Kategori: Bilim

Robert Winston – Baş Belası İcatlar (2012)

  • BAŞ BELASI İCATLAR, Robert Winston, çeviren: Mihriban Doğan, Say Yayınları, bilim, 552 sayfa

 

Robert Winston ‘Baş Belası İcatlar’da, insan yaratıcılığının negatif yönlerinin nitelikli bir tarihini sunuyor. Günümüz teknolojisinin atası taşları kullanmamızın en az iki milyonluk tarihe dayandığını hatırlatan Winston, keşiflerimizin çoğunda gizil kalan ve teknoloji güçlenip yaygınlaştıkça artan tehdit meselesini, çalışmasının merkezine koyuyor. Kitapta, silahın icat edilişinin kitle imha silahlarını doğuruşu, tarımın icadının sınıflı toplumlar yaratışı, elektronik gelişmelerin özel hayatın ve mahremiyetin sonunu getirişi ve genetik mühendisliğindeki gelişmelerin insan geleceği konusunda yarattığı tehditler işleniyor.

Walter Lewin ve Warren Goldstein – Fizik Aşkına (2012)

  • FİZİK AŞKINA, Walter Lewin ve Warren Goldstein, çeviren: Nedim Çatlı, Metis Yayınları, bilim, 287 sayfa

 

Fizikçi Walter Lewin ile tarih profesörü Warren Goldstein ‘Fizik Aşkına’da, zor anlaşılması ve sıkıcılığıyla ün yapmış fiziğin pek çok konusunu anlaşılabilir bir üslupla okurlarına sunuyor. Uzun yıllar Massachusetts Teknoloji Enstitüsü’nde (MIT) ders vermiş Lewin, fiziği kuramsal olmaktan çok uygulama yönüyle anlatmasıyla büyük beğeni toplamış. Lewin, atom çekirdeği, uzayın derinlikleri, belirsizlikler, yıldızlar, hareket halinde cisimler, dış uzaydan gelen X ışınları, enerjinin korunumu, elektrik, kozmik felaketler, nötron yıldızları, kara delikler ve manyetizmanın gizemleri gibi konuları, keyifli bir tarzda anlatıyor.

Douwe Draaisma – Aklın Çıkmazları (2012)

  • AKLIN ÇIKMAZLARI, Douwe Draaisma, çeviren: Erhun Yücesoy, Yapı Kredi Yayınları, bilim, 354 sayfa

 

Douwe Draaisma ‘Aklın Çıkmazları’nda, beyin üzerine yapılan araştırmaların derli toplu bir tarihçesini sunuyor; okurunu, bu gizemli dünyanın bilinmeyenlerini keşfetmeye davet ediyor. Draaisma ilginç ayrıntılarla zenginleştirdiği kitabında, Bonnet sendromu, Parkinson hastalığı, Gage matrisi, Broca alanı, Jackson epilepsisi, Korsakov sendromu, Gilles de la Tourette sendromu, Alzheimer hastalığı, Brodmann alanları, Clerembault sendromu, Capgras sendromu ve  Asperger sendromu gibi, aklı ilgilendiren birçok “hastalık” veya “sendrom”u açıklarken, okurlarını da, bu tanımların doğdukları atmosfer hakkında aydınlatıyor.

Alâeddin Şenel (ed.) – 50 Soruda Bilim ve Bilimsel Yöntem (2012)

  • 50 SORUDA BİLİM VE BİLİMSEL YÖNTEM, editör: Alâeddin Şenel, Bilim ve Gelecek Kitaplığı, bilim, 218 sayfa

 

Birçok bilim insanının katkıda bulunduğu ’50 Soruda Bilim ve Bilimsel Yöntem’, bilgi edinmenin bilimsel yöntemlerinden doğa bilimlerinin nasıl sınıflandırılabileceğine kadar, bilim ve bilimsel yöntem alanına giren pek çok soruyu yanıtlıyor. Korkut Boratav, Alâeddin Şenel, Ender Helvacıoğlu, E. Zeynep Güler, Ender Helvacıoğlu ve Yaman Örs gibi isimlerin konuya dair yanıtlarını barındıran kitapta bilgibilim, yöntembilim ve araştırma teknikleri; bilim ile matematik ve istatistik ilişkisi; çağdaş bilimlerin doğuşunun tarihçesi, doğa bilimleri, sosyal bilimler ve bilim-din-ideoloji ilişkileri gibi konular aydınlatılıyor.

Barbara Strauch – Yetişkin Beyninin Sırları (2012)

  • YETİŞKİN BEYNİNİN SIRLARI, Barbara Strauch, çeviren: Sinem Gül, Varlık Yayınları, bilim, 247 sayfa

 

Barbara Strauch ‘Yetişkin Beynin Sırları’nda, insanın orta yaş zihninin ilginç yeteneklerini anlatıyor. Beyin tarayıcıları gibi yeni araçlar, genetik analiz ve daha gelişkin uzun süreli çalışmaların bulgularından yararlanan Strauch, orta yaşta beynin doruk noktasında olduğunu belirtiyor. Kitabın ilk iki bölümünde yazar, beynin orta yaşa hazırlanması ve orta yaş beyninin kendine has yönlerini, yani orta yaş beyninin iç işleyişini ele alıyor. Yazar son bölümde de, hareket etmek, düşünceyi besleyen yiyecekler ve beyin jimnastiği gibi, bu dönemde beynin korunması ve yaşlılık dönemine hazırlanmasıyla ilgili önerilerde bulunuyor.

