Kolektif – Gezi ve Sosyoloji (2014)

Sosyologların Gezi Direnişi’ne dair yorum ve analizleri, elimizdeki ‘Gezi ve Sosyoloji’de.

Kitabın ilk bölümünde yer alan makaleler, sosyologların Gezi’de yaşananlara nasıl yaklaşması gerektiğini, onunla ne şekilde yüzleşebileceklerini irdeliyor.

İkinci bölüm ise, Gezi’nin ortaya çıkan çok katmanlı yapıyı “şiddet”, “sınıf”, “siyaset/hareket”, “mekân/kent” ve “kültür/sembol” başlıkları altında değerlendiriyor.

Weberci “Devletin meşru şiddet tekeli” tezi bağlamında Gezi’deki devlet şiddeti,

Gezi Direnişi ve orta sınıf dinamikleri,

Apolitikliğin politik yönelimleri,

Ve muhafazakâr dilin gezi parkı söylemleri, kitapta ele alınan kimi konular.

  • Künye: Kolektif – Gezi ve Sosyoloji, derleyen: Vefa Saygın Öğütle ve Emrah Göker, Ayrıntı Yayınları, sosyoloji, 334 sayfa

Levent Tülek – Lumpen Sözlüğü (2014)

Levent Tülek’in ilk baskısı 2007’de yapılan enfes sözlüğü, aradan geçen süre zarfında üç baskıya ulaştı.

Yazınsal veya bilimsel bir tavırdan çok, eğlenceli-eleştirel bir yaklaşım gözetilerek hazırlanmış sözlükte,

“adamın dibinden” “aklını almak”a,

“alayına gitmek”ten “alemin kralı”na,

“balatayı sıyırmaktan” “bittin sen”e,

“daral gelmek”ten “diyosun”a,

“sapına kadar”dan “racon kesmek”e,

“kapak olmak”tan “zarf atma”ya, gündelik lumpen kültüründe sıklıkla kullanılan birçok kelime, deyim ve kavram yer alıyor.

Sıra dışı bir kesimin özgün kültüründen keyifli bir demet sunan, mizahi üslubuyla öne çıkan bir sözlük.

  • Künye: Levent Tülek – Lumpen Sözlüğü, Sel Yayıncılık, sözlük, 138 sayfa

Gilles Deleuze – Sinema 1: Hareket-İmge (2014)

Gilles Deleuze ‘Sinema’ çalışmasının elimizdeki ilk cildinde, bir sinema tarihi vermekten ziyade, imgelerin ve göstergelerin taksonomisine, sınıflandırılmasına yönelik kapsamlı bir analiz sunmakta.

İkinci cildin konusu da, sinemada zaman-imge.

Düşünürün, bilhassa hareket-imgenin ve daha derininde de zaman-imgenin Bergsoncu keşiflerini serimlemesiyle öne çıkan çalışması, hareket-imge ile sinematografik imge arasındaki kesişmeyi aydınlatıyor.

Büyük yönetmenlerin kavramlar yerine hareket-imgeler ve zaman-imgelerle düşündüğünü vurgulayan Deleuze, yönetmenlerin icat ettiği özerk biçimleri tartışıyor.

  • Künye: Gilles Deleuze – Sinema 1: Hareket-İmge, çeviren: Soner Özdemir, Norgunk Yayıncılık, sinema, 290 sayfa

Desmond Dinan – Avrupa Birliği Tarihi (2008)

‘Avrupa Birliği Tarihi’, sadece AB’yi değil, aynı zamanda 1950’lerde Avrupa Toplulukları’nın kurulmasını içeren Avrupa Birliği fikrinin kökenlerine de iniyor.

Değişen ekonomik ve siyasi fırsatlar ile küresel koşullardaki dalgalanmalar bağlamında Avrupa Toplulukları ve daha sonra da Avrupa Birliği’nin kurumsal ve siyasî gelişimi, kitabın ana konuları.

Desmond Dinan’ın anlatımındaki Avrupa Birliği, idealizm ile ideolojik mücadelelerin, güçlü kişilerin inisiyatifleri ile siyasi girişimlerin, ulusal çıkarlar ile uluslararası ilişkilerin ve kurumsal tasarım ile bürokratik entrikaların bir harmanı.

  • Künye: Desmond Dinan – Avrupa Birliği Tarihi, çeviren: Hale Akay, Kitap Yayınevi, tarih, 477 sayfa

Ali Bilir – Beykoz (2008)

Ali Bilir’in bu çalışması, bilinen tarihi M. Ö. 700’lere kadar dayanan İstanbul’un kadim semtlerinden Beykoz’un tarihine odaklanıyor.

Bilir, İstanbul’a tutunabilmenin en önemli yolunun Beykoz’u elde etmekten geçtiğini ve bu nedenle de semtin Traklar, Persler, Bizanslılar, Araplar, Timur ve son olarak da Osmanlılar tarafından çok önemsendiğini söylüyor.

Çalışma, Beykoz tarihinin sosyal, kültürel, ekonomik yönlerini ve sanayileşmedeki hareketlerini derli toplu bir şekilde vermesiyle önemli.

Milli mücadele zamanının Beykoz’u, Beykoz’da spor etkinlikleri, semtin ünlü simalarından olan Abraham Paşa, semtteki demir madeni, semtin mezarlıkları, tekkeleri ve kiliseleri, kitabın diğer konuları.

