğu sorununu çözmek olduğunu savunmakta.

Jacques Attali – Geleceğin Kısa Tarihi (2007)

GELECEĞİN KISA TARİHİ, Jacques Attali, çeviren: Turhan Ilgaz, İmge Kitabevi, tarih, 329 sayfa

Jacques Attali, hem politikacı, hem edebiyatçı hem de yeni teknolojiler alanında çalışan, çok yönlü bir isim. Attali’nin ‘Geleceğin Kısa Tarihi’ isimli bu çalışması da, bu çok yönlü uğraşlarının tümünden de yararlanıyor diyebiliriz. Yazar kitabında, gelecek elli yıl içinde, dünyada yaşanacak değişimlere odaklanıyor. Uluslar arasındaki ilişkiler; demografik sarsıntılar; halk hareketleri; emeğin geçireceği büyük dönüşümler; piyasanın yeni biçimleri; şiddet ve terörizmin alacağı yeni şekiller; iklimsel değişiklikler ve dinin artan etkisi, kitabın ilgi çeken kimi konuları. Buna şaşırtıcı teknik gelişmeleri de ekleyen yazar, bugünden oldukça farklı bir dünya tasavvur ediyor.

David Kiley – Mükemmeli Sürüş (2007)

MÜKEMMELİ SÜRÜŞ, David Kiley, çeviren: Arzu Zümrüt Cingöz ve Tolga Alıcı, Ledo Yayıncılık, otomobil, 291 sayfa

David Kiley’in ‘Mükemmel Sürüş’ü, bir yönüyle otomobil devlerinden biri olan BMW’nin tarihi olarak okunabilir. Kiley, bu markanın tarihi boyunca yaptığı tartışmalı seçimlerden hareketle, firmanın bu seçimlerden nasıl başarıyla çıktığını anlatıyor. Aynı zamanda otomobil markasının tutkunlarından olan Kiley, markayı diğerlerinden ayıran en önemli unsurun özgünlük olduğunu söylüyor. Dolayısıyla kitap asıl olarak, piyasada kendi özgünlüğünü yaratan bir firmanın bunu nasıl sağladığıyla ilgileniyor. Kiley, BMW markasının doğuşundan, firmanın daha sonraki riskli fakat zafer getiren seçimlerini irdelerken, pazarda başarılı olabilmenin şartlarını da ortaya koymuş oluyor. Her araba firması sahibinin okuması gereken bir çalışma.

Yıldız Silier – Kökler, Çarklar ve Bulutlar: Bir Karşılaşmalar Masalı (2016)

KÖKLER, ÇARKLAR VE BULUTLAR: BİR KARŞILAŞMALAR MASALI, Yıldız Silier, Yordam Kitap

Tarihteki köylü, kadın, işçi ve köle isyanları başarıya ulaşsaydı, bugün nasıl bir dünyada yaşardık? Yıldız Silier, bir ucu distopyaya, diğer ucu ütopyaya açılan kitabında, tarihteki bu adaletsizlik öykülerini anlatıyor, bu isyanlar başarıya ulaşsaydı neler olabileceğini kurguluyor. Tarihe, alternatif yorumlarla bakmak isteyenlere.

Michel Foucault (ed.) – XIX. Yüzyılda Bir Aile Cinayeti (2007)

XIX. YÜZYILDA BİR AİLE CİNAYETİ, editör: Michel Foucault, çeviren: Erdoğan Yıldırım ve Alev Özgüner, Ayrıntı Yayınları, inceleme, 330 sayfa

XIX. yüzyılın Fransa’sında annesini, kız kardeşini ve erkek kardeşini öldüren Pierre Rivierè, hapishanedeyken hatıralarını kaleme almıştı. Dönemin Fransa’sında, bu cinayetleri işleyen Rivierè’in akıl hastası mı, yoksa bir canavar mı olduğu hararetli bir şekilde tartışılmış ama nihayetinde bir türlü ortak karara da varılamamıştı. İşte bu hatıralar, psikiyatri ve suça yönelik adalet arasındaki ilişkilerin tarihi üzerine araştırma yapmak amacıyla yola çıkan Foucault ve arkadaşlarının başlıca çalışma konusu olur. Kitap, Foucault’nun zayıfların, akıl hastalarının ve sapkınların hayatlarını anlamaya çalıştığı düşünsel yolculuğunun en önemli uğraklarından biri.

İsmail Yılmaz – Türk Tarihinde Dalkavukluk ve İhanetler (2007)

TÜRK TARİHİNDE DALKAVUKLUK VE İHANETLER, İsmail Yılmaz, Selis Kitaplar, tarih, 352 sayfa

İsmail Yılmaz’ın ‘Türk Tarihinde Dalkavukluk ve İhanetler’ sıkıcı olmayan tarih kitaplarına iyi örneklerden biri. Yılmaz, hep güncel bir konu olagelmiş ve görünürde böyle de devam edecek gibi görünen dalkavukluk ve ihanet gibi iki önemli konuyu ele alıyor. Kitap konuya dokuz bölümde ve Hunlardan Cumhuriyet dönemine uzanarak odaklanıyor. “Bu eser, tarihin kenarında durup, yönetenlerle dalkavuklar arasındaki hastalıklı ilişkileri ibretle seyredenler için yazılmıştır. Yalakaların yağlı elleriyle eserime dokunmasını, dalkavukların maskaralıklarıyla sayfalarımı buruşturmasını istemiyorum” diyen Yılmaz’ın kitabı, tarihte bu yönleriyle nam salmış aktörleri anlatıyor.

Peter Goes – Zaman Tüneli (2007)

ZAMAN TÜNELİ, Peter Goes, çeviren: Gül Özlen, Hep Kitap

Dünyanın çizgili tarihi… Çizimlerinin görkemi ve ebadıyla dikkat çeken kitap, büyük patlamadan dünya üzerinde hayatın başlamasına, dinozor çağının sonundan ilk insanlara, Mezopotamya, Mısır ve Antik Yunan gibi ilk medeniyetlerden Bizans, Osmanlı imparatorluklarına ve günümüzün modern toplumlarına, tarih içinde keyifli bir yolculuk vaat ediyor.

Antony Wild – Kahve: Bir Acı Tarih (2007)

KAHVE: BİR ACI TARİH, Antony Wild, çeviren: Ezgi Ulusoy, MB Yayınevi, tarih, 283 sayfa

Antony Wild, İngiltere’de büyük bir kahve şirketinde, on üç yıl satın alma müdürü olarak çalıştı. Dolayısıyla kendisi için, kahve uzmanı veya “kahve eksperi” demek pek yanlış olmasa gerek. Yazarın bu kitabı, kültür tarihi incelemelerinin iyi örneklerinden biri. Wild kahvenin beş yüz yıllık hikâyesini anlatırken, kahvenin simya, antropoloji, şiir, siyaset ve bilimle kurduğu bağları da anlatıyor. Kahvenin öyküsüne eleştirel bakan Wild, kahvenin sömürgecilik geçmişinden günümüzün kahve endüstrisine kadar geniş bir alanda hareket ediyor. Hatta çalışma asıl önemini de, bu özgün lezzetin arkasındaki sömürgeci çarkı gözler önüne sermesine borçlu diyebiliriz.