Kategori: Şiir

Rıfat Ilgaz – Bütün Şiirleri (2010)

Rıfat Ilgaz’ın bütün şiirlerini bir araya getiren bu kitap, Ilgaz’ın bugüne kadar yayımlanmış olan ‘Yarenlik’, ‘Sınıf’, ‘Yaşadıkça’, ‘Devam’, ‘Üsküdar’da Sabah Oldu’, ‘Soluk Soluğa’, ‘Karakılçık’, ‘Uzak Değil’, ‘Güvercinim Uyur mu?’, Kulağımız Kirişte’, ‘Ocak Katırı Alagöz’ ve ‘Çocuk Bahçesi’ adlı kitaplarındaki şiirlerini bir araya getiriyor.

Ayrıca, Ilgaz’ın “Benim gözü bağlı yaşadığım yılların en canlı ifadesidir” şeklinde nitelediği ve kitaplarına almadığı şiirleri de, burada ‘Kitaplardan Öncesi’ başlığı altında yer alıyor.

Çalışma, ‘Hababam Sınıfı’nın usta yazarı ve edebiyata ilk olarak şiir kapısından girmiş Ilgaz’ın külliyatına, önemli bir katkı sunuyor.

  • Künye: Rıfat Ilgaz – Bütün Şiirleri, Çınar Yayınları, şiir, 366 sayfa

Mehmet Erte – Alçalma (2010)

Mehmet Erte’nin, Yaşar Nabi Nayır Şiir Ödülü’nü kazanan ilk kitabı ‘Suyu Bulandıran Şey’, 2003 yılında yayınlanmıştı.

Erte, beş bölümden oluşan elimizdeki kitabıyla, uzun bir aradan sonra yine şiir türünde bir eserle okurun karşısına çıkıyor.

Kitaptaki ‘Olmamak’ isimli şiirden bir alıntı:

“Ne kadar yaklaşırsam yaklaşayım doldurmuyor aynayı yüzüm

Burdayım ben, gözlerimin içinde oturuyorum

Gözlerim yüzüme atılmış bir çarpı

Islık çaldım ve bozdum düzenini yıldızların

Bir çanağa su koydum ve yazgısıyla oynadım denizlerin

Üstüme biraz kan bulaştıysa, benim kanım. (…)”

  • Künye: Mehmet Erte – Alçalma, Yapı Kredi Yayınları, şiir, 72 sayfa

Martin Espada – Şairin Paltosu (2016)

Şiirlerinde bireysel ve toplumsal sorunları odağına almış, lirik imgelerin ustası, “Kuzey Amerika’nın Neruda’sı” Martin Espada’nın bütün dönemlerini kapsayan seçilmiş şiirleri, burada.

Estetik ve poetik anlamda iktidarla hesaplaşan bu iç sesi gür şair, şimdi yetkin bir çeviri ile nihayet Türkçede.

Espada, şiirlerinde hep dışlananları, ötekileri anlattı: acımasızca sömürülen evsizleri, göçmen tarım işçilerini, yoksulları, hastaları…

Kitaptan bir alıntı:

“Bu palto gibi bir şiir yazmak istiyorum,

düğmeleri, cepleri, çimen rengi kumaşıyla,

öksürükten boğulan bir adama bir palto kadar yararlı bir şiir.

Öğret bana.”

  • Künye: Martin Espada – Şairin Paltosu, çeviren: İlyas Tunç, Ve Yayınevi, şiir, 168 sayfa, 2016

Ahmet Telli – Nidâ (2010)

‘Nidâ’, Ahmet Telli’nin 2004-2009 arasında kaleme aldığı şiirlerden oluşuyor.

Telli bu kitabıyla, Altın Portakal Şiir Ödülü’nü de kazandı.

Dört bölümden oluşan kitap, aynı zamanda Habip Aydoğdu’nun desenleriyle de okurun karşısına çıkıyor.

