Kategori: Müzik

Özgür Akgül – Romanistanbul (2009)

Özgür Akgül ‘Romanistanbul’da, Türkiye müzik piyasası içinde vazgeçilmez bir yeri olan Roman müzisyenlere odaklanıyor.

Yazar, müzikal geleneklerin üreticisi ve taşıyıcısı olan Romanların, genelde “isimsiz kahramanlar” olarak kalmalarının nedenlerini irdeliyor ve onların müzikal çıkışlarının toplumsal ve tarihsel olarak kurulan alışılagelmiş Roman algısının sınırlarına neden sıkıştığının yanıtını arıyor.

Akgül bunu da, tarihsel süreçte Roman toplumu ve Roman kimliğini ve Türkiye müzik piyasasının yakın tarihinde Roman müzisyenlerin rolünü analiz ederek yapıyor.

Kitapta ayrıca, tanınmış müzisyenlerle, bu konuda yapılmış söyleşiler de yer alıyor.

  • Künye: Özgür Akgül – Romanistanbul: Şehir, Müzik ve Bir Dönüşüm Öyküsü, Punto Yayınları, inceleme, 223 sayfa

Bilen Işıktaş – Peygamber’in Dâhi Torunu Şerif Muhiddin Targan (2018)

Büyük ud ve viyolonsel virtüozu Şerif Muhiddin Targan, 20. yüzyıl Türk müziğinin en önemli temsilcilerindendir.

Bilen Işıktaş’ın bu muazzam çalışması da, Targan’ın yaşamını ve mirasını, onun müzikal ve entelektüel serüveniyle çerçeveleyerek anlatıyor.

Işıktaş kitabına, modernleşmenin Osmanlı toplumundaki sosyokültürel yansımalarını analiz ederek başlıyor.

Çalışmanın devamında ise,

  • Tarihsel süreçte Osmanlı/Türk modernleşmesinin müzikal ifadesi,
  • Şerif Muhiddin Targan’ın doğduğu kültür çevresi,
  • Mehmet Âkif Ersoy’un, Targan’ın düşünsel ve müzikal üretimindeki yeri,
  • Targan’ın Osmanlı/Türk müziğine getirdiği yenilikler,
  • Targan’ın icrası ve üslubu,
  • Targan öncesi ve Targan döneminde Osmanlı/Türk müziğinde ud ve udun icracıları,
  • Targan’ın ud metodu,
  • Targan’ın uda kazandırdığı yeni kimlik ve Targan’ın sanat felsefesi,
  • Doğu ve Batı arasında değişimin sembolü olarak Targan’ın mirası,
  • Ve bunun gibi birçok konu ele alınıyor.

Targan’ın yetiştiği dönem ve kendisinin müzikal çalışmaları konusunda muhteşem bir kaynak olarak önereceğimiz kitap, Targan’ın kendi el yazısı ile yazılmış eserlerinin yanı sıra, burada ilk kez yayınlanan çok sayıda belge ve görsel kaynak da barındırıyor.

  • Künye: Bilen Işıktaş – Peygamber’in Dâhi Torunu Şerif Muhiddin Targan: Modernleşme, Bireyselleşme, Virtüozite, İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları, biyografi, 576 sayfa, 2018

Aaron Copland – Yeni Müzik (2015)

Özgünlüğüyle 20. yüzyıl müzik tarihine yeni bir yön vermiş caz müziğinin gelişiminin nitelikli ve kapsamlı bir analizi.

1900-1960 zaman aralığına odaklanan çalışma, caz müziğinin ilk zamanları ve gelişimi hakkında çok iyi bir rehber.

Türün Avrupa’da yavaş yavaş ortaya çıkışı, cazın Amerika kıtasındaki gelişimi ve bu yeni müziğe katkıda bulunmuş önde gelen besteciler, Aaron Copland’in burada irdelediği kimi ilgi çekici konular.

  • Künye: Aaron Copland – Yeni Müzik, çeviren: Ali Cenk Gedik, Yazılama Yayınları

Orhan Şevki – Gölge Adam (2009)

Orhan Şevki, Türkiye popüler müziğinin yakın tarihine tanıklık etmiş önde gelen isimlerden.

Şevki’yi önemli kılan hususlardan biri, 60, 70 ve 80’li yılların popüler müzik dünyasının içinde yer almış olması.

Örneğin Sezen Aksu, Cem Karaca, İlhan İrem, Nazan Şoray, Barış Manço, Kayahan, Nilüfer ve Yeliz, Orhan Şevki’nin menajerliğini yaptığı müzisyenlerden birkaçı.

Şevki’nin ‘Gölge Adam’ başlıklı elimizdeki kitabı, o dönem popüler müzik dünyasında yaşananları canlı bir biçimde okurlara sunuyor.

Kitapta, magazin dünyasında yaşananlar kadar, Türkiye yakın tarihinin sosyal, siyasî ve ekonomik süreçleri irdeleniyor; bu süreçlerin magazin dünyasındaki yansımaları tahlil ediliyor.

  • Künye: Orhan Şevki – Gölge Adam: Bir Menajerin Anıları, Heyamola Yayınları, anı, 680 sayfa

Ulrich Michels ve Gunter Vogel – Müzik Atlası (2015)

Baroktan klasik döneme, Ortaçağ’dan Rönesans’a, enstrüman bilgisinden müzik bilgisine müziğin serencamını ele alan, profesyonel müzisyenler ve müzikseverler için harikulade bir kaynak.

