Ercan Akarsu – 50 Yıllık Aşk: Türkân Şoray (2008)

Yaklaşık 50 yıldır seyircisini etkileyen Türkân Şoray’la yapılmış uzun soluklu bir röportaj.

Ercan Akarsu bunun yanı sıra, Şoray hakkında yazılmış kimi yazılara da yer veriyor, ayrıca Şoray’ın çalışmış olduğu kimi yönetmenlere dair görüşlerine, filmlerinden unutulmaz repliklere ve meşhur Türkân Sultan kanunlarına da yer veriyor.

Kitabın devamı ise, bir Türkan Şoray albümü.

  • Künye: Ercan Akarsu – 50 Yıllık Aşk: Türkân Şoray, Esen Kitap

Ali Gevgilili – Çağını Sorgulayan Sinema (2014)

Çağdaş toplumsal gelişmeler ve insan konularına, sinema sanatı aracılığıyla yanıt arayan, bir sinema sosyolojisi çalışması.

Tüm dönemlerin en iyi örneklerini seçerek yönetmenlerin çözümlemelerini yapan Gevgilili, bu filmlerin yabancılaşma, faşizm, devrim, kültür emperyalizmi ve sosyal devlet gibi çağdaş temalara verdiği yanıtları araştırıyor.

  • Künye: Ali Gevgilili – Çağını Sorgulayan Sinema, Bağlam Yayınları

Geoff Dyer – Zona (2014)

Sinema dâhisi Andrey Tarkovski’nin, görsel ve felsefi zenginliğiyle ünlü Stalker’ını plan plan analiz eden bir anlatı.

Bu sahnelerin kendisine anımsattıklarıyla yola koyulan Geoff Dyer, filmin ilginç çekim öyküsünü anlatıyor, Stalker’ın sinema tarihindeki yerini tartışıyor ve film aracılığıyla ortaya konan felsefi, varoluşsal soruların yanıtlarını arıyor.

  • Künye: Geoff Dyer – Zona, çeviren: Cem Alpan, Everest Yayınları

Kolektif – Yüzyıllık Perde (2014)

1960’lardan sonraki dönemde çekilen filmlerin, şair ve yazarları nasıl etkilediğini ele alan bir çalışma.

Kişisel hikâyelerinden yola çıkan kitabın yazarları, bir filmin çekildiği dönemi, o dönemdeki toplumsal dokuyu ve yaşanan toplumsal değişimleri kendi pencerelerinden gözleyerek hem bir anlamda ülke sinemasının dönüm noktalarını saptıyor hem de sinemanın ne denli etkili olduğunu gözler önüne seriyor.

  • Künye: Kolektif – Yüzyıllık Perde, hazırlayan: Serkan Türk, Alakarga Yayınları

Kolektif – Tanıklıklar Sineması (2014)

Belgesel sinemasının farklı veçhelerini serimleyen makaleler.

Kitaba katılan yazarlar, belgesel film çalışmasını bir “tanıklıklar sineması” olarak tanımlıyor ve belgesel sinemanın ortaya çıkışı, belgesel sinemada temsil, belgesel filmin anlatısı, uydurma belgesel ve belgesel sinemada etnografinin kullanımı gibi konuları tartışıyor.

  • Künye: Kolektif – Tanıklıklar Sineması, derleyen: Özgür İpek, Agora Kitap

Semih Erelvanlı – İki Bacaklı At ya da Dört Bacaklı İnsan (2014)

Dünya çapında yankı uyandıran İran yeni sineması üzerine denemeler.

Semih Erelvanlı, özellikle 1980’lerin ikinci yarısıyla birlikte atılıma geçen İran yeni dalga sinemasının dilini, biçimsel özelliklerini ve temalarını; İtalyan Yeni Gerçekçiliği’nin bu sinema üzerindeki etkilerini ve burada öne çıkan yönetmenleri inceliyor.

  • Künye: Semih Erelvanlı – İki Bacaklı At ya da Dört Bacaklı İnsan, Evrensel Yayınları

Güney Özkılınç (haz.) – Sinemanın Güney’i (2014)

Yılmaz Güney sinemasının gelişip serpildiği Yeşilçam, Adana ve Çukurova’dan, yolu Güney’le kesişmiş pek çok ismin anı ve tanıklıkları, bu önemli kitapta…

Güney Özkılınç’ın, Çukurova ve Adana’da, Güney’in bölge insanı üzerinde bıraktığı izleri sürmesiyle de ilgi çeken kitabında, ünlü yönetmenin kimi fotoğraf ve mektupları da ilk kez yayınlanıyor.