Fredrik Colting, resimleyen: Marja Nyberg – Acelesi Olanlar İçin 99 İcat (2012)

  • ACELESİ OLANLAR İÇİN 99 İCAT, Fredrik Colting, resimleyen: Marja Nyberg, çeviren: Aslı Kurtsoy Hısım, Say Yayınları, bilim, 100 sayfa

 

“790 bin yıl önce (hey gidi!), homo erektus demirle çakmak taşını birbirine vura vura ateş yakmayı başardı.” Fredrik Colting’in yazdığı, Marja Nyberg’in resimlediği elimizdeki kitap, ateşin nasıl icat edildiğini böyle anlatıyor. Adında da belirtildiği gibi kitap, dünya tarihinin en önemli 99 icadını, her birini tek sayfaya sığdırarak mizahi bir üslupla anlatıyor. Ok ve yay, dil, tekerlek, şemsiye, abaküs, dondurma, fırın, para, internet, matbaa, Google, sabır küpü, bebek bezi ve İngiliz anahtarı, bu icatlardan birkaçı. Kitabın, okurlarına bilgi vermesinin yanı sıra, makul mizah dozajıyla da onları cezbedeceğini söyleyebiliriz.

Jim Al-Khalili – Paradoks (2012)

  • PARADOKS, Jim Al-Khalili, çeviren: Cem Duran, Domingo Yayıncılık, bilim, 208 sayfa

Kuantum fizikçisi Jim Al-Khalili ‘Paradoks’ta, bilim dünyasının en büyük dokuz bilmecesini çözüyor. Kitaptaki bilmeceler şöyle: Yarışma programı paradoksu, aşil ve kaplumbağa, Olbers paradoksu, Maxwell’in cini, ahırdaki sırık paradoksu, ikizler paradoksu, dede paradoksu, Laplace’ın cini paradoksu ve Schrödinger’in kedisi paradoksu. Gerçek paradoksu, kısırdöngüsel ve kendisiyle çelişen bir sava yol açan, veya mantıksal açıdan imkânsız bir durum doğuran ifade olarak tanımlayan Al-Khalili, ilkin, sırf basit mantık kullanarak birkaç paradoksla eğlendikten sonra, tanınmış birkaç fizik paradoksunu açıklıyor ve onları çözümlüyor.

Carl Zimmer – Virüs Gezegeni (2012)

  • VİRÜS GEZEGENİ, Carl Zimmer, çeviren: Müzeyyen Aytaç, Alfa Yayınları, bilim, 130 sayfa

 

Popüler bilim yazarı Carl Zimmer ‘Virüs Gezegeni’nde, bilim dünyasında bilinen en küçük yaşayan şeyler olmalarına rağmen, tüm dünyaya hükmetme gücüne sahip virüslerin ilginç hikâyesini anlatıyor. Virüslerin yaşama ve biyosfere etkileri, ilk yaşam formlarının oluşmasına nasıl önayak oldukları, yeni hastalıklara nasıl neden oldukları, gelecekte virüslerin insanın ve dünyanın kaderini nasıl etkileyeceği, Zimmer’ın odaklandığı konulardan bazıları. Ayrıca kitapla birlikte, soğuk algınlığı için yapılan tedavilerin yarardan çok zarar verdiğini ve okyanusların şaşırtıcı sayıda virüse ev sahipliği yaptığını da öğreniyoruz.

David M. Raup – Yok Oluş (2012)

 

  • YOK OLUŞ, David M. Raup, çeviren: Nıvart Taşçı, Boğaziçi Üniversitesi Yayınları, bilim, 197 sayfa

‘Yok Oluş’ta insanın biyolojik kökenlerini araştıran David M. Raup, anlatımının merkezine yok oluşu, yani tür ölümünü yerleştiriyor. Yazarın yanıtını aradığı temel soru şu: “Jeolojik geçmişte ölmüş olan milyarlarca tür, sırf yeterli olmadıkları için mi (kötü genler yüzünden mi), yoksa yalnızca yanlış zamanda yanlış yerde oldukları için mi (kötü şans yüzünden mi) öldü?” Tür ölümünü, tehlike altındaki türleri, biyoçeşitlilik kaybını ve insan faaliyetinin neden olduğu yok oluşları, günümüzün meseleleriyle de bağlantılandıran Raup, küresel ekolojinin bugünü ve geleceği hakkında değerli bir bakış açısı da sunuyor.

Michael Brooks – Fizik (2012)

 

  • FİZİK, Michael Brooks, çeviren: Ebru Kılıç, Versus Kitap, bilim, 241 sayfa

Michael Brooks, alana dair bir kılavuz eser olarak değerlendirilebilecek ‘Fizik’te, bu bilim dalının kapsamına giren basit sorulardan zamanda seyahat edilip edilemeyeceği gibi büyük sorulara uzanıyor. Kitabı ilgi çekici kılan hususların başında, kimi basit fizik sorularının, insanlığın gerçekleştirdiği en derin bazı keşiflere nasıl yol açtığını göstermesidir diyebiliriz. Brooks, fiziğin amacından “Schrödinger’in kedisi”ne,  elmanın neden düştüğünden “Tanrı parçacığı”nın ne anlama geldiğine, dünyanın manyetik kalkanından doğanın en güçlü kuvvetinin hangisi olduğuna kadar birçok soruyu açıklamaya koyuluyor.