Kategori: Kültür

Kolektif – Semboller (2009)

Tarihi felsefe, siyaset ve dinlerden daha eskiye uzanan semboller, sanrı ve fantezileri görselleştirmek, inançları pekiştirmek için başvurulan yollardan biri olarak biliniyor.

Ansiklopedi Dizisi’nin ilk cildi olan ‘Semboller’ de, geniş bir kullanım alanına yayılan çok sayıda sembolü açıklıyor.

Halil Gökhan’ın editörlüğünü üstlendiği ansiklopedide, alfabetik bir sıra halinde semboller, ideogramlar, piktogramlar, alfabeler ve efsaneler anlatılıyor.

  • Künye: Kolektif – Semboller, editör: Halil Gökhan, Dharma Yayınları, ansiklopedi, 447 sayfa

Elvan Uysal Bottoni – Üzümler ve İnsanlar (2015)

Birbirine çok benzeyen üzüm ve insana dair bilmek istediğimiz her şey…

İtalya’nın kuzeyinden güneyine birçok yere giden Elvan Uysal Bottoni, sirke olmak isteyen üzümle, onu şarap yapan insanın aşkını keyifli bir üslupla anlatıyor.

Gidilen yerlere ait çok sayıda fotoğraf ile günün birinde oralara yolu düşecek olanlar için “ne yenir, ne içilir”in bilgileri de bu anlatıma dâhil.

  • Künye: Elvan Uysal Bottoni – Üzümler ve İnsanlar: Toprak Ana, Bağban Baba, Yapı Kredi Yayınları

Rick Kempen – Bira (2018)

Bira yalnızca bir içki değil, bir nimettir.

Tamı tamına böyledir, çünkü yüzyıllar boyunca halkların beslenme rejiminde önemli yer tutmuştur.

Profesyonel bir bira uzmanı olan ve bir gazeteye bira üzerine yazılar yazan Rick Kempen da, şaraptan bin yıl daha eski bu kadim içecek üzerine bize önemli bilgiler veriyor.

Bizi biranın tarihinde keyifli ve aydınlatıcı bir yolculuğa çıkaran kitapta,

  • Evde bira yapımı,
  • Biranın tarihteki yeri,
  • Bira türleri,
  • Bira tadımı,
  • Biranın ambalajlanması ve saklanması,
  • Hangi yemeklerle ne tür bira içilebileceği,
  • Biranın sağlıkla ilişkisi,
  • Önde gelen bira üreticisi ülkeler,
  • Dünyadaki en ünlü bira festivalleri,
  • Dünyanın önemli bira tadım merkezleri…

Kempen mizahi bir dille bize bu ve bunun gibi pek çok konuyu anlatıyor ve küçük bira üreticilerinin yenilikçi biraları kadar iyi yapılmış geleneksel bir Pilsen’in kalitesini nasıl anlayabileceğimiz konusunda kimi ipuçları da veriyor.

  • Künye: Rick Kempen – Bira, çeviren: Mustafa Özen, Kolektif Kitap, tarih, 286 sayfa, 2018

Aziz Nazmi Şakir-Taş – Adrianopol’den Edirne’ye (2009)

Aziz Nazmi Şakir-Taş ‘Adrianopol’den Edirne’ye isimli elimizdeki eserinde, 14. ve 16. yüzyıllar arasında Edirne ve civarında Osmanlı bilim ve kültür ortamının oluşumunu inceliyor.

Osmanlı kültürünün, oluşum safhasının büyük bir kısmını Edirne ve civarına borçlu olduğunu söyleyen Şakir-Taş, eserinde ilk olarak, Edirne’nin Bizans dönemini ele alıyor.

Kitabın ikinci bölümü, Rumeli’nin Osmanlılar tarafından iskânını mercek altına alıyor, üçüncü bölüm de, Edirne ve civarında kurulan eğitim ve bilim müesseselerini inceliyor.

Yazar kitabının son bölümünde ise, Edirne ve civarında Osmanlı bilim muhitinin oluşmasında emeği geçen bilim insanlarını ve eserlerini anlatıyor.

  • Künye: Aziz Nazmi Şakir-Taş – Adrianopol’den Edirne’ye: Edirne ve Civarında Osmanlı Kültür ve Bilim Muhitinin Oluşumu (14. – 16. Yüzyıl), Boğaziçi Üniversitesi Yayınları, tarih, 326 sayfa

Kâmil Aksoylu – Laz Kültürü (2009)

Kâmil Aksoylu, Türkiye’de Lazca yayımlanan ilk dergilerden olan Ogni’nin yayın çalışmalarına katılmış isimlerden.

Kendisinin, kaynağı alan araştırmaları olan bu çalışması ise, Laz kültürüyle ilgili kapsamlı bir eser olmasıyla dikkat çekiyor.

