Uzun zamandır Edebiyat ve Hukuk dersi veren Neşe Kızıl, edebiyat ve sanatın özgün davranma, özerk olma ve farklılıkların bilincinde olmayı isteyen her hukukçunun vazgeçilmezi olduğunu düşünüyor.
Kitap, hem edebiyatın hukuk alanındaki yeri ve önemini saptıyor hem de hukuki konuları işleyen yerli ve yabancı eserleri ayrıntılı bir şekilde analiz ediyor.
Kırk yıllık meslek hayatında karşılaştığı hukuki yanlışları açıklıkla ele alan ve böylece hukuk ve yargı konularındaki güncel sorunları gözler önüne seren anılar.
Eleştiri oklarını en çok hukuku ayaklar altına almış hukukçulara yönelten Sadık Erdoğan, tanık olduğu kimi yanlışları, renkli bir üslupla öyküleyerek bizlere sunmakta.
Selçuk Demirel’in usta işi desenleriyle zenginleşmiş, Türkiye’nin insan hakları karnesi…
Son 10-15 yıldır Türkiye’deki toplumsal ve siyasi olaylara insan hakları, demokrasi merceğinden bakan Rıza Türmen, AİHM’deki 10 yıllık yargıçlığının da verdiği deneyimle, mahkemenin vermiş olduğu yol gösterici kararlara sıklıkla göndermelerde bulunuyor.
Yakın zamanda iş mahkemesi kanununda yapılan değişiklikle, çalışan tazminatında tümüyle çalışanın aleyhine işleyen, onun haklarını büyük oranda tırpanlayan “zorunlu arabuluculuk” düzenlemesi getirildi.
Servet Gün de bu çalışmasında, zorunlu arabuluculuk düzenlemesini, tam da olması gerektiği şekilde, devlet ve hukuk aracılığıyla ‘işleyen piyasalar’ yaratan müdahalelerin bir örneği olarak, başka bir deyişle dolayımlanmış bir sınıf müdahalesi örneği olarak inceliyor.
Kitabının ilk bölümünde neoliberalizmin piyasa yönelimli müdahalelerini irdeleyen Gün, neoliberal süreçte geleneksel iş hukuku anlayışının nasıl dönüştürüldüğünü gösteriyor.
Kitabın ikinci bölümü, bugüne kadar kamusal hizmet statüsüne tabi olagelmiş yargının, bugün nasıl piyalaştırıldığıyla ilgili.
Gün, yargı faaliyetlerinin piyasa mantığına tabi kılınarak metalaştırıldığını, bunun bir sonraki aşaması olan iş mahkemeleri kanunuyla getirilen “zorunlu arabuluculuk” kurumunun, sınıfsal kazanımların kamu otoritesi önünde talep edilebilirliğini riske attığını ortaya koyuyor.
Başka bir deyişle yazar, “zorunlu arabuluculuk” kurumunun yalnızca kamusal hizmetin niteliğini değiştirmediğini, bunun yanı sıra büyük tarihsel mücadelelerin ürünü olan iş hukukuna içerilmiş sınıfsal kazanımları da berhava ettiğini söylüyor.
Özellikle yargının özelleştirilmesi ve iş yargısında yaşanan gelişmelerin sıkı bir sınıfsal analizini okumak isteyenler, bu kitabı kaçırmamalı.
Onur Karahanoğulları’nın bu harika çalışması, Marksizmin hukuka bakışını geniş bir perspektifte tartışıyor ve daha da önemlisi, Marksist hukuk yaklaşımının oluşturulması konusunda çalışmak isteyen hukukçular için altın değerinde teoriler geliştiriyor.
Kitap bunun yanı sıra, şimdiye kadar Marksizm ve hukuk konusunda yapılmış en önemli çalışmalarında da eleştirel bir analizini de sunuyor.
Kitapta,
Künye: Onur Karahanoğulları – Marksizm ve Hukuk: Diyalektik Hukuk Bilimi, Yordam Kitap, hukuk, 336 sayfa, 2018
Bir hukukçunun kaleminden Anayasa üzerine güncel denemeler.
Çevre hakkı, suyun özelleştirilmesine ilişkin anayasal tecrübeler, kürtaj hakkı, yayın yasağı ve basın özgürlüğü, milliyetçilik ideolojisi ve anayasa, başkanlık tartışması ve tekçilik sorunu, Anayasa Mahkemesi ve ulusal seçim barajı, Tolga Şirin’in yazılarında odaklandığı önemli konulardın bazıları.
