2013 – Sayfa 4 – Dipnotski

Frederick William Hasluck- Sultanlar Zamanında Hıristiyanlık ve İslam II (2013)

SULTANLAR ZAMANINDA HIRİSTİYANLIK VE İSLAM II, Frederick William Hasluck, çeviren: Timuçin Binder, Ayrıntı Yayınları, tarih, 347 sayfa

Frederick William Hasluck’un iki ciltlik ‘Sultanlar Zamanında Hıristiyanlık ve İslam’ı, Türk folkloru ve bunun Hıristiyanlıkla ilişkileri açısından zengin veriler barındırmasıyla önemli. Hasluck, çalışmanın yeni yayınlanan elimizdeki cildinde ise, konuya dair ayrıntılar sunmaya devam ediyor. Kitapta, Konya sultanları döneminde Hıristiyanlık ve İslam etkileşimi, Yeniçeri Ocağı’nın kuruluşu, Hacı Bektaş’ın kişiliği ve Yeniçerilerle ilişkisi, Bektaşilerin coğrafi dağılımı, Bektaşilik ve sünni İslam, Avrupa’da Bektaşilik ve Hıristiyanlık, kılıç kuşanma töreninin tarihi, Doğulu gözüyle Batılı seyyahlar gibi konular yer alıyor.

Ronald Bogue – Deleuze ve Guattari (2013)

DELEUZE VE GUATTARI, Ronald Bogue, çeviren: İsmail Öğretir ve Ali Utku, Otonom Yayıncılık, felsefe, 252 sayfa

Ronald Bogue’nun çalışması, Gilles Deleuze ve Felix Guattari düşüncesinin edebi ve felsefi formunu açığa çıkarma girişimi. Bogue ilk olarak, Deleuze’ün ‘Nietzsche ve Felsefe’yle başlayan ve daha sonra ‘Fark ve Tekrar Anlamın Mantığı’yla gelişen Nietzscheci fark felsefesinin bir taslağını çiziyor. Yazar bu bağlama, Deleuze’ün Proust ve Sacher-Masoch üzerine edebi incelemelerini yerleştiriyor. Bogue devamında ise, düşünürün hacimli çalışması ‘Kapitalizm ve Şizofreni’nin ilk bölümünün sorgulamaları arasında Kafka üzerine edebi analizlerini de dikkate alarak, Deleuze ve Guattari’nin “şizoanalitik” düşüncesinin sınırlarını çiziyor.

Renata Salecl – Kaygı Üzerine (2013)

KAYGI ÜZERİNE, Renata Salecl, çeviren: Barış Engin Aksoy, Metis Yayınları, psikanaliz, 145 sayfa

Renata Salecl ‘Kaygı Üzerine’de, insanlar için kaygı uyandırıcı olduğu söylenen şeylerin medya temsillerinin arkasına bakarak günümüz toplumunda kaygının nasıl işlediğini analiz ediyor. Kaygı ile korku arasındaki farkı inceleyen Salecl, ağırlıklı olarak kaygı üzerine Freud ve Lacan’ın içgörülerinden faydalanıyor. En büyük kaygı tehdidi haline geldiğini söylediği savaş kaygılarını ve savaşlardan sonra ortaya çıkan travmaları da irdeleyen yazar, günümüzde kapitalizmin, bahsedilen kaygıları gitgide kendi lehine nasıl çevirdiğini, aynı anda işyerlerinde sürekli yeni emniyetsizlikleri nasıl doğurduğunu da ortaya koyuyor.

Jens Lapidus – Kolay Para (2013)

KOLAY PARA, Jens Lapidus, çeviren: Murat Sağlam, Domingo Yayıncılık, roman, 455 sayfa

Aynı zamanda İsviçreli meşhur bir savunma avukatı olan Jens Lapidus, mesleki gözlemlerinden hareketle kaleme aldığı ‘Kolay Para’da, suç dünyasının farklı basamaklarında ayakta kalmaya çalışan karakterlerinin gerilimli maceralarını anlatıyor. Stockholm’ün organize suç dünyasının içinde bulunan Jorge, Mrado ve JW’nin ortak özelliği, kolay para kazanmanın peşinde olmalarıdır. Kahramanlarımız bu amaçları için sıra dışı planlar hazırlarken, aynı zamanda suç dünyasının azılı isimleriyle de kıyasıya bir mücadeleye girişecektir. Bu kovalamacada her karakterin yolu hem birbirleriyle hem de Büyük Patron Radovan ile kesişecektir.

Berrak Coşkun – Hannah Arendt’te “Radikal Kötülük” Problemi (2013)

HANNAH ARENDT’TE “RADİKAL KÖTÜLÜK” PROBLEMİ, Berrak Coşkun, Ayrıntı Yayınları, inceleme, 205 sayfa

Hannah Arendt, 2. Dünya Savaşı sırasında Nazi toplama ve imha kamplarında yaşananları, kötülüğün en radikal biçimi olarak değerlendirmiş, Auschwitz’i de bu bağlamda bir kırılma noktası olarak görmüştü. Berrak Coşkun, ilgi çekici çalışmasında, Arendt’in “kötü”ye, “kötülük”e ilişkin keşfinin düşünsel payandalarını ortaya koyuyor. Kitapta, Arendt’te ana çizgileriyle kötülük sorunu, niyetler bağlamında kötülük, başkalarının bakış açısından düşünme yeteneksizliği olarak kötülük ve kavramlarda dile gelen kötülük gibi konular ele alınıyor. Coşkun ayrıca, Arendt’in “Radikal kötülük” problemini ele alışındaki kavramsal ağı da açıklıyor.