  • Künye: Kolektif – Sinemanın Güney’i, hazırlayan: Güney Özkılınç, Evrensel Yayınları

Bill Nichols – Belgesel Sinemaya Giriş (2017)

Belgesel sinema, yaşadığımız dünyayı anlatır.

Bu ilk başta çok basit gibi görünse de, belgesel sinema tam da bu sebeple diğer sinema türlerinden daha fazla etik kaygılarla muhatap olan bir türdür.

Çünkü gerçekliği olduğu gibi aktarabilmek iddiasını ne kadar gerçekleştirdiği, bir belgesel sinema eseri için hayati önemdedir.

İşte Bill Nichols’un elimizdeki çalışması da, belgesel sinema için hem teorik hem de pratik bir zemin sunmasıyla, alana yeni başlayanlar için tam bir hazine.

Kitap,

  • Etik meselenin neden belgesel sinemanın merkezinde yer aldığını,
  • Belgesel sinemaya ilişkin temel tanımları,
  • Türün tarihsel gelişimini,
  • Belgeselin biçimsel unsurlarını,
  • Ve belgesel sinemanın politik yönlerini ayrıntılı bir bakışla irdeliyor.

Nichols’un çalışmasının, belgesel sinema tarihi ve eleştirisi hakkında bilgilenmek isteyenler için çok iyi bir başlangıç olduğunu ve bu yönüyle hem profesyonellere hem de öğrencilere fazlasıyla hitap edeceğini söyleyelim.

  • Künye: Bill Nichols – Belgesel Sinemaya Giriş, çeviren: Duygu Eruçman, Boğaziçi Üniversitesi Yayınları, sinema, 358 sayfa

Dave Saunders – Belgesel (2014)

Sinemaya girişin ilk basamağı olan belgeselin içinde barındırdığı muazzam çokluk ve çeşitliliği ortaya koyan bir kaynak.

Dave Saunders, belgesel filmin tarih boyunca ve günümüzde anlamı sunmakta kullandığı yöntemleri, belgesel sinema etrafında gelişen akademik söylemleri, teknolojik gelişmelerin belgesel yapımına etkilerini anlatıyor.

  • Künye: Dave Saunders – Belgesel, çeviren: Ali Nejat Kanıyaş, Kolektif Kitap

Tuğba Esen – Aktör Dediğin Nedir ki: Kevork Malikyan Kitabı (2017)

Diyarbakır doğumlu bir oyuncu olan Kevork Malikyan, şu ana kadar

Anka’nın Uyanışı, Indiana Jones: Son Macera, Geceyarısı Ekspresi, Mind Your Language, Şarkı Söyleyen Kadınlar ve Binbir Gece Masalları gibi birçok filmde rol aldı.

Sinema mesleğini hayatının merkezine koymuş Malikyan’la yapılmış bu uzun soluklu söyleşi de, kendisinin bir oyuncu ve insan olarak portresini sunuyor.

Malikyan bu söyleşide,

  • Hayata gözlerini açtığı Diyarbakır’a dair anımsadıklarını,
  • Ardından İstanbul’da devam eden hayatını,
  • Londra’ya göç edişini,
  • Burada ilkin din eğitimi, daha sonra da Rose Bruford College’da oyunculuk eğitimi alışını,
  • Royal Shakespeare Company’de sahneye çıktıktan sonra oyunculuk kariyerinin nasıl dönüştüğünü,
  • Oyuncu olarak sinema dünyasına dair gözlem ve deneyimlerini,
  • Ve kuşkusuz, sürgünde olmanın hayatını nasıl kökten değiştirip dönüştürdüğünü bizimle paylaşıyor.

Fotoğraflar ve günlüklerle de desteklenen kitap, Malikyan’ın bir oyuncu ve insan olarak portresini sunduğu gibi, Türkiye’nin yakın tarihine ışık tutan ayrıntılar da barındırıyor.

Künye: Tuğba Esen – Aktör Dediğin Nedir ki: Kevork Malikyan Kitabı, Aras Yayıncılık, söyleşi, 240 sayfa