Anksiyete bozukluğu ile yaşamak zorunda kalan Smith’in, kimi gülünç kimi trajik itirafları.
Kendini “kişileştirilmiş kaygı” olarak tanımlayan yazar, anksiyete bozukluğunun neye benzediğini günlük hayatından çarpıcı örneklerle anlatmakla yetinmiyor; bizi de normal olan ve olmayan üzerine yeniden düşünmeye davet ediyor.
Jon Elster, ‘Rasyonalitenin Altüst Edilmesi Üzerine Çalışmalar’ alt başlıklı ‘Ekşi Üzümler’de, insanların neden irrasyonel davranışlar sergilediklerine odaklanıyor.
Rasyonaliteye dair genel anlayışı, “Rasyonalite faile ne yapması gerektiğini söyler; fail başka türlü davranırsa o zaman irrasyoneldir,” cümlesiyle özetleyen Elster, bu düşüncenin çeşitli seçenekleri ayıklamanın ötesinde işe yaramadığını savunuyor.
İlk olarak verili rasyonel anlayışı sorgulayan yazar, tilkinin ulaşamadığı üzüme ekşi demesi örneğinde simgelendiği gibi, insanların irrasyonel davranışlar sergilerken her aşamada bunları nasıl mantığa büründürdüğünü adım adım açıklıyor.
Elster araştırmasını, mantık ile insan psikolojisi arasındaki çatışmaları merkeze alarak yapıyor.
Bir otistik çocuk sahibi olan, nöroloji ve beslenme doktoru yazar, psikiyatrik, nörolojik hastalıkların ve sindirim sisteminin işleyişinin, gıda biyokimyasıyla ilişkisini aydınlatıyor.
Kitap, iyi çalışmayan bir sindirim sisteminin, beyin sağlığına ciddi etkilerde bulunduğunu ortaya koyuyor.
Rudolph Schaffer, çocuk psikolojisine odaklandığı ‘Çocuklar Hakkında Karar Verme’de, çocukların erken yaşlardaki sosyal gelişimleri hakkında bilgi veriyor.
Ebeveynlerin bu gelişimdeki rolleri, çocuk ve ebeveyn arasındaki ilk bağların niteliği, ailenin işlevi, annesinin çalışmasının ve boşanmasının çocuk üzerindeki etkileri, stres karşısında çocukların hassasiyeti ve erken davranış problemlerinin uzun dönemdeki anlamı, Schaffer’ın çalışmasında ele alınan konulardan birkaçı.
Kitabını çocuk psikolojisi alanındaki araştırmalarla da zenginleştiren Schaffer, bu konuda sıkıntı yaşayan ebeveynlerin, bunu aşmak için neler yapabileceğini anlatıyor.
Pedagog Adem Güneş’in ‘Çocuklara Yönelik Taciz’ isimli çalışması, nefret uyandıran bu taciz konusunda anne-babaları, eğitimcileri ve taciz konusundaki tepkisini ortaya koymak isteyen vicdan sahiplerine hitap eden bir rehber.
Kitapta, çocukların bu tehditle baş kaldıklarının nasıl anlaşılabileceği, çocukların endişeye sevk edilmeden tacize karşı nasıl eğitilebilecekleri, böylesi bir durumda çocuğun davranışlarında nasıl bir değişim yaşanacağı, tacize uğramış çocuklarla iletişim kurma yolları, bir tacizcinin nasıl tanınabileceği gibi, yararlı ve öğretici konular bulunuyor.
Adalet Bakanlığı verilerine göre, 1992-2007 arasında 21 bin çocuğun tacize uğradığını da hatırlatalım.
Doğadan koparak bambaşka bir dünya kuran insanoğlu, Morris’e göre maymundan türemiş değil.
Zira kendisi, insanın tamı tamına maymun olduğunu savunuyor.
Kitap, evrime keyifli bir çerçeveden bakmak isteyen okur için, çıplak maymunun seks, yavru yetiştirme, baslenme, güvenlik ve savaşma gibi davranışlarını irdeliyor.
Yüzyıllar boyunca krallar, rahipler, derebeyleri, sanayici patronlar ve ebeveynler, itaatin bir erdem, itaatsizliğin ise bir ahlaksızlık olduğu konusunda ısrar etti.
Erih Fromm ise, itaatsizliğin neden psikolojik ve ahlaki bir soruna işaret ettiğini, özgürlüğün niçin otoriteye “hayır” demek olduğunu gösteriyor.
Desmond Morris, 1959 yılında Londra Hayvanat Bahçesi müdürü olarak çalışmaya başlamış ve bu görevini sekiz yıl boyunca sürdürmüştü.
Ayrıca, muhtelif kitap ve makalelerinden de hatırlanacağı gibi, kendisi insan ve hayvan davranışları üzerine uzun yıllar çalışmış isimlerden.
İşte Morris’in ‘İnsanat Bahçesi’, insanın kent hayatına geçişinin tarihini, deneme tadındaki metinleriyle anlatıyor.
Morris, kafeslere hapsedilmiş hayvanlarla, kendi iradesiyle beton yığınlarına gömülmüş insanoğlunu karşılaştırıyor ve bu karşılaştırmanın sonucunda da, kendini bile isteye kalabalık şehirlere hapsetmiş çağdaş insanın, yüzyılları bulan mahpusluğunun nasıl aşılabileğine kafa yoruyor.
Banu Yazgan İnanç ve Esef Ercüment Yerlikaya’nın ‘Kişilik Kuramları’, bu alanda ortaya çıkan değişik kuramları, kuramların fikir babalarının biyografileri eşliğinde anlatıyor.
İnanç ve Yerlikaya’nın konuya giriş niteliğindeki eseri, kişilik kuramları ve kuramcılarına dair genel bilgiler ihtiva ederken, öğrencilerin yanı sıra, konu hakkında bilgilenmek isteyen okurlara da hitap ediyor.
Kitapta, psikodinamik kuramlar, davranışçı-bilişsel kuramlar, araştırma odaklı kuramlar ve insancıl/varoluşçu kuramlar açıklanırken, Freud, Horney, Adler, Fromm, Sullivan, Allport, Costa, Marlow ve May gibi bu kuramların birçok yaratıcısının hayatı da anlatılıyor.
Müziği sevmeyen yoktur.
Fakat vaka öykülerinden oluşan bu kitapta, önceleri müziğe karşı neredeyse ilgisiz olup, hastalık veya kaza sonrasında müziğe tutkuyla bağlanan insanların hikâyesi yer alıyor.
Müziğin gücünü hissetmek, insan beyninin akıl sır erdirilemez gizemlerine tanık olmak isteyenler için de birebir.
Dipnotski 