Günümüzün en popüler ikonlarından Marilyn Monroe’nun inişli çıkışlı yaşamından kesitler.
Monroe’ya “sinemanın son aristokratı” diyen Norman Mailer, Monroe’nun doğumundan başlayarak yetiştiği çevreyi, sinema kariyerinin dönüm noktalarını, sanat ve siyaset dünyasından hayatına girmiş simaları ve ölümünün ardındaki şüphelerin izini sürüyor.
Sinemaya kendi renklerini vermiş Coen Kardeşler’in bugüne kadar çektikleri filmleri ele alan, geçtiğimiz yirmi yıl içinde yapılmış en kapsamlı röportajları bir araya getiren bu derleme, Coen Kardeşler’in o kendine has dünyasının ana hatlarını görünür kılıyor.
İkilinin tarzını kare kare izlemek, onların sinema kaynaklarına dair bilgilenmek isteyenlere önerilir.
Film kuramları konusunda bir başucu kitabı olarak önereceğimiz bu derleme, sinemayı Marksizm, psikanaliz ve feminizm gibi zengin eleştirel yaklaşımlardan yola çıkarak tartışıyor.
Kitapta irdelenen kimi konular şöyle:
Kitaba katkıda bulunan isimler ise şöyle: Gülin Terek-Ünal, Ahsen Deniz Morva, Berrin Yanıkkaya, Erman Ata Uncu, H. Esra Arcan, M. Bilal Dede, Mehmet Sarı, Nilgün Abisel, Nilüfer Timisi, Nurçay Türkoğlu, Pembe Behçetoğulları, Serpil Kırel, Tuğrul Eryılmaz ve Tül Akbal Sualp.
Sinema teorisi hakkında iyi bir derleme arayanlara bu kitabı tavsiye ediyoruz.
Kitabın ilk bölümü anlatı, tür ve sansür üzerine yazılar barındırıyor.
İkinci bölümde sanat, sinema ve medyaya ilişkin filmler üzerine yazılar yer alıyor.
Üçüncü bölüm, izleyiciyi yüzleşmeye çağıran üç film üzerine makaleler sunuyor.
Dördüncü bölümde sinemada cinsiyet sorununu dört film üzerinden çözümlüyor.
Beşinci bölüm, filmlerdeki anne-çocuk ilişkisini irdeliyor.
Altıncı ve son bölüm ise, İngiliz, Macar, Arjantinli ve Fransız dört kadın yönetmenin filmleri üzerine yazılardan oluşuyor.
Yirmi dört makalenin bulunduğu kitap, sinema öğrencileri ve sinema okurları için kaynak bir eser olmaya aday.
Türk sinemasında erkeklik performansları nasıl kurgulanır?
Murat İri bu ilgi çekici çalışmasında, sinemada erkek cinselliğinin erkeklik performanslarının itici gücü olması gerçeğinden hareketle, Türk sinemasında nasıl bir erkek dünyası kurgulandığını gözler önüne seriyor.
Bu bağlamda ilkin filmdeki erkeği, ardından film izleyicisini son olarak da bizzat film anlatısının kendisini merkeze alan İri, sinemadaki erkek dünyalarını olay örgüsü, çevre ve karakterler, görüntüleme ve ikonografi bağlamında tartışıyor.
Çalışmasına konu olan filmlerin aslında göründüklerinden daha karmaşık metinler olduğunu belirten İri’ye göre, filmlerdeki çatlaklar, gedikler, gerilimler ve tutarsızlıkların, kolektif endişeler ve tutkular ile ideolojik çatışmaları da gösteriyor.
Film teorisi tarihinde dönüm noktası sayılan, her şeyden önce mecranın “özgüllüğü” ile ilgili sorunları ele alan dikkat çekici bir kitap.
Siegfried Kracauer’in bu kitabı, sinema üzerine düşünmek konusunda çoktan kült bir kitap haline gelmiş durumda ve ilk kez bu baskıyla birlikte Türkçeye kazandırılmış oluyor.