Telli, Erdal Eren ve Necdet Adalı’yı düşünürken yazdığı ‘Nidâ’ şiirinde şöyle diyor:

“Tektekçi meyhanelerde terlemişti içimdeki çakal

Bıyıklarımın hâlâ ayva ve rakı kokması bundandır

Kendimi en zâlim şarkılar makamına yolcu ederken

Fiyakamı ödünç alırdım açıkhava sinemalarından

O zaman biz, ohooo iki kafadar bir araya gelsek

Yelkenleri fora edip hayallerimize, giderdik giderdik

Sesimiz sıtma görmemiş ruhumuz mürekkep içmemişti

Hercai birer nidâ idik yıldız şavklarıyla oynaşan (…)”

  • Künye: Ahmet Telli – Nidâ, Everest Yayınları, şiir, 95 sayfa

Adonis – Şamlı Mihyâr’ın Şarkıları (2010)

‘Şamlı Mihyâr’ın Şarkıları’, modern Arap şiirinin önde gelen isimlerinden, 1995 Nâzım Hikmet Uluslararası Şiir Ödülü sahibi Adonis’in muhteşem şiirlerini bir araya getiriyor.

Adonis, ‘Yankıyla Seslenme Arasında’ başlıklı şiirinde şöyle diyor:

“yankıyla seslenme arasında saklanır

harflerin kırağısı altında saklanır

yolunu şaşırmışların hayfı içinde saklanır

dalgalarda, istiridyelerin arasında saklanır,

 

ve sabah ne zamanki kapılarını

onun özlerine kapayıp kararır,

umutsuzluğunun yitirdiği bir dağa

yöneltir fenerini, ve sığınır.”

  • Künye: Adonis – Şamlı Mihyâr’ın Şarkıları (1960-1961), çeviren: İsmail Özdemir, Yapı Kredi Yayınları, şiir, 187 sayfa

Gülten Akın – Bütün Eserleri 1 (2019)

Başkaldırı şairi Gülten Akın’ın bütün eserlerinin ilk cildi, Yapı Kredi Yayınları’nın görselliğiyle de kalitesiyle de göz dolduran “Delta” dizisinden çıktı.

Gülten Akın’ın şiir serüveni 1951’de ilk şiirinin yayımlanmasıyla başlar ve bunu peşi sıra başka eserleri takip eder.

Şairliği kadar ülkenin içinde bulunduğu toplumsal ve siyasi koşullara olan duyarlılığıyla da bildiğimiz Akın’ın bütün eserlerinin bu ilk cildinde, kendisinin şiir kitapları kadar şiir üzerine kaleme aldığı eserleri, söyleşileri ve oyunları da yer alıyor.

Tam 1256 sayfalık, arşivlik bir eser.

  • Künye: Gülten Akın – Bütün Eserleri 1, Yapı Kredi Yayınları, şiir, 1256 sayfa, 2019

Vergilius – Aeneis (2019)

Romalı büyük şair Vergilius’un, yeterince iyi olmadığını düşündüğü için ‘Aeneis’i yakmak istediğini biliyor muydunuz?

İyi ki yakmamış, zira böylece ‘Aeneis’, ölümsüz bir öykü olarak geleceğe kalmış oldu.

Batı edebiyatının temel metinlerinden olduğu kadar dünya edebiyatının de en büyük eserlerinden olan ‘Aeneis’, şimdi yepyeni yeni baskısıyla raflardaki yerini aldı.

Toplamda on iki kitaptan oluşan bu destan, yıkılan Troya kentini terk edip doğaüstü bir yol göstericinin peşinde, geleceği zafer dolu yeni bir kent kurmak için batıya doğru yola çıkan Troyalı Aeneis’in Lavinium kentini kurma sürecini hikâye ediyor.

Aeneis, Yunanlıların zaferinden sonra yanına ailesini, yandaşlarını ve aile tanrılarını alarak yanmakta olan Troya’dan kaçar.

Fakat bu esnada yaşanan büyük karışıklıkta karısını kaybeder ve karısının hayali de, doğaüstü bir yol gösterici olarak ona, Batı’ya, Tiber Irmağı’nın suladığı topraklara gitmesini söyler.

