Edward Said – Yersiz Yurtsuz (2014)

Son yüzyılın en büyük entelektüellerinden birinden çocukluğu ve ilk gençliğine dair anılar.

Said’e sanat sevgisi aşılayan ve bir nevi aşk-nefret ilişkisi yaşadığı annesi ile otoriter babası, kardeşleri ve diğer yakınları; eğitim yılları ve sancılı büyüme süreci; Filistin sorununun gelişimi üzerindeki silinmez izleri…

Bunlar ve daha fazlası, bu kitapta.

  • Künye: Edward Said – Yersiz Yurtsuz, çeviren: Aylin Ülçer, Metis Yayınları

Ian Marsh – İntihar: Foucault, Tarih ve Hakikat (2017)

İntihar önceleri yalnızca dinin ve ahlakın konusu iken psikiyatrinin gelişimiyle birlikte nasıl adım adım bilimin konusu olmaya başladı?

Michel Foucault’nun fikirlerinden yola çıkan Ian Marsh, bu dönüşümün dinamiklerini ortaya koyuyor ve intiharın bilimsel macerasının nitelikli bir dökümünü yapıyor.

Kitap bunu yaparken sosyoloji ve tarihin alanlarında uzun ve keyifli bir yolculuğa çıkıyor.

İntihar alanındaki düşünce ve uygulamaların tarihinin, Marsh’ın asıl çalışma alanlarından biri olduğunu da belirtelim.

  • Künye: Ian Marsh – İntihar: Foucault, Tarih ve Hakikat, çeviren: Yonca Aşçı Dalar, İş Kültür Yayınları, sosyoloji, 360 sayfa

Kolektif – Şerif Mardin Okumaları (2008)

Sosyolog ve tarihçi Şerif Mardin son zamanlarda, özellikle basının çok ilgisini çeken “mahalle baskısı” teorisiyle Türkiye’nin gündemine gelmişti.

Oysa Mardin’in bu kuram dışında, merkez-çevre ilişkileri, ideolojiler, din sosyolojisi, Yeni Osmanlılar, Jön Türkler, Türk modernleşmesi, kültür ve kimlik sorunları, hatta Türk edebiyatı konulu çalışmaları da bulunuyor.

Editörlüğünü Taşkın Takış’ın üstlendiği ‘Şerif Mardin Okumaları’, Mardin’in düşünce dünyasına odaklanan muhtelif yazılardan oluşuyor.

Bu yazılarda, Mardin’in sivil toplum, Türkiye’de din, din sosyolojisi, siyaset ve sosyal bilimler alanlarındaki düşünceleri ayrıntılı bir bakışla değerlendiriliyor.

  • Künye: Kolektif – Şerif Mardin Okumaları, editör: Taşkın Takış, Doğu Batı Yayınları, sosyoloji, 315 sayfa

Peter L. Berge – Sosyolojiye Çağrı: Hümanist Bir Perspektif (2017)

Bu kitabın yazarı Peter L. Berge’e göre sosyoloji, heyecan verici entelektüel bir dünya.

Hem sosyolojiyi merak eden okurlar için hem de alanın uzmanları için hazırlanmış çalışma, bu disiplini en heyecan verici yönleriyle okurlarına açıklıyor.

Hem de teknik dilden olabildiğince uzak bir üslupla.

Sosyolojiyi bir uğraş ve bir bilinç türü olarak ele alıp irdeleyen Berge, aynı zamanda sosyoloji disiplinini etik bir sorgulamadan da geçiriyor.

  • Künye: Peter L. Berge – Sosyolojiye Çağrı: Hümanist Bir Perspektif, çeviren: A. Erkan Koca, İletişim Yayınları, sosyoloji, 230 sayfa

Kolektif – Karadeniz’in Kaybolan Kimliği (2014)

Karadeniz’e dair resmi söylemle, Karadenizli klişeleriyle hesaplaşmanın vakti geldi de geçiyor!

Türkiye gibi etnisitesi bol, ama kıyımı fazla ülkelerdeki insan trajedilerine, kaybolan kimlik ve kültürlere daha yakından bakmamız için Karadeniz en iyi örneklerden biri.

Bu kitap da, bunu layığıyla yerine getiriyor.

  • Künye: Kolektif – Karadeniz’in Kaybolan Kimliği, derleyen: Uğur Biryol, İletişim Yayınları, tarih, 232 sayfa

Ural Nadir – “Nasıl Korunabilirdik?”: Şiddete Uğrayan Kadınlar ve Çocuklar (2017)

“Nasıl Korunabilirdik?”, aile içi şiddet mağduru kadınların ve çocukların deneyimlerini anlamayı hedefliyor.

Ural Nadir kitabı için, şiddet gören 17 ve şiddet ortamında yetişmiş sekiz kadınla derinlemesine görüşmeler gerçekleştirmiş.

