Erken modern dönem İngiliz kültürünü baştan sona dönüştüren, ülkenin yarış ve atçılık geleneklerinde devrim niteliğinde değişiklikler sağlayan Doğu kökenli cins atlarla ilgili şahane bir çalışma.
Donna Landry bu muazzam eserinde, o dönemde Osmanlı’dan çalmaya dayalı at kaçakçılığı ticaretini, Bloody Shouldered Arabian gibi cins at türlerinin oluşumunu anlatıyor.
Bir işte nasıl karar kılarız?
Meslekler, zaman içinde nasıl evrim geçirir?
Rita Ender’in pek çok meslekten insanla yaptığı ve okur için çok önemli bir deneyim olacak bu söyleşiler, zamanında Agos gazetesinde yayınlanmış.
Marangozdan baklavacıya, gramofon tamircisinden tesisatçıya, zangoçtan dolmakalem tamircisine, farklı meşgaleler, farklı mekânlar ve ilginç insan hikâyelerine bakmak isteyenlere.
Kitabın en önemli katkılarından biri de, zamanında bizdeki mesleklerin asıl kurucuları olan gayrimüslimlerin emeklerini gözler önüne sermeleri.
Zira, İstanbul’daki mesleklerin çoğunun asıl başlatıcısı gayrimüslimler ve kitap da bu hususu daha görünür kılıyor.
Kimilerince Batılı bir pratik olarak tanımlanan psikanaliz, İran gibi tutucu bir Doğu toplumunda nasıl işler?
Deneyimlerini bizimle paylaşan İranlı psikanalist Gohar Homayounpour, insanın her coğrafyada benzer hikâye ve acılara sahip olduğunu gösterdiği gibi, İran’daki insanlık durumunu da tespit etmekte.
Richard Sennett’in 2004 yılında Yale Üniversitesi’nde etik, siyaset ve ekonomi konularında verdiği konferansları içeren ‘Yeni Kapitalizm Kültürü’, günümüzde emek sermaye ilişkilerinin aldığı biçimi irdeliyor.
Sennett bunu, kurumların nasıl değiştiği; “beceri toplumu”nda yetenek ile gereksiz kılınmak ya da geride bırakılmakla ilgili korkular arasında ne tür bir ilişki olduğu ve tüketim davranışı ile siyasî tutumlar arasında nasıl bir bağlantı olduğu şeklinde özetleyebileceğimiz üç konu üzerinden yapıyor.
Kurumlar, beceriler ve tüketim kalıplarının değiştiği, fakat bu değişimin bireyleri özgürlüğe kavuşturmadığı, Sennet’in çalışmasının temel tezi.
Araştırmacı Rıza Zelyut ‘Türk Aleviliği’ isimli bu kitabında, Anadolu Aleviliğinin kültürel kökenlerine inmeye çalışıyor.
Klasik Aleviliğin ne olduğu, Alevi sözcüğünün etimolojisi, Alevi ve Sünnilerin ortak kavramları, Kuran ve Alevilik, Alevilik felsefesi, Alevilik ve kadın, 12 İmamlar, Ehlibeyt ve mezhepler, Nusayri Aleviliği, Cem töreni, Alevilerin etnik kimliği ve Kürtler, Osmanlı döneminde Alevi başkaldırıları ve Alevilerin Kutsal yerleri, Zelyut’un ele aldığı konulardan birkaçı.
Çalışmanın, “Anadolu Aleviliğinin Türk kültürünün en eski temelleriyle şekillendiği” iddiası başta olmak üzere, birçok tartışmalı konuya uzandığını da ayrıca belirtmekte fayda var.
Deyimlerin çağdaş öykülerle anlatımı…
Genç okurları hedefleyen Bektaş, bir roman kurgusu içinde, anlatımın akışına göre deyimlerin bağlam içinde kullanımlarına yer veriyor.
Gençlerin bu deyimleri daha iyi anlayabilecekleri keyifli sınıf etkinlikleri ile kapsamlı bir deyimler sözlüğünün de, çalışmanın sonuna eklendiğini belirtelim.