Bir diğer büyük şair Thomas Stearns Eliot’ın “Tüm Avrupa’nın klasiği” olarak tanımladığı destan, Türkân Uzel’in Latince aslından yaptığı usta işi çevirisiyle ayrıca önsöz, harita, bolca dipnot ve bir sözlükle yeniden Türkçede.

  • Künye: Vergilius – Aeneis, çeviren: Türkân Uzel, Jaguar Kitap, şiir, 465 sayfa, 2019

Gülseli İnal – Toplu Şiirler 3 (2009)

Gülseli İnal’ın toplu şiirlerinden oluşan elimizdeki eser, İnal’ın 1998’de yayımlanan ‘Chöd Raksları’ ve 2000 yılında yayımlanan ‘Kayıp Bağlantı’ isimli kitaplarını bir araya getiriyor.

Gülseli İnal’ın ‘Taşlaşma’ şiirinden bir alıntı:

“bir gün evet bir gün

gökten inen usareyi, belki

tanıyabileceğiz

saçlarım nasıl çileden dağıldıysa

ve gözlerim nasıl avuçlarındaysa

öyle tanıyabileceğiz bu çölü

ne ki aldatıcı maviler kızıllar içinde

baştan sona tuz olan bir tahtın

üstünde, göreceksin onu

hep bekleyeceksin,

bekleyişin donacak

deniz burgaçlarını uzatacak, bir de

iri sedef boynuzlarını

birkaç güneşin merkezindeki

irini

akıtmak için sahraya (…)”

  • Künye: Gülseli İnal – Toplu Şiirler 3, Yasakmeyve Yayınları, şiir, 327 sayfa

Kemal Gündüzalp – Saklı Sandık (2009)

Kemal Gündüzalp’in daha önce yayımlanmış şiir, eleştiri ve öykü kitapları bulunuyor.

Gündüzalp’in üç bölümden oluşan ‘Saklı Sandık’ı, 2004 Homeros Şiir Ödülü’nü kazanmıştı.

Kendi hayatından yola çıkarak yazan Gündüzalp’in, kitaba adını veren şiirinden bir alıntı:

“Sakladın kendini, gittikçe koyu gizlenmelere bürünerek

ben hep arayan oldum, bulmaktan umut keserek bir arpayı

buğday tanelerinden ayıklamak ne zormuş giz

zaman!

 

Saklandın, kara bir mendille bağlayarak iki gözümü

ne zormuş düş

zaman yitik aramaktan yorgun düşmüş

artık kapıları açabilirim, çık çıkabilirsen elma ve armut! (…)”

  • Künye: Kemal Gündüzalp – Saklı Sandık, Şiirden Yayınları, şiir, 71 sayfa

Tom Robbins – Geriye Uçan Yaban Ördekleri (2009)

Amerikalı roman ve öykü yazarı Tom Robbins, farklı türdeki metinlerini barındıran ‘Geriye Uçan Yaban Ördekleri’yle, uzun sürmemiş bir aranın ardından okurunun karşısına çıkıyor.

Kitapta, Robbins’in 1967’den 2003’e uzanan dönemde kaleme aldığı yolculuk yazıları, öyküleri, çoğu daha önce yayımlanmamış şiirleri, şarkı sözleri, sevdiği insanlara övgüleri, sanat eleştirileri, bir tretmanı ve çeşitli dergilerin kendisiyle yaptığı röportajlar yer alıyor.

Genellikle Thomas Phyncon, John Barth ve Kurt Vonnegut gibi postmodern yazarların edebi takipçisi olarak değerlendirilen; alaycılığı, sözcük oyunları ve metaforlara sıkça başvurmasıyla dikkat çeken Robbins, çok sadık bir okur kitlesine de sahip.

Elimizdeki kitap, daha çok romanlarıyla bilinen Robbins’in gerçek dünyasına inmek için iyi bir fırsat.

  • Künye: Tom Robbins – Geriye Uçan Yaban Ördekleri, çeviren: Aysun Babacan, Ayrıntı Yayınları, anlatı, 265 sayfa