Robert Musil – Hayalperestler (2013)

  • HAYALPERESTLER, Robert Musil, çeviren: Cüneyt Aslan, Aylak Adam Yayınları, oyun, 157 sayfa

HAYALPERESTLER

Robert Musil 1921 yılında yazdığı ‘Hayalperestler’de, büyük çelişkilerle boğuşan, fakat bu kısır döngüden bir türlü kurtulamayan bireylerin idealleri, geçmişleri ve bugünleriyle trajik ilişkisini hikâye ediyor. Thomas, karısı Maria, kız kardeşi Regine, Anselm, Josef ve Stader gibi karakterlerin etrafında dönen oyun, insanın gündelik hayatı içinde görünmez hale gelmiş çelişkileri ve bireyin bunların aşılması karşısındaki çaresizliğini merkeze alıyor. Yüzyıl içinde yaşanan bilimsel devrimlerin insan hayatında ve bireyin dünyaya dair algılarında ne gibi değişimler yarattığını irdeleyen Musil, modern dil oyunlarına da başvuruyor.

Anton Çehov – Ayı (2012)

  • AYI, Anton Çehov, çeviren: Tansu Akgün, İş Kültür Yayınları, tiyatro, 212 sayfa

 AYI

Elimizdeki kitapta, Anton Çehov’un ‘Şehir Yolunda’, ‘Ayı’, ‘Tütünün Zararları’, ‘Kuğunun Şarkısı’, ‘Evlenme Teklifi’, ‘Düğün’, ‘Tatyana Repina’, ‘Zoraki Trajedi Aktörü’ ve ‘Yıldönümü’ gibi, komedi ve dram türünde yazdığı dokuz klasik oyunu yer alıyor. Çehov bu oyunlarından ‘Evlenme Teklifi’nde, komşusu Stepan Stepanoviç Çubukov’un kızı Natalia’ya evlenme teklif etmeyi düşünen İvan Vasilyeviç Lomov’un başından geçen gülünç olayları anlatıyor. Hastalık hastası İvan için, evlenme teklifinde bulunmak başlıbaşına zorken, üç kişi arasında yaşanan karşılıklı yanlış anlamalar, bir yerden sonra asıl sorun haline gelecektir.

Aleksandr Sergeyeviç Griboyedov – Akıldan Bela (2011)

  • AKILDAN BELA, Aleksandr Sergeyeviç Griboyedov, çeviren: Cenk Gündoğdu ve Engin Toprak, İkaros Yayınları, oyun, 204 sayfa

Modern Rus şiirinin önemli isimlerinden Aleksandr Sergeyeviç Griboyedov ‘Akıldan Bela’ adlı oyununda, soylu sınıf aydınının kendi sınıfına karşı verdiği savaşı hikâye ediyor. Oyunun baş kahramanı, soylu sınıftan gelen bir aydın olan Çatski’dir. Griboyedov, soylu sınıfın adetleri ve alışkanlıklarını, kendi içlerinden gelen Çatski’nin sert bir dille alaya alarak eleştirmesine dayanır. Oyun, Çatski’nin ikiyüzlülüklerin egemen olduğu bu dünyaya daha fazla dayanamayarak çekip gitmesiyle sonlanır. İlk gerçekçi yapıtlardan biri olarak kabul edilen oyun, yayımlandığı dönemde asilzadelerin, yüksek memurların ve sosyetenin huzurunu kaçırmıştı.

Kerem Karaboğa – Oyunculuk Sanatında Yöntem ve Paradoks (2011)

  • OYUNCULUK SANATINDA YÖNTEM VE PARADOKS, Kerem Karaboğa, Habitus Kitap, tiyatro, 270 sayfa

Kerem Karaboğa, ‘Oyunculuk Sanatında Yöntem ve Paradoks’ta, oyunculuk sanatını etkileyen paradoksal unsurları ve geçtiğimiz yüzyılda tiyatrocuları ve eğitmenleri etkilemiş yöntemler ortaya koyan isimleri inceliyor. Çalışmasına, oyunculuğu kendi başına bir sanatsal disiplin olarak nitelendiren ilk düşünür olan Diderot’nun görüşlerini ele alarak başlayan Karaboğa, buradan, Konstantin Stanislavski, Vsevolod Meyerhold, Bertolt Brecht ve Jerzy Grotowski’den oluşan dört önemli tiyatro adamının oyunculuğa yaklaşımlarına uzanıyor. Kitap bu yolla, oyunculuk yöntemini belirleyen unsurların neler olması gerektiğini ortaya koymayı amaçlıyor.

