Kategori: Bilim

Oliver Louis Zangwill – Modern Psikolojinin Gelişimi (2009)

Oliver Louis Zangwill ‘Modern Psikolojinin Gelişimi’nde, biyolojik bir yaklaşımla, modern psikolojinin gelişimini ana hatlarıyla izliyor.

Modern psikolojinin kökleri; duyu süreçleri, öğrenme ve zihinsel kapasite gibi deneysel psikolojinin belli başlı konuları; modern fizyolojik psikolojinin beyin, zihin, duyum eğilimi, içgüdü ve heyecan konularına yaklaşımı; zekâ ve zihin ölçümü; psikanaliz ve genel psikoloji; kişilik problemleri ve sibernetik, Zangwill’in burada ele aldığı konulardan birkaçı.

1952’den 1981’e kadar Cambridge Üniversitesi Psikoloji Laboratuvarı’nın direktörlüğünü yapmış Zangwill’in çalışması, bilhassa bilimsel psikolojiye giriş yapmak isteyen okurlara hitap ediyor.

  • Künye: Oliver Louis Zangwill – Modern Psikolojinin Gelişimi, çeviren: Yılmaz Özakpınar, Ötüken Yayınları, psikoloji, 272 sayfa

David Lewis – Dürtü (2015)

Sebebini bilmeden yaptıklarımızın arkasındaki garip nedenler…

Modern araştırma ajansı Mindlab International’ın direktörü David Lewis, en son araştırmaların rehberliğinde, dürtülerimizin ticari ve politik niyetlerle nasıl manipüle edildiğini ortaya koyuyor; âşık olmak, aşırı yemek yemek, alışveriş yapmak gibi, dürtülerin önemli rol oynadığı hayati durumları irdeliyor.

Lewis, hepimizin sahip olduğu “zombi beynin” gizemlerini araştırarak bilinçsiz nörolojik süreçlerin, birini cinsel açıdan çekici bulup bulmamamızdan ikinci dilim pastanın cazibesine nasıl kapıldığımıza ya da direndiğimize kadar hayatımızın her yönünü ne şekilde desteklediğini gözler önüne seriyor.

  • Künye: David Lewis – Dürtü: Sebebini Bilmeden Yaptıklarımızın Arkasındaki Neden, çeviren: Mehtap Gün Ayral, Paloma Yayınevi, bilim, 312 sayfa, 2015

Kolektif – Bilime Sevdalanmak (2009)

MIT’de dersler veren Sherry Turkle, öğrencilerinden, bilimsel meraka kapıldıkları ânı anlattıkları ödevler istemiş.

Öğrencilerinden, “çocukluğunuzda ya da ergenlik çağınızda karşılaştığınız ve bilim yolunu seçmenizde etkisi olan bir nesne var mıydı?” sorusuna yanıt aradıkları ödevler isteyen Turkle, gelen ödevlerden bir derleme yaparak elimizdeki kitabı oluşturmuş.

Buradaki metinlerin ortak özelliği, tekniğe, biçimsel analize, keşfetmeye ve şeylerin nasıl çalıştığını anlamaya duyulan tutku şeklinde özetlenebilir.

Kitap, bilim ve teknolojiye duyulan aşkı; nesnelerin bilim aşkının gelişmesindeki önemini okurlara sunmasıyla ilgi çekiyor.

  • Künye: Kolektif – Bilime Sevdalanmak: Akılda Kalan Nesneler, hazırlayan: Sherry Turkle, çeviren: Zehra Cunillera, Boğaziçi Üniversitesi Yayınları, bilim, 304 sayfa

Douglas Hofstadter – Ben Bir Garip Döngüyüm (2015)

Düşüncelerimiz moleküllerden mi yapılmıştır?

Bir makinenin kafası karışabilir mi?

Bilim felsefecisi Douglas Hofstadter, ruhlar ve boyutları, örüntü ve kanıtlanabilirlik, semboller ve Gödel’in döngüsü gibi konular üzerine düşünerek, “Biz kimiz?” sorusuna farklı açılardan yanıtlar veriyor.

Daha önce Gödel, Escher, Bach’ı anlattığı kitapları da çokça beğenilen Douglas Hofstadter’ın bu kitabını da, kafa karıştırıcı sorulara ilgili ve özellikle de bilinç konusunda zengin bir kaynak arayanlara öneriyoruz.

  • Künye: Douglas R. Hofstadter – Ben Bir Garip Döngüyüm, çeviren: İlkay Alptekin Demir, Alfa Yayınları, bilim, 510 sayfa, 2015

Charles Darwin – Türlerin Kökeni (2009)

2009, bilim dünyasında fırtınalar yaratan İngiliz doğabilimci Charles Darwin’in 200. doğum yıldönümü.

Darwin’in 1859 yılında yayımladığı ‘Türlerin Kökeni’ ise, en çok tartışma yaratmış bilim klasiklerinden biri.

Bu eserinde, canlılarda evrimin doğal seçilim yoluyla gerçekleştiğini öne süren Darwin, bilim ve düşünce tarihinde devrim yapmış, uzun süreli sert karşı çıkışlarla karşılanmıştı.

İşte elimizdeki çalışma, Michael Keller’in anlatımı ve Nicolle Rager Fuller’ın renkli çizimleriyle, bu klasik eserin özgün bir uyarlamasını sunuyor.

Uyarlamada ayrıca, Darwin’in kendi sözleri, çağdaşlarıyla yaptığı mektuplaşmalar, halkın evrim kuramına ilk tepkileri ve kuramda sonradan yaşanan gelişmeler de yer alıyor.

Çalışma, yayımlanışının 150. yılında ‘Türlerin Kökeni’ni ve onun yazarını selamlıyor.

