Nefret suçu üzerine aydınlatıcı makaleler ile vaka ve tanıklıklardan oluşan önemli bir çalışma.
Askerde öldürülen Ermeni genç Sevag Balıkçı, panzere çıktığı için polisin şiddetine maruz kalan Dilşat Aktaş, bedensel engelinden ötürü ayrımcılığa uğrayan Şafak Pavey kitaptaki birçok vaka ve tanıklıktan bazıları.
Türkiye’de özellikle son yıllarda, siyasilerin de büyük çabaları neticesinde, dikkat çekici bir toplumsal ayrışma gözlemleniyor.
İşin kötü tarafı ise, bunun yalnızca geçici bir durum olmayıp artık gençlere ve hatta çocuklara kadar inmiş olması.
İki buçuk yılı bulan bir TÜBİTAK araştırmasının kitaplaşmış hali olan elimizdeki eser, gençlerde kimlikler ve ötekileştirmenin nasıl dönüştüğünü kayıt altına alıyor.
Farklı disiplinlerin bakış açılarından yararlanan ve birebir görüşmelerle desteklenen çalışma,
Kitap, hem bizdeki ötekileştirme, önyargı ve ayrımcılığın toplumsal alana ne denli yoğun sirayet ettiğini daha iyi kavramak hem de buna karşı ne yapabileceğimizi anlamak için iyi bir fırsat.
Yunanistan ve Türkiye’de milliyetçilik ve din arasındaki ilişki konusunda yeni argümanlar sunan bir kitap.
Bu kitabın yazarı İoannis Grigoriadis’in burada yanıtlamaya çalıştığı temel soru şu: Nasıl oldu da, Türkiye ve Yunanistan gibi birbirinden apayrı özelliklere sahip iki ülkede de, milli kimlik dinle ilişkilendirildi?
İoannis Grigoriadis, Yunan ve Türk milliyetçiliğinin, düşünüldüğünden daha fazla ortak yön barındırdığını, her ikisinin de din sorununu ele alış biçiminin, ulus inşası sürecinde bir dönüm noktası olduğunu belirtiyor.
Türkiye’de dışlanmışlık, ötelenmişlik ve mağduriyet algısının, farklı kimlik katmanları tarafından nasıl algılanıp yaşandığına dair geniş çaplı bir inceleme.
Birebir görüşmelere dayanan çalışma, Türkiye’de kültürel, siyasal kimlik algılarını; mahalle baskısı, ötekileştirme ve ayrımcılığın bu algıya etkilerini ortaya koyuyor.
Halen Sakarya Üniversitesi, Sanat, Tasarım ve Mimarlık Fakültesi’nde öğretim görevlisi olarak çalışan Süreyya Su’dan, modern ve çağdaş sanatın serüvenine eşlik eden estetik tartışmaları ve sanatla ilgili felsefi ve sosyolojik düşünceleri inceleyen sağlam bir çalışma.
Güzelin ve çirkinin ötesinde bir estetik anlayışını temellendiren felsefi söylemler nelerdir?
Modern ve çağdaş sanatta ortaya çıkan çeşitli ifade biçimleri ve farklı malzeme türleri hangi düşüncelerin ürünüdür?
Süreyya Su, bu soruların yanıtlarını arıyor ve bunu yaparken de geçen yüzyılın başından bugüne değin estetik alanında sürdürülen felsefi tartışmaları izliyor.
Kitapta,
Çalışmanın, modern ve çağdaş sanatı ortaya çıkaran ve besleyen düşüncelerin ne olduğuna ilişkin merakını gidermek isteyenler için nitelikli bir kaynak olduğunu özellikle belirtelim.
Ünlü düşünür Pierre Bourdieu’den, eril düzenin tarihsel yapıları ile bunun bilinçli ya da bilinçsiz izdüşümlerine dair, daha sonra söz konusu alanda yapılmış birçok çalışmaya öncülük etmiş sıkı bir analiz.
Bourdieu, kendine özgü sosyo-analitik perspektifiyle, eril tahakkümün ürünü olan algılama ve değerlendirme biçimlerini en ince ayrıntısına kadar deşifre ediyor.