Michael Thoss ve Patrick Boussignac – Yeni Başlayanlar İçin Brecht (2011)

  • YENİ BAŞLAYANLAR İÇİN BRECHT, Michael Thoss ve Patrick Boussignac, çeviren: Tuvana Gülcan, Habitus Kitap, tiyatro, 188 sayfa

Michael Thoss ve Patrick Boussignac imzalı ‘Yeni Başlayanlar İçin Brecht’, Alman şair, oyun yazarı ve tiyatro yönetmeni Bertolt Brecht’in hayatını ve tiyatrosunu çizimler, karikatürler, fotoğraflar ve kolajlar aracılığıyla ele alıyor. Thoss ve Boussignac, hem bir biyografi hem de bir sanat incelemesi olarak tanımlanabilecek kitaplarında, Brecht’in kişisel hikâyesini, yaşadığı çevrenin üzerinde bıraktığı etkileri ve sanatının ortaya çıktığı toplumsal ve siyasî atmosferi kaleme getiriyor. Eğlenceli çizimleri ve keyifli üslubuyla da dikkat çeken çalışma, Brecht’e yeni başlayanların yanı sıra, O’nu bilenlere de hitap edecek nitelikte.

Sevda Şener – Tiyatroda Yaşam-Oyun İlişkisi (2010)

  • TİYATRODA YAŞAM-OYUN İLİŞKİSİ, Sevda Şener, Dost Kitabevi, tiyatro, 137 sayfa

Sevda Şener ‘Tiyatroda Yaşam-Oyun İlişkisi’nde, oyun/gerçek ikilemine tiyatro ekseninde ışık tutuyor. Oyunlarda canlandırılan rollerin gerçekliğe ne denli tekabül ettiği, kitaptaki makalelerin omurgasını oluşturuyor diyebiliriz. Antik Yunan tragedyalarında kurulan oyunlar; Latin komedyasında köle; Shakespeare’in tuzaklı dünyası; klasik komedi geleneğinde aldatma ve romantik tiyatroda cesaret ve sadakat kanıtlama oyunları, Şener’in bu yazılarında ele aldığı konulardan birkaçı. Yazar, tiyatronun, oyun-yaşam ilişkisini kurcalamaktaki asal hünerini ne denli yetkin bir şekilde sergilediğini, ilginç gözlemler eşliğinde ortaya koyuyor.

Stephen Greenblatt – Shakespeare Olmak (2010)

  • SHAKESPEARE OLMAK, Stephen Greenblatt, çeviren: Cem Alpan, Can Yayınları, biyografi, 416 sayfa

Edebiyat profesörü Stephen Greenblatt ‘Shakespeare Olmak’ta, son bin yılın en önemli yaratıcı edebiyat külliyatını yazan William Shakespeare’in kapsamlı bir biyografisini sunuyor. Ayrıntıları ustalıkla işleyen elimizdeki kitap, Elizabeth Dönemi’nin kendine has şartlarında yetişen bir yeteneğin, dünyanın en iyi oyun yazarına nasıl dönüştüğünün hikâyesi olarak okunabilir. Kitabın ilgi çeken yönlerinden biri de, Shakespeare’in yaşamıyla yapıtları arasında dikkat çekici ayrıntılar keşfetmesi. Greenblatt, Shakespeare’in yaşamı çok yönlü bir şekilde ele alırken, yazdığı birçok oyunun onun yaşamından ne gibi izler taşıdığını da ortaya koyuyor.