Ülker İnce – Dipnotski

John Brockman – Meraklı Zihinler (2020)

Bir çocuğu bilim insanı olmaya yönlendiren etkenler nedir?

‘Meraklı Zihinler’, Richard Dawkins’ten Steven Pinker’a, Howard Gardner’dan Daniel Dennet’a ve Ray Kurzweil’a, önde gelen yirmi yedi bilim insanı ve düşünürün, çocukken bilimden nasıl etkilendiklerine dair anılarını barındırıyor.

Örneğin Richard Dawkins, okuduğu Doktor Dolittle kitabının çok etkisinde kalmış.

David Buss, hayatın bazı gerçeklerini New Jersey’de bir kamyon durağında çalışırken öğrenmiş.

Kozmos âşığı Janna Levin, evrenin ucuna yolculuk etme hayalleri kurmuş.

Nicholas Humphrey, bilim insanları hanedanlığının üyesi olarak doğmuş olmanın getirdiği üstünlüklerden bol bol yararlanmış.

Robert Sapolsky, sık sık Bronx Hayvanat Bahçesi’ne gitmiş ve bir dağ gorili olmak istemiş.

Judith Harris’i, yaşıtları arasında yaşadığı yalıtılmışlık ve yalnızlığının bilime yönlendirmiş.

Bu ve bunun gibi pek çok anı barındıran, ayrıca tutkulu ve içten oluşuyla dikkat çeken kitap, bilime ilgi duyan okurları güdüleyecek, onlara ilham verecek türden.

Künye: John Brockman – Meraklı Zihinler, çeviren: Ülker İnce, Pegasus Yayınları, bilim, 272 sayfa, 2020

Peter Brook – Boş Mekân (2010)

‘Boş Mekân’, ünlü tiyatro ve sinema yönetmeni Peter Brook’un farklı üniversitelerde verdiği aynı adlı konferanslar dizisinden derlenmiş.

Günümüz tiyatrosunun durumuna odaklanan Brook, konuyu hem kuramsal hem de kendi deneyimlerinden hareketle ele alıyor.

Tiyatronun işlevi, anlamı ve günümüz tiyatrosunun içinde bulunduğu sıkıntılar buradaki yazıların çerçevesini oluşturuyor.

Kitaptaki keyifli ve aydınlatıcı yazılar, sadece tiyatronun işlevini değil, aynı zamanda anlamını da irdelemeleriyle ayrıca dikkat çekiyor diyebiliriz.

Brook’un kaleminden, tiyatronun tekniği kadar, onun sıra dışı yönlerine ve yarattığı kendine has atmosfere tanık oluyoruz.

Künye: Peter Brook – Boş Mekân, çeviren: Ülker İnce, Hayalbaz Kitap, tiyatro, 182 sayfa

Anatoli Vasilyeviç Lunaçarski – Sanat ve Edebiyat Üzerine (2009)

Döneminin önde gelen ideolog, eleştirmen ve gazetecilerinden Anatoli Vasilyeviç Lunaçarski, Sovyetler Birliği’nin ilk Halk Eğitim Komiseri olarak görev yaptı.

Sovyet sanat ve kültürünün geçmişin zengin mirası üzerinde yükselmesi ve devrimci kadroların klasik kültür mirasını çok yönlü özümsemesi gerektiğini savunan Lunaçarski’nin bir özgünlüğü de, sanat ve edebiyatı sadece siyaset açısından değil, alanın kendine özgü sorunları çerçevesinde ele almasıydı.

Yazarın bu eseri, Shakespeare, Marcel Proust, Heine, Jonathan Swift, Dostoyevski, George Bernard Shaw ve Richard Wagner gibi isimlerin sanatı konusundaki düşüncelerinden oluşuyor.

Künye: Anatoli Vasilyeviç Lunaçarski – Sanat ve Edebiyat Üzerine, çeviren: Ülker İnce, Kırmızı Yayınları, inceleme, 166 sayfa

Sam Shepard – Motel Günlükleri (2018)

1984 Cannes Film Festivali’nde Altın Palmiye’yi kazanan Wim Wenders’in Paris-Texas filminin senaryosunda oyun yazarı, öykücü, oyuncu ve yönetmen Sam Shepard’ın imzası vardı.

Bu senaryoya kaynaklık eden ‘Motel Günlükleri’ ise, kısa öyküler, notlar, şiirler, günlük parçaları ve fotoğraflardan oluşan nevi şahsına münhasır bir kitap.