Ulrich Michels ve Gunter Vogel’in bu incelikli çalışmasını, müziğin bilgi alanıyla tanışmayı ve müziğin temelleri ile tarihi hakkında özlü bir bakış edinmeyi isteyenlere şiddetle tavsiye ediyoruz.

  • Künye: Ulrich Michels ve Gunter Vogel – Müzik Atlası, çeviren: Semih Uçar, Alfa Yayınları

Stefano Catucci – Müziğin Öyküsü (2015)

Müziğin köklerinden Rönesans’a, Barok’tan klasik döneme, Romantik kuşaktan 20. yüzyıla, müziğin şahane bir çizgili hikâyesi.

Okurunu, biçimler, Doğu ve Batı’nın müzikal gelenekleri, türler, enstrümanlar, fikirler, ünlü bestecilerden oluşan zevkli bir dünyaya davet eden kitap, ruhumuza ve iyi çizimleriyle de gözümüze hitap ediyor.

  • Künye: Stefano Catucci – Müziğin Öyküsü, çeviren: Ali Berktay, İş Kültür Yayınları

Theodor W. Adorno – Müzik Yazıları (2018)

Theodor Adorno’nun modern müzik sosyolojisi üzerine önemli saptamalar sunan yazıları her açıdan olağanüstüdür.

İşin tuhafı, bu yazılar şu ana dek Türkçeye çevrilmemişti.

İşte bu kitap, bu boşluğu dolduruyor.

“Bir dil olarak müzik katıksız bir ada, dolaysızlığı nedeniyle insan bilgisinin erişimine tamamen kapalı olan, şeyle göstergenin mutlak birliğine yönelir.” diyen Adorno burada, Bach, Wagner, Schubert, Beethoven, Schönberg gibi bestecilerle, caz ve opera gibi müzik türleri üzerine derinlemesine düşünüyor.

Bunların da ötesinde, müziğin toplumsal işlevi, kültür endüstrisindeki rolü ve açmazları üzerine düşünen Adorno’nun yazıları, müzik üzerine ufuk açıcı saptamalar sunmalarıyla güncelliğini koruyor.

Yukarıda yaptığımız Adorno alıntısı, şöyle devam ediyor:

“Müziğin ada yönelik ütopyacı ve aynı zamanda umutsuz çabaları onu felsefeyle ilişkilendirir ki, müzik düşüncesi tam da bu yüzden, öteki her sanat dalından daha yakındır felsefeye.

Günümüzde felsefeyle müziğin ilişkisi üzerine düşünmek müziğin zamansız esasının aslında bir kuruntudan ibaret olduğunun görülmesine yol açacaktır. Sadece tarih, bütün sıkıntıları ve çelişkileriyle gerçek tarih kurar müziğin hakikatini.”

  • Künye: Theodor W. Adorno – Müzik Yazıları, çeviren: Şeyda Öztürk, Yapı Kredi Yayınları, müzik, 288 sayfa, 2018

Osman Şevki Uludağ – Bir Kültür Savaşçısı: Musiki Yazıları (2009)

‘Bir Kültür Savaşçısı’, musiki adamı, yazar, siyaset adamı, hattat, binbaşı, tıp doktoru ve tıp tarihçisi Dr. Osman Şevki Uludağ’ın müziğe odaklanan yazılarından oluşuyor.

Uludağ’ın torunu İrem Ela Yıldızeli’nin, Uludağ’ın günlüğünden, notlar, yazılar, fotoğraflar ve mektuplarından yararlanarak derlediği kitap, bu çok yönlü ismin Cumhuriyetin ilk yıllarında, musiki konusuna dair fikirlerini, önerilerini okurlarla paylaşıyor.

“Milli olmayan bir medeniyet milletin malı değildir. Kökü bizde olmayan musiki de bizim musikimiz olamaz” diyen Uludağ, Türkiye’nin kendi musiki geleneğini koruyarak medeniyete katkıda bulunacağına inanıyor.

  • Künye: Osman Şevki Uludağ – Bir Kültür Savaşçısı: Musiki Yazıları , hazırlayan: İrem Ela Yıldızeli, Pan Yayıncılık, müzik, 240 sayfa

Yasin Eker ve Ahmet Sadık Hıdır – Müzik Söyleşileri (2015)

Osmanlı klasik müziği konusunda uzman isimlerle yapılmış söyleşiler.

Çalışmaya, Ahmet Çalışır, Alâeddin Yavaşça, Cem Behar, Hüsrev Hatemi, Ömer Tuğrul İnançer ve Süleyman Uludağ gibi, klasik Türk müziği söz konusu olunca ilk akla gelen isimler konuk olmuş.

Türk klasik müziğinin dünü ve bugününe dair fikir edinmek, alanın sanatsal ve kuramsal düzeyde derli toplu bir panoramasını görmek için.

  • Künye: Yasin Eker ve Ahmet Sadık Hıdır – Müzik Söyleşileri, Kapı Yayınları

Ertuğrul Sevsay – Orkestrasyon (2015)

Çalgılama ve orkestralamayı esas alan ve bunu yaparken çalgıların en önemli karakteristik özelliklerinden de bahseden, kapsamı ve görsel zenginliğiyle göz dolduran bir çalışma.

Ertuğrul Sevsay’ın bu kitaptaki asıl amacı, yukarıdaki konuları sadece besteci ve aranjörlere değil aynı zamanda orkestra şeflerine, ses ve özellikle kayıt mühendislerine (tonmaysterlere) de öğretmek.

  • Künye: Ertuğrul Sevsay – Orkestrasyon, Yapı Kredi Yayınları