Hilmi Seçkin, meslek hayatı boyunca idealist değerlerinden, prensiplerinden taviz vermemiş has hâkimlerden biriydi.
Seçkin, “hakkaniyet”i tek ölçüt bilmiş, demokrasiye ve kuvvetler ayrılığına inanmış.
Siirt’te, yoksul bir ailede doğan Seçkin, daha sonra bin bir zorlukla hukuk okumuş, mezun olduktan sonra da başka genç bir hâkimle Ordu’da, Gölköy’de, Devrek’te ve Zonguldak’ta görev alıyor.
Bu kitap, idealist tavrından asla taviz vermemiş bir hâkimin mücadelelerle geçen hayatından dönüm noktalarını bizimle paylaşmasıyla önemli.
Seçkin, ailesinin soyağacından seferberlik anılarına, tehlikelerle dolu çocukluk yıllarından İkinci Dünya Savaşı günlerine, hukukçu olarak kariyerinin başlamasından 27 Mayıs, 12 Eylül darbelerine ve sıkıntılı demokrasi maceramıza pek çok konuyu bizimle paylaşıyor.
Seçkin’in anıları, yalnızca bir hukukçunun kişisel macerası olarak değil, Türkiye’nin yakın tarihinin sağlam bir hukuki ve siyasi tanıklığı olarak okunmalı.
Seçkin, kitabını şöyle tamamlıyor:
“Sağduyuyu egemen kılalım, kenetlenelim, özgürlük alanlarını genişletelim, demokrasiye, aydınlığa, uzlaşma kültürüne sahip çıkalım ve en önemlisi hep birlikte, Atatürk’ün bıraktığı noktadan yola devam edelim” diyerek tamamlıyor.
Modern hukuk felsefesinde bir gayya kuyusu olarak tanımlayabileceğimiz hukuk-ahlâk ilişkisini enine boyuna irdeleyen makaleler bu derlemede.
Kitaba katılan yazarlar, alanın en önemli kuramcılardan biri olarak kabul edilen H. L. A. Hart’ın hukuk-ahlâk konusuna getirdiği başlıca katkılara ve Hart ile Lord Devlin arasındaki tartışmaya odaklanmakta.
İnsan hakları hukukuna ilişkin temel kavramlar ve sorunları açık-seçik bir üslupla ele alan bir rehber.
Rona Aybay’ın önemli çalışması, hem söz konusu kavramların tarih, ideoloji, uluslararası ilişkiler açılarından kapsamlı bir değerlendirmesini sunması hem de Türkiye’yi de ilgilendiren Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi ve Avrupa İnsan Hakları Mahkemesiyle ilgili önemli bilgiler barındırmasıyla dikkat çekiyor.
Ronald Dworkin’den, Anglo-Amerikan hukuk sisteminin ve bu sistemin ortaya koyduğu ilkelerin derinlikli bir analizi.
Hukuk, siyaset ve ahlak arasındaki ilişkiyi de ustalıkla irdeleyen Dworkin, hukuk sisteminin en hassas sorularından birini tartışarak kitabına başlıyor:
Zorlu davalar söz konusu olunca, yargıçlar hukuki olanı nasıl belirler ve nasıl belirlemelidir?
Dworkin’e göre bir yargıcın karar vermesinde, geçmiş içtihatlardan ziyade, yargıcın bizzat kendisinin yorumu belirleyici olmalıdır.
Buradan hareketle yorumlamanın genel bir teorisini üreten düşünür, bir yorumu diğerlerinden üstün kılan öğelerin neler olduğunu gözler önüne seriyor.
“Yargıçların nasıl karar verdikleri çeşitli şekillerde önem taşıdığından, hukukun ne olduğuna dair düşünceleri de önemlidir, dolayısıyla bu konuda anlaşmazlık yaşadıklarında, sahip oldukları anlaşmazlığın hangi türden olduğu da önemlidir.” diyen Dworkin, hukukun en temel noktasının, bir siyasi birliğin, yine aynı birliğe tabi bütün unsurlara karşı tutarlı ve ilkeli bir tutum sergileme gereksinimini karşılamak olduğunu belirtiyor.
Dipnotski 