Shepard’ın hayatından pek çok iz taşıyan kitap, yazarın Güney Kaliforniya’nın kırsal bölgesinde geçen çocukluğunu, hayatından gelip geçmiş insanları ve çiftçi, garson, rock müzisyeni, tiyatrocu ve film oyuncusu olarak yaptığı farklı mesleklerden edindiği deneyimleri ve insan hikâyelerini sunuyor.

İlginç bir tefekkür metni olarak da okunabilecek ‘Motel Günlükleri’, yazarın yaşamına ve yapıtlarına ışık tutan, modern bir klasik.

Künye: Sam Shepard – Motel Günlükleri, çeviren: Ülker İnce, Everest Yayınları, öykü, 184 sayfa, 2018

Joseph Heller – Sanatçının Yaşlı Bir Adam Olarak Portresi (2009)

Joseph Heller asıl ününü, ilk romanı ‘Catch-22’ ile yapmıştı.

1961’de yayımlanmış ve büyük beğeniyle karşılanmış bu roman, Türkçe’ye ‘Madde 22‘ adıyla çevrilmişti.

Heller, bir yazarın yaşadığı bunalım üzerinden, edebiyat dünyasının dönüm noktası eserlerine uğradığı elimizdeki romanında, ilk romanıyla büyük başarı kazanmış bir yazarın, bir anlamda kendisinin yaşadığı çıkışsızlığı anlatıyor.

İlk romanından daha başarılı bir roman yazamamanın sıkıntısını yaşayan karakter, ölmeden önce kaleme alacağı eseriyle hayalindeki başarıya ulaşmayı amaçlar.

Heller bu sıkıntıyı işlerken, okuru, edebiyat dünyasının önemli eserlerine doğru bir yolculuğa çıkarıyor.

Künye: Joseph Heller – Sanatçının Yaşlı Bir Adam Olarak Portresi, çeviren: Ülker İnce, Kırmızı Yayınları, roman, 223 sayfa

Lawrence Durrell – Mekân Ruhu (2008)

Dünya edebiyatının usta isimlerinden, farklı yazın dallarındaki başarısıyla bilinen Lawrence Durrell’in ‘Mekânın Ruhu’ isimli bu kitabı, kendisinin mektuplarını, denemelerini, gezi yazılarını ve bazı romanlarından bölümleri bir araya getiriyor.

Durrell, 1935 yılından sonra Korfu, Yunanistan, Paris, Mısır, Rodos, Arjantin, Yugoslavya, Kıbrıs ve Güney Fransa gibi birçok yerde yaşadı.

Yazarın bu mekânları ele aldığı yazıları da, kitapta yerini alıyor.

Ayrıca, bu “yerleşik yabancı”nın kitapları dışında, dergilerde yayınlanmış ve özel baskı küçük kitaplarda toplanmış ve genellikle Ege ve Akdeniz manzaralarının betimlendiği makaleleri de, ilk kez Alain G. Thomas’nın yayına hazırladığı bu kitapta bulunuyor.

Nihayet, kitaba eklenen mektupların ise, Durrell’in eserlerinin yazıldığı ortama dair okura önemli fikirler vereceğini belirtelim.

Künye: Lawrence Durrell – Mekân Ruhu, yayına hazırlayan: Alain G. Thomas, çeviren: Ülker İnce, Can Yayınları, deneme, 537 sayfa

William Faulkner – Dilek Ağacı (2016)

DİLEK AĞACI, William Faulkner, çeviren: Ülker İnce, Kırmızı Kedi Yayınları

Dünya edebiyatına unutulmaz yapıtlar kazandırmış Faulkner’ın bilinen tek çocuk kitabı… Bu çeviride de, kitabın ilk baskısında yer alan çizimler bulunuyor. Dulcie doğum gününün olduğu sabah, Maurice adında, daha önce hiç görmediği bir çocuk tarafından uyandırılır. Maurice’in, Dulcie’nin doğum günü için harika sürprizleri vardır. Bunlardan biri de, kimsenin yerini bilmediği Dilek Ağacı’na yapılacak bir yolculuktur. Dulcie’nin Alice, Dicky ve George gibi arkadaşlarıyla da güçlenen ekip, birbirinden ilginç olaylar yaşayacaktır.