Bilen bilir: Soma maden katliamı olduğunda, bir işçi ambulansa bindirilirken “Çizmeleri çıkarayım mı, sedye kirlenmesin” demişti.
Yine yakın zamanlı bir örnek daha: Maden işçileri koltuklar kirlenmesin diye bir otobüstü ayakta yolculuk etmişti.
Yalnızca bu iki örnek bile, işçinin sadece devasa bir ekonomik sömürü ve düşük ücretle değil, aynı zamanda kültürel/toplumsal kodlar, önyargılar ve ezberlerle de boğuştuğunu göstermeye yeter.
İşte Richard Sennett ve Jonathan Cobb, ufuk açıcı çalışmaları ‘Sınıfın Gizli Yaraları’nda, bunun gibi pek çok örnek eşliğinde, işçilerin, ekonomik sömürünün yanı sıra toplumsal ilişkilerinde ve gündelik hayatlarında sınıf bilincini nasıl deneyimlediklerinin izini sürüyor.
Kitap, bir sınıfa ait olmanın kültürel/toplumsal dinamikleri ve işçi sınıfından bireylerin bunu nasıl deneyimledikleri hakkında çok iyi bir sorgulama.
Kuzey Kıbrıs azınlıklarını ele alan ilk araştırma.
Dayıoğlu, Rumlar, Marunîler, Romanlar, Aleviler ve Kürtler gibi uzun yıllardır burada varlık gösteren grupları; Kuzey Kıbrıs’ta azınlık haklarıyla ilgili uluslararası hukuk belgelerini, Kuzey Kıbrıs’taki azınlık mevzuatını ve uygulamaları detaylıca ele alıyor.
Kardeşi olanlar şanslıdır. Zira onlar, toplumsallaşmanın ilk adımlarını daha dışarıya çıkmadan deneyimler.
Bu kitabın yazarı gazeteci Susann Sitzler’in de bir öz, iki üvey ve üç yarı kardeşten oluşan kalabalık bir ailesi var.
Dolayısıyla kendisinin, kardeşliğin nasıl zengin bir potansiyele sahip olduğu hakkında söyleyeceği çok şeyi var.
Sitzler, yukarıdaki sorulara yanıt verirken, her ailenin eşsiz ve benzersiz olduğunu, her kardeşlik ilişkisinin kendine özel olduğunu gözler önüne seriyor.
Son yıllarda kardeşlik çalışmaları büyük hız kazanmış durumda.
Kimilerine göre kardeşler, kişiliğin gelişiminde anne babalar kadar önemli rollere sahip.
İşte Sitzler’in çalışması da, her ne kadar kendi kardeşlik deneyiminden yola çıksa da, psikoloji, sosyoloji, tarih ve etnoloji gibi farklı disiplinlerden yararlanmasıyla, kardeşlik konusunda aydınlatıcı ve zengin bir çerçeve sunuyor.
Türkiye’de Yahudi olmak, özellikle farklılıklara tahammülsüzlüğün tavan yaptığı yaşadığımız dönemde, nasıl bir duygudur?
Daha genel anlamda Yahudi olmak da, sınırları kolayca çizilemeyen, çerçevesi ve içeriği sabit olmayan, tarihsel, coğrafi ve kişisel olarak farklı anlamlar kazanabilen bir deneyim.
Bu şahane derleme ise, Türkiyeli Yahudilerin anlam ve kültür dünyasına açılan yetkin bir kapı oluşuyla önemli.
Bir anlamda, yüzyıllara yayılan deneyimlerle örülmüş Yahudi kültürünü kayıt altına alan kitap, Türkiyeli Yahudilerin gündelik hayatına ışık tuttuğu gibi, onların yemekleri, âdetleri ve sözlü kültürleri hakkında keyifle okunacak ayrıntılar sunuyor.
Bir sözlük şeklinde tasarlanmış çalışma, kayıt tutan ve hafıza tazeleyen bir kolaj olarak düşünülebilir.
Dolayısıyla sözlükteki her bir madde de, birer hatırlama ve yeniden kurma eylemi işlevi üstleniyor.
Dipnotski 