Ivan Illich – Gölge İş (2013)

GÖLGE İŞ, Ivan Illich, çeviren: Deniz Keskin, Yeni İnsan Yayınevi, iktisat, 159 sayfa

Ivan Illich ‘Gölge İş’te, endüstriyel toplumsal ilişkilerin, üretim araçlarının, tüketim ve yaşam biçimlerinin gelişimini tarihsel olarak açıklıyor ve işin hangi aşamalardan geçerek ancak ücretli olması halinde “faydalı” görüldüğünü araştırıyor. Bildik işlerin piyasalaştırılmasına neden olan “endüstriyel kibrin” Ortaçağlardan bu yana gelişimini izleyen Illich, “gölge ekonomi” kavramına da, parasallaştırılmış sektöre dahil olmayan, ama sanayi öncesi toplumlarda da rastlanmayan faaliyetleri anlatmak için başvuruyor. Illich, bu yeni emek türüne örnek olarak da, ev kadınının geçimlik olmayan faaliyetlerini gösteriyor.

Mustafa Selçuk – Türk Hariciyesinin Dünyaya Açılan Kapısı: Dersaadet Murahhaslığı (2013)

TÜRK HARİCİYESİNİN DÜNYAYA AÇILAN KAPISI: DERSAADET MURAHHASLIĞI, Mustafa Selçuk, Alfa Aktüel Yayınları, tarih, 111 sayfa

Mustafa Selçuk, Türk ve İngiliz arşiv belgelerinden yararlandığı çalışmasında, Türk devletinin dış dünya ile irtibatını sağlamak amacıyla kurulmuş ilginç bir kurum olan Dersaadet Murahhaslığı’nı anlatıyor. Osmanlı’nın yıkılmasından sonra İstanbul hükümetleri ile temasta olan yabancı diplomatlar, Ankara’nın başkent ilan edilmesinden ve Cumhuriyet’in ilanından sonra da İstanbul’da faaliyet göstermeye devam etmişti. İşte Selçuk, 1922-1928 arasında faaliyet göstermiş ve işgal kuvvetleri temsilcileri ile Ankara Hükümeti’nin irtibatını, hariciye teşkilatının dış dünya ile temasını sağlayan Dersaadet Murahhaslığı’nın yapısını irdeliyor.

Jenny White – Müslüman Milliyetçiliği ve Türkler (2013)

MÜSLÜMAN MİLLİYETÇİLİĞİ VE YENİ TÜRKLER, Jenny White, çeviren: Fuat Güllüpınar ve Coşkun Taştan, İletişim Yayınları, inceleme, 332 sayfa

Jenny White, Türkiye’nin toplumsal, kültürel ve siyasal yapısını kapsamlı bir bakışla irdeliyor. White ilkin, 1980’den bu yana olan toplumsal ve siyasal gelişmeler üzerinden Türk tarihi içerisinde İslam ve millet arasındaki ilişkiye göz atıyor, Türkiye’deki seküler milliyetçiliği analiz ediyor. White ardından, misyonerlik ve başörtüsü gibi Türkiye’nin toplumsal ve siyasal kutuplaşmasının ekseni olarak korkunun iki anahtar simgesini inceliyor; asker ve asker annesi üzerinden milliyetçilik ve milliyetçiliğin toplumsal cinsiyet yönünü ele alıyor ve Müslüman milliyetçiliğinin Türk toplumsal ve siyasal yaşamındaki yerini sorguluyor.

Pascal Picq, Laurent Sagart, Ghislaine Dehaene vd. – Dilin En Güzel Tarihi (2013)

DİLİN EN GÜZEL TARİHİ, Pascal Picq, Laurent Sagart, Ghislaine Dehaene vd., çeviren: Sema Rifat, İş Kültür Yayınları, dilbilim, 137 sayfa

‘Dilin En Güzel Tarihi’, kimilerinin insanoğlunun son sınırı ve olağanüstülüğü olarak tanımladığı dilin kapsamlı bir hikâyesini anlatıyor. Kitabın bir paleontolog, dilbilimci, çocuk hastalıkları uzmanı ve bir gazeteciden oluşan yazarları, alana dair yapılmış güncel araştırmaların rehberliğinde, evrimde hangi küçük düzenleme sonucunda dil denilen bu eşsiz aracın ortaya çıktığını, atalarımızın konuştuğu dille günümüz dilleri arasında nasıl bir ilişki olduğunu, tüm dünya dillerinin tek bir anadilden mi doğduğunu, bebeklerin konuşmayı nasıl öğrendiğini ve buna benzer merak edilen pek çok soruyu bir diyalog ekseninde tartışıyor.

Kolektif – Dört Dağa Sığmayan Kent: Dersim (2013)

DÖRT DAĞA SIĞMAYAN KENT, kolektif, derleyen: Ş. Gürçağ Tuna ve Gözde Orhan, Patika Kitap, siyaset, 336 sayfa

‘Dört Dağa Sığmayan Kent’, kültürel ve siyasal açıdan özgünlük taşıyan Dersim’i, ekonomi-politik bir yaklaşımla irdeleyen makalelerden oluşuyor. Çalışma, Osmanlı’dan Cumhuriyet’e geçerken Dersim’in toplumsal düzeninde yaşanan kopuşlar ve sürekliliklere odaklandığı gibi, küresel gelişmelerin Dersim’deki izlerini, başka bir deyişle ülke ve dünya kapitalizmi içinde Dersim’in yerini tartışıyor. Kitapta, Dersim’in Cumhuriyet öncesi sosyo-ekonomik yapısı, sermayenin mekânsal hareketinin Dersim’e yansımaları ve bir garnizon ve memur kenti olarak Dersim’de 2000’lerde başlayan değişimin sosyo-ekonomik boyutları gibi konular ele alınıyor.