Filmin fotoğraftan nasıl doğup geliştiği, fotografik filmin içsel doğası, tarih ve fantazinin sinemada kendine yer buluşu, deneysel film, teatral hikâye gibi konularda muazzam bir inceleme.
Murat İri, popüler filmlerin amaç ve etkilerini açığa çıkarmayı amaçladığı ‘Bir Film İzlemek: Pop Kültürü Sökmek’te, sinema araştırmaları kapsamında yapılan ve metin ve söylem analizi temelli araştırmalarda sıklıkla kullanılan temel kavramların sistematik bir gözden geçirimini yapmaya girişiyor.
İri, sinemanın, erkeklerin egemen olduğu bir dünyanın ne denli şiddet yüklü olduğunu fark etmesini sağladığını söylüyor.
Yazar bu bilinçle kaleme aldığı yazılarında, yaşam alanının her tarafına sızmış hegemonik kültür endüstrisi mesajlarının kodlarını açmaya, anlamaya ve popüler kültürün filmsel dilinin yapısını sökmeye çalışıyor.
İri bunun yanı sıra, Hababam Sınıfı gibi toplumun birçok kesimine ulaşan filmler üzerinden, 12 Eylül’ün kültürel politikalarının seyirciyi nasıl inşa ettiğini hem de seyircinin bizzat kendisinin bu politikaları nasıl yeniden ürettiğini gösteriyor.
Kevin J. Hayes’in derlediği ‘Charlie Chaplin’, muhalif sinemacılığın usta isimlerinden Charlie Chaplin’le yapılmış söyleşilerden oluşuyor.
“Doğallık, komedinin en büyük şartıdır.” diyen Chaplin’le, henüz tanındığı 1915 yılından, ününün doruğunda olduğu 1967 yılına kadar yapılan yirmi dört söyleşiyi barındıran kitap, Chaplin sinemasının evrelerine gelişim dönemlerine dair önemli ayrıntılar sunmalarıyla dikkat çekiyor.
Kitapta, Hayes’in kaleme aldığı kapsamlı bir sunuş yazısının yanı sıra, Chaplin’in kronolojisi ve filmografisi de bulunuyor.
Nuri Bilge Ceylan, Uzak (2002), İklimler (2006), Üç Maymun (2008), Bir Zamanlar Anadolu’da (2011) ve Kış Uykusu (2014) gibi uluslararası başarıların sahibi bir yönetmen olarak yalnızca Türkiye’de değil, dünya çapında da dikkat çeken, hakkını tam teslim etmek gerekirse, 21. yüzyılın en etkili yönetmenlerinden biri.
Üç yazarlı bu önemli kitap da, Ceylan’ın filmlerindeki kendine has üslubu, havası ve tematik meselelerine, ulusötesi bir bağlamda odaklanıyor.
Bülent Diken, Graeme Gilloch ve Craig Hammond, Ceylan’ın filmlerini eleştirel bir analize tabi tutarak, bu sinemada sıklıkla karşımıza çıkan yersiz yurtsuzluk, nostalji, göç ve yer değiştirme, hiçlik ve yokluk, melankoli ve can sıkıntısı, modern yaşamın etkileri gibi temaları merkeze alarak irdeliyor.
Yakın zamanda Ahlat Ağacı adlı filmi gösterime girecek Nuri Bilge Ceylan’ın sinemasının özgün yönlerine daha yakından bakmak isteyenler bu kitabı muhakkak okumalı.
Senaryo yazmayı bilmemek, bizi kendi filmlerimizi yaratmaktan alıkoyan başlıca etken olabilir mi?
Belki…
Damla İlerialkan ve Recep Yılmaz imzalı bu kitap, tam da böylesi kararsızlıklar yaşayan okurlara göre.
Kitap hem senaryonun nasıl yazılabileceğini anlatıyor hem de senaryo yazıp büyük başarılara imza atmış kişilerin bunu nasıl başardıklarını ortaya koyuyor.
Dipnotski 