  • Künye: Ali Bilir – Beykoz, Kitabevi, tarih, 262 sayfa

Doris Lessing – Büyükanneler (2008)

Doris Lessing’in ‘Büyükanneler’, ‘Victoria ve Staveney Ailesi’, ‘Bunun Nedeni’ ve ‘Aşk Çocuğu’ isimli dört kısa romanını bir araya getiren bir kitap.

Bu romanlardan ilki, iki yaşlı kadının aşk hikâyesi. Arkadaş olan bu iki kadın, birbirlerinin oğullarına âşık olurlar ve bu ilişkileri uzun yıllar devam eder. Orta yaşlarının sonunda ilişkiyi bitirmeye karar veren kadınlar, bunu yapamamaları bir yana, yaşadıkları aşkın bedelini ödemekten de kurtulamazlar.

İkinci romanın konusu, fakir ve siyah bir kadının beyaz adamdan olan çocuğuna dair kaygıları,

Üçüncü romanın konusu, tepesinde bulunduğu bir uygarlığın çöküşüne tanık olan bir yöneticinin gözlemleri,

Ve yasak aşkın ürünü olan bir bebek ise, dördüncü romanın konusu.

  • Künye: Doris Lessing – Büyükanneler, çeviren: Pınar Güncan, Çitlembik Yayınları, roman, 326 sayfa

Ahmet Özdal – Türklerin Savaş Sanatı (2008)

‘Türklerin Savaş Tarihi’, Ahmet Özdal’ın dört yüz yıllık geniş bir zaman diliminde hüküm sürmüş hanedanlık ve sultanlıkları, bunların birbirleriyle ve düşmanlarıyla yaptıkları yüzlerce savaşı ve çarpışmayı incelemesinin ürünü.

Özdal, bu savaşların ortak noktaları ile farklılıklarını değerlendirirken, Türklerin savaşı uygulayışında değişen taktiklere de bakıyor.

Kitap, Türk beyliklerinin savaş araçlarında yaptıkları teknik yenilikleri; zırhlar, stratejik ve askeri örgütlenmelerde savaş yöntemlerinin nasıl evrildiğini gösteriyor.

Çalışma, tarih boyunca kullanılan savaş araçları ve savaş sahnelerine yer veren resimlerle de zenginleşmiş.

  • Künye: Ahmet Özdal – Türklerin Savaş Sanatı, Doruk Yayınları, tarih, 200 sayfa

Faruk Şen – Ayyıldız Altında Sürgün (2008)

Faruk Şen’in bu kitabı, Rayh Eğitim Bakanlığı memuru Herbert Scurla’nın, görevli olarak 1939 yılında Ankara ve İstanbul’da yaptığı gezi hakkında tuttuğu rapor ile bu raporun kapsamlı bir analizi.

Scurla raporunun ilgi çekiciliği, Nazi zulmünden kaçarak mülteci olarak Türkiye’ye gelmiş olan Alman Sanatçı ve bilim adamlarını araştırması, diğer bir deyişle fişlemesiydi.

Rapor, Scurla’nın Nazi devletinin alışılagelmiş ırkçı karalama yöntemlerini kullanarak Türk yetkilileri Almanya’dan kendilerine sığınmış bu insanlar aleyhine döndürmenin yollarını arıyordu.

Kitapta bu raporun dışında, Türkiye’deki üniversitelerin tarihsel gelişimini ve bugünkü durumunu irdeleyen bir bölüm daha yer almakta.

  • Künye: Faruk Şen – Ayyıldız Altında Sürgün, Günizi Yayıncılık, inceleme, 319 sayfa

Mehmet Güreli – Alope’nin Odası (2008)

Mehmet Güreli’nin bu kitaptaki kısa öyküleri, yazarın ince anlatımı, ayrıntıları kullanma biçimi ve gizemli labirentleriyle dikkat çekiyor.

Kitaba adını veren güzel öykü, yazar Alope ile onun kitaplığına dadanmış, kitap yemeyi çok seven bir cüce sıçan arasındaki ilişkiye dayanıyor.

Sıçanı gördükten sonra yazma isteğini kaybeden Alope, hayvanı yakalayabilmek için odasına kapan kurar.

İlerleyen sayfalarda sıçan kendi dünyasına sahip, düşünen, hisseden ve kitaplara tutkun özgün bir karakter olarak yavaş yavaş vücut bulmaya başlar.

  • Künye: Mehmet Güreli – Alope’nin Odası, Sel Yayıncılık, öykü, 116 sayfa

Steve Olson – Hepimizin Kökeni Afrika (2008)

Ünlü bilim adamı Steve Olson, günümüzün modern insanının on beş bin yıllık varlığının kökenini ve ilk çıkış noktasını Afrika’ya dayandırıyor.

Dünyayı oluşturan altı kıtayı inceleyen Olson, çeşitli kaynakları, son genetik çalışmaları, dilbilimsel verileri ve arkeolojik bulguları da kullanarak, kökeni Afrika’ya dayanmasından dolayı, tüm insanlığın rengi, dili, dini ve ırkı ne olursa olsun, temelde eşit olduğunu söylüyor.

Tarıma geçiş, Amerika kıtasının iskânı, dilin kökeni ve ırk kavramı gibi konular da yine burada.

Eserin, 2001 yılında Discover En İyi Bilim Kitabı Ödülü’nü kazandığını da belirtelim.

  • Künye: Steve Olson – Hepimizin Kökeni Afrika, çeviren: Filiz Kart, Yurt Kitap, bilim, 336 sayfa