Etiket: 2010

Kemal Safa Güntekin – Rita (2010)

‘Rita’, Kemal Safa Güntekin’in ‘Düşkünler’ üçlemesinin ikinci kitabı.

1955 yılının Türkiye’sinde geçen roman, Rita’nın kabadayı Ali Osman’ın ardından Kayseri’ye gelişini ve bunun ertesinde yaşananları hikâye ediyor.

Pavyoncu Nuri’nin açtığı Elhamra’da çalışmaya başlayan Rita, şehirdeki birçok erkeğin dikkatini çekecektir.

Tabi bu durum, kadınların da gözünden kaçmayınca, Rita’nın bu orta Anadolu şehrinde yaşadıkları, tamı tamına bir entrikaya dönüşecektir.

Yaşananların anlatıcılığını ise, olup biten her şeye tanık olmuş fayans, kolye, klarnet, ayna ve şamdan gibi nesneler üstleniyor.

  • Künye: Kemal Safa Güntekin – Rita, İletişim Yayınları, roman, 230 sayfa

Hikmet Temel Akarsu – Nihilist (2010)

‘Nihilist’, Hikmet Temel Akarsu’nun on üçüncü romanı.

Akarsu burada, kendini “Reddedilenlerin Risaleleri”ni yazmaya adamış bir muhalifin yaşadığı trajikomik olayları hikâye ediyor.

Böylece, “Reddedilenlerin Mesihi” olduğunu ilan eden bir “seçilmişin” başarısızlıkla dolu hayatı, romanın omurgasını oluşturuyor.

“Seçilmiş”, müritleri aracılığıyla dünyaya bambaşka bir din ve felsefe getirme uğraşındadır.

Fakat hiçliğin derin sularına dalmışlığı ve olabildiğince melankolik oluşuyla, daha baştan yenilgiye uğramış gibidir.

Kahramanımız, beyhude bir çabayla da olsa hüsranını ertelemeye çalışacaktır.

  • Künye: Hikmet Temel Akarsu – Nihilist, Doğan Kitap, roman, 189 sayfa

Adonis – Şamlı Mihyâr’ın Şarkıları (2010)

‘Şamlı Mihyâr’ın Şarkıları’, modern Arap şiirinin önde gelen isimlerinden, 1995 Nâzım Hikmet Uluslararası Şiir Ödülü sahibi Adonis’in muhteşem şiirlerini bir araya getiriyor.

Adonis, ‘Yankıyla Seslenme Arasında’ başlıklı şiirinde şöyle diyor:

“yankıyla seslenme arasında saklanır

harflerin kırağısı altında saklanır

yolunu şaşırmışların hayfı içinde saklanır

dalgalarda, istiridyelerin arasında saklanır,

 

ve sabah ne zamanki kapılarını

onun özlerine kapayıp kararır,

umutsuzluğunun yitirdiği bir dağa

yöneltir fenerini, ve sığınır.”

  • Künye: Adonis – Şamlı Mihyâr’ın Şarkıları (1960-1961), çeviren: İsmail Özdemir, Yapı Kredi Yayınları, şiir, 187 sayfa

Kolektif – Milliyetçiliği Yeniden Düşünmek (2010)

‘Milliyetçiliği Yeniden Düşünmek’, milliyetçilik konusundaki kuram ve uygulamaları geniş bir perspektifle, Avrupa’nın tarihsel ve güncel eleştirisi ekseninde masaya yatırıyor.

Birçok bölümden oluşan çalışma, konuya dair güncel ve nitelikli bir eser olmasıyla dikkat çekiyor diyebiliriz.

Yazarlar burada,

  • Milliyetçilik kuramlarının tarihi ve kaynakları,
  • Milliyetçilik ve çokkültürlülük,
  • Siyasal milliyetçilik ve kültürel milliyetçilik,
  • Uluslararası ilişkilerde milliyetçilik ve şiddet,
  • Milliyetçilik, demokrasi ve din,
  • Dil milliyetçiliğinin başarıları ve başarısızlıkları,
  • Ulusal kimlikler ve sınırlar,
  • Küreselleşen dünyada milliyetçiliğin direnişi,
  • Kozmopolitizm ve milliyetçilik,
  • Milliyetçiliğin farklı topraklardaki tezahürler,
  • Ve bunun gibi önemli konuları irdeliyor.