Kitap dil, alfabe, tarih, edebiyat, mutfak, halk inançları, yaşam ve gelenekler gibi, Laz kültürünü çok yönlü bir biçimde işleyerek, bu alana çok değerli katkılarda bulunuyor.

Kendisi de Arhavi doğumlu olan ve Türkçeyi ilkokulda öğrenmeye başlayan Aksoylu, 1993 yılında başlayan Laz Kültürel Hareketi içinde de bulunmuş.

Yazarın o dönemdeki çalışmalarına dayanan kitap, Laz yaşamı ve kültürünü, sözlü kaynaklardan da yararlanarak inceliyor.

  • Künye: Kâmil Aksoylu – Laz Kültürü, Phoenix Yayınları, kültür, 486 sayfa

Ahmet Azcanlı – Otomobilin Hikâyesi (2009)

Ahmet Azcanlı, alt başlığı ‘Hayatımızı Değiştiren Mucize Araç’ olan ‘Otomobilin Hikâyesi’nde, 20. yüzyılın başından günümüze, insanoğlundan sonra yeryüzündeki ikinci büyük kitleyi oluşturan ve kimileri için büyük bir tutku olan motorlu araçların serüvenini anlatıyor.

Konuyu tarihsel bir perspektifle ele alan Azcanlı, 1880’li yıllarda ortaya çıkan otomobil adlı mekanik icatlardan başlayarak, bu alanda yaşanan büyük teknolojik dönüşümlerin izini sürüyor.

Yazarın, otomobil denilen teknolojik ürünlerin insanlara sundukları keyifleri anlatırken, beraberinde getirdiği ekolojik, sosyal ve psikolojik külfetleri de eleştirel bir gözle değerlendirmesi, kitabı nitelikli hususlardan.

  • Künye: Ahmet Azcanlı – Otomobilin Hikâyesi, Doğan Kitap, inceleme, 289 sayfa

Grace Ellison – İstanbul’da Bir Konak ve Yeni Kadınlar (2009)

İngiliz gazeteci, yazar ve feminist Grace Ellison, 20. yüzyıl başlarında, Osmanlı coğrafyasına büyük ilgi ve hayranlık duyan yabancılardan.

Ellison elimizdeki kitabında da, 1915 yılında İstanbul’a gelişinde misafir kaldığı konağı ve o dönemin Osmanlı dünyasını anlatıyor.

Yazarın en çok ilgilendiği konular ev hayatı, İslam dini, çok eşlilik, aile ilişkileri, Türk kadın yazarlar şeklinde özetlenebilir.

Sultan Abdülhamid ve huzuruna kabul edildiği Sultan Reşad’ı da anlatan Ellison, Doğu âlemindeki gezisinde siyaset, kadın hakları ve modernleşme gibi konular üzerine de düşünüyor.

  • Künye: Grace Ellison – İstanbul’da Bir Konak ve Yeni Kadınlar: İngiliz Kadın Gazeteci Gözüyle Türk Evi ve Gündelik Hayat, çeviren: Neşe Akın, Dergâh Yayınları, seyahatname, 159 sayfa

Selim Temo – Horasan Kürtleri (2018)

Selim Temo’nun uzun araştırmalarının ürünü olan elimizdeki çalışması, Horasan Kürtleri hakkında Türkçe yazılmış, çok iyi kaynak eserlerden biri olmaya aday.

Pek çok harita, belge, elyazması ve fotoğrafla zenginleşen çalışma, özellikle konu hakkındaki Almanca, Arapça, Farsça, Fransızca, İngilizce, İspanyolca, Kürtçe, Rusça ve Türkçe kaynakları bir araya getirmesiyle önemli.

Temo,

  • Horasan Kürtlerinin kökeni,
  • Kürtlerin Horasan’a göçünün altındaki tarihsel etkenleri,
  • Kürtlerin Horasan’dan tekrar geriye doğru göçe koyulmalarının nedenlerini,
  • Kendi ana karalarından bu kadar uzak olmalarına rağmen Horasan Kürtlerinin dillerini nasıl korudukları,
  • Ve bunun gibi pek çok konuyu aydınlatıyor.

Üç bölümden oluşan kitap, yalnızca bu topluluğun tarihini anlatmakla kalmıyor, aynı zamanda Horasan Kürtlerinin sosyal yaşamına ve onlarca şair yaratmış özgün edebiyatlarına da kapsamlı bir şekilde bakıyor.

  • Künye: Selim Temo – Horasan Kürtleri, Alfa Yayınları, inceleme, 718 sayfa, 2018

Kolektif – Batı’da Aşk ve Cinsellik (2015)

Geçmiş toplumlardan kalan açık seçik izler arasında, aşka, cinselliğe ilişkin olanlar son derece örtülü.

Bu örtüyü aralayan elimizdeki kitap, Eski Yunan’da eşcinsellikten Roma fahişelerine, doğum kontrolünün başlangıcından mastürbasyona pek çok “mahrem” konuyu irdelemekte.

