Dipesh Chakrabarty – Avrupa’yı Taşralaştırmak (2021)

Batılı düşünürler Batı dışı halkları görmezden geldikleri halde, üçüncü dünya sosyal bilimi nasıl olup da Avrupa düşüncesine bu denli derinden bağlı kaldı?

Tarihyazımında çığır açmış ‘Avrupa’yı Taşralaştırmak’, sosyal bilimlerdeki Avrupa-merkezciliğin kırılmasında büyük paya sahip.

Dipesh Chakrabarty, kapitalist modernitenin kavramlarla ördüğü soyut anlatıyı ve kronolojiyi tarihin çoklu zaman çizgilerinin içine çekerek sarsıyor.

Batı-dışı toplumların ne yaparlarsa yapsınlar noksan kaldıkları ilerleme ve medeniyet ideallerini sorguluyor, moderniteye geçiş tartışmalarını yeniden yazıyor.

Yazara göre, Avrupa’nın “insanlığın evrensel tarihi”ni temellük edişine son verip, kıtayı taşralaştırmak sosyal bilimleri ve geleceği özgürleştirecek ilk adımdır.

Chakrabarty, Avrupa’yı taşralaştırmak fikrini muazzam olgularla ve ustalıklı yeniden yorumlayarak modernite ve sömürge deneyimi hakkındaki mevcut tartışmalara büyük katkıda bulunuyor.

  • Künye: Dipesh Chakrabarty – Avrupa’yı Taşralaştırmak: Postkolonyal Düşünce ve Tarihsel Farklılık, çeviren: İlker Cörüt, Dergah Yayınları, siyaset, 420 sayfa, 2021

Dipesh Chakrabarty – Avrupa’yı Taşralaştırmak (2012)

 

Bengalli tarihçi Dipesh Chakrabarty, ‘Avrupa’yı Taşralaştırmak’ta, Batılı filozof ve düşünürlerin ortaya koydukları fikirlerde, neden Batı dışı halkları görmezden geldiklerini ve buna rağmen, yaşadığı Güney Asya coğrafyasında olduğu gibi, üçüncü dünya sosyal biliminin nasıl olup da Avrupa düşüncesine bu denli derinden bağlı olduğunu araştırıyor.

Geçmişin evrensel Avrupa menşeli fikirlerinin, evrensel bir geçerlilik iddiasında bulunamayacak tikel düşünsel ve tarihsel geleneklerden türetildiğini ortaya koymayı amaçlayan Chakrabarty, Avrupa merkezli bakışı reddetmek yerine, onu eleştirel bir sorguya tabi tutuyor.

  • Künye: Dipesh Chakrabarty – Avrupa’yı Taşralaştırmak: Postkolonyal Düşünce ve Tarihsel Farklılık, çeviren: İlker Cörüt, Boğaziçi Üniversitesi Yayınları, 356 sayfa, 2012