Kitaba katkıda bulunan isimler şöyle: Alain Dieckhoff, Christophe Jaffrelot, Pierre Birnbaum, Daniel Sabbagh, Anne-Marie Thiesse, Astrid von Busekist, Paul Zawadzk, Guy Hermet, Pierre Hassner, Jean-Marc Ferry ve Philip Resnick.

  • Künye: Kolektif – Milliyetçiliği Yeniden Düşünmek, yayına hazırlayan: Alain Dieckhoff ve Christophe Jaffrelot, çeviren: Devrim Çetinkasap, İletişim Yayınları, siyaset, 372 sayfa

Harriet Crawford – Sümer ve Sümerler (2010)

Irak ve Körfez’de kapsamlı arkeolojik araştırmalar yapmış olan Harriet Crawford, bu incelemelerinin ürünü olan ‘Sümer ve Sümerler’de, yaklaşık olarak MÖ 3800 ile 2000 yılları arasında kalan dönemi kapsayan Sümer uygarlığının kendine has niteliklerini çok yönlü bir bakışla anlatıyor.

Sümerlerde tarım, sulama ve yerleşim modelleri; çevreden nasıl yararlanıldığı; kamu binaları ve mesken amaçlı konutların yapımında nelere başvurulduğu; gündelik hayatın nasıl olduğu; Mezopotamya ekonomisine temel oluşturan ve asıl olarak ihracat için mal sağlayan sanayiler; ticaret örgütlenmesi; iktisadi gelişmeyle yakın bağlantısı olan yazının gelişiminin izleri ve güzel sanatlardaki gelişmeler, Crawford’un çalışmasında yer alan bazı konular.

Kaliteli bir baskıyla yayımlanan kitapta ayrıca, Yukarı Mezopotamya’dan çıkan en güncel arkeolojik kanıtlar da değerlendiriliyor.

Künye: Harriet Crawford – Sümer ve Sümerler, çeviren: Nihal Uzan, Arkadaş Yayınevi, tarih, 253 sayfa

Kolektif – Sinemekân (2010)

‘Sinemekân’, son dönemde mimarlık kültürü içerisinde tartışmaya açılan sinema ve mimarlık arasındaki ilişkiyi irdeleyen bir dersin ürünü.

Burada yer alan yazılar, sessiz dönemden dijital teknolojiye, fantastik filmlerden bilimkurgu filmlerine kadar geniş bir yelpazede, içeriği hemen hemen her filmde tasarlanan veya tasarlanmayan bir mekânın var olduğunu gözler önüne seriyor.

Kitapta, farklı zamanlarda çekilmiş birçok film ve bir arada düşünülemeyecek birçok yönetmen, mekânları işleyiş tarzlarıyla irdeleniyor.

Çalışmaya katkıda bulunan isimler ise şöyle: Gülcan Gülenç, Zümrüt Şahin, Ece Aslan, Arif Mısırlı, Ezgi İşlek, Mete Gürsoy, Tansu Uzunoğlu ve Hakan Pulat.

  • Künye: Kolektif – Sinemekân: Sinemada Mimarlık, derleyen: Açalya Allmer, Varlık Yayınları, sinema, 143 sayfa

Eric Hobsbawm – Sıra Dışı İnsanlar (2010)

‘Sıra Dışı İnsanlar’, Eric Hobsbawm’ın 1950-1980 arasında yazdığı emek ve toplumsal protestolar tarihi hakkında birbirinden güzel 26 makaleden oluşuyor.

Thomas Paine, makine kırıcılar, işçilerin 1 Mayıs’ın tatil olması için verdiği mücadele, köylüler ve siyaset ilişkisi, köylülerin toprak işgalleri, Vietnam ve gerilla savaşının dinamikleri, Mayıs 1968 olayları, şiddetin kuralları, devrim ve seks ilişkisi, Caz’ın Avrupa’ya gelişi ve bu müziğin en ünlü isimlerinden Billy Holiday, bu kitapta yer alan ve herbiri keyifli bir okuma vaat eden makalelerin irdelediği kimi konulor.