  • Künye: Charles Darwin – Türlerin Kökeni, uyarlayan: Michael Keller, resimleyen: Nicolle Rager Fuller, çeviren: Murat Gülsaçan, Versus Kitap, bilim, 192 sayfa

Mark Miodownik – Eşyanın Tabiatı (2019)

Ne tuhaf değil mi?: Malzemeler dört bir yanımızda bulunmalarına karşın, genelde kendilerini pek belli etmezler.

Biz de onları kanıksadığımızdan belki, yaşamlarımızın arka planında gözden yitip giderler.

Hayatımızı kuşatan malzemeler nereden gelir, nasıl işler ve bizim hakkımızda neler anlatır?

Bu kitap, çelikten ahşaba ve kâğıda çok sayıda malzemenin peşine düşerek malzemelerle kurduğumuz maddi dünyanın şifrelerini çözmesiyle dikkat çekiyor.

Yazar kitabını, malzemeler ve malzemelerin insan kültürüyle ilişkisini izlemekten ziyade, örneğin terasta çay içmek gibi basit bir eylemin bile derin bir malzemeler karmaşıklığına dayandığını izleyerek malzemelerin hayatımızdaki izlerini araştırıyor.

Kitap, tarihin ve teknolojinin insan kültürünü nasıl etkilediğini daha yakından görmek ve bundan da önemlisi, etrafındaki malzemelerle bambaşka bir gözle bakmak isteyenler için çok iyi bir fırsat.

  • Künye: Mark Miodownik – Eşyanın Tabiatı: Üstüne Dünya Kurduğumuz Malzemelerin Olağanüstü Öyküleri, çeviren: Selen Ak, Domingo Kitap, bilim, 280 sayfa, 2019

David Eagleman ve Anthony Brandt – Yaratıcı Tür (2019)

İnsanın yaratma becerisi nasıl işler?

Öte yandan NASA’nın projeleriyle Picasso’nun resimlerini benzer kılan yönler nelerdir?

Sinirbilimci David Eagleman ile besteci Anthony Brandt’in eldeki aydınlatıcı kitabı, bu soruların peşine düşüyor ve insan zihnindeki yaratıcılığın dinamikleri üzerine derinlemesine düşünüyor.

İnsan toplumunun icatlarını, fosil kayıtların altını üstüne getiren bir paleontoloğu aratmayacak biçimde irdeleyen ikili, hem insan yaratıcılığının sınır tanımazlığını hem de yaratıcılığın varlığımızın nasıl önemli, vazgeçilmez bir boyutu olduğunu gözler önüne seriyor.

Pek çok görselle de zenginleşen kitabın ilk bölümü, yaratıcılığa duyduğumuz gereksinim, yeni fikirleri nasıl ortaya çıkardığımız ve ürettiğimiz yeniliklerin yaşadığımız yer ve zamanla nasıl biçimlendiğini ele alıyor.

İkinci bölüm, yaratıcı düşünme biçiminin ana öğelerini, seçeneklerin çoğalmasından riskin göze alınmasına kadar değişen bir yelpaze içinde inceliyor.

Üçüncü ve son bölümde ise, yazarların bir nevi geleceği hazırlayan kuluçka makineleri olarak baktığı şirket ve okullarda yaratıcılığın nasıl teşvik edilebileceği konusundaki önerileri yer alıyor.

  • Künye: David Eagleman ve Anthony Brandt – Yaratıcı Tür: Fikirler Dünyayı Nasıl Yeniden Yaratıyor?, çeviren: Zeynep Arık Tozar, Domingo Kitap, psikoloji, 304 sayfa, 2019

Anahad O’Connor – Fırtınalı Havada Duş Alma (2009)

Anahad O’Connor, gündelik hayatın ilginç ve bazen de rahatsız edici konularını, New York Times’ta ‘Gerçekten mi?’ isimli köşesinde kaleme alıyor.

Grip aşısı işe yararmı?, yapay tatlandırıcılar zararlı mıdır?, hamilelerin kedi beslemesi zararlı mıdır? ve mikrodalga fırınlar yiyeceklerin besin değerini düşürür mü?, O’Connor’un ilgilendiği konulardan birkaçı.

O’Connor sağlık sayfalarından, uzmanlarla yaptığı röportajlardan yararlanarak kaleme aldığı kitabında, geçmişte anne-babalar, aile büyükleri ve öğretmenler tarafından bizlere verilen tavsiyeleri gözden geçiriyor ve bunların kimi dikkat çekici, kimi son derece pratik sonuçlarını bizlerle paylaşıyor.

  • Künye: Anahad O’Connor – Fırtınalı Havada Duş Alma, çeviren: Aslı Telseren, Maya Kitap, bilim, 239 sayfa

Chris Smith – Acısız Bilim (2015)

Bilim, günlük hayatı nasıl değiştiriyor?

Alzheimer’ın tedavisinden trafik kirliliğinin zekâya etkilerine, kök hücre araştırmalarından ilaçların yan etkilerini azaltan bilgisayarlara, bilim dünyasındaki son gelişmeleri konu edinen bu kitap, hem profesyonel hem de amatör bilim meraklılarını cezbedecek türden.

  • Künye: Chris Smith – Acısız Bilim, çeviren: Duygu Akın, NTV Yayınları

Edward Frenkel – Aşk ve Matematik (2015)

Herhangi bir matematik altyapısı bulunmayan okurlara hitaben yazılmış, matematiğin büyüleyici dünyasından keyifle okunan detaylar sunan bir kitap.

Matematiğin hayatın ne denli içinde olduğunu, eğriler ve şekillerin ardına gizlenerek evrenin akışına nasıl yön verdiğini açıklıkla görmek isteyenlere.

  • Künye: Edward Frenkel – Aşk ve Matematik, çeviren: Cem Keskin, Paloma Yayınevi