Türkiye’deki dil meselesini politik alanın dışına çekerek daha nesnel bir bakış açısıyla inceleyen bir çalışma.
Ferman Salmış’ın çalışması, dillerin doğuşu, Türkiye’de dil politikaları, Kürtçe başta olmak üzere yasaklanmış dillere yönelik yaklaşımlar, anadilde eğitim ve Abhazca, Lazca ve Çerkezce gibi bugün bu ülkede hâlâ konuşulmakta olan dillerin ölümlerinin önüne nasıl geçilebileceği üzerine kafa yormak için iyi bir fırsat.
Antropoloji profesörünün bakış açısıyla, öpüşmenin popüler kökenlerinden internet çağında öpüşmeye, iki âşığı bir araya getiren en samimi bağın renkli bir tarihi.
Marcel Danesi’nin çalışması, sembol, ritüel ve mitlerin yanı sıra, gerçek ve kurmaca hikâyeler ile filmlerde öpüşmenin nasıl tasvir edildiğini, öpücük imgelerinin ne olduğunu merak edenlere önerilir.
Osmanlı padişah kıyafetlerine bakıldığında, klasikleşmiş bir tarzla karşılaşırız:
Başta sorgucuyla sarık, üstte kaftan, altta şalvar ve ayakta çizme.
Peki, sarayın giyimi nasıl standartlaştı?
Bahattin Yaman bu ilgi çekici çalışmasında, II. Mahmud’tan sonra bu klasik çizginin terkedilmesine kadar, Osmanlı’da küçük değişikliklerle tam üç asır sürdürülmüş bir giyim tarzının tarihsel gelişimini inceliyor.
Hassa kıyafet birimlerinin arşiv belgelerinden yola çıkan Yaman çalışmasında,
Künye: Bahattin Yaman – Sarayın Terzileri: 16-18. Yüzyıl Osmanlı Hassa Kıyafet Birimleri, Kitap Yayınevi, tarih, 79 sayfa, 2018
Kültür, bir disiplin olarak ortaya çıkışından başlayarak antropolojinin ana gündemlerinden biri olageldi.
Zira kültür müzikten siyasete, gündelik hayatımızı bir baştan diğer başa kuşatan, hem bireye hem de topluma dair pek çok ipucunu yakalayabileceğimiz bir olgudur.
Fakat ilk zamanlardan bugüne, hem kültür değerlendirmelerinde hem de bir disiplin olarak bizzat antropolojide büyük dönüşümler yaşandı.
1960’lara antropoloji, Batı-dışı, “küçük ölçekli” insan topluluklarını pozitivist bilim metodolojisi içinde inceleyen bir disiplindi.
Ancak sömürgecilik karşıtı hareketler, var olan dünya düzenini her anlamda sorgulayan emek, kadın, çevre, öğrenci hareketleriyle dünyanın altüst olduğu 1960’lı yıllar, bütün sosyal bilimlerin olduğu gibi, antropolojinin de dönüm noktalarından birini oluşturdu.
Antropoloji, özellikle son otuz-kırk yılda kendi tarihiyle hesaplaşabilen, başlangıç varsayımlarını yıkabilen ve günümüzün karmaşık sorunlarıyla farklı biçimlerde ilişki kurabilen bir araştırma alanı olduğunu kanıtladı.
İşte bu kitapta bir araya gelen yazarlar, hem antropoloji alanında yürütülegelen tartışmaları hem de antropolojinin kültüre bakışını farklı yönleriyle irdeleyen makaleler sunuyor.
Kitapta,
Kitaba katkıda bulunan isimler ise şöyle: Elif Babül, Berna Yazıcı, Ebru Kayaalp, Baran Karsak, Fırat Genç, Aksu Bora, Sertaç Sehlikoğlu, Suavi Aydın, Can Evren, Yağmur Nuhrat, Şölen Şanlı, Maral Erol ve Ayşecan Terzioğlu.
Kitap, kültür ve antropoloji alanındaki güncel tartışmalara daha yakından bakmak isteyenlere muhakkak önerilir.