Sadece emek tarihinde yer etmiş aktörleri unutulmaktan kurtarmayı amaçlamadığını belirten Hobsbawm, 20. yüzyılda tarihi yönlendiren, kültürü değiştiren ve genelde “halk” olarak bilinen bu alelade isimlerin, sıradışı ve harikulade yönlerini gözler önüne seriyor.

  • Künye: Eric Hobsbawm – Sıra Dışı İnsanlar: Direniş, İsyan ve Caz, çeviren: Işıtan Gündüz, editör: Oya Köymen, Yordam Kitap, tarih, 351 sayfa

David Hume – Ahlâk (2010)

‘Ahlâk’ isimli elimizdeki kitap, David Hume’un 1740 yılında kaleme aldığı ‘İnsan Tabiatı Üzerine Bir İnceleme’de yer verdiği ve daha sonra geliştirerek tekrar yayımladığı ‘Ahlâk İlkeleri Üzerine Araştırma’ adlı eserinin Türkçe çevirisi.

Ahlâkın genel ilkelerini saptamaya çalışarak eserine başlayan Hume, iyilikseverlik, adalet, bencil duygular, erdem, duygudaşlık, insancıllık, ün sevgisi, fayda ve ahlâki duygu gibi birçok kavramı da bu bağlamda ele alıyor.

“Bütün ahlâki kurguların amacı bize ödevimizi öğretmektir” diyen David Hume, yaşamlarımızı ve eylemlerimizi düzenleyen bir eğilim ya da bir “ödev” olarak ahlâkı, çok yönlü bir gözle değerlendiriyor.

  • Künye: David Hume – Ahlâk, çeviren: Nil Şimşek, Dergâh Yayınları, felsefe, 157 sayfa

Paul Mason – Çalışarak Yaşamak ya da Savaşarak Ölmek (2010)

Paul Mason, “Küresel işçi sınıfı nasıl oluştu?” sorusundan hareketle, 1800’lerdeki ilk fabrika grevlerinden 1930’larda faşizm dönemine kadar, emek hareketinin tarihini anlatıyor.

İş güvenlikleri yeterli olmadığından sakatlanmış engelli Çinli işçiler; çalışma şartları düşünülemeyecek kadar kötü Bolivyalı madenciler ve patronlarının kim olduğunu bilmeyen spor elbise üreten Hindistanlı tekstil işçileri, bu destansı tarihte karşımıza çıkan birkaç durak.

Mason’ın nitelikli çalışmasının, yeni işçi hareketinin hikâyesini, kendilerinden önceki kuşakların hikâyeleriyle beraber sunmasıyla özellikle dikkat çektiğini söyleyebiliriz.

  • Künye: Paul Mason – Çalışarak Yaşamak ya da Savaşarak Ölmek, çeviren: Gözde Orhan ve Mehmet Ertan, Yordam Kitap, siyaset, 351 sayfa

Kemal H. Karpat – Osmanlı Nüfusu (2010)

Kemal H. Karpat, 19. yüzyıl boyunca ve erken 20. yüzyılda yapılan Osmanlı nüfus araştırmaları üzerine kurduğu ‘Osmanlı Nüfusu’nda, konuya dair temel bilgiler sunuyor.

Osmanlı’da sayımın ve istatistiksel bilgilerin toplanması ve kaydedilmesinin gelişimi ve tarihini ele alan Karpat, çalışmasının ilk bölümünde, konuyla ilgili yayımlanmış çalışmaları gözden geçiriyor.

Kitabın ikinci bölümünde, 1830’dan 1914’e kadar yapılan çeşitli sayımların ve nüfus defterlerinin amaçları ve işlevleri çözümlenmeye çalışılıyor; üçüncü bölümde de Osmanlı nüfusunun etnik-dini bileşimi ele alınıyor.

Kitabın son bölümünde ise, 19. yüzyılda beş kez sayımdan geçen İstanbul üzerinde duruluyor.

  • Künye: Kemal H. Karpat – Osmanlı Nüfusu (1830-1914), Timaş Yayınları, tarih, 464 sayfa