Çalışma,

  • Kadınlar/çocukların evlilik hikâyeleri,
  • Kadınlar/çocukların şiddete ilişkin tanımları ve deneyimleri,
  • Kadınlara/çocuklara yönelik aile içi şiddetin başlama zamanı,
  • Kadınlara/çocuklara göre gördükleri şiddetin nedenleri,
  • Şiddetin kadınlara ve çocuklara etkileri,
  • Ve kadınların/çocukların şiddetle başa çıkma mekanizmaları gibi konuları ayrıntılı bir şekilde kayda alıyor.

Kitap, söz konusu sorunu kadınlar ve çocuklar cephesinden anlamaya çalıştığı gibi, aynı zamanda şiddet mağduru kadın ve çocukların korunması ve bu bağlamda erkeklerle yapılacak çalışmalar konusunda da önerilerde bulunuyor.

  • Künye: Ural Nadir – “Nasıl Korunabilirdik?”: Şiddete Uğrayan Kadınlar ve Çocuklar, İletişim Yayınları, kadın, 271 sayfa

Paul Veyne – Foucault (2014)

Foucault’nun dostundan, O’nun kişiliği ve düşüncesinin derinlikli analizi…

Paul Veyne bununla da sınırlı kalmıyor: Foucault’nun 68 düşüncesine bağlı, yapısalcı, görececi veya tarihselci bir düşünür olmadığını, daha ziyade tam bir kuşkucu olduğunu savunarak, düşünüre dair algılarımızla yeniden yüzleşmemiz çağrısında bulunuyor.

  • Künye: Paul Veyne – Foucault, çeviren: Işık Ergüden, Alfa Yayınları

Yıldız Akpolat – Türk Sosyolojisinde Devrimcilik, Buhran ve Muhafazakârlık Tartışmaları (2014)

Dergiler, ideologlar, sosyologlar, dönemler üzerinden Türk sosyoloji ve düşün tarihinin birikimlerinin kapsamlı bir dökümü.

II. Meşrutiyet’ten erken Cumhuriyet’e, Mülkiyelilerden Kadroculara, Ziya Gökalp’ten Behice Boran’a, Türk sosyoloji tarihinin dönüm noktalarını öğrenmek için.

  • Künye: Yıldız Akpolat – Türk Sosyolojisinde Devrimcilik, Buhran ve Muhafazakârlık Tartışmaları, Doğu Kitabevi, sosyoloji, 280 sayfa

Michel Foucault – Hermenötiğin Kökeni: Kendilik Hakkında, Dartmouth Konferansları, 1980 (2017)

Michel Foucault’nun Dartmouth College’da verdiği iki konferansın dökümlerinden oluşan elimizdeki çalışma, düşünürün külliyatına önemli bir katkı.

Bu konferanslarda ağırlıklı olarak kendilik problemine odaklanan Foucault, yine kendine has tarihsel bakışıyla,

  • Eski Yunan ve Roma dönemindeki kendilik yöntemlerini,
  • Kendilik probleminin tarih içindeki dönüşümlerini,
  • Hakikat ve öznelliği,
  • Kendiliğin karakteri inşa etme sürecindeki gelişim ve dönüşümlerini,
  • Ve modern öznenin soykütüğünü tartışıyor.

Kitabın bir diğer önemi de, Foucault’yla yapılmış ve daha önce hiçbir yerde yayımlanmamış iki söyleşiyi barındırması.

  • Künye: Michel Foucault – Hermenötiğin Kökeni: Kendilik Hakkında, Dartmouth Konferansları, 1980, çeviren: Şule Çiltaş Solmaz, Ayrıntı Yayınları, felsefe, 144 sayfa

Derya Koptekin – Biz Romanlar Siz Gacolar: Çingene/Roman Çocukların Kimlik İnşası (2017)

Derya Koptekin’in nitelikli çalışması ‘Biz Romanlar Siz Gacolar’, İzmir’deki çingene/roman mahallelerinde yapılan uzun soluklu çalışmalardan yola çıkarak çingene çocukların anlam haritalarını ortaya çıkarıyor.

Kitapta,

  • Türkiye’de yaşayan çingenelerin anlam dünyası,
  • Çingeneler için kullanılan farklı anlamlandırmalar,
  • Çingenelerin diğer kesimlerle, “öteki”yle ilişkileri,
  • Çingenelerin çalışma yaşamı,
  • Sınıfsal bir konum olarak çingene/roman olmak,
  • Çingene mahalleleri ve evleri,
  • Çingenelerde müzik ve dans, düğün, sünnet, Hıdırellez, köstek kesme, gelincik yaktırma, kına ve dövme ve asker uğurlama gibi gelenekler,
  • Türkiye’de çingenelere yönelik ayrımcılık ve önyargılar,
  • Ve çingene çocuklarının gelecek hayalleri gibi konular irdeleniyor.

Bir psikolog olarak sahada birebir çalışan Koptekin’in kitabı, okurunu çingene/romanlara dair bilinen klişelerle yüzleşmeye, onlara gerçekçi ve bir pencereden çağırıyor.

  • Künye: Derya Koptekin – Biz Romanlar Siz Gacolar: Çingene/Roman Çocukların Kimlik İnşası, İletişim Yayınları, inceleme, 205 sayfa