  • Eski Yunan ve Roma’da eşcinsellik,
  • Roma fahişeleri,
  • Gezgin şairler ve tutku aşkı,
  • Doğum kontrolünün başlangıcı,
  • Geçmişte doğum kontrol yöntemleri,
  • Batı yaşamında zina,
  • Romalı çiftlerde düğün seremonileri,
  • Batı cinselliğinde zevkin yadsınmasının altındaki dinamikler,
  • Hıristiyan evliliğinin oluşum süreci,
  • yüzyılda cinsel iktidarsızlık davaları,
  • Boşanmanın Batı kültüründeki macerası,
  • Ve daha pek çok ilgi çekici konu, bu kitapta tartışılıyor.

Kitabın yazarları ise şöyle:

Jean Bottéro, Claude Mossé, Maurice Sartre, Paul Veyne, Catherine Salles, Jacques Solé, François Lebrun, Philippe Airés, Alain Corbin, Jacques le Goff, Michel Sot, Georges Duby, Daniel Roche, Pierre Darmon, Arlette Lebigre, Guy Chaussinand-Nogaret, Anne-Maria Moulin, Françoise Thébaud, Roger-Henri Guerrand ve Michel Rey.

  • Künye: Kolektif – Batı’da Aşk ve Cinsellik, derleyen: Georges Duby, çeviren: Ayşen Gür, İletişim Yayınları

Kolektif – Kürt Tarihi ve Siyasetinden Portreler (2018)

İdris-i Bitlisi’den Şeyh Ubeydullah’a, Barzanilerden Cemilpaşazadelere, Abdullah Cevdet’ten Şerif Paşa’ya, Ziya Gökalp’ten Koçgirili Alişer Efendi’ye, Sait Kırmızıtoprak’tan Abdurrahman Qasımlo’ya, Celal Talabani’den Abdullah Öcalan’a ve Gültan Kışanak’tan Selahattin Demirtaş’a, Kürt tarihi ve siyasetinde iz bırakmış pek çok isim, bu kapsamlı derlemenin konusu.

Tarihçi Hamit Bozarslan’ın yetkin önsözüyle açılan kitap, her şeyden önce okurun, bir makro-kimlik oluşturan ama oldukça heterojen bir nitelik arz eden “Kürtlük” olgusunu kavramasını mümkün kılıyor.

Kitapta yer alan yazılar bunun yanı sıra, “Kürtlük” olgusu ele alınmadan Türkiye’de Batıcılığın, İslâmcılığın, solun, hatta Türk milliyetçiliğinin tarihinin yazılabilmesinin imkânsız olduğunu da gösteriyor.

Bu gözlem, kuşkusuz İran, Irak ve Suriye için de geçerli.

Netice itibariyle bu kitap, Kürtlerin entelektüel ve siyasi tarihlerini daha yakından izlemek için çok iyi bir fırsat.

Kitapta, sırasıyla hayatları ve çalışmaları ele alınan Kürt şahsiyetler şöyle:

İdris-i Bitlisi, Bedirhaniler, Barzaniler, Şeyh Ubeydullah, Cemilpaşazadeler, Abdullah Cevdet, Şerif Paşa, Ziya Gökalp, Seyit Rıza, Baytar Nuri, Koçgirili Alişer Efendi, Said Nursi, Cegerxwîn, Sait Kırmızıtoprak (Dr. Şivan), Mehmet Emin Bozarslan, Kemal Burkay, Abdurrahman Qasımlo, Celal Talabani, Abdullah Öcalan, Ahmet Türk, Selahattin Demirtaş, Feqiyê Teyran, Gültan Kışanak, Tarık Ziya Ekinci, Mehmed Uzun, Ehmedê Xanî ve Musa Anter.

Kitaba katkıda bulunan isimler ise şöyle:

Hamit Bozarslan, İsa Doğan, Vural Genç, Mesut Yeğen, Alişan Akpınar, Ercan Çağlayan, Ayhan Işık, Metin Atmaca, Fuat Dündar, Clemence Scalbert-Yücel, Mehmet Yıldırım, Erdal Gezik, Dilek Kızıldağ Soileau, Mücahit Bilici, Metin Yüksel, Tuncay Şur, Burcu Ballıktaş Bingöllü, Servet Gün, Hamit Bozarslan, Burak Bilgehan Özpek, Çetin Gürer, Kıvanç Köseoğlu, İmra Gürtaş, Mesûd Serfıraz, Fatma Sönmez, Murat Cem Demir, Şeyhmus Diken, Ayhan Tek ve Tahir Baykuşak.

  • Künye: Kolektif – Kürt Tarihi ve Siyasetinden Portreler, derleyen: Yalçın Çakmak ve Tuncay Şur, İletişim Yayınları, siyaset, 447 sayfa, 2018